Türkiye başbakanı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Türkiye Başbakanı sayfasından yönlendirildi)
Şuraya atla: kullan, ara
Türkiye başbakanı
Başbakanlık Forsu.png
Başbakanlık Forsu [1]
Görevdeki
Ahmet Davutoğlu

28 Ağustos 2014'ten beri
Resmi ikamet Çankaya Köşkü
Görev süresi 4 yıl
Açılışı yapan Kurtuluş Savaşı Dönemi, Mustafa Kemal Atatürk
Cumhuriyet Dönemi İsmet İnönü
Oluşum 3 Mayıs 1920
Websitesi http://www.basbakanlik.gov.tr/
Bu makale serisinin bir parçasıdır:
Türkiye
devlet yapısı
5 Ağustos 2015 tarihine kadar kullanılan başbakanlık forsu
5 Ağustos 2015 tarihinden itibaren kullanılan başbakanlık forsu

Türkiye başbakanı, Türkiye Cumhuriyeti'nde hükümetin başındaki kişinin makamıdır. Makamda oturan kişi ise Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti'nin başı ve Bakanlar Kurulu'nun başkanıdır. Şu anki başbakan Ahmet Davutoğlu 9 Haziran 2015 günü istifasını Recep Tayyip Erdoğan'a vermiştir. Recep Tayyip Erdoğan 63. Hükûmet kurulana kadar başbakanlık görevine devam etmesini istemiştir.[2] Kurduğu hükûmet ise 62. Türkiye Hükûmeti'dir. Başbakan, görev süresi boyunca Çankaya Köşkü'nde ikâmet etmektedir.

Cumhuriyet öncesi Türkiye'de İcra Vekillleri Heyeti Reisi, Cumhuriyet sonrası başvekil unvanları kullanılmıştır. 10 Ocak 1945'te anayasanın dili sadeleştirme kanunu uyarınca başvekil unvanı "başbakan"a çevrilmiş­tir.[3]

Hükûmetin kuruluşu[değiştir | kaynağı değiştir]

Cumhurbaşkanı anayasa gereğince birinci partinin genel başkanına ya da bir milletvekiline hükûmeti kurma görevi verir. Görevi alan kişi bakanların kim olacağını cumhurbaşkanına sunar ve cumhurbaşkanı onaylayınca hükûmet kurmuş olunur. Parlamenter sistemin niteliği gereği, hükûmetin TBMM'nin güvenoyunu alması gerekmektedir. TBMM'de güvenoyu alamayan hükûmet görevde kalamaz. Olağan koşullarda, bir Türk siyasal parti tek başına çoğunluğu kazanmışsa, o partinin genel başkanı cumhurbaşkanınca başbakan olarak atanır. Ama bir parti tek başına iktidarı sağlamıyorsa cumhurbaşkanı tarafınca teamüller gereği genellikle birinci olan partinin genel başkanına hükûmeti kurma görevi verilir ve bu süre 45 gündür. Eğer birinci partinin genel başkanı hükûmeti kuracak çoğunluğu bulamadıysa görevi cumhurbaşkanına iade eder. Cumhurbaşkanı tarafınca bu sefer teamüller gereği genellikle ikinci partinin genel başkanına hükûmeti kurma görevi verilir. Yine ikinci partinin genel başkanı hükûmeti kuracak çoğunluğu bulamazsa görevi cumhurbaşkanına iade eder. Anayasa'nın 116. maddesine göre Bakanlar Kurulu güven oyu alamaz veya 45 gün içinde koalisyon hükûmeti kurulamaz ise Cumhurbaşkanı seçimlerin yenilenmesine TBMM Başkanı'na danışarak seçimi yenileyebilir.[4] Yenilendikten sonra seçim hükûmeti kurulur. Hangi partiye hangi bakanlık verileceğini TBMM Başkanı belirler. Diğer partiler bakanlıkta olmayacağı takdirde onların yerlerini teknokratlar doldurur. Teknokratlar hükûmetinde bürokratlar yer alır. Bu kişileri başbakan atar, cumhurbaşkanı onaylar veya veto eder.

Türkiye başbakanları[değiştir | kaynağı değiştir]

Merkez teşkilatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Sürekli Kurullar / Bağlı Kuruluşlar[değiştir | kaynağı değiştir]

İlgili Kuruluşlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Sorumlu Kuruluşlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Düzenleyici ve Denetleyici Kuruluşlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]