Irak başbakanı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Irak Cumhuriyeti Başbakanı
Coat of arms (emblem) of Iraq 2008.svg
Görevdeki
Mustafa el-Kazımi

7 Mayıs 2020 tarihinden beri
Unvan Ekselansları
Resmî ikamet Cumhuriyet Sarayı, Bağdat, Irak
Atayan Cumhurbaşkanı
Görev süresi Dört yıllık dönem, yenilenebilir[1]
Oluşum 11 Kasım 1920
İlk sahibi Abdurrahman el-Gilani
Maaş Yıllık 96.000 $[2]
Websitesi https://www.pmo.iq/pme/indexe.htm

Irak başbakanı, Irak hükûmetinin başıdır. Mevcut başbakan Mustafa el-Kazımi'dir.

Tarih[değiştir | kaynağı değiştir]

Başbakan aslen atanmış bir makamdı, devlet başkanına bağlıydı ve Irak Parlamentosunun nominal lideriydi. Yeni kabul edilen anayasaya göre başbakan, ülkenin aktif yürütme organıdır. Nuri el-Maliki, 21 Nisan 2006'da başbakan olarak seçildi.[3][4] 14 Ağustos 2014'te el-Maliki, Haydar el-İbadi'nin yerine geçmesine izin vermek için Irak başbakanlığı görevinden istifa etmeyi kabul etti.[5] 25 Ekim 2018'de Adil Abdülmehdi, 2018 seçimlerinden beş ay sonra yemin ederek göreve başladı.[6] Abdülmehdi 2019'da görevinden istifa etti. Abdülmehdi, ülkedeki siyasi anlaşmazlık nedeniyle bir kez daha bu kez geçici başbakan olarak atandı.[kaynak belirtilmeli] Abdülmehdi'nin yerine 7 Mayıs 2020'de meclis tarafından onaylanan Mustafa el-Kazimi getirildi.[7]

Atanma[değiştir | kaynağı değiştir]

Temsilciler Meclisi; cumhurbaşkanını, yardımcılarını ve Bakanlar Kurulu başkanını seçer. Cumhurbaşkanlığı Konseyi daha sonra bir başbakanı oybirliğiyle seçer. Buna göre, Cumhurbaşkanlığı Konseyi iki hafta içinde görev için bir aday üzerinde anlaşmak zorundadır. Bunu başaramazsa, başbakanı belirleme sorumluluğu Parlamentoya geri döner. Bu durumda, Temsilciler Meclisi adaylığı salt çoğunlukla onaylamalıdır. Başbakan bir ay içinde kendi Bakanlar Kurulunu aday gösteremezse, Cumhurbaşkanlığı Konseyi başka bir başbakan seçer.

Doğrudan bağlı kurumlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Irak Terörle Mücadele Bürosu doğrudan başbakana rapor verir. Irak TMB, tüm Irak Özel Operasyonel Kuvvetleri içeren bir oluşum olan Irak Terörle Mücadele Komutanlığını yönetir. 30 Haziran 2009 itibariyle, Irak TMB'yi ayrı bir bakanlık yapmak için bir yıldır devam eden bir mevzuat vardı.[8]

İkamet[değiştir | kaynağı değiştir]

El-Zakura Binası, Bağdat (2019)

Başbakanlık ofisi Bağdat'taki el-Zakura Binası'nda bulunur.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Iraqi lawmakers pass law to block Maliki from third term". Reuters. 6 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Nisan 2018. 
  2. ^ "Names and figures .. salaries of the heads of the world". 12 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ Iraq parliament elects new leaders CNN, 22 April 2006
  4. ^ Maliki endorsed as new Iraqi PM BBC News, 22 April 2006
  5. ^ "Maliki gives up Iraq PM job to rival". www.aljazeera.com. Al Jazeera and agencies. 14 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  6. ^ "Prime Minister Abdul-Mahdi sworn in with 14 ministers, so far". Rudaw.net. 16 Haziran 2015. 24 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ekim 2018. 
  7. ^ "Mustafa al-Kadhimi sworn in as prime minister of Iraq". Rudaw (İngilizce). 7 Mayıs 2020. Erişim tarihi: 7 Mayıs 2020. 
  8. ^ Montrose Toast, Iraqi Counter Terrorism Bureau, 30 June 2009