Hırvatistan

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Çalışma var Bu sayfada devam eden bir çalışma vardır. Yardım etmek istiyorsanız ya da çalışma yarıda kalmışsa, çalışmaya katılan kişilerle iletişime geçebilirsiniz. Bu sayfada son 7 gün içerisinde değişiklik yapılmadığı gözleniyorsa, bu şablon sayfadan kaldırılabilir.
Bu sayfa üzerindeki en son değişiklik, 2 saat önce Veritas-tr (katkılar| kayıtlar) tarafından gerçekleştirildi. (Önbelleği boşalt)
Hırvatistan Cumhuriyeti
Republika Hrvatska
Bayrak Arma
Bayrak Arma
Slogan: none
(Historically "Antemurale Christianitatis" (Latin),
"Bulwark of Christianity")
Ulusal Marş: Lijepa naša domovino
"Güzel anavatanımız"
Konum
Başkent  Zagreb
45°48′N 16°0′E / 45.8°N 16°E / 45.8; 16
Resmî dil(ler) Hırvatça
Yönetim biçimi Devlet
 - Devlet Başkanı Ivo Josipović
 - Başbakan Zoran Milanoviç
Kuruluş
 - Tarih 7. yüzyıl'ın ilk yarısı
 - Medieval düklüğü 4 Mart 852
 - Bağımsızlık 21 Mayıs 879
 - Hırvatistan Krallığı 925
 - Macaristan ile birlik 1102
 - Habsburg Krallığı'na katıldı 1 Ocak 1527
 - Avusturya Macaristan'dan ayrıldı 29 Ekim 1918
 - Yugoslavya 25 Haziran 1991
Yüzölçümü
 - Su (%) 0,227%
Nüfus
 - Temmuz 2005 tahmini 4,551,000 (115.)
 - 2001 sayımı 4,437,460
GSYİH (SAGP) 2006
 - Toplam 69,834 milyar $ (67.)
 - Kişi başına 15,550$ (46.)
Gini  29[1]
İGE  artış 0.846 (high)  (2004)
Para birimi Kuna (kn)  (HRK)
Zaman dilimi OAZD (UTC+1)
 - Yaz OAYZD (UTC+2)
Internet TLD .hr
Telefon kodu 385

Hırvatistan (Hırvatça: Hrvatska söyleyiş: [xř̩ʋaːtskaː]), resmi adıyla Hırvatistan Cumhuriyeti (Hırvatça: Republika Hrvatska Ses bağlantısına git dinle (yardım·bilgi)), Avrupa'da Orta Avrupa, Balkanlar ve Akdeniz'in kesişme noktasında bulunan üniter demokratik bir parlamenter cumhuriyet. Başkenti aynı zamanda en büyük kenti Zagreb olan devlet, başkentin dışında 20 idari bölgeye bölünmüştür. Hırvatistan kıtasal alanı ve binden fazla adasıyla 56,594 km²'lik bir yüzölçümüne sahiptir. Ülkenin 4.29 milyonluk nüfusunun büyük çoğunluğu Hırvat'tır ve en büyük din Katolikliktir.

Hırvatlar ilk olarak 7. yüzyılın başlarında bugün Hırvatistan olarak bilinen bölgeye gelmişler ve 9. yüzyıla doğru iki düklükten oluşan bir devlet kurmuşlardır. Tomislav'ın 925 yılında ilk kral olmasıyla birlikte Hırvatistan bir krallığa dönüşmüştür. Hırvatistan Krallığı 2 yüzyıla yakın bir süre boyunca bölgede egemen olmayı sürdürmüş, Kral IV. Petar Krešimir ve Dmitar Zvonimir dönemlerinde altın çağını yaşamıştır. 1102 yılında Macaristan Krallığı ile birlik olmuş, 1527'deki Osmanlı fethi'nden sonra Hırvatistan Parlementosu Habsburg Hanedanı'ndan I. Ferdinand'ı Hırvatistan tahtına çıkarmıştır. 1918 yılında I. Dünya Savaşı'ndan sonra Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'ndan bağımsızlığını ilan eden Sloven, Hırvat ve Sırp Devleti'nin içinde yer alarak Yugoslavya Krallığı'nın kurucuları arasında yer aldı. II. Dünya Savaşı boyunca kısa dönem faşist bir kukla devlet olan Hırvatistan Bağımsız Devleti adı altında yönetilen ülke savaştan sonra Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti'nin kurucu ve bileşenleri arasında yer aldı. Haziran 1991'de bağımsızlığını ilan eden 8 Ekim 1991'de bağımsız olan Hırvatistan, bağımsızlığın üzerine 4 yıl boyunca süren bir savaş geçirdi.

Hırvatistan bugün oldukça yüksek hayat standartları, ortalama ömür, okur-yazarlık oranları ve homojen gelir dağılımı oranlarıyla Orta Avrupa ülkeleri arasında yüksek eğitim, sağlık, yaşam kalitesi ve ekonomik dinamizm standartlarına sahiptir. Uluslararası Para Fonu tarafından gelişmekte olan ülke olarak sınıflandırılan ülke, Dünya Bankası tarafından yüksek gelirli ekonomi olarak tanımlanmaktadır. Hırvatistan Birleşmiş Milletler, Avrupa Konseyi, NATO, Dünya Ticaret Örgütü ve CEFTA üyesi olup Akdeniz Birliği'nin kurucu üyelerindendir. Avrupa Birliği ile müzakerelerini sonlandıran ülkenin Temmuz 2013 tarihinde birliğe tam üye olması beklenmektedir.

Ülke ekonomisinin büyük bölümü hizmet sektörüne dayalıyken sanayi ve tarım diğer büyük sektörlerdir. Dünya'nın en çok tercih edilen 18. turistik ülkesi olan Hırvatistan, özellikle yaz ayları boyunca turizm sektöründen büyük gelir elde eder. Devlet, kayda değer hükümet harcamalarıyla ekonomiyi bir ölçüde kontrol eder. Avrupa Birliği ülkenin en önemli ticaret ortağıdır. 2000 yılından beri özellikle Pan-Avrupa koridorları üzerindeki ulaştırma rotaları ve tesisler üzerinde altyapı çalışmaları gerçekleştirmektedir. İç kaynaklar Hırvatistan enerjisinin kaydadeğer bir bölümünü oluşturmaktadır. Hırvatistan medya ve yayıncılık alanında çok sayıda kamu kurumunu ve kurumsal yatırımlar yoluyla kültürü desteklerken, evrensel bir sağlık sistemi ve ücretsiz ilköğretim ve ortaöğretim sağlar.

Konu başlıkları

[değiştir] Tarih

Ana madde: Hırvatistan tarihi

[değiştir] Tarihöncesi ve Antik dönem

Ana maddeler: Tarihöncesi Hırvatistan, İllirya ve Dalmaçya (Roma eyaleti)
Khoroáthos adının vurgulandığı Tanais Tableti.

Bugün Hırvatistan olarak bilinen bölgede tarihöncesi dönemde yerleşim bulunmaktaydı. Hırvatistan'ın kuzeyindeki Krapina bölgesinde ortaya çıkan Neanderthal fosilleri Eski Taş Çağı'na tarihlenmiştir.[2] Ülkenin bütün bölgelerinde Eski Taş Çağı ve Bakır Çağı'ndan kalıntılar bulunmuştur.[3] Ülkedeki antik yerleşimlerin büyük çoğunluğu ve en önemli üçü-Starčevo, Vučedol ve Baden kültürleri kuzeydeki nehir yataklarında bulunmaktadır.[4][5] Hırvatistan'da Demir Çağı İlliryalı Hallstatt ve Kelt La Tène kültürlerinden izler bırakmıştır.[6]

Çok daha sonraları bölgeye bir yandan Liburniyanlar ve İlliryalılar gelirken diğer yandan ilk Yunan kolonileri Vis ve Hvar'da kuruldu.[7] MS 9 yılında bölge Roma İmparatorluğu'na bağlandı. İmparator Diocletianus MS 305 yılında inzivaya çekilince Split kentine büyük bir saray inşa ettirdi.[8] 5. yüzyıl boyunca son Batı Roma İmparatorlarından Julius Nepos, küçük imparatorluğu bu saraydan yönetmiştir.[9] Bu dönem Avarlar ve Hırvatların 7. yüzyılın ilk yarısında bölgeye gelmesi ve neredeyse bütün Roma kentlerini yıkmasıyla sona erer. Roma'dan hayatta kalanlar kıyıdaki daha uygun alanlara, adalara ve dağlara çekildi. Dubrovnik bu kişilerden Epidarius tarafından kurulmuştur.[10]

Hırvatların etnogenetik kökeni bilinmemekle birlikte buna ilişkin birçok teori vardır. Bunlardan Slav ve İranlı teorileri en sık ortaya atılan teorilerdir. En çok kabul edilen görüş Kavimler Göçü'yle birlikte Beyaz Hırvatların, Beyaz Hırvatistan'dan göçtüklerini ileri süren Slav teorisidir. Buna karşın diğer teori ise Yunanca yazılan Tanais Tabletleri'ndeki Χορούαθ[ος], Χοροάθος ve Χορόαθος (Khoroúathos, Khoroáthos, ve Khoróathos) sözcüklerine dayanarak ortaya atılan, bu sözcüklerin İranlı kökene sahip Hırvatlar olduğunu ileri süren görüştür.[11]

[değiştir] Orta Çağ

Ana maddeler: Hırvatistan Krallığı (Orta Çağ) ve Ragusa Cumhuriyeti
Baška tableti, Glagol alfabesi ile yazıldığı bilinen en eski kaynaktır.

10. yüzyılda Bizans İmparatoru VII. Konstantin tarafından yazdırılan De Administrando Imperio'ya göre Hırvatlar bugün Hırvatistan olarak bilinen bölgeye 7. yüzyılın başlarında gelmişlerse de bu tez Hırvatların bölgeye 6. yüzyıl ile 9. yüzyıl arasında geldiğini savunanlar tarafından çürütülmeye çalışılmaktadır.[12] Sonraları doğrulanan Einhard'ın 818 yılında yazdığı kayıtlara göre, Ljudevit Posavski ve Borna tarafından yönetilen Pannonia ve Dalmaçya adı altında iki düklük kuruldu. Bunlar Francia'ya bağlı vassal bir bölge olan Hırvatların ülkesi hakkında yazılmış ilk belgelerdir.[13] Bölgedeki Fransız üstünlüğü 20 yıl sonra Mislav'ın hükümdarlığı ile birlikte sona ermiştir.[14] VII. Konstantin, Hırvatların Hristiyanlaşma sürecinin 7. yüzyılda başladığını söylese de Hırvatların Hristiyanlaşması genellikle 9. yüzyıla tarihlenir.[15] Papa tarafından tanınan ilk Hırvat hükümdarı Branimir'dir ve Papa VIII. John 878 yılında ona Dux Croatorum (Hırvatların Dükü) lakabını takmıştır.[16]

Orta Çağ'da ve 1991-1992 kuşatması'nda kentin savunulmasına katkı sağlayan Dubrovnik surları.

Tomislav, Hırvatistan'ın Papalık tarafından kral olarak tanınan ilk hükümdarıdır. Papa X. John tarafından 925 yılında kendisine gönderilen bir mektupla bu ünvanı almıştır. Macar ve Bulgar istilalarına karşı başarı göstererek Hırvat krallarının etkisini daha da yaymıştır.[17] Orta Çağdaki Hırvat Krallığı, IV. Petar Krešimir (1058-1074) ve Dmitar Zvonimir'in (1075-1089) hükümdarlıkları dönemlerinde altın çağını yaşamıştır.[18] 1091 yılında II. Stjepan'ın ölümüyle birlikte Trpimirović hanedanı sona ermiş, Macar Kralı Ladislaus, Hırvatistan Krallığı üzerinde hak iddia etmiştir. Bu iddialar karşısında bir savaş meydana gelmiş ve 1102 yılında Macar Kralı Coloman döneminde Hırvatistan, Macaristan ile birleşme yoluna gitmiştir.[19]

İlerleyen dört yüzyıl boyunca Sabor adında bir parlamento ve kral tarafından atanan Ban adında valiler tarafından yönetildi.[20] Bu dönemde Osmanlı fetihleri ve kıyıların kontrolü için Venedik Cumhuriyeti ile mücadelelere girişti. Venedik, bağımsızlığına kavuşan Dubrovnik şehir devleti dışında, 1428'de Dalmaçya'nın büyük bölümünün kontrolünü ele geçirdi. Osmanlı fetihlerine karşı 1493'te yapılan Krbava Muharebesi ile 1526'da yapılan Mohaç Muharebesi kesin Osmanlı zaferiyle sonuçlandı. Kral II. Lajos'un Mohaç'ta ölmesinden sonra Cetin Parlamentosu, 1527 yılında Habsburg Hanedanı'ndan I. Ferdinand'ı, Osmanlı fetihlerine karşı koruma sağlaması koşuluyla Hırvatistan'ın yeni hükümdarı olarak seçti.[20][21] Bu devir, Frankopan ve Šubić gibi soylu yerli ailelerden bir çok kişinin Ban mevkisine yükselmesiyle sonuçlandı.[22]

[değiştir] Habsburglar ve Avusturya-Macaristan

[değiştir] Yugoslavya Krallığı ve II. Dünya Savaşı

[değiştir] Federal Yugoslavya ve bağımsızlık

[değiştir] Coğrafya

Ana madde: Hırvatistan coğrafyası
Hırvatistan'ın topografik haritası.

Doğuda Sırbistan, güneydoğuda Bosna-Hersek, kuzeybatıda Slovenya, kuzeydoğuda Macaristan ve güneyde Karadağ ve Adriyatik Denizi ile çevrili olan Hırvatistan Orta ve Güneydoğu Avrupa'nın kesişim bölgesinde bulunur. 42°-47° kuzey paralelleri ile 13°-20° doğu meridyenleri arasında bulunan ülkenin en güneyde kalan bölümü Bosna-Hersek'in Neum kentinin araya girmesi nedeniyle ülkenin geri kalanıyla kara bağlantısına sahip değildir.[23]

HIRVATISTAN'dan yönler
Flag of Slovenia.svg Slovenya Flag of Slovenia.svg Slovenya
Flag of Hungary.svg Macaristan
 		 Flag of Hungary.svg Macaristan
Spring Runoff in the Adriatic Sea.jpg Adriyatik Denizi
Compasspoint-nw.png K Compasspoint-ne.png
B RoseVents.svg D
Compasspoint-sw.png G Compasspoint-se.png
Flag of Serbia.svg Sırbistan
Spring Runoff in the Adriatic Sea.jpg Adriyatik Denizi Flag of Montenegro.svg Karadağ
Spring Runoff in the Adriatic Sea.jpg Adriyatik Denizi
 		 Flag of Bosnia and Herzegovina.svg Bosna-Hersek


Ülke 56,594 km²'lik bir alana yayılır ve bunun 56,414 km²'si kara, 128 km²'si ise iç sulardır. Bu yüzölçümüyle dünyanın en büyük 127. ülkesidir.[24] Rakım Dinar Alplerine doğru yükselir ve güneyde Bosna-Hersek sınırına yakın bir noktada bulunan Dinara'da 1831 metre ile en yüksek noktaya ulaşır,[24] ülkenin güneybatı sınırının tamamını kaplayan Adriyatik Denizi'nde 0'a iner. Ülke bin kadar ada ve adacığa sahipken bunların ancak 48'i yerleşime açıktır. En büyük adalar 405 km2 kararlık yüzölçümleriyle Cres ve Krk adalarıdır.

Biokovo, Dalmaçya'daki en yüksek dağ tepesidir.
Biokovo, Dalmaçya'daki en yüksek dağ tepesidir.
 
Biokovo, Dalmaçya'daki en yüksek dağ tepesidir.
Plitvice Gölleri, UNESCO Dünya Miras Listesi'ne dahildir.

Büyük nehirler Sava, Drava, Kupa ve Tuna, Hrvatsko Zagorje'nin dağlık kuzey partları ve Slavonya'nın ovalık kuzey bölgelerinden geçer. Ülkenin en doğusundaki Vukovar boyunca akan ve ülkenin Sırbistan'la olan sınırının bir bölümünü çizen Tuna, Avrupa'nın en uzun ikinci nehridir. Adriyatik kıyısı ve adalara yakın orta ve güney bölgeler, alçak dağ ve ormanlık arazilerden oluşur. Ülkede işletmeye değer oranda petrol, kömür, boksit, düşük kalite demir cevheri, kalsiyum, alçıtaşı, doğal asfalt, silis, mika, kil, tuz ve hidroelektrik bulunur.[24]

Karst topografya ülkenin Dinar Alpleri başta olmak üzere yaklaşık yarısını meydana getirir.[25] Ülkede birçok mağara bulunur ve bunların 49'u 250, 14'ü 500, 3'ü ise 1000 metreden daha derindir. Ülkenin en ünlü gölleri birbirine dolomit ve kireç taşı dizileri üstünden birbirine bağlanan 16 göl ve şelalelerinden oluşan Plitvice Gölleri'dir. Göllerin ünü birbirlerinden turkuaz, nane yeşili, gri ve mavi gibi değişik renkleriyle ayrılmalarıdır.[26]

[değiştir] İklim

Hırvatistan'ın çoğu Köppen iklim sınıflandırması tarafından tanımlanan ılık ve yağmurlu bir karasal iklimin etkisi altındadır. Aylık ortalama sıcaklık -3°C (ocak) ile 18°C (temmuz) arasında değişir. Ülkenin en soğuk bölgeleri 1200 metre yükseklikten sonra karlı orman ikliminin görüldüğü Lika ve Gorski Kotar iken en ılık bölgeler ise Akdeniz ikliminin görüldüğü Adriyatik kıyısı, özellikle de sıcaklığın deniz tarafından yönlendirildiği kıyının hemen iç kesimidir. Sonuç olarak sıcaklık farkları karasal bölgelerde daha belirgindir. Ülkede en düşük sıcaklık -35.5°C ile 3 Şubat 1919'da Čakovec'de görülmüşken en yüksek sıcaklık 42.4°C ile 5 Temmuz 1950'de Karlovac'da görülmüştür.[23]

Yıllık ortalama yağış miktarı coğrafi bölge ve egemen olan iklim türüne göre 600 mm ile 3500 mm arasında değişir. En düşük yağış miktarı Vis, Lastovo, Biševo, Svetac gibi dışta kalan adalarda ve Slavonya'nın doğu bölgeleriyken en yüksek yağış miktarı görülen yerler Dinar Alpleri ve Gorski kotar'dır. Egemen rüzgarlar kuzeydoğu ve güneydoğudaki bölgeleri hafif ılımanlaştırırken kıtasal alandaki egemen rüzgarlar kıtasal etkenler tarafından belirlenir. En hızlı rüzgarlar en soğuk aylarda kıyı boyunca genellikle bora ve kimi zaman sirokko şeklinde görülür. Ülkenin en güneşli bölgesi yıllık 2700 saatten fazla güneş gören Hvar ve Korčula iken onları yıllık 2000 saatten fazla güneşlenme süreleriyle Güney Adriyatik bölgesi, kuzey Adriyatik kıyısı ve Slavonya izler.[23]

[değiştir] Biyoçeşitlilik

[değiştir] Yönetim

[değiştir] İdari birimler

Ana madde: Hırvatistan'ın ilçeleri

Hırvatistan ilk kez Orta Çağ'da ilçelere bölünmüştür.[27] İdari bölümler zaman içinde Osmanlı fetihlerinde kaybedilen topraklar, bu toprakların özgürlüğünü kazanması, Dalmaçya, Dubrovnik ve Istria bölgelerindeki politik statünün değişmesine bağlı olarak zaman içinde değişmiştir. Bu geleneksel bölünme 1920'lerde Sloven, Hırvat ve Sırp Krallığı, ardından Yugoslavya Krallığı'nın oluşturduğu oblastlar ve banovinalar nedeniyle tamamen ortadan kalkmıştır.[28] Komunist yönetimindeki Hırvatistan, II. Dünya Savaşı'nda etken bir güç olan Yugoslavya'yı meydana getiren öğelerden biriydi ve bu dönemde idari yapılanma tümden değiştirilerek ülke 100 kadar belediyeye bölündü. 1992'de çıkarılan bir yasayla birlikte tekrar 1920'den önceki idari birimlere, ilçelere bölündü ancak 1918de Translithanyada oluşturulan 8 ilçe ve merkezleri Bjelovar, Gospić, Ogulin, Požega, Vukovar, Varaždin, Osijek ve Zagreb'in yanında 7 ilçe daha oluşturarak bölgeyi 15 ilçeye böldü.[29][30]

Ülke 1992'de tekrar ilçelere bölündüğünden beri 20 ilçe ve Zagreb Başkent Bölgesi'ne bölünmüştür. Zagreb bir ilçenin ve bir kentin sahip olduğu yetkilere sahiptir. İlçelerin sınırları birkaç kez değişikliğe uğradı; bu değişikliklerin en önemlisi 2006 yılında meydana gelmiştir. İlçeler toplam 127 kente ve 429 belediyeye bölünmüştür.[31]

Hırvatistan'ın idari birimleri
İlçe Merkez Alan (km²) Nüfus
Bjelovar-Bilogora Bjelovar 2,652 119,743
Brod-Posavina Slavonski Brod 2,043 158,559
Dubrovnik-Neretva Dubrovnik 1,783 122,783
Istria Pazin 2,820 208,440
Karlovac Karlovac 3,622 128,749
Koprivnica-Križevci Koprivnica 1,746 115,582
Krapina-Zagorje Krapina 1,224 133,064
Lika-Senj Gospić 5,350 51,022
Međimurje Čakovec 730 114,414
Osijek-Baranja Osijek 4,152 304,899
Požega-Slavonia Požega 1,845 78,031
Primorje-Gorski Kotar Rijeka 3,582 296,123
Šibenik-Knin Šibenik 2,939 109,320
Sisak-Moslavina Sisak 4,463 172,977
Split-Dalmaçya Split 4,534 455,242
Varaždin Varaždin 1,261 176,046
Virovitica-Podravina Virovitica 2,068 84,586
Vukovar-Syrmia Vukovar 2,448 180,117
Zadar Zadar 3,642 170,398
Zagrep ilçesi Zagreb 3,078 317,642
Zagreb kenti Zagreb 641 792,875

[değiştir] Dış ilişkiler

[değiştir] Ordu

[değiştir] Ekonomi

Ana madde: Hırvatistan ekonomisi

[değiştir] Turizm

[değiştir] Altyapı

[değiştir] Demografi

2011'deki nüfus sayımına göre 4.29 milyonluk nüfusuyla dünyanın 125. kalabalık ülkesi[32] olan Hırvatistan'da kilometrekareye 75.9 kişi düşer ve ortalama yaşam süresi 75.7 yıldır. Kadın başına 1.5 çocuk düşer ve bu dünyanın en düşük oranlarından biridir. 1991 yılından beri ülkedeki ölüm oranı sürekli olarak doğum oranını geçmektedir.[23] 1990'lı yıllardan beri ülke çok sayıda göçmen almaktadır ve bu sayı 2006 yılında 7000den fazla olmuştur.[33] Hırvatistan İstatistik Bürosu'na göre ülkenin nüfusu 2051 yılına gelindiğinde doğum oranlardaki azalmalar ve göç oranlarında bağlı olarak 3.1 milyona kadar düşecektir.[34] Hırvatistan'ın nüfusu 1857'de 2.1 milyondan, 1991'de 4.7 milyona yükselerek tavan yapmıştır. 1921 ve 1948'de iki dünya savaşı nedeniyle nüfus sayımı yapılmamıştır.[23] Demografik geçiş sürecini 1970lerde tamamlayan ülkenin[35] son zamanlarda nüfus artış hızı negatiftir.[24] Yine son zamanlarda Hırvatistan hükümeti yabancı işçilere koyduğu kotayı %40 artırmak için baskı görmektedir.[36] Göçmen politikasıyla uyumlu olarak Hırvatistan göçmenleri ülkeye geri dönmeleri için ikna etmeye çalışmaktadır.[37]

Hırvatistan'da din[38]
din yüzde
Katoliklik
  
 87.8%
Ateizm ya da Agnostisizm
  
 5.2%
Ortodoks
  
 4.4%
İslam
  
 1.3%
Protestanlık
  
 0.3%
Diğerleri ve bilinmeyenler
  
 0.9%

Ülkedeki nüfusun azalması problemi ayrıca Hırvatistan Bağımsızlık Savaşı'nın sonuçlarından biridir. Savaş boyunca birçok kişi yerinden olmuş ya da göç etmiştir. 1991'de Sırpların çoğunlukta olduğu bölgelerdeki 400.000'den fazla Hırvat ve diğer Sırp olmayan etnisiteler ya bulundukları yerlerden Hırvatistanlı Sırp güçleri tarafından uzaklaştırılmış ya da şiddetten kaçmak zorunda kalmıştır.[39] 1995'te savaşın son günleri boyunca 120.000 binden fazla[40] hatta belki 200.000 kadar Sırp[41] Fırtına Harekâtı'yla yaklaşan Hırvat güçlerinin gelmesinden önce bölgeden kaçmıştır. Savaştan sonraki on yılda savaş boyunca yerlerinden olan 300.000 kadar Sırp'ın ancak 117.000'i ülkeye geri dönmüştür.[42] Hırvatistan'da yaşayan Sırpların çoğu Hırvatistan Bağımsızlık Savaşı'nda işgal edilen alanlarda asla yaşamamıştır. Sırplar sadece daha önce yerleşik oldukları alanın bir kısmına Bosna-Hersek, özellikle de Sırp Cumhuriyeti'nden gelen Hırvat mültecilerin yerleştirilmesinin ardından kalan diğer alanlara yeniden yerleşmişlerdir.[43][44] Hırvatistan nüfusunun %89.6'sı gibi bir rakamla büyük çoğunluğu Hırvattır. Geriye kalan nüfus %4.5 ile Sırplar ve %5.9 ile Boşnaklar, Macarlar, İtalyanlar, Slovenler, Almanlar, Çekler, Romanlar ve diğerleridir.[24] En büyük dinler nüfusun %88'inin inandığı Katoliklik, %4.4'ünün inandığı Ortodoksluk, %0.4'ünün inandığı diğer Hristiyan mezhepleri ve %1.3'ünün inandığı İslam'dır. Geriye kalan nüfusun %5.2'si inançsızken %0.9'unun inancı bilinmemektedir.[38]

Hırvatistan'ın en kalabalık yerleşim yerleri.

Zagreb
Zagreb
Split
Split
Rijeka
Rijeka
Osijek
Osijek

 Rank Kent İlçe Metropol nüfusu Toplam nüfus
gör • tartışma • düzenle

Zadar
Zadar
Pula
Pula
Šibenik
Šibenik
Dubrovnik
Dubrovnik
1 Zagreb Zagreb kenti 686,568 792,875
2 Split Split-Dalmaçya 165,893 178,192
3 Rijeka Primorje-Gorski Kotar 127,498 128,735
4 Osijek Osijek-Baranja 83,496 107,784
5 Zadar Zadar 70,674 75,082
6 Pula Istria 57,191 57,765
7 Sesvete Zagreb kenti 54,494 -
8 Slavonski Brod Brod-Posavina 53,473 59,507
9 Karlovac Karlovac 46,827 55,981
10 Varaždin Varaždin 38,746 47,055
11 Šibenik Šibenik-Knin 34,242 46,372
12 Sisak Sisak-Moslavina 33,049 47,699
13 Vinkovci Vukovar-Syrmia 31,961 35,375
14 Velika Gorica Zagreb 31,341 63,511
15 Dubrovnik Dubrovnik-Neretva 28,113 42,461
16 Bjelovar Bjelovar-Bilogora 27,099 40,443
17 Vukovar Vukovar-Syrmia 26,716 28,016
18 Koprivnica Koprivnica-Križevci 23,896 30,872
19 Solin Split-Dalmaçya 20,080 23,985
20 Zaprešić Zagreb 19,574 25,226
Kaynak: 2011 nüfus sayımı[45]


[değiştir] Diller

Hırvatistan'ın resmi dili Hırvatça'dır ve Hırvatça'nın 2013 temmuzunda Avrupa Birliği'nin de 24. resmi dili olması beklenmektedir.[46][47] Azınlık dilleri yerel yönetimlerde serbesttir. Bulundukları bölgelerde nüfusun 3'te birinden fazlasını oluşturan Çekçe, Macarca, İtalyanca, Rutence, Sırpça ve Slovakça yerel hükümetlerin tanıdığı yerlerde bölgesel dil statüsüne sahiptir.[48] 2001 nüfus sayımlarına göre Hırvatistan vatandaşlarının %96'sı anadilini Hırvatça olarak beyan etmişken %1'i Sırpça'yı beyan etmiştir. Hırvatça ve Sırpça dışında hiçbir dil nüfusun %0.5'inden fazlasının anadili değildir.[49] Hırvatça Güney Slav dilleri'nden bir dildir. Sözcüklerin çoğunun kökeni Hint-Avrupa dil ailesinin Slav koludur. Latin alfabesi ile yazılan Hırvatça'nın sözcük dağarcığı, sesbilim ve söz dizimi yönlerinden birbirinden ayrılan 3 ana lehçesi vardır, bunlar: standartlaşan lehçe olan Štokavian lehçesi, Čakavian ve Kajkavian lehçeleridir.[50]

1961-1991 yılları arasında resmi dil Sırp-Hırvatça idi. Ancak sosyalist dönemde bile Hırvatlar dillerini Hırvat-Sırpça ya da Hırvatça olarak tanımlamışlardır.[51] Dilin Hırvatça ve Sırpça biçimleri o zamanlar ayrı diller olarak tanımlanmamış, bunun yerine dilin batı ve doğu versiyonları olarak belirtilmiş ve farklı alfabelerle yazılmışlardır, bunlar Latin ve Kiril alfabeleridir.[50] Hırvatlar dilleri Hırvatça'yı yabancı dillerin etkisinden korumak konusunda yapıcı olmuşlardır. Dile yerleşen yabancı dillerden gelen sözcükler; örneğin Almancadan, Macarcadan, İtaltancada ve Türkçeden tarihi nedenlerle gelen sözcükler değiştirilerek Slav görünüme ve söyleyişe sahip olmuşlardır. Hırvatça, yönetimdeki resmi dil statüsünü 19. yüzyılda Latince'den almıştır ve Hırvatça'yı "Sırp-Hırvatça" ya da "Güney Slav dili"ne çevirme çabaları, Hırvatlar tarafından dil sadeleştirilerek boşa çıkarılmıştır.[52]

[değiştir] Eğitim

Zagreb Üniversitesi.

Hırvatistan'da okuryazarlık oranı %98.1'dir.[24] Ağustos 2010'da Newsweek tarafından yayınlanan farklı ülkelerde yaşam kalitesi adlı araştırmaya göre, Hırvatistan'ın eğitim sistemi araştırmaya dahil ülkeler arasında 22.dir.[53] Hırvatistan'da ilkokul eğitimi 6-7 yaşlarında başlar ve 8 yıl devam eder. 2007 yılında çıkarılan bir yasayla parasız, zorunlu olmayan eğitim süresi 18 yaşına kadar yükseltilmiştir. Zorunlu eğitim 8 yıldan oluşur. İlkokuldan sonra öğrenciler gymnasium ya da meslek eğitimi veren liselere giderler. 2010 yılı istatistiklerine göre ülkede 2131 ilkokul ve 713 lise vardır. İlkokul ve lise eğitimini tanınmış azınlık dilleri olan Çekçe, Macarca, İtalyanca, Sırpça ve Almanca alma imkanı vardır.[23]

Ülkede 84'ü ilkokul seviyesinde, 47'si lise seviyesinde olmak üzere 131 müzik ve sanat okulu varken engelli çocuk ve gençler için 92, yetişkinler için 74 okul vardır.[23] Hırvatça, matematik ve yabancı dil olarak üç zorunlu bölüm ve bir seçmeli başlıktan oluşan lise bitirme sınavları (Hırvatça: državna matura) 2009-2010 yılından beri uygulanmaktadır ve bu sınav üniversiteye yerleşmek için önkoşuldur.[54]

Ülkede 8 üniversite vardır. Bunlar: Zagreb Üniversitesi, Split Üniversitesi, Rijeka Üniversitesi, Osijek Üniversitesi, Zadar Üniversitesi, Dubrovnik Üniversitesi, Pula Üniversitesi ve Dubrovnk Uluslararası Üniversitesi'dir. Ülkenin ilk üniversitesi 1396'da kurulan Zadar Üniversitesidir. 1807 yılına kadar eğitim veren üniversitenin 2002'de yeniden açılmasına kadar diğer eğitim kurumları en eski üniversite statüsünü Zadar'dan aldı.[55] 1669'da kurulan Zagreb Üniversitesi, Güneydoğu Avrupa'da eğitimine ara vermeden devam eden en eski üniversitedir.[56] Bunlar dışında ülkede 11 politeknik ve 19'u özel olan 23 yüksekokul vardır. Ülkede 145 bin öğrencinin eğitim gördüğü toplam 132 yüksek öğretim kurumu bulunmaktadır.[23]

Hırvatistan bilimsel araştırma yapan ve teknoloji geliştiren 205 şirket, devlet ya da eğitim kurumu ve kar amacı gütmeyen kuruluşa sahiptir. Bu kuruluşlar 2008 verilerine göre 3 milyon kuna (400 milyon €) dolayında harcama yapar ve 10.191 tam zamanlı araştırma görevlisine iş imkanı sağlar.[23] Bu şekilde ülke, mucitler ve Nobel Ödülü sahipleri yetiştirmiştir.[57]

[değiştir] Sağlık

[değiştir] Kültür

Ana madde: Hırvatistan'da kültür

[değiştir] Sanat ve edebiyat

[değiştir] Medya

[değiştir] Mutfak

Fritule, Dalmaçya'ya özgü bir hamur işidir.

Hırvatistan mutfağı bir bölgeden diğerine değişiklik gösterir. Kıyı bölgeleri Yunan, Roma ve diğer Akdeniz mutfaklarından özellikle de deniz mahsülleri, pişmiş sebze ve kek yapımı yönünden ve ayrıca yemeğe tat veren zeytin yağı ve sarımsak kullanımı anlamında etkilenmiştir. İç kısımlarda kalan alan ise Macar, Avusturya ve Türk mutfaklarından etkilenmiştir. Bu bölgede etli yemekler, tatlısu balıkları ve sebze yemekleri en sık tüketilenlerdir.[58]

Hırvatistan'da iki farklı şarap üretim bölgesi bulunur. Kuzeydoğudaki kıtasal alanda, özellikle de Slavonya'da beyaz şarap başta olmaz üzere şarap üretimi yaygındır. Diğer önemli şarap üretim bölgesi ise kuzeydeki kıyı şeridi boyunca İstria ve Krk bölgeleridir ve bu bölgelerdeki şaraplar İtalya şaraplarına benzerken güneydeki Dalmaçya'da Akdeniz usulü şarap üretimi neredeyse standarttır.[58] Ülkede yıllık şarap üretimi 140 milyon litreyi aşar.[23] Bira ise ülkeye 18. yüzyılın sonlarında gelmesine rağmen[59] yıllık tüketim 2007 yılına göre 83.3 litredir ve bu oranla Hırvatistan, dünyanın en çok bira tüketen ilk 15 ülkesi arasındadır.[60]

[değiştir] Spor

[değiştir] Kaynakça

  1. ^ Distribution of family income – Gini index. The World Factbook. CIA. Asıl adresinden 23 Temmuz 2010 tarihinde arşivlenmiştir. 1 Eylül 2009 tarihinde erişilmiştir.
  2. ^ Igor Salopek (Aralık 2010). "Krapina Neanderthal Museum as a Well of Medical Information". Acta Medico-Historica Adriatica (Hrvatsko znanstveno društvo za povijest zdravstvene kulture) 8 (2): 197–202. ISSN 1334-4366. http://hrcak.srce.hr/63530. Erişim tarihi 15 Ekim 2011. 
  3. ^ Tihomila Težak-Gregl (Nisan 2008). "Study of the Neolithic and Eneolithic as reflected in articles published over the 50 years of the journal Opuscula archaeologica". Opvscvla Archaeologica Radovi Arheološkog zavoda (University of Zagreb, Faculty of Philosophy, Archaeological Department) 30 (1): 93–122. ISSN 0473-0992. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=34026. Erişim tarihi 15 Ekim 2011. 
  4. ^ Jacqueline Balen (Aralık 2005). "The Kostolac horizon at Vučedol". Opvscvla Archaeologica Radovi Arheološkog zavoda (University of Zagreb, Faculty of Philosophy, Archaeological Department) 29 (1): 25–40. ISSN 0473-0992. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=26644. Erişim tarihi 15 Ekim 2011. 
  5. ^ Tihomila Težak-Gregl (Aralık 2003). "Prilog poznavanju neolitičkih obrednih predmeta u neolitiku sjeverne Hrvatske" (Hırvatça). Opvscvla Archaeologica Radovi Arheološkog zavoda (University of Zagreb, Faculty of Philosophy, Archaeological Department) 27 (1): 43–48. ISSN 0473-0992. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=26644. Erişim tarihi 15 Ekim 2011. 
  6. ^ Hrvoje Potrebica; Marko Dizdar (July 2002). "Prilog poznavanju naseljenosti Vinkovaca i okolice u starijem željeznom dobu" (Hırvatça). Prilozi Instituta za arheologiju u Zagrebu (Institut za arheologiju) 19 (1): 79–100. ISSN 1330-0644. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=1560. Erişim tarihi 15 Ekim 2011. 
  7. ^ John Wilkes (1995). The Illyrians, Oxford, UK: Wiley-Blackwell. ISBN 9780631198079. URL erişim tarihi 15 Ekim 2011.
  8. ^ (1995) The Decline and Fall of the Roman Empire, New York: Modern Library. ISBN 9780679601487. URL erişim tarihi 27 Ekim 2011.
  9. ^ J. B. Bury (1923). History of the later Roman empire from the death of Theodosius I. to the death of Justinian. Macmillan Publishers. URL erişim tarihi 15 Ekim 2011.
  10. ^ Andrew Archibald Paton (1861). Researches on the Danube and the Adriatic. Trübner. URL erişim tarihi 15 Ekim 2011.
  11. ^ Emil Heršak; Boris Nikšić (Eylül 2007). "Hrvatska etnogeneza: pregled komponentnih etapa i interpretacija (s naglaskom na euroazijske/nomadske sadržaje)" (Hırvatça). Migracijske i etničke teme (Institute for Migration and Ethnic Studies) 23 (3): 251–268. ISSN 1333-2546. 
  12. ^ Mužić (2007), pp. 249–293
  13. ^ Mužić (2007), pp. 157–160
  14. ^ Mužić (2007), pp. 169–170
  15. ^ Antun Ivandija (Nisan 1968). "Pokrštenje Hrvata prema najnovijim znanstvenim rezultatima" (Hırvatça). Bogoslovska smotra (University of Zagreb, Catholic Faculty of Theology) 37 (3–4): 440–444. ISSN 0352-3101. 
  16. ^ Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; Mu.C5.BEi.C4.87-195-198 isimli refler için metin temin edilmemiş (Bkz: <a class="external text" href="//tr.wikipedia.org/wiki/Vikipedi:Kaynak_gösterme">Kaynak gösterme</a>)
  17. ^ Vladimir Posavec (Mart 1998). "Povijesni zemljovidi i granice Hrvatske u Tomislavovo doba" (Hırvatça). Radovi Zavoda za hrvatsku povijest 30 (1): 281–290. ISSN 0353-295X. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=62779. Erişim tarihi 16 Ekim 2011. 
  18. ^ Lujo Margetić (Ocak 1997). "Regnum Croatiae et Dalmatiae u doba Stjepana II." (Hırvatça). Radovi Zavoda za hrvatsku povijest 29 (1): 11–20. ISSN 0353-295X. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=76963. Erişim tarihi 16 Ekim 2011. 
  19. ^ Ladislav Heka (Ekim 2008). "Hrvatsko-ugarski odnosi od sredinjega vijeka do nagodbe iz 1868. s posebnim osvrtom na pitanja Slavonije" (Hırvatça). Scrinia Slavonica (Hrvatski institut za povijest – Podružnica za povijest Slavonije, Srijema i Baranje) 8 (1): 152–173. ISSN 1332-4853. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=68144. Erişim tarihi 16 Ekim 2011. 
  20. ^ a b Şablon:Cite web kullanımında hata: Parametreler url ve başlık tanımlanmalı..
  21. ^ Frucht 2005, p. 422-423
  22. ^ Márta Font (Temmuz 2005). "Ugarsko Kraljevstvo i Hrvatska u srednjem vijeku" (Croatian). Povijesni prilozi (Croatian Institute of History) 28 (28): 7–22. ISSN 0351-9767. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=13778. Erişim tarihi 17 Ekim 2011. 
  23. ^ a b c d e f g h i j "2010 – Statistical Yearbook of the Republic of Croatia" (PDF). Croatian Bureau of Statistics (Aralık 2010). 7 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  24. ^ Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; CIA isimli refler için metin temin edilmemiş (Bkz: <a class="external text" href="//tr.wikipedia.org/wiki/Vikipedi:Kaynak_gösterme">Kaynak gösterme</a>)
  25. ^ Mate Matas (18 Aralık 2006). "Raširenost krša u Hrvatskoj" (Hırvatistan). geografija.hr. Croatian Geographic Society. 18 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  26. ^ "The best national parks of Europe". BBC News (28 Haziran 2011). 11 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  27. ^ Oleg Mandić (1952). "O nekim pitanjima društvenog uređenja Hrvatske u srednjem vijeku" (Hırvatça) (PDF). Historijski zbornik (Školska knjiga) 5 (1–2): 131–138. http://www.historiografija.hr/hz/1952/HZ_5_11_MANDIC.pdf. Erişim tarihi 9 Eylül 2011. 
  28. ^ Frucht 2005, pp. 429–429
  29. ^ Biondich 2000, p. 11
  30. ^ "Zakon o područjima županija, gradova i općina u Republici Hrvatskoj", Narodne novine, 30 Aralık 1992. 9 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir. (Hırvatça)
  31. ^ "Zakon o područjima županija, gradova i općina u Republici Hrvatskoj", Narodne novine, 28 Temmuz 2006. 9 Eylül 2011 tarihinde erişilmiştir. (Hırvatça)
  32. ^ Şablon:Croatian Census 2011 First Results
  33. ^ "U Hrvatskoj dvostruko više doseljenika". Limun.hr (21 Temmuz 2007). 12 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  34. ^ "Projekcija stanovništva Republike Hrvatske 2004. – 2051." (Hırvatça) (PDF). Croatian Bureau of Statistics (2006). 11 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  35. ^ Snježana Mrđen; Mladen Friganović (Haziran 1998). "The demographic situation in Croatia". Geoadria (Hrvatsko geografsko društvo – Zadar) 3 (1): 29–56. ISSN 1331-2294. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=14991. 
  36. ^ "Traži se 40% više kvota za strane radnike". Poslovni dnevnik (28 Kasım 2008). 16 Mayıs 2010 tarihinde erişilmiştir.
  37. ^ Nick Vidak (2008). "The Policy of Immigration in Croatia". Politička misao: Croatian Political Science Review (University of Zagreb, Faculty of Political Science) (5): 57–75. ISSN 0032-3241. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=51084. Erişim tarihi 15 Ekim 2010. 
  38. ^ a b "STANOVNIŠTVO PREMA VJERI, PO GRADOVIMA/OPĆINAMA, POPIS 2001." (Hırvatça). Croatian Bureau of Statistics (2001). 14 Temmuz 2010 tarihinde erişilmiştir.
  39. ^ Şablon:Cite web kullanımında hata: Parametreler arşivurl ve arşivtarihi ya ikisi beraber tanımlanmalı ya da hiç tanımlanmamalılar."Summary of judgement for Milan Martić" (12 Haziran 2007). Asıl adresinden 15 Aralık 2007 tarihinde arşivlenmiştir. 21 Haziran 2008 tarihinde erişilmiştir.
  40. ^ Steven Erlanger. "For Serbs in Croatia, a Pledge Unkept", The New York Times, 16 Ocak 2000. 18 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  41. ^ Şablon:Cite web kullanımında hata: Parametreler url ve başlık tanımlanmalı..
  42. ^ Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; OSCE-Reform isimli refler için metin temin edilmemiş (Bkz: <a class="external text" href="//tr.wikipedia.org/wiki/Vikipedi:Kaynak_gösterme">Kaynak gösterme</a>)
  43. ^ Şablon:Cite web kullanımında hata: Parametreler url ve başlık tanımlanmalı..
  44. ^ Şablon:Cite web kullanımında hata: Parametreler url ve başlık tanımlanmalı..
  45. ^ Şablon:Croatian Census 2011 First Results
  46. ^ "Ustav Republike Hrvatske", Narodne Novine, 9 Temmuz 2010. 11 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir. (Hırvatça)
  47. ^ "Hrvatski postaje 24. službeni jezik Europske unije", Večernji list, 5 Kasım 2011. 11 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir. (Hırvatça)
  48. ^ "Izviješće o provođenju ustavnog zakona o pravima nacionalnih manjina i utrošku sredstava osiguranih u državnom proračunu Republike Hrvatske za 2007. godinu za potrebe nacionalnih manjina" (Hırvatça). Sabor (28 Kasım 2008). 27 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  49. ^ "Stanovništvo prema materinskom jeziku, po gradovima/općinama, popis 2001" (Hırvatça). Croatian Bureau of Statistics (31 Mart 2001). 11 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  50. ^ a b "Organska podloga hrvatskog jezika" (Hırvatça). Institute of Croatian Language and Linguistics. 11 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  51. ^ Mate Kapović (2009). "Položaj hrvatskoga jezika u svijetu danas" (Hırvatça). Kolo (Matica hrvatska) (1-2). ISSN 1331-0992. http://www.matica.hr/kolo/kolo2009_1.nsf/AllWebDocs/Polozaj_hrvatskoga_jezika_u_svijetu_danas. Erişim tarihi 26 Ekim 2011. 
  52. ^ Branka Tafra (Şubat 2007). "Značenje narodnoga preporoda za hrvatski jezik" (Hırvatça). Croatica et Slavica Iadertina 2: 43–55. ISSN 1845-6839. http://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=26666. Erişim tarihi 10 Ekim 2011. 
  53. ^ Newsweek study of Health, Education, Economy and Politics ranks the globe's top nations. Newsweek (15 Ağustos 2010). Asıl adresinden 1 Eylül 2010 tarihinde arşivlenmiştir. 14 Kasım 2010 tarihinde erişilmiştir.
  54. ^ "Državna matura" (Hırvatça). 12 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  55. ^ "O nama" (Hırvatça). Zadar Üniversitesi. 15 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  56. ^ "Zagreb Üniversitesi 1699–2005". Zagreb Üniversitesi. 15 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  57. ^ Tanja Rudež. "Najbolje što su Hrvati dali znanosti", Jutarnji list, 5 Ekim 2010. 13 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir. (Hırvatistan)
  58. ^ a b "Gastronomy and enology". Croatian National Tourist Board. 13 Ekim 2011 tarihinde erişilmiştir.
  59. ^ Skenderović, Robert, "Kako je pivo došlo u Hrvatsku". 10 Etlül 2011 tarihinde erişilmiştir. (Hırvatça)
  60. ^ "2008 Per-Capita Beer Consumption by Country". Kirin Institute of Food and Lifestyle Report Vol. 22. Kirin Brewery Company (21 Aralık 2009). 10 Eylül 2011 tarihinde erişilmiştir.

[değiştir] Bibliyografya

[değiştir] Ayrıca bakınız

[değiştir] Dış bağlantılar

Daha fazla bilgi için Vikipedi'nin kardeş projelerinde ara
Vikisözlük bu maddeyi Vikisözlük'te ara
Vikikitap bu maddeyi Vikikitap'ta ara
Vikisöz bu maddeyi Vikisöz'de ara
Vikikaynak bu maddeyi Vikikaynak'ta ara
Wikimedia Commons bu maddeyi Commons'da ara
Vikihaber bu maddeyi Vikihaber'de ara
Vikiversite bu maddeyi Vikiversite'de ara
g · t · d
Hırvatistan'ın en üst düzey idari birimleri
Başkent Hr-harita.png
Bölgeler
g · t · d
Avrupa ülkeleri
Batı Avrupa
MapLab-Western Europe.svg		 Almanya • Avusturya • Belçika • Birleşik Krallık • Fransa • Hollanda • İrlanda • İsviçre • Lihtenştayn • Lüksemburg • Monako Doğu Avrupa
MapLab-Eastern Europe.svg		 Azerbaycan1 • Beyaz Rusya • Bulgaristan • Çek Cumhuriyeti • Ermenistan2,6 • Gürcistan1 • Kazakistan1 • Macaristan • Moldova • Polonya • Romanya • Rusya1 • Slovakya • Ukrayna
Güney Avrupa
MapLab-Southern Europe.svg		 Andorra • Arnavutluk • Bosna-Hersek • Hırvatistan • İspanya • İtalya • Karadağ • Kıbrıs2,6 • Makedonya • Malta • Portekiz • San Marino • Sırbistan • Slovenya • Türkiye1 • Vatikan • Yunanistan Kuzey Avrupa
MapLab-Northern Europe.svg		 Danimarka • Estonya • Finlandiya • İsveç • İzlanda • Letonya • Litvanya • Norveç
Aslında başka kıtalarda olan
fakat Avrupa'nın sistemine entegre olan devletler		 İsrail3,6 BM üyesi olmayan tanınmayan veya
kısmen tanınmayan devletler		 Abhazya6 • Dağlık Karabağ6 • Güney Osetya1,6 • Kosova6 • KKTC6 • Transdinyester6
Bağımlı bölgeler Ağrotur ve Dikelya • Cebelitarık • Faroe Adaları • Grönland5 • Guernsey • Jan Mayen • Jersey • Man Adası • Svalbard Özerk bölgeler Acaristan1 • Adıge Cumhuriyeti • Åland • Aosta Vadisi • Aragona • Asturias • Aynoroz • Azorlar • Balear Adaları • Bask Bölgesi • Başkurdistan • Bosna-Hersek Federasyonu • Çeçenistan • Çuvaşistan • Dağıstan • Ekstremadura • Endülüs • Flandre • Friuli-Venezia Giulia • Gagavuzya • Galiçya • Galler • İngiltere • İnguşya • İskoçya • Kabardino-Balkar • Kalmıkya • Kanarya Adaları4 • Kantabria • Karaçay-Çerkesya • Karelya • Kastilya ve Leon • Kastilya-La Mancha • Katalonya • Kırım • Komi • Kuzey İrlanda • Kuzey Osetya-Alanya • La Rioja • Madeira Adaları4 • Madrid • Mari El • Mordovya • Murcia • Nahçıvan3 • Navarra • Nenets • Sardinya • Sırp Cumhuriyeti • Sicilya • Tataristan • Trentino-Alto Adige • Udmurtya • Valensiya • Valonya • Voyvodina
Diğer siyasi varlıklar Avrupa Birliği
1 Kısmen Asya'da • 2 Tamamen Asya'da, fakat tarihî, siyasî ya da kültürel sebeplerden dolayı genellikle Avrupa ülkesi olarak tanımlanır • 3 Tamamen Asya'da, fakat tarihî, siyasî ya da kültürel sebeplerden dolayı Avrupa'nın sistemine entegre olmuştur • 5 Tamamen Kuzey Amerika'da, fakat tarihî, siyasî ya da kültürel sebeplerden dolayı Avrupa'nın sistemine entegre olmuştur • 6 Belli oranda tanınan veya tanınmayan ülkeler
g · t · d
Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO)
Üyeler NATO flag.svg
Adaylar
g · t · d
Adriyatik Denizi'ne kıyısı olan ülkeler
Arnavutluk Arnavutluk · Bosna Hersek Bosna-Hersek · Hırvatistan Hırvatistan · İtalya İtalya · Karadağ Karadağ · Slovenya Slovenya
g · t · d
Akdeniz'e kıyısı olan ülkeler
Arnavutluk Arnavutluk · Bosna Hersek Bosna-Hersek · Cebelitarık Cebelitarık · Cezayir Cezayir · Fas Fas · Filistin Filistin · Fransa Fransa · Hırvatistan · Hırvatistan · İspanya İspanya · İsrail İsrail · İtalya İtalya · Karadağ Karadağ · Kıbrıs Cumhuriyeti Kıbrıs Cumhuriyeti ·
Kuzey Kıbrıs KKTC · Libya Libya · Lübnan Lübnan · Malta Malta · Mısır Mısır · Monako Monako · Slovenya Slovenya · Suriye Suriye · Tunus Tunus · Türkiye Türkiye · Yunanistan Yunanistan
g · t · d
Karadeniz Ekonomik İşbirliği (BSEC)
Üyeler BSEC Map.png
Sonradan katılan üyeler
Üyelik başvurusu kabul edilmeyen ülkeler
Gözlemci Ülkeler
Gözlemci Kuruluşlar
g · t · d
Frankofon'a üye ve gözlemci ülkeler
Üyeler
Arnavutluk · Andorra · Ermenistan · Belçika (Fransız Topluluğu) · Benin · Bulgaristan · Burkina Faso · Burundi · Kamboçya · Kamerun · Kanada (New Brunswick • Québec) · Fas · Orta Afrika Cumhuriyeti · Çad · Komorlar · Kıbrıs1 · Demokratik Kongo Cumhuriyeti · Kongo Cumhuriyeti · Fildişi Sahili · Cibuti · Dominika · Mısır · Ekvator Ginesi · Fransa (Fransız Guyanası • Guadeloupe • Martinique • St. Pierre ve Miquelon) · Gabon · Gana1 · Gine · Gine Bissau · Haiti · Laos · Lüksemburg · Lübnan · Makedonya2 · Madagaskar · Mali · Moritanya · Mauritius · Moldova · Monako · Nijer · Romanya · Ruanda · St. Lucia · São Tomé ve Príncipe · Senegal · Seyşeller · İsviçre · Togo · Tunus · Yeşil Burun Adaları · Yunanistan · Vanuatu · Vietnam
 Flag of La Francophonie.svg
Gözlemciler
Avusturya · Hırvatistan · Çek Cumhuriyeti · Gürcistan · Macaristan · Letonya · Litvanya · Mozambik · Polonya · Sırbistan · Slovakya · Slovenya · Tayland · Ukrayna
1 Ortak üye. 2 Makedonya ad sorunu nedeniyle Frankofon tarafından geçici olarak "Eski Yugoslav Cumhuriyeti Makedonya" ismiyle alındı.
g · t · d
Portekizce Konuşan Ülkeler Topluluğu (CPLP)
Üyeler
Gözlemciler
Adaylar
Andorra · Fas · Filipinler · Galiçya · Goa · Hırvatistan · Makao · Malakka · Romanya · Ukrayna

"http://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=H%C4%B1rvatistan&oldid=10705296" adresinden alındı.
Kişisel araçlar
Ad alanları
Türevler
Eylemler
Gezinti
Katılım
Yazdır/dışa aktar
Araçlar
Diğer diller