Akdeniz

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Akdeniz, (Osmanlı Türkçesi: بحر متوس, bahr -i mutavassıt) Atlas Okyanusu'na bağlı, kuzeyinde Avrupa, güneyinde Afrika, doğusunda Asya kıtaları bulunan deniz. 2.5 milyon km² bir alan kaplayan deniz Cebelitarık Boğazı ile Atlas Okyanusu'ndan, Süveyş Kanalı ile de Kızıldeniz'den ayrılır.

Konu başlıkları 1 Etimoloji 2 Kıyısı Olan Ülkeler 3 Bölümler 3.1 Alt Denizler 3.2 Boğazlar 3.3 Körfezler 4 Ayrıca bakınız 5 Dış bağlantılar 6 Kaynakça

[değiştir] Etimoloji

İngilizce'de Mediterranean Sea denilir. Bu da Latince'deki Mediterraneustan (Medi: Orta + terra: Toprak, yer) gelmektedir. Yunanca'da Mesogeios denir. Arapça'daki karşılığı البحر المتوسط (Bahre-l Mutavassit) 'ortada yer alan deniz' anlamındadır. Farsça'da Akdeniz için kullanılan Bahr-e Sefid ismi Osmanlı dönemi haritalarında da gözükmektedir. Romalılar da Mare Nostrum derler ki bu da Bizim Deniz anlamına geliyordu.

Akdeniz isminin kaynağıyla ilgili inanılan iddialardan bir diğeri de eski Türklerde mavi doğunun, ak batının, kırmızı güneyin ve kara kuzeyin sembolü olarak kullanılmış olmasıdır. Bu iddiaya göre Akdeniz adlandırmasını ortaya koyan dil bilincinde Ege ve Akdeniz'i tek bir deniz olarak gören yaklaşım vardır. Bu yaklaşıma göre Türkiye'nin kuzeyindeki denize Karadeniz adının verilmesinin sebebi de budur. ^[1]

[değiştir] Kıyısı Olan Ülkeler

Akdeniz'e kıyısı olan 21 ülke vardır. Bunlar;

• Avrupa (batıdan doğuya): İspanya, Fransa, Monako, İtalya, Malta, Slovenya, Hırvatistan, Bosna-Hersek, Karadağ, Arnavutluk, Yunanistan, Türkiye .
• Asya (kuzeyden güneye): , Türkiye, Suriye, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Kıbrıs Cumhuriyeti, Lübnan, Filistin ve İsrail,
• Afrika (doğudan batıya): Mısır, Libya, Tunus, Cezayir ve Fas.

[değiştir] Bölümler

[değiştir] Alt Denizler

• Alboran Denizi, İspanya ve Fas arasında,
• Balear Denizi, İspanya ve Balear Adaları arasında,
• Ligurya Denizi, Korsika ve Sardunya adaları arasında,
• Tiren Denizi, Sardunya, İtalya Yarımadası ve Sicilya arasında,
• Adriyatik Denizi, İtalya Yarımadası ve Balkan Yarımadası arasında,
• Yanya Denizi, İtalya, Yunanistan ve Arnavutluk arasında,
• Libya Denizi, Libya ile Girit arasında,
• Ege Denizi, Yunanistan ve Türkiye arasında,
• Girit Denizi, Girit'in kuzeyinde,
• Trakya Denizi, Kuzey Egede
• Mirtoan Denizi, Kiklad Adaları ve Mora Yarımadası arasında,
• Marmara Denizi, Ege Denizi ve Karadeniz arasında,
• Silisya Denizi, Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti arasında.

[değiştir] Boğazlar

• Cebelitarık Boğazı, İspanya ve Fas arasında,
• Messina Boğazı, İtalya Yarımadası ve Sicilya arasında,
• Bonifacio Boğazı, Korsika ve Sardunya arasında,
• Sicilya Boğazı, Sicilya ve Tunus arasında,
• Otranto Boğazı, İtalya ve Arnavutluk arasında,
• Çanakkale Boğazı, Marmara Denizi ve Ege Denizi arasında,
• İstanbul Boğazı, Marmara Denizi ve Karadeniz arasında.

[değiştir] Körfezler

• Saros Körfezi, kuzey Türkiye'de,
• Lions Körfezi, güney Fransa'da,
• Taranto Körfezi, güney İtalya'da,
• Antalya Körfezi, güney Türkiye'de,
• Sirte Körfezi, kuzey Libya'da,
• Gabes Körfezi, doğu Tunus'da,
• Mersin Körfezi, güney Türkiye'de,
• Edremit Körfezi, kuzeybatı Türkiye'de,
• İzmir Körfezi, batı Türkiye'de,
• Gökova Körfezi, güneybatı Türkiye'de.
• İskenderun Körfezi, güney Türkiye'de
• Fethiye Körfezi, güney Türkiye'de
• Marmaris Körfezi, güney Türkiye'de
• İzmit Körfezi, kuzeybatı Türkiye'de

[değiştir] Ayrıca bakınız

• Akdeniz adaları
• Süveyş Kanalı

[değiştir] Dış bağlantılar

• Greenpeace campaign "Defending Our Mediterranean": Threats, Solutions and Photo Petition
• Planblue - Environment and Development in the Mediterranean Region

[değiştir] Kaynakça

g • t • d Akdeniz'e kıyısı olan ülkeler
Arnavutluk  Bosna-Hersek  Cebelitarık  Cezayir  Fas  Filistin  Fransa  Hırvatistan  İspanya  İsrail  İtalya  Karadağ  Kıbrıs  Kuzey Kıbrıs  Libya  Lübnan  Malta  Mısır  Monako  Slovenya  Suriye  Tunus  Türkiye  Yunanistan

Koordinatlar: 35°N 18°E / 35°N 18°E / 35; 18