Joe Biden

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Joe Biden
47. Amerika Birleşik Devletleri Başkan Yardımcısı
Görev süresi
20 Ocak 2009 - 20 Ocak 2017
Başkan Barack Obama
Yerine geldiği Dick Cheney
Yerine gelen Mike Pence
Delaware Senatörü
Görev süresi
3 Ocak 1973 - 15 Ocak 2009
Yerine geldiği J. Caleb Boggs
Yerine gelen Ted Kaufman
Kişisel bilgiler
Doğum Joseph Robinette Biden Jr.
20 Kasım 1942 (1942-11-20) (77 yaşında)
Scranton, Pensilvanya, ABD
Partisi Demokrat
Evlilik(ler) Neilia Hunter (1966–1972)
Jill Jacobs (1977–)
Çocukları Beau (1969-2015)
Hunter
Naomi (1971-1972)
Ashley
Bitirdiği okul Delaware Üniversitesi, Newark
Syracuse Üniversitesi
Dini Roma Katoliği
İmzası

Kısaca Joe Biden olarak bilinen Joseph Robinette Biden Jr. (/ˌrɒbˈnɛt ˈbdən/, ROB-ih-NET BY-dən;[1] doğum 20 Kasım 1942), 2009'dan 2017'ye kadar Birleşik Devletler'in 47. başkan yardımcısı olarak görev yapmış olan Amerikalı politikacı ve eski avukat. Demokrat Parti üyesi Biden, 1973'ten 2009'a kadar Delaware Senatörü olarak görev yaptı. 2020'de Demokratların başkan adayı olarak, şu an başkanlık yapan Donald Trump'a, ABD Başkanlık Seçimlerinde rakip oldu.[2]

23 Ağustos 2008 tarihinde Demokratik Partinin Başkan adayı Barack Obama tarafından Başkan Yardımcılığına aday gösterildi. 4 Kasım 2008 tarihinde yapılan başkanlık seçimlerini Demokratik Parti kazandı. 20 Ocak 2009 tarihinde devlet başkanlığına seçilen Obama'nın yanında ABD Başkan yardımcısı olarak göreve başladı.

Erken yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Biden, 20 Kasım 1942'de Scranton, Pensilvanya'da İrlanda kökenli Katolik bir ailede dünyaya geldi. Babası bay Joseph Robinette Biden Sr., annesi ise bayan Catherine Eugenia Finnegan'dı. Valerie, James Brian, ve Francis W. isimlerinde üç kardeşi vardır. 1953'te ailesiyle beraber Claymont, Delaware'ye taşındı. İlk, orta, ve lise eğitimini Claymont'da alarak 1961'de mezun oldu. 1965'te Delware Ünivesitesi'nden politika bilimi üzerine eğitim alarak mezun oldu. Ardından Syracuse Üniversitesi Hukuk fakültesinden, avukat olarak 1969'da mezun oldu. Wilmington Hukuk firmasında çalışmaya başladı.[3]

Kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Erken politik kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

1970 yılında New Castle County Meclisine seçildi, 1972 yılında da Senato'ya seçildi ve ABD tarihinin altıncı en genç senatörü oldu.[4]

Senatörlük[değiştir | kaynağı değiştir]

3 Ocak 1973 tarihinde 31 yaşında iken Amerika Birleşik Devletleri Delaware eyaletinin senatörü olarak göreve başladı. Bu görevde 20 Ocak 2009 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri'nin devlet başkan yardımcısı olana kadar kalmıştır. Joe Biden, Senatörlük yaptığı dönemin önemli bir bölümünde, Senato Dış İlişkiler Komitesi'nin üyeliğini ve başkanlığını yapmıştır.[3]

2008 Başkanlık seçimleri[değiştir | kaynağı değiştir]

2008 ABD başkanlık seçimlerinde Demokratik Partiden başkanlığa adaylığını koyduysa da 3 Ocak 2008 tarihinde yapılan Iowa ön seçimlerinde başarısızlığa uğraması nedeniyle adaylıktan çekildi.[3]

Başkan yardımcılığı (2009–2017)[değiştir | kaynağı değiştir]

23 Ağustos 2008 tarihinde Demokratik Parti'nin Başkan adayı Barack Obama tarafından Başkan Yardımcılığına aday gösterildi. 4 Kasım 2008 tarihinde yapılan başkanlık seçimlerini Demokratik Parti kazandı. 20 Ocak 2009 tarihinde başkanlığa seçilen Obama'nın yanında ABD Başkan Yardımcısı olarak eski Başkan Yardımcısı Dick Cheney'den görevi devraldı.[3] 20 Ocak 2017'de görevini Mike Pence'ye devretti.

2020 Başkanlık seçimleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Biden, 25 Nisan 2019'da başkanlık kampanyasını başlattı. 18 Ağustos 2020'de Biden, 2020 Demokratik Ulusal Kongresinde Demokrat Parti başkan adayı olarak resmen aday gösterildi.Başkan yardımcılığı görevi için ise Kamala Harris'i seçti.


Politik görüşü[değiştir | kaynağı değiştir]

Liberal görüşleriyle dikkat çekmektedir. Kilisenin kamu hayatında yeri olmadığını savunan politikacı eşcinsel evliliklerinin yasallaştırılmasını da destekliyor. Biden, kürtaj meselesinde de 'vücutlarıyla ne yapacaklarına' ilişkin olarak seçimin kadınlara ait olması gerektiğini savunuyor. Çevre konusunda da aktif projeler yürüten ABD Başkan Yardımcısı, gaz salınımların küresel çapta azaltılması için hukuksal zeminde çabalar sarf ediyor. Biden, bağlayıcı yeni bir uluslararası antlaşma imzalanması gerektiğine inanıyor.

2003 Irak Savaşı'nı desteklemesiyle bilinen Biden, daha sonra bu konuda hatalı bulduğunu söyledi ve tavrını değiştirdi. Ayrıca Biden kendini 'Yahudi olmayan bir Siyonist' olarak tanımlamakta ve Yahudi lobisine yakınlığı ile de biliniyor.[5][6] Biden, Filistin problemininde iki devletli çözüm modelini savunmaktadır. Gazze'ye insani yardımın sağlanmasını ve İsrail'in işgal ettiği topraklardaki yerleşim faaliyetlerini durdurmasının gerektiğini söylemektedir.[7]

Kişisel yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Joe Biden, 27 Ağustos 1966 tarihinde Neilla Hunter ile evlendi, 1972 yılında eşi vefat etmiştir. Beau, Hunter, Naomi adlarında 3 çocukları oldu. 1977 yılında Jill Jacobs ile evlenmiştir. Ashley B. (d. 1981) bir çocuğu olmuştur. Oğlu Beau Biden beyin kanserinden dolayı 2015 yılında vefat etmiştir.[8]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Önce gelen
Dick Cheney
Amerika Birleşik Devletleri Başkan Yardımcısı
2009–2017
Sonra gelen
Mike Pence
Parti siyasi görevi
Önce gelen
John Edwards
Amerika Birleşik Devletleri Başkan Yardımcısı Adayı
Demokratik

2008, 2012
Sonra gelen
Tim Kaine