M5 (İstanbul metrosu)

Vikipedi, özgür ansiklopedi

M5 (Üsküdar - Çekmeköy) Metro Hattı
Genel bilgiler
Tip Metro
Sistem İstanbul metrosu
Durum İşletmede
(Üsküdar - Çekmeköy)

İnşa halinde
(Çekmeköy - Sultanbeyli)

Proje aşamasında
(Sultanbeyli - Kurtköy YHT Garı)
Bölge İstanbul, Türkiye
Terminal Üsküdar
Çekmeköy (şu an)
Sancaktepe Şehir Hastanesi (3. Etap)
Sultanbeyli (4. Etap)
İstasyonlar 24
Hizmette: 16
İnşa halinde: 8
Sefer sıklığı 4 - 8 dk
Yolculuk süresi 32 dk
Yolcu kapasitesi Saatte 130.000 yolcu
Website M5 Hattı Resmî Sitesi
M5 Hattı Çekmeköy Uzatması İnternet Sitesi
M5 Hattı Sultanbeyli Uzatması Proje Sayfası
İşletim
Açılış 15 Aralık 2017 (Üsküdar - Yamanevler)
21 Ekim 2018 (Yamanevler - Çekmeköy)
Sahibi İstanbul Büyükşehir Belediyesi
İşletmeci(ler) Metro İstanbul
Depo Merkezleri Parseller
Teknik
Hat uzunluğu 30,9 km
Hizmette: 20 km
İnşa halinde: 10,9 km
Hat açıklığı Standart (1435 mm)
İşletme hızı 70 km/sa (43 mph)
Güzergâh haritası
Depolama ve Kuyruk Tüneli
Halkalı yönüne
Üsküdar
Üsküdar Tren İstasyonu
Gebze yönüne
Fıstıkağacı
Bağlarbaşı
Altunizade
Otoyol 1 - Metrobüs
Kısıklı
Bulgurlu
Ümraniye
M12 hattı
Çarşı
Geceleme Hattı
Yamanevler
Çakmak
Otoyol 2
Ihlamurkuyu
Altınşehir
İmam Hatip Lisesi
M8 hattı
Dudullu
Depo
Necip Fazıl
Çekmeköy
Meclis
M13 hattı
Sarıgazi
Sancaktepe Şehir Hastanesi
Sancaktepe
Samandıra Merkez
Otoyol 4
Veysel Karani
Hasanpaşa
Sultanbeyli
Gölet
Akşemsettin
Fuar Alanı
M4 ve M10 hattı
Kurtköy YHT Garı
Depo

M5 (Üsküdar - Çekmeköy) Metro Hattı[1], İstanbul'un Anadolu Yakasında, ilk istasyonu Üsküdar, son istasyonu ise Çekmeköy olan 20 km. uzunluğunda 16 istasyonlu bir metro hattıdır. Metro hattında çalışan araçlar Türkiye'nin ilk sürücüsüz metro araçları olma özelliğine sahiptir. M4 (Kadıköy - Tavşantepe) hattından sonra Anadolu Yakasının ikinci metrosu olma özelliğini taşır. Hattın Üsküdar - Yamanevler arasındaki bölümü 15 Aralık 2017 tarihinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Eski Başbakan Binali Yıldırım ve beraberindeki heyet tarafından hizmete açılmıştır.[2]

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Başlangıçta hafif metro olarak düşünülen metro, daha sonra tıpkı M4 hattında olduğu gibi ağır metroya dönüştürülmüştür. Birçok kez gündeme gelen metronun ihalesi sık sık ertelenmiştir. Hattın ihale tarihi ilk olarak 2011 yılının 9 Ağustos günü planlanmış ancak 26 Ağustos'a ertelenmiştir. İhaleye ise 15 Eylül 2011 günü çıkılmıştır. İhaleyi en düşük teklifi veren Doğuş Grubu kazanmıştır. 7 Mart 2012 tarihinde sözleşme imzalanmış olup bedeli 563,899,995.32 €'dur. 6 Haziran 2012'de resmî olarak temel atılmıştır. Sözleşmeye göre işin bitim tarihi 4 Mayıs 2015'ti, fakat 15 Aralık 2017 tarihinde ilk etap açıldı.[kaynak belirtilmeli] Hattın ikinci etabı ise 21 Ekim 2018 tarihinde Çekmeköy istasyonunda törenle açılmıştır.

Ayrıca hattın üçüncü etabı olan Çekmeköy - Sancaktepe - Sultanbeyli uzatmasının yapımına başlanmıştır.[3]

Entegrasyonlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Üsküdar istasyonundan Marmaray hattına, Altunizade istasyonundan Metrobüs hattına, Çarşı istasyonundan yapımı devam eden M12 (60. Yıl Parkı - Kazım Karabekir) Metro Hattı'na, Dudullu istasyonundan yapımı devam eden M8 (Bostancı - Dudullu - Parseller) Metro Hattı'na, son olarak ise hattın Çekmeköy - Sultanbeyli uzatması için inşaatına başlanan 3. etaptaki Sarıgazi istasyonundan; inşaat hâlinde olan M13 (Yenidoğan - Emek - Site) Metro Hattı'na entegrasyonu sağlanmıştır.[4][5]

Ayrıca hattın 4. etabı için -inşa edilmesi planlanan- Kurtköy YHT Garı'na uzatılması planlanmıştır. Böylece hattın Sabiha Gökçen Havalimanı'na ve yapılması planlanan Yüksek Hızlı Tren hattıyla birlikte İstanbul Havalimanı'na bağlanması sağlanacaktır.[6]

Bilgiler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 20 km delme ve aç-kapa anahat tüneli.
  • 16 istasyon.
  • 2.750 metre bağlantı tüneli.
  • 126 Sürücüsüz Metro aracı.

23 Kasım'da İspanya'da üretilen metro araçları Çakmak istasyonunda raylara indirildi. 15 Aralık tarihinde ise 1. etap olan Üsküdar - Yamanevler hizmete girdi.[2] 2. etap ise 21 Ekim 2018'de Çekmeköy istasyonunda yapılan törenle hizmete girdi. 3. etabının yapımı sürmektedir. 4. etap ise plan aşamasındadır.

Metro hattının 1. ve 2. etap istasyonlarında yarım boy PAKS bulunmaktadır. Üçüncü etapta ise tam boy PAKS bulunacaktır. Bu sayede tren ile peron arasında hem gürültü hem de hava kirliliği önlenmiş olacaktır.[7]

İstasyonlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Sıra İstasyon İlçe Aktarma Tür Notlar
1 Üsküdar Üsküdar Marmaray (Halkalı - Gebze) Banliyö Hattı (Üsküdar Tren İstasyonu)Şehir Hatları (Üsküdar İskelesi)Üsküdar - Harem Tramvay Hattı Yer altı Yeni Valide CamiiÜsküdar Mihrimah Sultan Camii
2 Fıstıkağacı İstanbul Üsküdar Lisesi
3 Bağlarbaşı Marmara Üniversitesi Bağlarbaşı YerleşkesiMarmara İlahiyat CamiiCapitol AVM
4 Altunizade MetrobüsAltunizade - Çamlıca Camii Metro HattıAltunizade - Kavacık Metro HattıSöğütlüçeşme - İncirli Metro HattıAltunizade - Beylerbeyi Füniküler Hattı İZÜ Altunizade Kampüsü
5 Kısıklı Büyük Çamlıca Tepesi
6 Bulgurlu Bulgurlu Mahallesi
7 Ümraniye Ümraniye M34 (Beylikdüzü - Sabiha Gökçen Havalimanı) Hızlı Metro Hattı Santral Meydanı
8 Çarşı M12 (60. Yıl Parkı - Kâzım Karabekir) Metro Hattı Ümraniye Çarşısı
9 Yamanevler CanPark AVM・Haldun Alagaş Spor Salonu
10 Çakmak Çakmak Oto Sanayi・Ümraniye İSKİ ve Vergi Dairesi
11 Ihlamurkuyu Buyaka AVM・Meydan İstanbul AVM
12 Altınşehir Ümraniye Nüfus Müdürlüğü
13 İmam Hatip Lisesi Ümraniye Anadolu İmam Hatip Lisesi
14 Dudullu M8 (Bostancı - Parseller) Metro Hattı MetroCorner AVM
15 Necip Fazıl Metrogarden AVM・Ümraniye Belediyesi Kapalı Yüzme Havuzu
16 Çekmeköy Çekmeköy Çekmeköy Madenler
↓↓ İnşa halinde ↓↓[8]
17 Meclis Sancaktepe Yer altı ÇamsanPark AVM
18 Sarıgazi M13 (Yenidoğan - Site) Metro Hattı Sancaktepe Kaymakamlığı
19 Sancaktepe Şehir Hastanesi Sancaktepe Şehir HastanesiSancaktepe Prof. Dr. Feriha Öz Acil Durum Hastanesi
20 Sancaktepe Sancaktepe Belediyesi
21 Samandıra Merkez Maltepe Sahil - Samandıra Metro Hattı Osmangazi Caddesi
22 Veysel Karani Rings AVM・Veysel Karanı İlköğretim Okulu
23 Hasanpaşa Sultanbeyli Sultanbeyli Kaymakamlığı ve Belediyesi・AtlasPark AVM
24 Sultanbeyli
↓↓ 2029 sonrası inşa edilmesi planlanan ↓↓
25 Gölet Sultanbeyli Gölet - Aydos Teleferiği Yer altı Gölet Parkı
26 Akşemsettin
27 Fuar Alanı Pendik Kurtköy Fuar Alanı
28 Kurtköy YHT Garı M4ᴀ (Kadıköy - Sabiha Gökçen Havalimanı) & M4ʙ (Kadıköy - Tuzla) Metro HattıM10 (Pendik Çarşı - Sabiha Gökçen Havalimanı) Metro HattıM34 (Beylikdüzü - Sabiha Gökçen Havalimanı) Hızlı Metro Hattı Viaport

İstasyon özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

İstasyonlar Yürüyen merdiven (Cadde seviyesi - Turnike katı) Yürüyen merdiven (Tunike katı - Peron) Asansör (Cadde seviyesi - Turnike katı) Asansör (Tunike katı - Peron) Yürüyen Bant Çıkış sayısı İstasyon tipi
Üsküdar 8 6 2 2 Hayır 4 Aç-Kapa + Top-Down
Fıstıkağacı 4 4 3 1 Hayır 2 Aç-Kapa + Tünel
Bağlarbaşı 10 8 3 1 Hayır 5 Top-Down + Tünel
Altunizade 22 5 7 2 4 7 Aç-Kapa + Tünel
Kısıklı 2 2 10 3 Hayır 1 Tünel
Bulgurlu 8 4 2 1 Hayır 2 Aç-Kapa + Tünel
Ümraniye 4 4 1 1 Hayır 2 Aç-Kapa + Tünel
Çarşı 10 9 1 1 Hayır 3 Aç-Kapa + Tünel
Yamanevler 4 4 1 1 Hayır 2 Aç-Kapa + Tünel
Çakmak 4 4 2 1 Hayır 2 Aç-Kapa + Tünel
Ihlamurkuyu 4 4 1 1 Hayır 2 Aç-Kapa + Tünel
Altınşehir 5 8 1 1 Hayır 2 Aç-Kapa + Tünel
İmam Hatip Lisesi 5 4 2 1 Hayır 2 Aç-Kapa + Tünel
Dudullu 13 5 2 1 Hayır 2 Top-Down + Tünel
Necip Fazıl 6 4 2 2 Hayır 3 Aç-Kapa
Çekmeköy 8 4 4 2 Hayır 2 Aç-Kapa

Görseller[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 20 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2017. 
  2. ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 17 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Aralık 2017. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 4 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Şubat 2020. 
  4. ^ "Arşivlenmiş kopya". 6 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Şubat 2017. 
  5. ^ "Arşivlenmiş kopya". 8 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2017. 
  6. ^ "Hattın son etabı". 6 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2020. 
  7. ^ "İMAMOĞLU: "BİZE OY VERSİN VERMESİN 16 MİLYONA METRO YAPIYORUZ"". ibb.istanbul. İstanbul Büyükşehir Belediyesi. 10 Ağustos 2021. Erişim tarihi: 11 Ağustos 2021. 
  8. ^ "Çekmeköy-Sultanbeyli uzatmasının güncel istasyon isimleri". Metro İstanbul. 3 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Eylül 2020. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]