Şırnak (il)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Şırnak
Şırnak'ın Türkiye'deki konumu
Şırnak'ın ilçeleri
Ülke Türkiye
Bölge Güneydoğu Anadolu Bölgesi ve Doğu Anadolu Bölgesi
Alt idari birimler
İdare
 • Vali Ali İhsan Su
Yüzölçümü
 • Toplam 7.172 km² (2.769 mil²)
Alan kodu 486
Plaka kodu 73

Şırnak Türkiye'nin Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan bir ildir.

Nuh Peygambere'a ait olduğu öne sürülen bir türbe, Şırnak'ın Cizre ilçesinde bulunur. Tufandan sonra Nuh'un ilk yerleştiği şehir olduğu rivayet edilir. İl, Irak ve Suriye'ye komşudur. Şırnak, 16 Mayıs 1990 tarih ve 3647 sayılı kanunla Siirt ilinden ayrılarak Türkiye'nin 73. ili olmuştur. Aynı kanunla Siirt'in Eruh ilçesine bağlı Güçlükonak bucağı bu ilin ilçesi olmuş, ayrıca Mardin'in İdil, Cizre ve Silopi ilçeleri buraya bağlanmıştır.

Ağustos 2015 tarihinden itibaren Şırnak il merkezi ve Cizre, İdil ve Silopi ilçelerinde çatışmalar yaşanmıştır. Bu çatışmalar 3 Haziran 2016'da son bulmuştur.

Toponimi[değiştir | kaynağı değiştir]

İsminin Şehr-i Nuh'tan geldiği söylenir.[kaynak belirtilmeli] Şırnak'ın Kürtçe'de karşılığı Şirnex'dir.[1][2][3][4][5]

İlçeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Şırnak ilinin yedi ilçesi vardır,

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Güncel Nüfus Değerleri Tablosu (2018):[6][değiştir | kaynağı değiştir]

Şırnak ili nüfusu: 524.190'dır. Bu nüfusun % 73,84'ü şehirlerde yaşamaktadır (2018 sonu). İlin yüzölçümü 7.078 km2'dir. İlde km2'ye 74 kişi düşmektedir. (Bu sayı Cizre'de 322’dir.) İlde yıllık nüfus artışı % 4,16 olmuştur.

01 Şubat 2019 TÜİK verilerine göre 7 İlçe, 19 belediye, bu belediyelerde 91 mahalle, ayrıca 194 köy bulunmaktadır.

Nüfus artış oranı en yüksek ve en düşük ilçeler: Merkez (% 9,2)- Cizre(% 1,96).

İlçelerin Nüfusu ve Artış Oranları-Belediye, Mahalle, Köy Sayıları-Şehir ve Köy Nüfusları ve Oranları-Km2 ye Düşen Kişi Sayısı
İlçe Nüfus 2018 N.Artışı % Bel.Say. Mah.Say. Şehir nüfus Köy Say. Köy Nüfus Şehirli % Alanı km2 Yoğunluk
Beytüşşebap 17.227 6,03 1 4 6.641 26 10.586 38,55 1.647 10
Cizre 143.124 1,96 1 10 121.073 31 22.051 84,59 444 322
Güçlükonak 13.091 7,60 2 6 7.324 19 5.767 55,95 466 28
İdil 76.523 2,84 3 9 34.476 63 42.047 45,05 1.148 67
Merkez 93.431 9,20 4 24 78.691 19 14.740 84,22 1.701 55
Silopi 134.754 3,78 4 20 113.446 23 21.308 84,19 831 162
Uludere 46.040 3,15 4 18 25.426 13 20.614 55,23 841 55
Şırnak 524.190 4,16 19 91 387.077 194 137.113 73,84 7.078 74

Konum[değiştir | kaynağı değiştir]

Konum Bilgileri Tablosu[değiştir | kaynağı değiştir]

Konum Bilgileri
İlçe Kuruluş Yılı[7] Alanı km²[8] Rakım mt. Merkeze km[9] Ulaşan Yollar[9]
Beytüşşebap Cumh.önce 1.647 1.546 121 -32=>73-25=>73-02
Cizre Cumh.önce 444 374 49 E E90/ -31, E E90/ -01, -03
Güçlükonak 1990 466 791 76 -31=>73-51=>73-55
İdil 1937 1.148 765 78 -03
Silopi 1960 831 510 76 E E90/ -01
Şırnak Merkez   1.701 1.343   -32, 73-01
Uludere 1957 841 1.227 50 -32=>73-25
Şırnak 1990 7.078      

Spor[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Şırnak'ta spor

2018-2019 Sezonu sonunda, Siirt’in futbol 3.ligdeki temsilcisi Cizrespor, gubunda 14.olmuştur. Voleybol erkek liglerinde Cizre Belediyesi 1. lige, Silopi Gençlik Merkezi de 2.lige yükselmiştir. Ayrıca BAL’da ve kadın futbol liglerinde birer takımı vardır. Voleybol 2. Liglerinde 2 takımı kalmıştır. Hentbol erkeklerde Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü Spor, 1.ligde, Genç Yıldızlar SK da 2.ligdedir. Ayrıca, Şırnak'ın 8 voleybol, 1 hentbol takımı daha bölgesel liglerde yer almıştır.

Futbol Türkiye Kupası 'nda Cizrespor, 2.turda elenmiştir. Erkekler Türkiye Kupası (hentbol)'nda Şırnak GHSİM SK. çeyrek finalde elenmiştir.   

Önemli spor tesisleri: Şırnak Şehir Stadyumu (3.050), Cizre İlçe Spor Salonu (2.000).

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Sonja Galler, Davut Yesilmen (2015). OSTTÜRKEI - Zwischen Nemrut, Ararat und Hakkari-Gebirge (Trescher-Reihe Reisen) (Almanca). s. 189. ISBN 9783897943124. 
  2. ^ ERGİN ÖPENGİN , GEOFFREY HAIG. "Regional variation in Kurmanji: A preliminary classification of dialects" (PDF) (İngilizce). Article history: Received. 
  3. ^ Geoffrey Haig , Ergin Öpengin. "Kurmanji Kurdish in Turkey: structure, varieties, and status" (PDF) (İngilizce). 
  4. ^ Medeni Duran (07 / 2006). Osmanlı'dan Şemdinli'ye JİTEM tarihi (Berçem Yayıncılık bas.). s. 349. ISBN 252536544 |isbn= değerini kontrol edin: length (yardım).  Tarih değerini gözden geçirin: |tarih= (yardım)
  5. ^ "Hakkari ve Şırnak il olmaktan çıkarılıyor". Evrensel Gazetesi. evrensel.net. 2 Ağustos 2016. Erişim tarihi: 6 Nisan 2017. 
  6. ^ TÜİK 1 Şubat 2019 verileri
  7. ^  İçişleri Bakanlığı- İller İdaresi Genel Müdürlüğü
  8. ^ Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; :1 isimli refler için metin temin edilmemiş (Bkz: Kaynak gösterme)
  9. ^ a b Karayolları Genel Müdürlüğü

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]