Van (il)
| Bu maddedeki bazı bilgilerin kaynağı belirtilmemiştir. Ayrıntılar için maddenin tartışma sayfasına bakabilirsiniz. Maddeye uygun biçimde kaynaklar ekleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
- Bu madde Van il sınırları içindeki tüm bölgeyi kapsamaktadır. Başlığın diğer anlamları için Van (anlam ayrımı) sayfasına gidiniz.
| Van | |
| — İl — | |
| İlin Türkiye'deki konumu | |
| Van haritası | |
| Ülke | Türkiye |
|---|---|
| Coğrafi bölge | Doğu Anadolu |
| Yönetim | |
| - Vali | Münir Karaloğlu |
| Yüz ölçümü | |
| - Toplam | 19,069 km2 (7,4 mi2) |
| Nüfus (2012)[1] | |
| - Toplam | 1.051.975 |
| - Yoğunluk | 51,38/km² (133,1/sq mi) |
| - Kır | 503.258 |
| - Şehir | 548.717 |
| Zaman dilimi | DAZD (+2) |
| - Yaz (YSU) | DAYZD (+3) |
| İl alan kodu | 432 |
| İl plaka kodu | 65 |
| Web sitesi: www.van.gov.tr | |
Van, Türkiye Cumhuriyeti'nin Doğu Anadolu Bölgesinde yer alan bir ildir. Kuzeyden Ağrı, batıdan Bitlis, güneybatıdan Siirt, güneyden Hakkari illeriyle, doğudan da İran'la sınırlıdır.
Konu başlıkları |
Coğrafya [değiştir]
Van, yüzölçümü açısından ülkemizin en büyük illerinden biridir. Büyük bölümü yüksek, engebeli ve dağlık alanlardan oluşan Van'da yerleşmeye elverişli alanlar sınırlıdır. Van ilini etkisi altında tutan sert iklim, başlıca ekonomik uğraş olan tarımsal üretimin çeşitlenip gelişmesine olanak tanımaz.
Tarih [değiştir]
Van'ın tarihi MÖ 7000 yıllarına kadar uzanır. Van Kalesinin 6 km güneyinde bulunan Tilki tepe ve Van Gölü'nün kuzeyindeki Ernis Mezarlıklarında yapılan kazılarda Kalkolitik, Bronz ve Demir devrine ait yerleşimler bulunmuştur. Van'ın medeni tarihi Urartularla başlar. Van, bugünkü Doğu Anadolu ve Ermenistan ile civarındaki toprakları kapsayan Urartu devletinin merkezi idi. İskit istilasının ardından zayıflayan Urartular, İran'dan gelen Medler tarafından yıkıldı. Daha sonra bölgeye Ahamenişlerler, Büyük İskender, Selevkoslar, Ermeniler[2], Partlar, Romalılar,Sasaniler ve Doğu Romalılar(Rumlar) hakim olmuştur. 644 yılında Müslüman Araplar bu bölgeyi fethetmiş, daha sonra bölge yine Rumlara geçmiştir. Yöre, uzun süre Abbasilere veya Rumlara bağlı yerel Ermeni beyleriyle yönetilmiştir. 11. yüzyıldan itibaren Türkmenlerin yerleşmeye başladığı Van Gölü havzası, önce Selçuklulara, sonra da İlhanlılara, Celayirîlere, Karakoyunlulara ve Akkoyunlulara yurt olmuştur. 16. yüzyılda Safevilerin Doğu Anadolu'dan uzaklaştırılmasından sonra Van'da Osmanlı egemenliği başlamıştır. Van'da 20. yüzyıla kadar Ermeni, Türk, Kürt, Arap nüfus yaşamıştır. Gelenekleri Osmanlı ve İran etkisinde gelişmiştir. Van farklı kültürlerin ve toplulukların bir arada yaşayabildiği güzide bir coğrafyadır.
Van kedisi [değiştir]
Van kedisi, iyi bir yüzücü olan, gözleri mavi veya kehribar rengi ya da biri mavi diğeri kehribar olabilen, nadide ve asil bir kedi ırkıdır. Van kedisinin göz rengi üç gruba ayrılır. Her iki gözü mavi (daima turkuaz mavisi), her iki gözü kehribar (Sarı renk ve tonları, çok nadiren kahverengi) ve tek-göz (Heterokromik; yani bir gözü mavi diğer gözü kehribar renkte olanlar) diye gruplandırılır.
İlçeleri [değiştir]
Van ilinin ilçeleri toplam 12'dir.
Nüfus [değiştir]
| Van il nüfus bilgileri | ||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Yıl | Toplam | Değişim | Sıra | Yüzde | Kır - Şehir | Erkek - Kadın | ||||||||
| 1965[3] | 266.840 | — | 48 | %0.85 | 206.154 |
%77
%23
|
60.686 | 142.446 | %53.4 | %46.6 | 124.394 | |||
| 1970[4] | 325.763 | %22 |
43 | %0.91 | 237.536 |
%73
%27
|
88.227 | 171.232 | %52.6 | %47.4 | 154.531 | |||
| 1975[5] | 386.314 | %19 |
42 | %0.96 | 270.484 |
%70
%30
|
115.830 | 203.229 | %52.6 | %47.4 | 183.085 | |||
| 1980[6] | 468.646 | %21 |
39 | %1.05 | 311.794 |
%67
%33
|
156.852 | 244.802 | %52.2 | %47.8 | 223.844 | |||
| 1985[7] | 547.216 | %17 |
35 | %1.08 | 357.947 |
%65
%35
|
189.269 | 280.658 | %51.3 | %48.7 | 266.558 | |||
| 1990[8] | 637.433 | %16 |
32 | %1.13 | 378.466 |
%59
%41
|
258.967 | 324.624 | %50.9 | %49.1 | 312.809 | |||
| 2000[9] | 877.524 | %38 |
23 | %1.29 | 430.548 |
%49
%51
|
446.976 | 448.039 | %51.1 | %48.9 | 429.485 | |||
| 2007[10] | 979.671 | %12 |
19 | %1.39 | 467.993 |
%48
%52
|
511.678 | 500.068 | %51 | %49 | 479.603 | |||
| 2008[11] | 1.004.369 | %3 |
19 | %1.4 | 489.888 |
%49
%51
|
514.481 | 516.525 | %51.4 | %48.6 | 487.844 | |||
| 2009[12] | 1.022.310 | %2 |
19 | %1.41 | 494.785 |
%48
%52
|
527.525 | 523.864 | %51.2 | %48.8 | 498.446 | |||
| 2010[13] | 1.035.418 | %1 |
19 | %1.4 | 495.799 |
%48
%52
|
539.619 | 525.788 | %50.8 | %49.2 | 509.630 | |||
| 2011[14] | 1.022.532 | -%1 |
19 | %1.37 | 495.807 |
%48
%52
|
526.725 | 525.144 | %51.4 | %48.6 | 497.388 | |||
| 2012[15] | 1.051.975 | %3 |
19 | %1.39 | 503.258 |
%48
%52
|
548.717 | 538.121 | %51.2 | %48.9 | 513.854 | |||
Değişim, bir önceki nüfus sayımına göre değişimin yüzde olarak oranıdır. Sıra, Van il nüfusunun Türkiye illeri arasındaki sıralamasıdır. Yüzde, Van il nüfusunun, Türkiye nüfusuna oranıdır.
Ayrıca bakınız [değiştir]
Kaynakça [değiştir]
- ^ "Türkiye İstatistik Kurumu 2012 genel nüfus sayımı verileri". 13 Şubat 2013 tarihinde erişildi.
- ^ http://www.eraren.org/index.php?Lisan=tr&Page=DergiIcerik&IcerikNo=259
- ^ "1965 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtmYRvVo. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1970 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtoCJm6B. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1975 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtrHLkrR. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1980 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Btv4NFGH. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1985 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtxBurs0. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Btytdl6V. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu15334S. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu3BIDr4. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuCKlLzv. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuEPIvya. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuG2pdiz. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuHGLE4o. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6EZyVCnzM. Erişim tarihi: 8 Mart 2013.
Dış bağlantılar [değiştir]
|
||||||||
|
|||||