Giresun (il)
Vikipedi, özgür ansiklopedi
-
Bu madde Giresun il sınırları içindeki tüm bölgeyi kapsamaktadır. Başlığın diğer anlamları için Giresun (anlam ayrım) sayfasına gidiniz.
 Giresun ili |
|
|---|---|
 |
|
| İdarî Teşkilat | |
 |
|
| Vali: | Mustafa Yaman |
| İstatistikler | |
| Nüfus | 417.505[1] |
| ― Şehir nüfusu | 240.367[1] |
| ― Köy nüfusu | 177.138[1] |
| Yüzölçümü | 6.934 km² |
| Nüfus yoğunluğu | 59.64 kişi/km² |
| Genel bilgiler | |
| Bölge | Karadeniz Bölgesi |
| Alan kodu | 0454 |
| Valilik Web sitesi | giresun.gov.tr |
Giresun, fındığı ile tanınan Karadeniz Bölgesinde yer alan il. Kiraz ve fındığın bütün dünyâya buradan yayıldığı kabul edilen Giresun ili, Doğu Karadeniz bölgesinde Karadeniz, Trabzon, Gümüşhane, Erzincan, Sivas ve Ordu arasında yer alır. Trafik numarası 28’dir.Yerli halkın Çoğunluğunu Türkmen Çepniler oluşturur. 1500 lü yıllardaki Osmanlı Tahrir defterlerinde yöreye Vilayeti Çepni de denmektedir.
Giresun ili, Türkiye'nin Karadeniz Bölgesi'nde yer alan Büyük Atatürk'un 19 Mayıs 1919 da Samsun'a çıktıktan sonraki dönemde olan kişisel muhafızlarının (Topal Osman ve Silah Arkadaşları) memleketi olan bir ildir. Şehir, Aksu ve Batlama vadileri arasında denize doğru uzanan bir yarımada üzerinde kurulmuştur, tam karşısında Karadeniz'in tek adası olan Giresun Adası (Aretias) vardır. Giresun ili 1920 yılına kadar Trabzon iline bağlı kalmış, bu tarihte müstakil mutasarrıflık, 1923 yılında ise il olmuştur. 1923 yılında Giresun ili, merkez ve Tirebolu ilçesi ile bunlara bağlı Görele, Bulancak, Keşap ve Espiye bucaklarından ibaretti. 1933 yılında Şebinkarahisar'ın iliğinin kaldırılması ile Şebinkarahisar ve Alucra ilçeleri de Giresun'a bağlanmıştır. 1934 yılında Bulancak, 1945 yılında Keşap, 1957 yılında Espiye, 1958 yılında Dereli, 1960 yılında Eynesil, 1987 yılında Piraziz ve Yağlıdere, 1990 yılında Çanakçı, Güce, Doğankent ve Çamoluk ilçelerinin kurulması ile ilçe sayısı 15 olmuştur.
Konu başlıkları |
[değiştir] Tarihi
Giresun, bir Miletos kolonisi olarak kurulmuştur. Yunanca adı Kerasus daha sonra gelen Roma egemenliginde Cerasus olarak kullanılmıştır. Yabani Kiraz ağaçlarından dolayı "Kiraz diyarı" veya Spartacus isyanını bastıran komutan Kerasus'dan gelmiş olabilecegi söylenir. Eski Türklerde adı Vilayet-i Çepni dir. Vilayet-i Çepni Güneyde Gümüşhane/Koyulhisar, Gürgentepe, Doğuda Beşikdüzü Abdal Musa (Sis) dağının etekleri olan ancak kıyıya degil iç kesimlere yayılan bölgedir. Türkmen boylarından olan Çepniler buraya Horasan'dan Tarihi İpek Yolu'nun Gümüşhane civarındaki gümüş madenlerinin ve limanların güvenliğini sağlamak üzere gönderilmiş olabileceği belirtilmektedir.
[değiştir] İsminin Kökeni
Giresun isminin kökeni hakkında üç rivayet vardır. Rivayetlerden birincisi; "Kerasus" kelimesinden gelmektedir. Birinci rivâyete göre bu isim, "Kerasus"ta bol miktarda yetişen kirazdan gelmiştir. İkinci rivâyete göre ise; Giresun denize doğru uzanan bir yarımadanın üzerine kurulmuştur. Bu yarımadanın şekli de boynuza benzemektedir. İşte bu sebepten Yunanca'da boynuz anlamına gelen "Keras"dan türemiştir.Üçüncü rivayet ise Spartaküs isyanını bastıran ünlü Romalı General Kerasusa atfen verilmiş olmasıdır. Rivayetlerden ikincisini ünlü seyyah Evliyâ Çelebi tarafından Seyâhatnâmesi’nde şöyle ifâde edilmektedir; 'Giresun Kalesi Fâtih Sultan Mehmed Han devrinde Muhâsip Mahmûd Paşa tarafından fethedilmiştir. Fâtih, kale fetholunurken, Mahmûd Paşaya; “Bu gece kal'anın alt kapusundan giresün!” diye ferman edince, fetholduktan sonra kaleye giresün adı verildi'.
Yeryüzü Şekilleri : Giresun yeryüzü şekilleri bakımından engebeli bir görünüşe sahiptir ve dağlar, vadiler ve dik kıyılar geniş yer kaplamaktadır. Karadeniz kıyısı boyunca uzanan oldukça dar ve alçak düzlüklerden oluşan bir kıyı şeridi ile güneyde Kelkit Çayı Vadisi arasını kaplayan Giresun Dağları şehrin yeryüzü şekillerinin çatısını meydana getirir. Kıyıdan 50-60 km içeride, kıyıya paralel olarak yükselen bu dağların ortalama yüksekliği 2000 m. dir.
Bazı yerlerde 3000m.’yi aşan Giresun Dağları’nın en önemli yükseltileri şunlardır: Abdal Musa Tepesi (3.331m.), Cankurtaran Tepesi (3.278 m.), Gâvur Dağı Tepesi (3.067 m.), Küçükkor Tepesi(3.044 m.), Karagöl Dağları üzerindeki Karataş Tepesi (3.107 m.) ve Kırkkızlar Tepesi (3.040 m.). Kıyıya paralel olarak yükselen bu dağlar üzerinde, kıyı ile iç kesimler arasındaki ulaşım, Şehitler (2.350 m.), Eğribel (2.200 m.) geçitlerinden, Kurtbeli Mevkii’(1760 m.)nden ve İlçelerimizin Yayla yollarından sağlanır.
Şebinkarahisar, Alucra ve Güce ilçelerini içine alan ve daha az engebeli olan güney kesiminde ortalama yükseklik 1000-1500 m. civarında olup arazi Kelkit Vadisine doğru eğimlidir.
Giresun’un güneyini kuşatan dağlar kuzeye ve güneye doğru alçalarak belirli yerlerde düzlükler oluşturur. 1750-2200 m. Yükseklikteki bu düzlüklerde pek çok yayla vardır. Giresun Dağları üzerindeki bu yaylaların başlıcaları Kümbet, Kulakkaya, Bektaş, Tamdere, Karagöl, Eğribel, Kazıkbeli, Çakrak, Paşakonağı, Karaovacık ve Sisdağı yaylalarıdır.
[değiştir] İlçeler
- Piraziz
- Bulancak
- Çanakçı
- Çamoluk
- Dereli
- Doğankent
- Espiye
- Eynesil
- Görele
- Güce
- Keşap
- Alucra
- Şebinkarahisar
- Tirebolu
- Yağlıdere
- Merkez
[değiştir] Üniversiteler
[değiştir] Kaynakça
mal
[değiştir] Dış bağlantılar
- Giresun
- Giresun Haberleri
- Giresun Gazete
- Giresun Valiliği
- Giresun Belediyesi
- Giresun Emniyet Müdürlüğü
- Giresun Milli Eğitim Müdürlüğü
- Giresun Gençlik ve Spor Müdürlüğü
- Giresun Barosu
- Giresun Üniversitesi
- Giresun Spor
- Giresun Seyahat
- Yeşil Giresun Gazetesi
- Yağlıdere
