Kırşehir (il)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Kırşehir
—  İl  —
İlin Türkiye'deki konumu
İlin Türkiye'deki konumu
Kırşehir haritası
Kırşehir haritası
Ülke Türkiye
Coğrafi bölge İç Anadolu
Yönetim
 - Vali Necati Şentürk
Yüzölçümü
 - Toplam 6,570 km2 (2,5 mi2)
Nüfus (2013)[1]
 - Toplam 223.498
 - Kır 57.781
 - Şehir 165.717
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
İl alan kodu 386
İl plaka kodu 40
İnternet sitesi: kirsehir.gov.tr

Kırşehir, Türkiye Cumhuriyeti'nin İç Anadolu Bölgesinde yer alan bir ildir.

1867 yılında bucak, 1869 yılında ilçe, 1870 yılında sancak olmuş, Avanos, Keskin ve Mecidiye (Çiçekdağı) ilçeleri Kırşehir'e bağlanmıştır. 1921 yılında bağımsız mutasarrıflık, 1924 yılında il olan Kırşehir'e Avanos, Çiçekdağı, Hacıbektaş, Mucur ilçeleri bağlanmıştır. 1944 yılında ilçe olan Kaman, Kırşehir'e bağlanmıştır.

20 Temmuz 1954 tarihinde Osman Bölükbaşı'yı tekrar milletvekili seçtiği için Kırşehir ilçe yapıldı (Adnan Menderes konuyla ilgili mecliste 'Türkiye’nin hiçbir vilayetinde yüzde 3’ten fazla oy almayan bir partiye mensup milletvekilini iki seçimde de seçen Kırşehir’in, bir içtimai ve siyasi bünye itibariyle anormallik göstermekte olduğunu inkár etmek mümkün değildir, evet biz açık konuşuruz’ şeklinde konuşmuş ve Osman Bölükbaşı da cevaben; "Vilayeti kaldırdınız, bizi de kaldırın da zulmünüz tamam olsun"[26] demiştir.)Nevşehir il, Kırşehir de Nevşehir iline bağlı bir ilçe haline getirilmiş Çiçekdağı ilçesi Yozgat'a, Kaman Ankara'ya, Hacıbektaş, Mucur ve Avanos da Nevşehir'e bağlanmıştır.

Kırşehir, 1 Temmuz 1957'de yine Adnan Menderes hükümeti tarafından tekrar il hâline getirilmiş ve Yozgat'ın Çiçekdağı, Ankara'nın Kaman ve Nevşehir'in Mucur ilçeleri tekrar dâhil edilmiştir. 2010 TUIK verilerine göre ilimizde merkez ilçe ile beraber 7 ilçe, 23 belde ve 234 köy vardır.

Kırşehir adı[değiştir | kaynağı değiştir]

Kırşehir tarihi, Hititler dönemi ile anılmaya başlar. Fakat, ilin adının o zaman ne olduğu henüz bilinmemektedir. İlin bir ara Aquae Saravenas (Akova - Saravena) adıyla (M.Ö. 2.yy.) bilindiği anlaşılmıştır. Önceleri Makissos (Macissus) adıyla anılan kent, İmparator I. Jüstinianos devrinde (527-568) yeniden kurulmuş ve Jüstinianopolis diye anılmaya başlamıştır.

Uçsuz bucaksız kırın ortasında yükselen bu kente Türkler "Kır şehri" adını vermişlerdir. Kır şehri zamanla halk dilinde "Kırşehir" oldu. Bu gün bile bazı köylerinde yaşayan halk, burasını Kır şehri diye anar. Kırşehir ismi Türkçedir.

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Kırşehir'de NAO ve AO indeks pozitif değer aldığında kışlar nispeten ılık ve ağırlıklı yağmurlu, AO ve NAO negatif seyrettiğinde kışları soğuk ve az yağışlı olmak ile birlikte yağışlar çoğunlukla kar şeklinde düşer.[2] Yazları ise sıcak ve genellikle kurak geçen karasal iklim görülür. Son yıllarda, yaz yağışlarında artışlar görülse de, Thorntwait'in iklim tasnifine göre, Kırşehir yarı kurak iklim özelliğine sahiptir. İldeki yıllık sıcaklık ortalaması 11.3 °C, yıllık ortalama yağış miktarı ise 415,9 kg/m2'dir.

Sıcaklık[değiştir | kaynağı değiştir]

İldeki dağlık ve ovalık alanlar arasında yıllık ortalama sıcaklık farkı çok fazla değildir. İlçeler arasındaki sıcaklık farkı 1 °C-1.5 °C civarındadır. Merkez ilçede yıllık ortalama sıcaklık 11,3 °C iken, Kaman'da 10.2 °C, Çiçekdağı'nda 11,7 °C, Mucur'da da 11.7 °C, Akçakent'te 9.6 °C, Akpınar'da ise 9.9 °C'dir. Kırşehir'in çevre illerle olan sıcaklık farkı yine 1 °C-1.5 °C dolayındadır. Ankara'da 11,8 °C, Kırıkkale'de 12.5 °C Nevşehir'de 10,5 °C, Yozgat'ta 9,0 °C'dir.

Yağış[değiştir | kaynağı değiştir]

Kırşehir'de ortalama aylık yağış dağılımı
Ay Oca Şub Mar Nis May Haz Tem Ağu Eyl Eki Kas Ara
kg/m2 39.6
 
31.2
 
35.6
 
50.2
 
44.8
 
31.1
 
6.6
 
5.2
 
13.8
 
32
 
43.6
 
45.8
 


İlçeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Kırşehir il nüfus bilgileri
Yıl Toplam Değişim Sıra Oran Kır - Şehir Erkek - Kadın
1965[3] 196.836 60  %0.63 154.836  
  %79
%21  
 42.000 95.762  %48.7  %51.4 101.074
1970[4] 214.932 %9 Dark Green Arrow Up.svg 60  %0.6 160.263  
  %75
%25  
 54.669 103.170  %48  %52 111.762
1975[5] 232.853 %8 Dark Green Arrow Up.svg 63  %0.58 162.321  
  %70
%30  
 70.532 113.990  %49  %51.1 118.863
1980[6] 240.497 %3 Dark Green Arrow Up.svg 65  %0.54 156.532  
  %65
%35  
 83.965 114.963  %47.8  %52.2 125.534
1985[7] 260.156 %8 Dark Green Arrow Up.svg 65  %0.51 156.673  
  %60
%40  
 103.483 125.704  %48.3  %51.7 134.452
1990[8] 256.862 -%1 Red Arrow Down.svg 63  %0.45 130.456  
  %51
%49  
 126.406 124.639  %48.5  %51.5 132.223
2000[9] 253.239 -%1 Red Arrow Down.svg 67  %0.37 105.827  
  %42
%58  
 147.412 124.739  %49.3  %50.7 128.500
2007[10] 223.170 -%12 Red Arrow Down.svg 67  %0.32 76.097  
  %34
%66  
 147.073 110.301  %49.4  %50.6 112.869
2008[11] 222.735 -%0 Red Arrow Down.svg 67  %0.31 73.353  
  %33
%67  
 149.382 110.338  %49.5  %50.5 112.397
2009[12] 223.102 %0 Dark Green Arrow Up.svg 67  %0.31 68.897  
  %31
%69  
 154.205 110.423  %49.5  %50.5 112.679
2010[13] 221.876 -%1 Red Arrow Down.svg 70  %0.3 65.145  
  %29
%71  
 156.731 110.020  %49.6  %50.4 111.856
2011[14] 221.015 -%0 Red Arrow Down.svg 67  %0.3 62.836  
  %28
%72  
 158.179 109.796  %49.7  %50.3 111.219
2012[15] 221.209 %0 Dark Green Arrow Up.svg 68  %0.29 59.231  
  %27
%73  
 161.978 110.008  %49.7  %50.3 111.201
2013[16] 223.498 %1 Dark Green Arrow Up.svg 68  %0.29 57.781  
  %26
%74  
 165.717 111.435  %49.9  %50.1 112.063

Değişim, bir önceki nüfus sayımına göre artış veya azalış yüzdesidir. Sıra, Kırşehir il nüfusunun Türkiye illeri arasındaki sıralamasıdır. Oran, Kırşehir il nüfusunun, Türkiye nüfusuna oranıdır.

İlin milletvekilleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Abdullah Çalışkan
  • Muzaffer Aslan

İlin valileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Görüntüler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kültür ve Medeniyet Şehri Kırşehir, T.C. Kırşehir Valiliği, Ankara 1998, 215 s.
  1. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPUzWcB5. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  2. ^ NOAA Climate Prediction Center
  3. ^ "1965 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bspro46C. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  4. ^ "1970 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Btnch23S. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  5. ^ "1975 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtqFQF4j. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  6. ^ "1980 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtukJB8w. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  7. ^ "1985 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtwoXLdp. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  8. ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtyRlQ2S. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  9. ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu0bFMES. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  10. ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu23MOTw. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  11. ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu3rSQee. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  12. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuDT4MJE. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  13. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuFgB4ZP. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  14. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuGyYApG. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  15. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6EZxmwZyW. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  16. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPUzWcB5. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]