Ardahan (il)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 41°06′47″K 42°49′15″D / 41.11306°K 42.82083°D / 41.11306; 42.82083

Ardahan
—  İl  —
İlin Türkiye'deki konumu
İlin Türkiye'deki konumu
Ardahan haritası
Ardahan haritası
Ülke Türkiye
Coğrafi bölge Doğu Anadolu
Yönetim
 - Vali Mustafa Tekmen
Yüzölçümü
 - Toplam 5,576 km2 (2,2 mi2)
Nüfus (2013)[1]
 - Toplam 102.782
 - Yoğunluk 20,36/km² (52,7/sq mi)
 - Kır 66.568
 - Şehir 36.214
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
İl alan kodu 478
İl plaka kodu 75
İnternet sitesi: ardahan.gov.tr


Ardahan ili, Türkiye Cumhuriyeti'nin kuzeydoğu köşesinde Doğu Anadolu Bölgesi'nde ve kısmen Doğu Karadeniz'de bulunan, Gürcistan sınırında kurulmuş olan bir ildir. Batısında Artvin, güneybatısında Erzurum, güneyinde Kars illeri ve doğuda Gürcistan Cumhuriyeti ile sınır teşkil etmektedir. Türkiye Cumhuriyeti'nin Kafkaslar'a açılan kapısıdır.

Ardahan, ilin coğrafi yapısı ve tarihi geçmişinden kaynaklanan kendine özgü doğal ve tarihi değerlere sahiptir. Ardahan Doğu Anadolu Bölgesi'ne has doğal yapısı ve ikliminin yanında Doğu Karadeniz Bölümü'nün topografyasına, iklimine ve bitki örtüsüne geçiş yerleri ile farklı güzellikleri bir arada barındırmaktadır. Yüksek ovaları, akarsuları, ormanları, zengin çiçek çeşitliliğine sahip yaylaları ve iki gölü ile Ardahan keşfedilmeyi bek­leyen bir doğa cennetidir.

Nüfus Yapısı[değiştir | kaynağı değiştir]

Ardahan, bölge itibariyle soğuk, elverişsiz iklimi ve işsizliğin de olması nedeniyle dışarıya çok göç vermiştir. Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sisteminin 2010 verilerine göre Ardahan'ın kent merkezi nüfusu 16.251 'dir. İlçe merkezine bağlı köylerle birlikte nüfusu 39.676, Ardahan ilinin genel toplam nüfusu ise 105.454 olarak ölçülmüştür.

        İlçe         Genel Nüfus Şehir Nüfusu Köy nüfusu
Merkez 39.676 16.251 23.425
Göle 29.897 6.406 23.491
Çıldır 10.546 1.522 9.024
Hanak 10.135 3.932 6.203
Posof 8.463 1.918 6.545
Damal 6.737 3.672 3.065
Toplam 105.454 33.701 71.753

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

İl genelinde Karasal İklim hakim olup; kışlar uzun, sert ve kar yağışlıdır. Yıllık ortalama sıcaklığı 3,7 °C olup, kışın –30,0 °C’nin altına iner. Türkiye’nin kuzeydoğusunda yer alan Ardahan’a yılda ortalama 550 mm yağış düşer. Sonbaharın ilk soğukları eylül ayının sonunda başlar, ilkbaharda mayıs ayının ortalarına kadar devam eder.

İlin batı ve kuzeyinde daha çok (Doğu)Karadeniz İklimi'nin özellikleri görülür. Bu özellik bitki örtüsünde de kendini gösterir. Batı ve kuzeyde özellikle Posof ilçesi ile Artvin’e komşu olan yörelerde ormanlıklar ve çalılar yer alırken, Ardahan'in güney kesimlerinde çayır ve meralar yaygınlık göstermektedir.

Göle ovasında kışlar ağır geçer. Bu saha Türkiye’nin en soğuk yerlerinden sayılan Sarıkamış’a oranla daha soğuktur. Her tarafı yüksek dağlarla çevrilmiş çanak biçimindeki ovada kışın hava akımı az olur. Bu durumda soğuyan ve ağırlaşan hava aşağıya doğru hareket eder ve sıcaklık kaybına uğrayarak dondurucu bir hal alır. Böylece Toprak örtüsü ve bataklıklar donar. Ovayı kuşatan ve biraz esinti gören dağların yamaçları daha az soğuktur. Kış aylarında bazen ovanın içerisini kalın bir sis tabakası örter ve etrafında ki dağlardan bakılınca burası adeta bir deniz gibi gözükür. Bu ovaya kışın en soğuk rüzgâr kuzeybatıdan gelir ve buna "Ardahan Yeli" denir.

Etrafı dağlarla çevrili olan ve ortalama 1500 m yükseklikte Posof İlçemizde ise Doğu Karadeniz ikliminin sert şekli hüküm sürer. Burada mikro-klima tipi iklim hakim olup, kışlar yağışlı, yazlar ise sıcak geçmektedir. Bu iklimin en belirgin özelliği yağışlarıdır. Bu alana her mevsimde yağış düşer. Sahada altı ay kış mevsimi yaşanır. Bu esnada yağışlar hep kar halindedir ve boldur. Mayıs'a kadar kar yağdığı da olur. İlkbaharda ve sonbaharda sisler oluşur. Yaz mevsimi esnasında yağmur eksik olmaz. Sıcaklık yağışlardan ve havanın sık sık bulutlu kalışından etkilenir. Yaz mevsimi adeta bir ilkbahar serinliğindedir. Durum böyle olunca buralarda geniş ormanların varlığı kendiliğinden oluşur. Açık kalan yerler ve vadiler devamlı bir yeşillik içerisindedir.

İdari yönetim[değiştir | kaynağı değiştir]

Milletvekilleri

Yapılan son Genel Seçimler´de yani 12 Haziran 2011 gününde Ardahan halkı iki milletvekilini Türkiye Büyük Millet Meclisi´ne gönderdi. Bu milletvekilleri ve partileri şöyledir[2]:

İlçe ve Belde Belediye Başkanları
Belde Belediye Başkanları

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Ardahan ilinin ekonomisi geneӀ oӀarak tarım ve hayvancıӀığa dayaӀıdır. Sanayi yok denecek kadar azdır. İklim şartӀarı tarımı oӀumsuz yönde etkiӀemektedir. Geniş mera ve çayırӀardaki bitki örtüsünün zenginӀiği hayvancılığın geӀişmesini sağӀamıştır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPVahWXM. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  2. ^ http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/milletvekillerimiz_sd.liste

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Konuyla ilgili diğer Wikimedia sayfaları :

Commons'ta Ardahan (il) ile ilgili çoklu ortam dosyaları bulunmaktadır.