I. Justinianos

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
I. Justinianos
Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus
Doğu Roma/Bizans İmparatoru
Meister von San Vitale in Ravenna.jpg
I. Justinianus, Mozaik, St. Vitale Ravenna İtalya
Hüküm süresi 1 Ağustos 527 - 13/14 Kasım 565
Tahta geçmesi 1 Ağustos 527
Önce gelen I. Justin
yeğeni II. Justin
Sonra gelen II. Justin
Tam adı Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus
Doğum tarihi 482/483
Doğum yeri Toresium köyü (Bugünkü Makedonya Cumhuriyeti, Üsküp yakınında)
Ölüm tarihi 13/14 Kasım 565
Ölüm yeri Konstantinopolis (İstanbul)
Theodora
Hanedan Justinyen Hanedanı
Babası Sabbatius ve amcası I. Justin
Annesi Helena ve yengesi Eufemia/ Lupicina
Justinian mosaik ravenna.jpg

I. Justinianos (Latince:Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus) (Türkçe tarihlerde Jüstinyen olarak da bilinir) 482 yılında Makedonya'da Üsküp yakınlarındaki bir köyde dünyaya geldi ve 14 Kasım 565 günü İstanbul'da öldü. Justinianos 1 Ağustos 527-14 Kasım 565 döneminde Doğu Roma İmparatorluğu'nun imparatoru olarak hüküm sürmüştür. Bazı tarih yazarları tarafından kendisine büyük unvanı yakıştırılmaktadır. Zamanı Bizans imparatorluğunun en parlak dönemlerinden biridir.

Roma Hukukunda yaptığı reformla anılır. Geç Antik Çağ'ın en önemli hükümdarlarındandır. Ortadoks Hıristiyanlarca aziz olarak kabul edilmiştir.

İmparatorluğu döneminde en önemli restorasyon çalışmalarından biri de II. Theodosius döneminde yapılan Ayasofya 'nın 532 yılında yıkılışından sonra tekrar yapılmaya başlanmasıdır.

532 yılında yapımına başlanan Ayasofya 5 sene gibi kısa bir sürede bitirilerek şuan bile ünvanını koruyan 'Dünya'nın en hızlı inşa edilen katedrali' ünvanına sahip olmuştur.

Ayasofya şuan Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde bulunan İstanbul 'da yer almaktadır. 15. yy gibi muazzam bir süre katedral olarak hizmet vermiş olan Ayasofya , 1453 'te Fatih Sultan Mehmet 'in İstanbul'u fethinden sonra Camii olarak hizmet vermeye başlamış daha sonra Mustafa Kemal Atatürk tarafından müzeye çevrilmiştir ve hala da müze olarak hizmet vermektedir.

Konu başlıkları

Önceki yaşamı [değiştir]

Köstence civarında Toresium adlı bir köyde doğdu (483). Babası bir köylüydü. İmparator olmadan önceki ismi Flavius Anicivo'dur. Amcası Justin, İstanbul (Kostantinopolis)'da yüksek bir memurdu. Justinyen'i yanına getirtti. Onu iyi okuttu ve çesitli devlet görevlerine atadı. Justinyen'in amcası I. Justin namıyla imparator olunca Justinyeni konsül ve ordu komutanı ilan etti. Amcasının ihtiyarlaması üzerine imparatorluğun yönetimine yardım etti. I. Justin 527 senesinde ölünce yerine imparator oldu.

İmparatorluk dönemi [değiştir]

I. Justinianos döneminde Doğu Roma İmparatorluğu'nun genişlemesi. 527'deki araziler kırmızı renkli ve 565e kadar imparatorluğa eklenen araziler turuncu renkli

Justinyen, memleketi imar etmek ve eski Roma İmparatorluğunu canlandırmak isteğindeydi. Bu amaç için çok çabaladı. Adam seçmek, görevlendirmek konusunda çok ustaydı. Karısı Teodora ile birlikte ülkeye düzen ve birlik getirdi.

532 yılında çıkan Nika ayaklanmasını bastırdı.

Narses ve Belisarius gibi yetenekli komutanları orduların başına geçirdi. Belisarius Balkanları ve İtalya'yı, Narses Kuzey Afrika'yı fethetmek suretiyle imparatorluğun sınırlarına dahil etti.

Justinyen imparatorluğun her tarafını kiliseler, kaleler ve hastahanelerle donattı. Bunlar arasında en muhteşem eser Ayasofya kilisesidir. Justinyen ayrıca eski Roma kanunlarını 12 ciltlik bir kitap halinde toplatmıştır. Bunun ardından imparatorluk medeni kanununu hazırlattı.

Justinyen tüm bu iyileştirmeleri yaparken halktan ağır vergiler aldı. 565 yılında öldüğü zaman gücünün doruğunda bir imparatorluk, ancak aç bir ülke bırakmıştı.

Dışsal kaynaklar [değiştir]

  • Haury J. (ed.); G. Wirth. (revizyon) (1971-64), Procopii Caesariensis opera omnia. 3 Cilt. Leipzig:Teubner. Procopius Gizli Tarihi Yunanca.
  • Dewing, H.B. (ed.) (1914-40), Procopius. 7 cilt. Loeb Classical Library. Cambridge, Mass.: Harvard University Press ve Londra: Hutchinson. Yunanca metin ve İngilizce çeviri


İçsel kaynaklar [değiştir]

Önce gelen:
I. Justin
CoA of the Byzantine Empire.svg
Doğu Roma/Bizans İmparatoru

527565
Sonra gelen:
II. Justin
Commons-logo.svg Wikimedia Commons'ta I. Justinianos ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.