Zeytin Dalı Harekâtı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Afrin Operasyonu sayfasından yönlendirildi)
Şuraya atla: kullan, ara
Zeytin Dalı Harekâtı
Suriye İç Savaşı · Türkiye-YPG çatışmaları
Operation Olive Branch.svg
     Türkiye destekli Özgür Suriye Ordusu kontrolündeki alanlar

     SDG, PYD ve YPG'nin kontrolündeki alanlar

     Suriye Silahlı Kuvvetlerinin kontrolündeki alanlar
Tarih 20 Ocak 2018 - günümüz
(4 hafta ve 1 gün)
Bölge Afrin, Halep, Suriye, Suriye-Türkiye sınırı
Coğrafi
Değişiklikler
1 kasaba merkezi, 33 köy, 3 köy altı yerleşim, stratejik 14 dağ veya tepe olmak üzere 51 nokta TSK ve ÖSO tarafından ele geçirildi.[10] (12 Şubat)
Taraflar

 Türkiye

Suriye Kürdistanı


Destekleyenler:

Komutanlar ve liderler
Türkiye Hulusi Akar[11][12]
(Genelkurmay Başkanı)
Türkiye İsmail Metin Temel[13]
(2. Ordu komutanı)
Syrian National flag.svg Yasir Abdürrahim[14]
(Şam Lejyonu komutanı)
Syrian National flag.svg Muhammed Hamadin[15]
(Üçüncü Lejyon ve Şam Cephesi komutanı)
Syrian National flag.svg Ebu Müslim[14]
(Şam Cephesi komutanı)
Syrian National flag.svg Ahmed Feyyaz el-Halef[16] 
(Semerkand Tugayı komutanı)
Syrian National flag.svg Ahmed Osman[17]
(Sultan Murad Tugayları komutanı)

Sipan Hemo[18]
(YPG genel komutanı)
Newroz Ehmed[19]
(YPJ genel komutanı)
Hecî Ehmed[20]
(Devrimciler Ordusu komutanı)
Mehmud Berxwedan[21]
(SDG komutanı)
Bahjt Abedo[22]
(Afrin Kantonu Koruma ve Savunma Başkanı)

Viyan İsyan[23]
(MLKP komutanı)
Çatışan birlikler
Bakınız: muharebe düzeni Bakınız: muharebe düzeni
Güçler

Türkiye 6.400 kişi[24]

Syrian National flag.svg 5.000[33]-15.000[34] arası ÖSO gücü

8.000-10.000 kişilik YPG gücü[34][35]
1.500-5.000 kişilik YBŞ ve YJÊ gücü[36]

Kayıplar

Türkiye iddiası [41][42][43][44][45][46][47]
Syrian National flag.svg ÖSO: 27 ölü, en az 108 yaralı
Türkiye TSK: 31 ölü, 143 yaralı


SOHR iddiası[48]
Syrian National flag.svg ÖSO: 158 ölü
Türkiye TSK: 27 ölü


SDG iddiası[49]
Syrian National flag.svgTürkiye 862 ölü

Türkiye iddiası[50]

1528 militan etkisiz hale getirildi.


SOHR iddiası[48]
168 ölü


SDG iddiası[49]
98 ölü
Türkiye'de 7 sivil öldü, 100'den fazla sivil yaralandı[51]
Suriye'de 78-180 sivil öldü, en az 320 sivil yaralandı. (SOHR ve SDG[48][49][52])

Zeytin Dalı Harekâtı, Afrin Operasyonu veya Afrin Harekâtı, 20 Ocak 2018'de Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) ve TSK tarafından eğitilmiş Özgür Suriye Ordusu (ÖSO) grupları tarafından Suriye'nin Halep ilinin Afrin kentine yönelik başlattığı askerî harekât. Türkiye hükûmeti; harekâtın amacının "ülkenin varlığına tehdit olarak gördüğü ve terör örgütü olarak tanımladığı PKK, KCK, PYD-YPG ve Irak ve Şam İslam Devleti'ni (IŞİD) bölgeden uzaklaştırmak, sınır hattının ve bölgedeki halkın güvenliğini sağlamak ve kontrol altına almak olduğunu" bildirildi. Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Afrin'e yönelik harekât sonrasındaki hedefin Menbiç olduğunu açıkladı.

Arka plan[değiştir | kaynağı değiştir]

2012 yılında Afrin'in YPG kontrolüne geçmesi sonrası bir kontrol noktası

Suriye İç Savaşı sırasında, 2012 yazında Suriye ordusunun geri çekilmesiyle Halep iline bağlı Afrin şehri PYD kontrolüne geçti. YPG, Ocak 2014'te de facto statüsündeki Afrin Kantonunda tek taraflı olarak özerklik ilan etti.[53] 2016 yılı başında ise Kuzey Halep'teki Tel Rıf'at'ı kontrol altına aldı[54] Buna karşılık Türkiye hükûmeti kantondaki YPG mevzilerine obüs saldırıları başlatma kararı aldı. Türkiye 2016-17 yılları arasında düzenlediği Fırat Kalkanı Harekâtı ile Suriye sınırındaki IŞİD hakimiyetini sona erdirdi. Ayrıca tek taraflı olarak ilan edilen Afrin ve Kobani Kantonu arasında bir tampon bölge oluşturarak PYD/YPG'nin Suriye'nin kuzeyinde Türkiye sınırı boyunca uzanan bir koridor oluşturmasını engelledi. Bu koridor Türkiye tarafından terör koridoru olarak yorumlandı. Türkiye bu koridoru hem sınır güvenliği hem Orta Doğu ülkeleriyle olan ticaretini korumak hem de insani drama son vermek adına bölmek istiyordu. Koridorun Akdeniz'e kadar uzanacağı endişesi ilk olarak Fırat Kalkanı ardından da Zeytin Dalı Harekâtı'na temel oluşturdu.[55]

Türkiye hükûmeti, PKK'nın Suriye uzantısı olarak gördüğü ve "terör örgütü" olarak tanımladığı PYD ve YPG'ye karşı operasyon hazırlıklarını 2017 yılı başından beri gerçekleştirmekteydi.[56] Bunun yanında gerek üst düzey yetkililer gerekse Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, sürekli olarak Kuzey Suriye'de bir operasyon olasılığından söz etmekteydi.[56]. Ardından birkaç ay içinde zırhlı araç ve askerler Suriye sınırına çekildi.[57]

Operasyon öncesinde Rusya'nın, Afrin'in hükûmet güçlerine teslim edilmesi ve bölgenin ortak korunması konusunda YPG yetkilileri ile görüştüğü fakat YPG tarafından bunun kabul edilmediği iddia edildi.[58][59][60][61] Bu kapsamda Suriye hükûmeti yetkilileri ile de görüşmelerin olduğu ve bu görüşmelerde Menag Hava Üssü'nü ve bölgedeki bazı kontrol noktaların devredilmesi konusunda olumlu görüşlerin olmasına rağmen tüm Afrin'i devredilmeyeceğinin anlaşılmasıyla görüşmelerin sonuçsuz kaldığı iddia edildi. Bununla birlikte Rusya'nın Afrin Operasyonu'na karşı takındığı tavır, Türkiye ile “İdlib karşılığında Afrin” pazarlığı yaptığı iddialarını gündeme getirmiştir.[62] Bu iddialar Türkiye Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın tarafından yalanlanmıştır.[63]

19 Ocak 2018'de ​İngiltere merkezli Suriye İnsan Hakları Gözlemevi, YPG/PYD tarafından Türkiye destekli Özgür Suriye Ordusu kontrolündeki Azez ilçesindeki sivil bir hastahaneye havan topu saldırısı düzenlemesi sonucunda bir sivilin hayatını kaybettiğini, 13 kişinin ise yaralandığını duyurdu.[64][65] Suriye Demokratik Güçleri sözcüsü ise bu iddiaları yalanladı.[65] Ayrıca Türkiye kaynaklarında YPG'nin Afrin'de yaşayan sivillerin çok sayıda çocuğunu zorla alıkoyup silah altına aldığı iddia edildi.[66]

TSK ile Fırat Kalkanı Harekâtına katılan çeşitli muhalif gruplar operasyon öncesinde otobüslerle Öncüpınar'da bulunan sınır kapısından Suriye tarafına taşındı.[67][68]

Harekât[değiştir | kaynağı değiştir]

Harekât öncesi Hatay'ın Reyhanlı ve Kırıkhan ilçelerindeki tank sevkiyatı, 20 Ocak 2018
Türkiye Genelkurmay Başkanı Orgeneral Hulusi Akar ve kuvvet komutanları harekât merkezinden operasyon hakkında bilgilendirme yaptı.

20 Ocak 2018'de Türkiye cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kütahya'da yaptığı açıklamada Türkiye'nin Afrin'e operasyonunun sahada fiilen başladığını ve Menbiç'e de harekât yapılacağını söyledi.[69][70][71] Aynı gün Türk Silahlı Kuvvetleri yaptığı yazılı açıklamada Suriye-Türkiye sınırında ve bölgede istikrarı sağlamak, Afrin'deki PKK, KCK, PYD-YPG ve Irak ve Şam İslam Devletine (IŞİD) mensuplarını etkisiz hâle getirmek ve bölge halkının bunların baskı ve zulmünden kurtarmak amacıyla "Zeytin Dalı Harekâtı" adlı askerî operasyonun 20 Ocak 2018'de yerel saatte 17:00'de başlatıldığını duyurdu.[72] Türk Silahlı Kuvvetleri, 21 Ocak 2018'de internet sitesinden yaptığı açıklamada harekâtın BMGK’nin terörle mücadeleye yönelik 1624, 2170 ve 2178 sayılı kararları ve Birleşmiş Milletler sözleşmesinin 51’inci maddesinde yer alan Meşru Müdafaa Hakkı çerçevesinde, Suriye’nin toprak bütünlüğüne saygılı olarak yapıldığını açıkladı ve YPG'ye ait 45 hedefin de imha edildiğini bildirdi.[73]

Zeytin Dalı Harekâtı, Türkiye Genelkurmay Başkanı Orgeneral Hulusi Akar tarafından Genelkurmay Başkanlığı Karargâhı'ndaki harekât merkezinden yönetilmektedir.[74] Özel olarak da 2. Ordu Komutanı İsmail Metin Temel bu harekâtı yöneten kişidir.[75]

Harekâtın ilk aşamasında 7 bölgede tespit edilen PYD/YPG ve IŞİDe ait sığınak, barınak, gözlem noktası ve mühimmat deposu olarak kullanılan 108 hedef 8. Ana Jet Üssü'nden kalkan Türk Hava Kuvvetleri'ne ait 72 adet F-16 Fighting Falcon savaş uçakları tarafından vuruldu.[25] Ayrıca Azez'in 6 kilometre güneyinde bulunan YPG'nin kontrolündeki Minniğ Askeri Hava Üssü bombalandı.[76] Özgür Suriye Ordusu birlikleri ise paralel olarak Azez'den Afrin'e doğru ilerlemeye başladı.[74] Bu birlikler dışarıdan sızmaları önlemek maksadıyla kollarına sarı bantlar taktı.[77]

YPG tarafından Afrin'in Suriye'nin bir parçası olduğu belirtildi ve Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad'dan yardım isteyerek[78] sınıra asker gönderilmesi istendi.[79] Suriyeli Kürtler ve YPG operasyona Rusya'nın yeşil ışık yaktığını ve onların ihanetine uğradıklarını dillendirdi.[80][81] Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova ihanet suçlamalarını reddettiklerini açıkladı.[82] Pentagon ise ilk olarak Afrin'deki YGP'yi desteklemediklerini açıkladı[83] ve özellikle Fırat Nehri'nin doğusunda bulunan kendi denetimdeki SDG'ye bağlı YPG güçlerinin Afrin'e doğru ilerlemeleri durumunda onlara olan desteklerinin sona ereceğini belirtti.[84]

Millî Savunma Bakanı Nurettin Canikli operasyonda kullanılan mühimmatların tamamını savunma sanayisince yerli olarak üretilebildiğini ve mühimmat depoların sadece Afrin için değil, terör koridoru olarak görülen bölgenin tamamının temizlenmesine yetecek düzeyde olduğunu açıkladı.[85] Türkiye'de yer alanan bazı iddialara göre YPG'nin elinde ABD envanteri dışında NATO silahlarının da bulunduğu bilgisi verildi.[86]

21 Ocak 2018 günü Türk Silahlı Kuvvetleri destekli Özgür Suriye Ordusu'nun Şengal köyü başta olmak üzere 4 köyü YPG'den aldığı duyuruldu.[87] 19.30 itibarıyla Türk Silahlı Kuvvetleri ve desteklediği Özgür Suriye Ordusu, Afrin'den içeri 5 km girdi ve 9 köyü YPG'den aldı. Ayrıca YPG mevzilerine 153 atım yapıldı.[88][89]

22 Ocak 2018'in ilk saatlerinde Türk Silahlı Kuvvetlerine ait Hassa'da konuşlu birlikler YPG hedeflerini vurmaya başladı[90] ve 11 köy YPG'den alındı. Ayrıca Burseya Dağı'nın bir kısmı alındı. Birçok YPG'li militanın esir alındığı iddia edildi.[91] YPG'nin ise IŞİD militanlarını Türk Silahlı Kuvvetlerine karşı savaşması şartıyla serbest bıraktığı iddia edildi.[92] Operasyonun üçüncü gününde Türk ordusu, Afrin'e 7,5 km girdi.[93] Fakat SDG, TSK'nın ilerlediği iddialarını da yalanlayarak cephe hattında çatışmaların devam ettiğini iddia etti.[94]

Operasyon sonrası açıklama yapan Suriye Demokratik Güçleri yetkilileri, 22 Ocak 2018
Afrin'e giriş sonrası dinlenen Türkiye destekli Özgür Suriye Ordusu mensupları, 25 Ocak 2018.

26 Ocak 2018'de gazetecilerin olduğu bölgeye YPG tarafından taciz ateşi açıldı.[95] Yine aynı gün YPG Suriye ordusuna çağrı yaptı ve Afrin'in korunması için Suriye ordusunun Türkiye sınırlarına askerlerini yerleştirmesi gerektiğini belirtti.[96] Türk Silahlı Kuvvetleri gün içinde Darmık Dağı karşısında kalan YPG mevzilerini sık sık vurdu. YPG'ye ait bir konvoyun da Menbiç'ten Afrin'e geçerken Türk savaş uçakları tarafından vurulduğu iddia edildi.[97]

27 Ocak 2018'de Türk Silahlı Kuvvetleri, YPG'ye ait 42 hedefi imha etti. Yine Türk Silahlı Kuvvetlerinin desteklediği ÖSO Bekki köyünü ele geçirdi. YPG'li militanların çekilmeye başladığı ve çekilirken tuzaklama yaptıkları iddia edildi. Türk Silahlı Kuvvetleri operasyonun sekizinci gününde YPG'ye ait toplam 340 hedefin imha edildiğini duyurdu.[98][99] Yine aynı gün, iki Türk askeri girilen çatışmalarda hayatını kaybetti.[100] 28 Ocak 2018'de Burseya Dağı'nın tamamında kontrol sağlandı. on üçü köy, biri köy altı yerleşim yeri, beşi stratejik bölge olmak üzere toplam on dokuz bölge YPG'den ele geçirildi.[101] Türkiye Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu operasyonda çeşitli uyuşturucu hapların bulunduğunu ifade etti. Anadolu Ajansı da bu hapların cesaret verici nitelikteki "Captagon hapı" olduğunu ve militanlarca kullanıldığını bilgisini paylaştı.[102] Operasyon sırasında YPG'nin kadın kolu olan YPJ'den bir kadın savaşçının Türk askerlerinin bulunduğu bölgede intihar saldırısı gerçekleştirdiği aktarıldı. 'Avesta Khabur' kod adını kullanan kadının Türk tanklarının yanında kendisini patlatması New York Times tarafından ABD'nin Suriye politikasını intihar bombacılarıyla müttefik hâle getiren garip bir duruma soktuğu şeklinde yorumlandı.[103][104]

Burseya Dağı'nın yanı sıra Ömer Uşağı bölgesi ve Burseya Dağı'nın güneyindeki Kastel Cündo köyü de ele geçirildi. Bu bölgelere YPG'nin sızma yapmak istediği, Türk topçusu tarafından bu sızmaların engellendiği iddia edildi. Türk Silahlı Kuvvetleri, Afrin'in merkezine 13 km yaklaştı.[105][106] Türk Silahlı Kuvvetleri, 30 Ocak 2018'de Afrin'e havadan Türkçe, Kürtçe ve Arapça olmak üzere üç dilde bildiri attı. Bildiride halktan bölgede bulunan örgütlere karşı olunması istendi ve "Afrin Afrinlilerindir." mesajı verildi.[107] Aynı uygulama 3 dilde SMS gönderimi ile devam etti.[108] 31 Ocak 2018'de Darmık Dağı'nın güney yamacında betondan yapılma Abdullah Öcalan anıtının insansız hava araçları tarafından bombalandı.[109]

Türk Silahlı Kuvvetleri, 1 Şubat 2018'de Afrin'in kuzeyinde Ali Kar ve Zar köylerini YPG'den aldı. Ali Kar ve Zar köylerinin alınmasıyla birlikte Zehran bölgesi ile Şinkal köyü arasında toprak bütünlüğü sağlandı. Afrin'in kuzeyinde büyük bir bölge Türk Silahlı Kuvvetlerine geçti.[110] Yine aynı gün, Bülbül kasabası da YPG'den alındı. Böylece Türk Silahlı Kuvvetleri harekat boyunca ilk kez bir belde ele geçirmiş oldu.[111] TSK, harekatın 13. gününde toplam 29 noktayı YPG'den aldı.[112] Associated Press, YPG'nin Türkiye'yi durdurması konusunda Amerika Birleşik Devletleri'nden yardım istediğini iddia etti.[113]

Suriye Demokratik Güçleri sözcüsü Redur Xelil, düzenlenen basın toplantısında operasyonun başlamasından 1 Şubat tarihine kadar TSK uçakları tarafından 1893 kere bombardıman yapıldığını, toplam 72 kere çatışmaya girdiklerini, çatışmalarda toplam 473 Türk Silahlı Kuvvetleri ve ÖSO mensubunun öldürüldüğünü, 25 askeri aracın imha edildiğini iddia etti.[114]

Agence France-Presse muhabiri Delil Süleyman, kent merkezinde yaşayan Afrinlilerin silahlanarak "topraklarını savunmak için harekete geçtiğini” belirtti. Süleyman, bu gruplardan bazılarının kısa süreli silah eğitimini alarak cephede, bazılarının ise cephe gerisinde görev almak için çatışma bölgelerine gittiğini ifade ederek "Kürt Gençlik Hareketi" adında yapıların oluşturulduğunu iddia etti.[115]

Roket saldırıları ve kayıplar[değiştir | kaynağı değiştir]

Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından yapılan açıklamada, PKK/PYD-YPG mensuplarının başta çocuklar ve kadınlar olmak üzere sivilleri canlı kalkan olarak kullandığını, ölen ve yaralan örgüt mensuplarını sivil olarak gösterdiğinin tespit edildiğini iddia etti.[27] YPG ise ölenlerin sivil olduğunu iddia etti.[116] Operasyon sırasında Kilis'teki iki eve uçaksavar mermilerinin isabet ettiği bildirildi.[27] 20 Ocak 2018'de, Afrin'deki YPG militanlarından El-Bab'a saldırı oldu. Saldırı ilçe merkezindeki Hikme Hastanesinin 150 metre yakınına yapıldı. Saldırıda 10 yaşında bir çocuk hayatını kaybederken 5 sivil yaralandı.[117] 21 Ocak 2018'in ilk saatlerinde YPG mevzilerinden Kilis'te sivillerin bulunduğu bölgeye 3 top atışı yapıldı. Saldırıda bir sivil yaralandı.[118]

21 Ocak 2018'de, Reyhanlı ilçesinde bulunan sivil yerleşim yerlerine 3 roket isabet etti. Saldırıda 1 sivil hayatını kaybetti, 32 sivil yaralandı.[119][120] Bu saldırıdan saatler sonra YPG sivillerin bulunduğu noktayı 2 roket ile yeniden hedef aldı.[121] Akşam saatlerinde Kilis'te yerleşim yerlerine YPG tarafından 3 roket atıldı. Saldırıda 7 sivil yaralandı.[122] YPG ise Kilis'e füze attıkları iddialarını yalanlayarak Kilis veya başka bir yerleşim birimini hedeflemediklerini iddia etti.[123] ABD Dışişleri Bakanı Rex Tillerson da YPG'den aldığı bilgilere dayanarak Türkiyeli mevkidaşı Mevlüt Çavuşoğlu'na YPG mevzilerinden Türkiye tarafına roket atılmadığını iddia etti.[119] Çavuşoğlu da Tillerson’a “Kaynaklarını check et, bizimle onların ağzıyla konuşmayın” cevabını verdiğini ifade etti.[124]

22 Ocak 2018'de Afrin'den Hatay'ın Kırıkhan ilçesinde bulunan yerleşim yerlerine YPG tarafından roketli saldırı yapıldı. Saldırıda 1 sivil hayatını kaybederken 2 sivil yaralandı. Aynı gün, Kilis'te yerleşim yerlerine YPG tarafından 3 roket atıldığı belirtildi.[125] Ancak YPG bu iddiayı yalanlandı.[123] Gün içerisinde Türk Silahlı Kuvvetleri "Zeytin Dalı Harekâtı kapsamında 22 Ocak 2018 tarihinde Kilis/Gülbaba Köyü güneydoğusunda PKK/KCK/PYD-YPG ve DEAŞ terör örgütü unsurları ile girilen çatışmada bir kahraman silah arkadaşımız şehit olmuştur." şeklinde açıklama yaptı.[126]

23 Ocak 2018'de YPG Kilis ve Reyhanlı'da sivillerin bulunduğu bölgelere roketler ile saldırdı.[127] Aynı gün Türk Silahlı Kuvvetleri yaptığı açıklamada, Ömer Uşağı Kuzeyi bölgesinde çatışma sonucu bir askerin hayatını kaybettiğini duyurdu.[128]

24 Ocak 2018'de Kilis'teki bir camiye roket isabet etti. Saldırının YPG tarafından yapıldığı iddia edildi.[129][130]

26 Ocak 2018'de Hatay'ın Kırıkhan ilçesinde sivillerin bulunduğu bölgeye YPG tarafından roketli saldırıda bulunuldu. Saldırıda sivil yerleşim yerlerine iki roket atıldı.[131] Bir gün sonra YPG tarafından yine Reyhanlı'da sivil yerleşim yerleine roketli saldırı yapıldı. Saldırıda bir çocuk yaralandı.[132] 28 Ocak 2018'de Afrin'deki YPG bölgesinden Hatay'a iki roket atıldı. Bu roketlerden birisi sivil yerleşim yerine düşerken, diğeri boş araziye düştü.[133]

The Independent Orta Doğu muhabiri Robert Fisk Afrin'e giderek operasyonun Afrin'de yaşayan mültecileri, kadınları, çocukları ve bebekleri etkilediğini iddia etti ve yaralananlardan olayların nasıl meydana geldiğini aktardı. Fisk, yazıyı kaleme aldığı ana kadar Afrin Hastanesi’ne 34 sivil cenazesinin getirildiğini, 49 sivilin ise tedavi gördüğünü iddia etti. Operasyonun ilk gününde iki yaralı, bir ölü YPG'li getirildiğini, sonrasındaki hafta için ise bu sayıların 7 ölü ve 9 yaralı olduğunu, ölenlerin arasında 10 çocuk ve 7 kadın olduğunu iddia etti.[134][135] The Guardian muhabiri Martin Chulov da operasyonu takiben çıkan çatışmalar sonucu Afrin'de çok sayıda sivilin öldüğünü ve yaralandığını iddia etti.[136]

31 Ocak 2018'in sabah saatlerinde Afrin'deki YPG bölgelerinden Hatay, Reyhanlı'ya iki roket atıldı. Saldırıda 17 yaşında bir kız çocuğu hayatını kaybetti.[137][138]

YPG operasyon sırasında Türk Silahlı Kuvvetlerinin sivilleri öldürdüğünü iddia etti.[139] Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova da benzer olarak operasyonun ilk 10 günlük bölümünde aralarında sivillerin de bulunduğu yüzlerce kişinin hayatını kaybettiğini iddia etti.[140] UNICEF ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres'in sözcüsü de bombardıman ve çatışmalar nedeniyle bazı sivillerin öldüğünü ifade etti.[141] Türk Silahlı Kuvvetleri yaptığı açıklamada iddialara cevap vererek 'sadece teröristler ve bunlara ait barınak, sığınak, mevzi, silah, araç ve gereçlerin hedef alındığını, sivil ve masum kişilerin zarar görmemesi için her türlü hassasiyetin gösterildiğini' açıkladı.[142] Aynı zamanda bu tarz iddiaların propaganda olduğu belirtildi.[141] Millî Savunma Bakanı Nurettin Canikli ise TBMM'deki Afrin oturumunda bölgede TSK ve ÖSO eksenli sivil zayiatın olmadığını[143] sivil hassasiyeti olmasa operasyonun on beş günde bitebileceğini belirtti.[144] Canikli bir diğer açıklamasında sivil kayıp iddiaları için "Bir zayiat varsa onlar sivil gibi görünen, görünmek isteyen ama etek giymiş teröristlerdir. Karıştırmamak lazım, onlar sivil değil, onlar terörist" ifadelerini kullanırken[145], Genelkurmay Başkanı Hulusi Akar ise masum ve sivillerin kendileri için dokunulmaz olduğunu belirtti.[146]

Türkiye başbakanı Binali Yıldırım 2 Şubat 2018'de yaptığı açıklamada 12 günde Afrin'den Reyhanlı, Hatay ve Kilis'e 82 roketin düştüğünü, 5 kişinin hayatını kaybettiği ve 100'den fazla yaralının olduğunu söyledi.[147] Daha sonra ise 15 günde 94 roket füze saldırısının yapıldığını, 7 sivilin hayatını kaybettiğini ve 113 kişinin yaralandığını açıkladı.[148] Afrin'deki YPG milis güçlerince sadece Türkiye'ye değil, Azez'e yönelik roket saldırısı da yaşandı ve 9 sivil yaralandı.[149]

Afrin'de sivillerin YPG milis güçlerinde canlı kalkan olarak kullanıldığını belirten Türkiye, bu konuda Cenevre Sözleşmeleri gereğince neler yapılabileceği hükumetçe ele alındı. Bu doğrultuda milis güçlerin olduğu bölgelerden halkın uzaklaşması için olanak sağlanıp, duyuru ve anonslar yapılacağı, uluslararası yasalar gereği süre tanıma uygulaması gibi farklı yöntemlerin gerçekleştirileceği bildirildi.[150]

Tepkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ulusal[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan operasyon hakkında yaptığı açıklamada Türk askerinin Afrin'de kalıcı kalmayacağını, operasyon hakkında bölgede bulunan Rusya ve diğer koalisyon güçleri ile görüş alışverişi yaptıklarını[151] söylemiş, ABD'nin operasyon süresinin uzun olmamalı[152] açıklamasına "Ne zaman iş biterse bizim orada durmaya merakımız yok. Bunun için birilerinden icazet almaya ihtiyacımız yok"[153][154] sözleriyle yanıt vermiş, Başbakan Binali Yıldırım operasyonun ekonomiyi etkilemeyeceğini[155] ve harekâtın bölgeden gelebilecek saldırıları durdurmak için başlatıldığını söylemiş,[155] Genelkurmay Başkanı Hulusi Akar operasyonun tek bir terörist kalmayana kadar devam edeceğini, operasyonda Türk ordusunun karşısında PKK, YPG haricinde IŞİD'in de olduğunu söylemiştir.[156] Türkiye hükûmet sözcüsü Bekir Bozdağ harekâtın meşru ve uluslararası hukuka uygun olduğunu açıklamıştır.[157]

HDP ve DBP'nin Diyarbakır'da düzenlemek istediği protesto gösterisine polis engeli

Operasyon yapılmasının gündeme gelmesi üzerine aralarında Demokratik Bölgeler Partisi, Devrimci Sosyalist İşçi Partisi, Emek Partisi, Emekçi Hareket Partisi, Ezilenlerin Sosyalist Partisi, Halkların Demokratik Partisi, Kürdistan Özgürlük Partisi, Kürdistan Sosyalist Partisi, Özgürlük ve Dayanışma Partisi, Özgürlük ve Sosyalizm Partisi, Sosyalist Yeniden Kuruluş Partisi, Türkiye Komünist Partisi ve Yeşiller ve Sol Gelecek Partisi'nin bulunduğu çeşitli siyasi partiler, hükûmetin operasyon kararını eleştiren bildirilerde bulundular.[158][159][160][161] Bununla birlilte Halkevleri, İnsan Hakları Derneği, Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu, SODAP, Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği, Türk Tabipler Birliği ve Türkiye İnsan Hakları Vakfı; operasyona karşı bildiriler yayınladılar.[162][163] Çeşitli illerde toplanan bazı gruplar tarafından ve HDP ve DBP'nin milletvekilleri ile birlikte operasyonların başlamasından bir gün sonra protesto eylemleri düzenlenmesine polis tarafından izin verilmedi.[164][165][166][167] Diyarbakır'da yapılan bir araştırmada ise yüzde 83.2 oranında operasyonun Suriye'deki Kürt kazanımlarına yönelik olduğu sonucu çıktı.[168]

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) operasyonu desteklediğini açıkladı.[169] İYİ Parti, Liberal Demokrat Parti ve Büyük Birlik Partisi genel başkanları da operasyona destek verdiklerini açıkladı.[166][170] Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Devlet Bahçeli, operasyonun başlamasının akabinde operasyon kararına destek vererek "Ülkemiz ve milletimiz için hayırlı olsun. Allah ordumuzu muvaffak etsin." açıklamasında bulundu.[171] Diyanet İşleri Başkanlığı operasyonun başladığı gün yaptığı açıklamada, "Bu akşam bütün camilerimizde yatsı ve sabah namazı öncesi veya sonrası Fetih Suresi okunacak, ordumuza ve milletimize dua edilecektir" dedi.[27] Bu uygulamanın 90 bin camiyi kapsayacak şekilde operasyonun biteceği güne kadar devam edeceği açıklandı.[172] Diyanet İşleri Başkanı Ali Erbaş operasyonun 8. gününde TSK operasyonunun cihad kapsamında olduğunu ifade etti.[173] Türkiye Ermenileri Patrikliği, web sayfasından yaptığı açıklamada "Türk Silahlı Kuvvetleri’ne Zeytin Dalı Harekâtı’nda başarılar diler, terör hareketlerinin son bulması, tüm insanlığın muhtaç olduğu barış, sağduyu ve huzur ortamının özellikle bölgemizde tesisi için dua ederiz." ifadelerini kullandı.[174][175] Cemaat Vakıfları ve Türk Yahudi Toplumu'ndan da destek geldi.[176] Fener Rum Patriği I. Bartholomeos ise Türkiye cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a harekâtın başarılı geçmesi dileyen bir mektup yolladı.[177] TÜSİAD ve MÜSİAD da operasyona destek verdiklerini açıkladı.[178][179] Aralarında Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (TÜRK-İŞ), Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK), Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK), Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB), Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) ve Türkiye İhracatçılar Meclisi'nin (TİM) bulunduğu 16 STK operasyona olan desteklerini açıkladı.[180] Operasyona destek veren Türkiye vatandaşları çeşitli kentlerde ev ve iş yerlerine Türk bayrağı astılar.[181] Çeşitli şehirlerde gönüllü askerlik başvuruları yapılırken[182], 30 büyükşehir, 23 il, 154 ilçeyi kapsayan bazı araştırmalarda halkın yüzde 85'inin operasyonu desteklediği sonucu çıktı.[183]

Gözaltı ve tutuklamalar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ocak[değiştir | kaynağı değiştir]

İçişleri Bakanlığı, 15-22 Ocak tarihleri arasında Afrin operasyonuna yönelik olarak sosyal medyada ‘terör propagandası’ yaptıkları gerekçesiyle 24 kişinin gözaltına alındığını duyurdu.[184][185]Kadıköy'de 21 Ocak'ta operasyonu protesto etmek isteyen bir gruba polis izin vermedi, bu gruptan izinsiz gösteri yaptıkları iddiasıyla 13 kişi gözaltına alındı, 11'i tutuklandı.[186]

Anadolu Ajansı ise 23 Ocak'ta "sosyal medyadan gerçek dışı bilgiler paylaştığı ve terör propagandası yaptığı" iddiasıyla 91 kişinin gözaltına alındığını, içlerinden 3'ünün tutuklandığını duyurdu.[187]

EMEP Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Türkmen operasyon hakkında sosyal medyadaki paylaşımları gerekçe gösterilerek, Antep il başkanı ise gazete dağıtırken 28 Ocak'ta gözaltına alındı.[188] Türkmen çıkarıldığı mahkemede “örgüt propagandası” iddiasıyla tutuklandı.[189]

29 Ocak'ta 311 kişinin gözaltına alındığı açıklandı.[190]

Furkan Vakfı üyelerinin Afrin Operasyonu'na karşı çıkan paylaşımlar yapmalarının ardından "terör propagandası ve suç örgütü kurma" iddiaları üzerine 30 Ocak'ta başlatılan operasyonda vakıf kurucusu Alparslan Kuytul'un da aralarında bulunduğu 20 kişi gözaltına alındı.[191] Ardından 2 Şubat 2018 tarihinde vakıfa hukûmet tarafından kayyım atandı.[192] Kuytul ve 4 vakıf çalışanı 8 Şubat günü çıkarıldığı mahkemece tutuklandı.[193]

Şubat[değiştir | kaynağı değiştir]

EMEP Bursa il başkanı sosyal medyadan yaptığı Afrin paylaşımı nedeniyle 2 Şubat'ta gözlatına alındı, birkaç gün sonra tutuklandı.[194]

5 Şubat'ta ise İçişleri Bakanlığı, ‘sosyal medyadan terör propagandası yaptığı’ gerekçesiyle 449, protesto eylemlerine katıldığı gerekçesiyle de 124, toplamda ise 17 günlük sürede 573 kişinin gözaltına alındığı duyurdu.[195] Tutuklananların Türk Ceza Kanunu'nun 301. maddesi'nden yargılandığı belirtildi.[196]

Türk Tabipleri Birliği (TTB) merkez konseyi üyesi doktorlar savaşın bir halk sağlığı sorunu olduğu yönündeki açıklaması üzerine 30 Ocak günü gözaltına alındı. TTB Başkanı Raşit Tükel İstanbul Üniversitesi'ndeki görevinden üç aylığına uzaklaştırıldı.[197] Sağlık Bakanı Ahmet Demircan, Bakanlık olarak Merkez Konsey üyelerinin görevlerine amaç dışı faaliyet gösterilmesi gerekçesiyle son verilmesi için dava açtığını ifade etti ve TTB'nin Türk tabiplerini temsil edebilecek noktada olmadığını belirtti.[198][199][200] Dünya Tabipler Birliği TTB'nin açıklamasını tamamen desteklediğini ve doktorların ve ulusal tabip kuruluşlarının savaşın ve silahlı çatışmaların yol açacağı insani sonuçlar konusunda hükûmetleri uyarma görevinin Dünya Tabipler Birliği'nin açık politikasının bir parçası olduğunu belirtti.[201] TTB'nin açıklaması kimi yurtdışı bileşiklerden destek alırken[202] aynı zamanda ülke içerisinde tepkilere de neden oldu. Recep Tayyip Erdoğan TTB üyelerini terör sevicileri olarak yorumlarken[203], çeşitli tabip odaları da TTB'nin kendilerini temsil etmediğini açıkladı.[204]

Demokratik Toplum Kongresi (DTK) Eş Başkanı Leyla Güven Afrin paylaşımlarında örgüt kurma, yönetme, propaganda yapma ve halkı kin ve düşmanlığa tahrik etme gerekçesiyle tutuklandı.[205]

12 Şubat'a gelindiğinde İçişleri Bakanlığı, sosyal medyadan terör propagandası yaptığı iddiasıyla 474 kişi ile, protesto eylemlerine katılan 192 kişinin; toplamda 666 kişinin gözaltına alındığını duyurdu.[206]

Uluslararası[değiştir | kaynağı değiştir]

Ülkeler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Amerika Birleşik Devletleri Amerika Birleşik Devletleri - Pentagon sözcüsü Binbaşı Adrian Rankine-Galloway, Türkiye'nin PKK ile ilgili kaygılarını anladıklarını, ABD öncülüğündeki koalisyon güçlerinin Afrin'de devam eden bir operasyonu olmadığını açıkladı.[207]
  •  Azerbaycan - Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı yaptığı açıklamada, "TSK'nın başlattığı Zeytin Dalı Harekâtı'nın amacı, Türkiye'nin sınır güvenliğini sağlamak, terör tehlikesini ortadan kaldırmak ve bölgede yaşayan sivilleri terör tehditlerinden korumak. Azerbaycan, Türkiye'nin terör tehdidi konusundaki hassasiyeti ve endişelerini anlıyor." ifadelerine yer verdi.[208]
Londra'da operasyonun ikinci günü Londra'daki Rusya Büyükelçiliği önünde yapılan operasyon karşıtı gösteri (solda) ve operasyonun beşinci gününde Londra'daki BBC binası önünde operasyonu destekleyen gösteri (sağda) Londra'da operasyonun ikinci günü Londra'daki Rusya Büyükelçiliği önünde yapılan operasyon karşıtı gösteri (solda) ve operasyonun beşinci gününde Londra'daki BBC binası önünde operasyonu destekleyen gösteri (sağda)
Londra'da operasyonun ikinci günü Londra'daki Rusya Büyükelçiliği önünde yapılan operasyon karşıtı gösteri (solda) ve operasyonun beşinci gününde Londra'daki BBC binası önünde operasyonu destekleyen gösteri (sağda)
  •  Birleşik Krallık - Başbakanlık Ofisi Downing Sokağı 10 Numara'dan yapılan yazılı açıklamada; "İngiltere, Suriye'deki çatışmaya ilişkin meseleleri, şiddeti azaltmak ve siyasi bir çözümü mümkün kılmak şeklindeki ortak amacımıza uygun olarak Türk yetkililer ile düzenli olarak ele almıştır. Türkiye'nin kendi sınırlarının güvenliği konusundaki meşru çıkarını tanıyoruz." ifadelerine yer verdi.[209] Dışişleri Bakanı Boris Johnson Türkiye'nin sınırlarını güvende tutmak istemesinde haklı olduğunu belirterek İngiltere ve Türkiye'nin ortak paydasının Beşşar Esad rejiminin sonlanması ve bölgede siyasi süreci yürürlüğe koymak olduğunu açıkladı.[210]
  •  Bulgaristan - Cumhurbaşkanı Rumen Radev bu operasyonu kınadı ve Avrupa Birliği'nin bunu durdurmak için müdahale etmesi konusunda ısrar etti.[211][212]
  •  Irak - Dışişleri Bakanı İbrahim el-Caferi operasyonu kınadıklarını bildirdi ve "Başika'da olduğu gibi, bir ülkenin başka bir ülkenin içişlerine karışmasını reddediyoruz" ifadelerini kullandı. Caferi ayrıca Türkiye ile ilişkileri sürdürmek istediklerini ancak "aşırılıkları kabul etmediklerini" belirtti.[213]
    • Kürdistan Bölgesel Yönetimi (KBY) Afrin'e düzenlenen operasyonu kınadıklarını açıkladı. Kürdistan Bölgesel Yönetimi Parlamentosu'nun yaptığı açıklamada "diyalog ve birbirini kabul etme yolunu denemeli, ulusal birliği sağlama ve kazanımlarını korumaya dönük adımlar atmalı" denilerek diyalog çağrısı yapıldı ve Afrin'e ulaştırılacak insani yardım ve sağlık malzemeleri için Rojava ile KBY arasındaki sınırların açık tutulması gerektiği ifade edildi.[214][215] Kürdistan Yurtseverler Birliği KBY'nin Afrin'de Türk Silahlı Kuvvetleri'ne karşı savaşanlara destek birlikleri göndermeye hazır olduğunu söyledi.[216] 29 Ocak 2018 günü Süleymaniye'de yaşayan aydın, yazar, gazeteci, kitle örgütü temsilcileri ve milletvekilleri tarafından kurulan "Afrin Cephesi" öncülüğünde operasyona karşı protesto yürüyüşü gerçekleştirildi.[217] Benzer olarak başkent Erbil'de de 9 Şubat günü operasyonu kınayan gösteriler düzenlendi.[218]
  •  İran - Dışişleri Bakanlığı sözcüsü "İran, Türkiye ve Suriye sınır bölgelerindeki krizin derinleşmesini önlemek için bu operasyonun derhal sonlanmasını istiyor. Afrin'deki krizin devam etmesi Suriye'nin kuzeyindeki terörist grupları artırabilir." açıklamasında bulundu.[219]
  •  Katar - Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lulwah Rashif Al-Khater şunları söyledi: "Geçtiğimiz cumartesi günü Türk askeri operasyonunun başlatılması, Suriye'nin toprak bütünlüğünü korumanın yanı sıra ulusal güvenlik ve sınır güvenliğiyle ilgili meşru kaygılardan kaynaklanıyordu. NATO üyesi olan Türkiye, bölgede daima istikrar sağlayıcı bir faktör oldu." Bakan, Türkiye'nin terörle mücadele operasyonunun Suriye'nin Afrin bölgesindeki meşru güvenlik kaygılarından kaynaklandığını da sözlerine ekledi.[220]
  •  Kıbrıs Cumhuriyeti - Dışişleri Bakanlığı Afrin'de yürütülen operasyonu "yasa dışı" olarak tanımladı ve Suriye krizinin askeri araçlarla çözülemeyeceğini vurguladı.[221]
  •  KKTC - Başbakan Hüseyin Özgürgün yayınladığı Twitter mesajında "en büyük dileğinin Afrin operasyonunun başarılı sonucu olduğunu" ifade etti.[222]
  •  Mısır - Dışişleri Bakanlığı, Türkiye'nin Afrin bölgesindeki askeri operasyonunu kınadı ve bunun Suriye'nin egemenliğine ciddi bir tehdit oluşturduğunu söyledi.[223]
  •  Rusya - Dışişleri Bakanlığı, gelişmeleri endişeyle izlediğini belirterek Türkiye'ye itidal çağrısı yaptı. Ayrıca Rusya Federasyonu Konseyi Savunma ve Güvenlik Komitesi Başkan Yardımcısı Frants Klintseviç, Rusya'nın Türkiye'nin askerî operasyona başladığı Suriye'ye diplomatik destek sağlayacağını ve Birleşmiş Milletler'de Türkiye'nin operasyonu sona erdirmesini isteyeceğini söyledi.[224] Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise "ABD'nin başına buyruk davranışları sonunda Türkiye’yi de çıldırttı" açıklamasında bulundu.[225]
  •  Suriye - Dışişleri Bakanı Yardımcısı Faysal Mikdad, operasyondan iki gün önce Türkiye hükûmetine yönelik olarak Türkiye'den Afrin'e yönelik herhangi bir askerî operasyon, bir saldırı eylemi olarak değerlendirileceğini ve Türkiye savaş uçaklarının olası bir saldırısında Suriye hava savunmasının Türk uçaklarını vurmaya hazır olduğunu açıkladı.[226] Operasyon sonrası Suriye hükûmeti "Suriye Arap Cumhuriyeti, Türkiye'nin Suriye topraklarının bir parçası olan Afrin'e düzenlediği saldırıyı kararlılıkla kınıyor.. Türkiye'nin eylemlerinin, Suriye'nin egemenliğine saldırısının bir başka adımıdır." açıklamasında bulundu.[27]

Uluslararası kuruluşlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  •  Avrupa Birliği - Dışişleri ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini, ilk önce Hürriyet gazetesine gönderdiği mesajda bu operasyonla ilgili yorum yapmayacaklarını söyledi.[227] Ertesi gün ise gelişmelerden son derece endişeli olduğunu ve Türkiye'deki yetkililerle görüşmeler yapacağını söyledi; nüfusun askeri faaliyetlerden etkilenmemesine özen gösterilmesini, operasyonun IŞİD'e odaklanmasından emin olunmasının gerektiğini belirtti. Ayrıca operasyonun, 2016 Cenevre Suriye barış görüşmelerinin devam etmesine ciddi zarar verebileceğini söyledi.[228][229] Kati Piri ise 27 Ocak 2018'de Ahval News adlı internet gazetesine verdiği röportajda, Türkiye ve AB'nin farklı öncelikleri olduğunu belirtmiş, IŞİD'in Avrupa Birliği için öncelikli olduğunu ama Türkiye için hiçbir zaman öncelikli olmadığını; PKK'nın ise tam tersi, AB için önceliksiz olduğunu ama Türkiye için öncelikli hedef olduğunu söylemiştir.[230] Bu sözleri AB Bakanı Ömer Çelik tarafından ağır şekilde eleştirilmiş ve "Piri'nin söylediklerinin ciddiye alınmayacağı" ifade edilmiştir.[231] Türkiye Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü de Piri'nin yorumu "İkiyüzlülüğün itirafı" şeklinde yorumladı.[232]
  •  Birleşmiş Milletler - Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Yves Le Drian Afrin'e yapılan operasyona müteakip Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi için acil toplantı çağrısında bulundu.[233] Bu çağrı Afrin özelinde değil, Suriye'deki genel insani durum üzerineydi.[234] Toplantıda Afrin konusu da tartışıldı ve üye ülkeler Türkiye'ye sakinlik çağrısı yaptı. Fransa’nın BM Daimi Temsilcisi François Delattre “Fransa, Türkiye’nin güvenliği, toprakları ve sınırları konusunda duyarlı." ifadelerini kullanarak Esad rejiminin Suriye trajedisinde baş aktör olduğunu belirtti ve IŞİD'in bölgeden temizlenmesinin hayati öneme sahip olduğunu vurguladı.[235]
  • NATO NATO - Genel Sekreter Jens Stoltenberg, operasyonla ilgili olarak, Türkiye'nin terörizmden en fazla zarar gören NATO ülkelerinden biri olduğu gerçeği ışığında kendini savunma hakkının olduğunu ancak bunu yerine getirirken dengeli ve ölçülü olunması gerektiğini belirtti.[236]

Diğer[değiştir | kaynağı değiştir]

Afrin'de (solda) askerî operasyona karşı YPG ve YPJ'yi desteklemek için yapılan gösteri ve Bizâh'da (sağda) YPG ve YPJ'ye karşı yapılan Türk askeri operasyonu destekleyen gösteri, 19 Ocak 2018. Afrin'de (solda) askerî operasyona karşı YPG ve YPJ'yi desteklemek için yapılan gösteri ve Bizâh'da (sağda) YPG ve YPJ'ye karşı yapılan Türk askeri operasyonu destekleyen gösteri, 19 Ocak 2018.
Afrin'de (solda) askerî operasyona karşı YPG ve YPJ'yi desteklemek için yapılan gösteri ve Bizâh'da (sağda) YPG ve YPJ'ye karşı yapılan Türk askeri operasyonu destekleyen gösteri, 19 Ocak 2018.
  • 18 Ocak 2018 günü Afrin ve Bizâh'da Türkiye'nin düzenleyeceğini açıkladığı operasyona karşı YPG ve YPJ'nin desteklendiği protestolar ve yürüyüşler gerçekleştirildi.[238][239] Göstericiler Türkiye ve Recep Tayyip Erdoğan karşıtı sloganlar attı.[240]
  • Almanya, Avusturalya, Avusturya, Danimarka, Fransa, Hollanda, Irak, Suriye, İngiltere, İsveç, İsviçre, Lübnan, Norveç'te, operasyonu kınayan protestolar düzenlendi.[241][242][243][244][245]
  • Aralarında Noam Chomsky, Michael Walzer, Charlotte Bunch, Todd Gitlin, David Graeber gibi isimlerin bulunduğu bazı akademisyen ve yazarlar Afrin operasyonuna karşı bildiri yayınladılar.[246][247] Ardından Türkiye içinde de aralarında Ece Temelkuran, Ertuğrul Günay, Levent Tüzel, Hasan Cemal, Rakel Dink, Zülfü Livaneli gibi eski bakan, milletvekili, yönetmen, yazar, senarist, gazeteci ve oyuncunun bulunduğu 170 kişi benzer bir bildiri yayınladı.[248][249] Bu bildiri çeşitli tepkilerle karşılaştı. Türkiye Barolar Birliği Başkanı Metin Feyzioğlu 170 kişiye tepki göstererek "Aydın olmak bu değildir", "O mektubun adresini değiştirin. Kandil'e gönderin" ifadelerini kullandı.[250] Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da "Sanatçı olsan ne yazar, profesör veya doçent olsan ne yazar. Siz sözde sanatçısınız", "Terör örgütü 1 senede 700 defa ülkemize saldırırken siz neredeydiniz be?" diyerek tepki gösterdi.[251]
  • 6 Şubat günü Afrin kent merkezinde operasyonu protesto eden gösteriler gerçekleştirildi. Kamışlı ve Haseke'den de katılımın olduğu gösterilerde operasyonun başlangıcından bu yana ölen SDG'li militanların fotoğrafları ve zeytin dalı taşınarak geleneksel müzikler eşliğinde saygı duruşunda bulunuldu ve Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan karşıtı sloganlar atıldı.[252][253][254]

Etkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye Maliye Bakanı Naci Ağbal harekâtın Türkiye ekonomisine olumsuz bir etki yapmayacağını hatta olumlu bir etki yaratacağını ifade etti.[255] Benzer bir görüş Başbakan Binali Yıldırım'dan geldi.[256] Türkiye Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekçi harekâtın olumsuz bir etki yaratacağı düşüncesini Türkiye ekonomisine haksızlık olacağını, Türkiye'nin 40 yıldır terörle mücadele ettiğini ve ülke güvenliği olmazsa ticaretin olmayacağını belirtti.[257] Türkiye Kültür ve Turizm Bakanı Numan Kurtulmuş harekâtın ekonomiye yük olduğunu fakat ülke güvenliğinin ekonomiyi canlandıracağını ifade ederek turizm konusunda olumsuz bir durumun olmayacağını ekledi.[258] Türkiye Kalkınma Bakanı Lütfi Elvan "Ekonomimiz aynı ordumuz gibi güçlü ve sağlamdır" derken[259], Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek ise ekonomide harekât eksenli bir olumsuzluğun beklenmediğini ve 2018 Dünya Ekonomik Forumu'nda yatırımcılarla yaptığı toplantılarda Afrin konusunun gündeme gelmediğini ifade etti.[260]

Harekâtın süresi, askeri kayıplar ile ABD ve Rusya ile olan ilişkilerin seyri ekonomiyi etkileyecek başlıca nedenler olarak gösterilirken[261] Türkiye'nin Suriye'de işgal görünümü vermemesi, niyet açıklığı, ciddi reaksiyonların olmaması ve çıkacak maliyetin fiyatlanması gibi gerekçeler de etkinin sınırlı olacağına yorumlandı.[262]

Harekâtın başlamasını seyreden 13 günlük süre zarfında Borsa İstanbul art arda rekor düzeyde seyretti.[263][264][265] Türk lirası Amerikan doları karşısında değer kazandı. Borsa İstanbul Başkanı Himmet Karadağ "Bu tür operasyonların normalde ekonomiyi aşağı yönde etkilemesi gerekir." ifadelerini kullanarak yurt içi ve yurt dışı yatırımcı eksenininde pozitif güçlü alımlar ile beraber endeksin yukarı yönlü hareket ettiği açıkladı. JPMorgan "Türkiye Gezisi Notları" başlıklı raporunda harekâtın başta ABD olmak üzere uluslararası bileşiklerden ciddi bir reaksiyonla karşılaşmamasın yatırımcılara güçlü yatırım psikolojisi olarak geri döndüğünü belirtildi. Genel olarak bu periyotta doların dünya genelindeki durumu, cari açığın rahat finasesi ve ciddi bir uluslarası reaksiyonun olmaması Türk ekonomisinde Afrin harekâtı etkisini 13 günlük sürede dengeledi.[266] 2018 Ocak ayı Tüketici Güven Endeksi de önceki aya oranla yüzde 26,53 artarak 87,50 seviyesine çıktı. Bu artışta harekâtın 11 günlük seyrinin de etkisi olduğu kaydedildi.[267]

Arkeolojik ve kültürel yapıların zarar görmesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kilis'te yer alan ve 17. yüzyılda Osmanlı döneminde inşa edilen Çalık Camisi, 24 Ocak günü YPG güçlerince atılan roket ile vuruldu ve hasar aldı.[268] 26 Ocak'ta TSK tarafından yapılan bombardıman sonrası Halep'in kuzeybatısında yer alan Hititler döneminden kalan Ayn Dara Tapınağı büyük oranda yıkıldı.[269]

Siyaset[değiştir | kaynağı değiştir]

Almanya-Türkiye ilişkileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Almanya'dan yapılan ilk açıklamada Türkiye'nin sınırlarını güvende tutmadaki meşruluğu ifade edilerek itidal çağrısı yapıldı.[270] Almanya Dışişleri Bakanı Sigmar Gabriel Türk&Kürt çatışmasının ciddi risklere neden olabileceğini ve her iki tarafın IŞİD'e karşı mücadelede ciddi çabalar verdiğini ifade ederek Suriye'de insani durum, istikrar ve barış eksenli bir açıklama yaptı.[271] Devamında iki ülke arasındaki dönemsel krizlerin de etkisiyle Alman yapımı Leopard 2 tanklarının modernizasyonu konusu gündeme geldi. Bu tankların Zeytin Dalı Harekâtı'nda kullanıldığı teyit edildi.[26] Daha önce de sorun yaratan tank modernizasyonu Alman yönetimince yeni hükümet kuruluncaya dek askıya alındı.[272] Bu durum Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'nun tepkisine neden oldu.[273] Almanya'da ise iki ülkenin silah ticareti tartışma konusu oldu.[274] Yeşiller Partisi Türkiye'ye silah ihracatı durdurulsun çağrısında bulundu.[275] Harekât karşıtı açıklamalar diğer partilerce de yinelendi.[276] Meclis oturumunda ise bütün partiler harekâtı uluslararası hukuka aykırı olarak gördü.[277]

Köln'de Zeytin Dalı Harekâtı karşıtı gösteriler yapıldı. Gösterilerde PKK bayraklarına ve Abdullah Öcalan posterlerine izin verilmezken YPG bayraklarına izin verildi. AFP'nin aktarmasına göre gösterilerde çeşitli taşkınlıklar da meydana geldi.[278] Daha öncesinde ise Hannover-Langenhagen Havalimanı'nda harekât eksenli arbede yaşanmıştı. Hannover Polisi sözcüsüne göre biranda gerçekleşen Kürt yanlısı gösterinin Türk hava yolu şirketinin olduğu bölgeye ilerlemesi sonrasında Türk yolcuların tepkisiyle karşılaştı ve olay kavgaya dönüştü.[279] Türkiye cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da Almanya ile olan ilişkileri sorgulayarak Alman polisini eleştirdi.[280]

Harekât genel olarak Almanya'da çeşitli gerginliklere neden oldu. Camii ve Türk derneklerine olan saldırılarda artış gözlendi.[281][282] PKK ve YPG'ye yakın kişi ve grupların düzenlediği gösteriler bazı şehirlerde şiddete dönüştü. Almanya Demokratik Kürt Toplumu Merkezi adlı örgüt tarafından organize edilen ve polis kaynaklarına göre 13 bin kişinin katıldığı Köln'deki gösterilerde Abdullah Öcalan posterleri de açılanca polis müdahalesi gerçekleşti.[282]

Fransa-Türkiye ilişkileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Fransa Savunma Bakanı Florence Parly Zeytin Dalı Harekâtı'nın başlamasından kısa bir süre sonra, katıldığı bir televizyon programında harekâtın durdurulması çağrısı yaptı.[283] Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Yves Le Drian Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ni acil olarak Suriye'deki genel insani durumu konuşmak üzere toplantıya çağırdı.[233] İlgili toplantıda Türkiye'ye sakinlik çağrısı yapıldı. Fransa’nın BM Daimi Temsilcisi François Delattre de Türkiye'nin güvenlik kaygılarını anladıklarını belirterek Beşşar Esad ve IŞİD'e karşı işbirliğinin önemine dikkat çekti.[235] Fransa cumhurbaşkanı Emmanuel Macron 31 Ocak 2018 günü "Operasyon, Türk sınırını tehdit eden bir terörist potansiyele karşı savaşmaktan öteye gidip, başka bir hal alırsa, örneğin bir işgale dönüşürse, o zaman bizim için gerçek bir sorun teşkil eder" ifadelerini kullandı.[284] Türkiye başbakanı Binali Yıldırım Macron'a cevaben işgal mantığı ile hareket edilmediğini söyleyerek Fırat Kalkanı Harekâtı'nı örnek gösterdi ve "düşüncesi sakat" sözlerini ekledi.[285] Türkiye Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu da Macron'un sözlerine tepki göstererek "Biz Fransa değiliz, Cezayir'i ve Mağrip ülkelerini işgal edelim" diyerek Fransız Cezayiri ekseninde Afrika'daki Fransa sömürgeleri örneklerini gösterdi.[286][287] Devamında Macron ikinci bir açıklama yaparak Çavuşoğlu'nun açıklamalarından Türkiye'nin sınırlarını güvende tutmak ve bölgede uzun süre kalmayı amaçlamadığı çıkarımını yaptı.[288][289]

Hollanda-Türkiye ilişkileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Hollanda Dışişleri Bakanı Halbe Zijlstra, Türkiye'nin kendisini ve sınırlarını savunma hakkına sahip olduğunu, ancak operasyonun engellenmesi gerektiğini belirtti. Bununla birlikte Hollanda Parlamentosu'na verdiği mektupta Afrin'deki operasyonla birlikte saldırıya uğrayan YPG ve Kürt güçlerinin IŞİD'e karşı uluslararası koalisyonla birlikte savaşmasından kaynaklı IŞİD ile ortak mücadeleyi etkileyeceğini ifade etti.[290] Zijlstra bir diğer açıklamasında ise "YPG masum değil" diyerek onları hiçbir zaman desteklemediklerini, bunun bir Kürt-Türk çatışması olmadığı ve ülkesinde de bunun böyle olması gerektiğini ifade ederek harekata ilişkin "Türkiye'ye karşı açıkça saldırılar oldu. Türkiye'nin kendini savunması için yeterli işaretler var." diyerek[291] PKK ile PYD'nin bağlantılı olduğunu söyledi.[292] Harekât 2017 yılı Mart ayından beri gergin olan ikili ilişkilerin yumuşatılması için bakanlar nezdinde girişimlerin olduğu bir döneme denk geldi. Hollanda'da yayımlanan Trouw adlı gazete, Dışişleri Bakanlığı kaynaklarına dayandırdığı haberinde Hollanda'nın harekât hakkındaki tutumunun ülkeler arasındaki diyaloğun hızlanmasına etki ettiğini bildirdi. Hükûmet de muhalafet partilerinden iletilen "Türkiye'nin kınanması" yönündeki çağrıları dikkate almadı. Türkiye'de ise Hollanda'nın Ankara Büyükelçiliği maslahatgüzarına duyulan memnuniyet iletildi. Aynı zamanda dışişleri bakanları nezdinde görüşmeler yapıldı.[292]

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Intelligence agency MİT playing active role in Turkey’s Afrin operation" (İngilizce). Hürriyet Daily News. 21 Ocak 2018. http://www.hurriyetdailynews.com/intelligence-agency-mit-playing-active-role-in-turkeys-afrin-operation-126065. Erişim tarihi: 8 Şubat 2018. 
  2. ^ "Erdogan's plans for Afrin might not sit well with Syria" (İngilizce). Al Monitor. 26 Ocak 2018. https://www.al-monitor.com/pulse/originals/2018/01/turkey-syria-does-erdogan-want-to-settle-in-afrin.html. Erişim tarihi: 8 Şubat 2018. 
  3. ^ "4 Şubat 2018, TSK". Türk Silahlı Kuvvetleri. http://www.tsk.tr/BasinFaaliyetleri/BA_74. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  4. ^ "ABD ilk kez "PYD" yerine "PKK" dedi". NTV.com.tr. 26 Ocak 2018. https://www.ntv.com.tr/dunya/abd-ilk-kez-pyd-yerine-pkk-dedi,8FTdclNNJUegpwIEfMCeiQ. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018. 
  5. ^ "İşte Afrin'e giden PKK konvoyu!". NTV. https://www.ntv.com.tr/video/turkiye/iste-afrine-giden-pkk-konvoyu,6zXYDtlhsU6Z_3vBLY8UZg. Erişim tarihi: 6 Şubat 2018. 
  6. ^ "Assad quietly aids YPG against Turkey". Al Jazeera. 11 Şubat 2018. http://www.aljazeera.com/news/2018/02/assad-quietly-aids-ypg-turkey-180211100213138.html. Erişim tarihi: 11 Şubat 2018. 
  7. ^ "Suriye Afrin'de YPG'ye ne kadar destek veriyor?". BBC Türkçe. http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-43053786. Erişim tarihi: 16 Şubat 2018. 
  8. ^ "Assad, Iran support Kurdish forces against Turkey in Syria’s Afrin with key weapon systems" (İngilizce). Almasdar News. 9 Şubat 2018. https://www.almasdarnews.com/article/assad-iran-support-kurdish-forces-turkey-syrias-afrin-key-weapon-systems-reports/. Erişim tarihi: 16 Şubat 2018. 
  9. ^ Babacan, Nuray (15 Şubat 2018). "Büyük kuşku... Türk askerlerinin yerini teröristlere ABD mi bildirdi?". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/tarim-pistinden-ypgye-anlik-abd-istihbarati-40743439. Erişim tarihi: 16 Şubat 2018. 
  10. ^ "Afrin'de bir köy daha TSK denetiminde". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802121032215769-afrin-tsk-koy-oso/. Erişim tarihi: 13 Şubat 2018. 
  11. ^ "Zeytin Dalı Harekatı Silahlı Kuvvetler Komuta Harekat Merkezi". Türk Silahlı Kuvvetleri (Youtube resmi kanalı). 20 Ocak 2018. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120204304/https://www.youtube.com/watch?v=sHdM2eMin14&gl=US&hl=en. 
  12. ^ "Zaytin Dalı Operasyonu'nun yönetildiği Karargah'tan ilk kareler". Karar.com. http://www.karar.com/guncel-haberler/zaytin-dali-operasyonunun-yonetildigi-karargahtan-ilk-kareler-729800. Erişim tarihi: 20.01.2018. 
  13. ^ "İşte Afrin Operasyonu'nu yönetecek komutan". Hürriyet. 19 Ocak 2018. 19 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180119103343/http://www.hurriyet.com.tr/iste-afrin-operasyonunu-yonetecek-komutan-40715109. 
  14. ^ a b "Who Are the Pro-Turkey Rebels Advancing on Syria's Afrin" (İngilizce). Naharnet. 22 Ocak 2018. http://www.naharnet.com/stories/en/241182. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  15. ^ "Free Syrian Army prepares to participate in Afrin battle, Aleppo" (İngilizce). Smartnews. 22 Ocak 2018. https://smartnews-agency.com/en/media/256842/free-syrian-army-prepares-to-participate-in-afrin-battle-aleppo. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  16. ^ "Kurdish forces kill high ranking FSA commander in northern Afrin" (İngilizce). Almasdarnews. 23 Ocak 2018. https://www.almasdarnews.com/article/kurdish-forces-kill-high-ranking-fsa-commander-northern-afrin/. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  17. ^ "ÖSO komutanı: Türkiye ile Afrin operasyonu için son hazırlıklarımızı yapıyoruz". Sputnik. 15 Aralık 2017. 15 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20171215190545/https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201712151031422023-oso-komutan-turkiye-afrin-operasyon-son-hazirlik/. 
  18. ^ "Efrîn Tarihi Savaş Olacak". Özgürlükçü Demokrasi. 22 Ocak 2018. http://demokrasi45.com/2018/01/22/efrin-tarihi-savas-olacak/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  19. ^ "Newroz: Kadınların savaşı halkları bir araya getiriyor". Jinnews. 1 Ocak 2018. https://jinnews.com.tr/GUNCEL/content/view/73040. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  20. ^ "Jaysh al-Thuwar Commander: We are fighting alongside YPG/YPJ" (İngilizce). Fırat Haber Ajansı. 22 Ocak 2018. https://anfenglish.com/rojava/jaysh-al-thuwar-commander-we-are-fighting-alongside-ypg-ypj-24338. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  21. ^ "SDF launches revolutionary operation in Afrin" (İngilizce). 21 Ocak 2018. https://en.hawarnews.com/sdf-launches-revolutionary-operation-in-afrin/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  22. ^ "Bahjt Abedo :Our forces restrained mercenaries, resistance continues" (İngilizce). Hawarnews. 26 Ocak 2018. http://en.hawarnews.com/bahjt-abedo-our-forces-restrained-mercenaries-resistance-continues/. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  23. ^ "Efrîn'deki MLKP komutanı Viyan İsyan: Zafer bizim olacak". Etkin Haber Ajansı. 27 Ocak 2018. http://etha.com.tr/Haber/2018/01/27/dunya/efrindeki-mlkp-komutani-viyan-isyan-zafer-bizim-ol/. Erişim tarihi: 13 Şubat 2018. 
  24. ^ "Fotoğraflarla Zeytin Dalı Harekatı". Sputnik. https://tr.sputniknews.com/foto/201801221031907992-zeytin-dali-harekati-tsk-oso-fotograf/. 
  25. ^ a b "Zeytin Dalı Harekatı başladı! Harekâta katılan 72 savaş uçağı üslerine döndü...". Türkiye gazetesi. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120164326/http://www.turkiyegazetesi.com.tr/gundem/537885.aspx. Erişim tarihi: 20.01.2018. 
  26. ^ a b "Reuters: Türkiye Afrin'de Leopard 2 tanklarının kullanıldığını teyit etti". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/reuters-t%C3%BCrkiye-afrinde-leopard-2-tanklar%C4%B1n%C4%B1n-kullan%C4%B1ld%C4%B1%C4%9F%C4%B1n%C4%B1-teyit-etti/a-42359525. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  27. ^ a b c d e "TSK, Afrin'e yönelik 'Zeytin Dalı Harekatı' başlattı". Sputnik. 20 Ocak 2018. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120230239/https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801201031893662-suriye-afrin-harekat-zeytindali-harekati-tsk/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  28. ^ "Atak helikopterleri ilk kez sahada". Sözcü. 24 Ocak 2018. http://www.sozcu.com.tr/2018/gundem/atak-helikopterleri-ilk-kez-sahada-2187448/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  29. ^ "İşte Afrin'i dar eden milli silahlar". Hürriyet. 26 Ocak 2018. http://www.hurriyet.com.tr/iste-afrini-dar-eden-milli-silahlar-40722625. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  30. ^ Ergan, Uğur (25 Ocak 2018). "Teröre 'cirit' atışı". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/terore-cirit-atisi-40720835. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  31. ^ "Mayınlar 'Kirpi'yle güvenli şekilde aşılıyor". Star. 22 Ocak 2018. http://www.star.com.tr/teknoloji/mayinlar-kirpiyle-guvenli-sekilde-asiliyor-haber-1300532/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  32. ^ "'Milli İHA'lar Afrin'de ilk kez kullanılıyor". Sputnik. 22 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801221031906966-milli-iha-afrin-opersayon/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  33. ^ "What you need to know about the "National Army" role in the battle of Afrin" (İngilizce). = Nedaa-sy. 19.01.2017. http://nedaa-sy.com/en/news/3801. Erişim tarihi: 20.01.2018. 
  34. ^ a b "Turkey deploys thousands of FSA rebels at Syria border" (İngilizce). Al Jazeera. 20 Ocak 2018. http://www.aljazeera.com/news/2018/01/turkey-deploys-thousands-fsa-rebels-syria-border-180120070616740.html. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  35. ^ "Russische Militärs verlassen Afrin vor türkischem Einrücken - Medien" (Almanca). Sputnik. 19 Ocak 2018. 19 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180119221722/https://de.sputniknews.com/politik/20180119319141932-russland-nilitaers-afrin-tuerkei/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  36. ^ "Large YPG/YBS Convoy Arrived Afrin Through Goernment-held Area to Combat Turkish Forces" (İngilizce). Southfront.org. 6 Şubat 2018. https://southfront.org/large-ypg-ybs-convoy-arrived-afrin-through-goernment-held-area-to-combat-turkish-forces-photos/. Erişim tarihi: 6 Şubat 2018. 
  37. ^ "Teröristler ABD füzesiyle saldırdı". Hürriyet. 1 Şubat 2018. http://www.hurriyet.com.tr/teroristler-abd-fuzesiyle-saldirdi-40728708. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  38. ^ "YPG’li teröristlerde bu silah ilk kez görüntülendi!". Sözcü. 1 Şubat 2018. http://www.sozcu.com.tr/2018/dunya/ypgli-teroristlerde-bu-silah-ilk-kez-goruntulendi-2198760/. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  39. ^ "Marines firing Stinger missiles used in Kurdish propaganda against Turkey". Marine Corps Times. 24 Ocak 2018. https://www.marinecorpstimes.com/news/your-marine-corps/2018/01/24/marines-firing-stinger-missiles-used-in-kurdish-propaganda-against-turkey/. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  40. ^ "Son dakika... YPG'ye ağır darbe! Zeytin Dalı Harekatı'nda son durum...". Milliyet. 24 Ocak 2018. http://m.milliyet.com.tr/son-dakika-afrin-in-dunya-ile-gundem-2596053/. Erişim tarihi: 10 Şubat 2018. 
  41. ^ Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; Lastest isimli refler için metin temin edilmemiş (Bkz: Kaynak gösterme)
  42. ^ "4 Şubat 2018, TSK". Türk Silahlı Kuvvetleri. http://www.tsk.tr/BasinFaaliyetleri/BN_32. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  43. ^ "TSK'dan son dakika açıklaması: 2 şehit 5 yaralı". Hürriyet. 4 Şubat 2018. http://www.hurriyet.com.tr/tskdan-son-dakika-aciklamasi-2-sehit-5-yarali-40731338. Erişim tarihi: 11 Şubat 2018. 
  44. ^ "Afrin Harekâtı'nda 19'uncu gün: 2 şehit". Cumhuriyet. 7 Şubat 2018. http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/turkiye/921402/Afrin_Harek_ti_nda_19_uncu_gun__2_sehit.html. Erişim tarihi: 11 Şubat 2018. 
  45. ^ "Turkey has deadliest day in Syria" (İngilizce). Newshub. 11 Şubat 2018. http://www.newshub.co.nz/home/world/2018/02/turkey-has-deadliest-day-in-syria.html. Erişim tarihi: 11 Şubat 2018. 
  46. ^ "Turkish military says another soldier killed in Syria" (İngilizce). Dailystar. 11 Şubat 2018. http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2018/Feb-11/437626-turkish-military-says-another-soldier-killed-in-syria.ashx. Erişim tarihi: 11 Şubat 2018. 
  47. ^ "The Latest: UN envoy welcomes effort for new Syria charter" (İngilizce). Miami Herald. 30 Ocak 2018. http://www.miamiherald.com/news/article197334284.html. Erişim tarihi: 11 Şubat 2018. 
  48. ^ a b c "معارك عفرين تتواصل بعنف والقوات التركية تتمكن من التقدم مع قصف مكثف رفع عدد الشهداء المدنيين إلى 78 على الأقل" (Arapça). Suriye İnsan Hakları Gözlemevi. 15 Şubat 2018. http://www.syriahr.com/2018/02/15/%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%83-%D8%B9%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%AA%D8%AA%D9%88%D8%A7%D8%B5%D9%84-%D8%A8%D8%B9%D9%86%D9%81-%D9%88%D8%A7%D9%84%D9%82%D9%88%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%B1%D9%83/. Erişim tarihi: 15 Şubat 2018. 
  49. ^ a b c "SDF: 862 soldiers and gang members killed in Afrin in 23 days" (İngilizce). Fırat Haber Ajansı. 15 Şubat 2018. https://anfenglish.com/rojava/sdf-862-soldiers-and-gang-members-killed-in-23-days-24894. Erişim tarihi: 15 Şubat 2018. 
  50. ^ "Bilgi Notu". Türk Silahlı Kuvvetleri. 15 Şubat 2018. http://www.tsk.tr/BasinFaaliyetleri/BN_34. Erişim tarihi: 15 Şubat 2018. 
  51. ^ "YPG terrorists continue cross-border attacks, targeting civilians in Turkey" (İngilizce). Dailysabah.com. 3 Şubat 2018. https://www.dailysabah.com/turkey/2018/02/03/pyd-terrorists-continue-cross-border-attacks-targeting-civilians-in-turkey. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  52. ^ "Health Council in Afrin: So far, 129 civilians have been martyred, 320 wounded" (İngilizce). Hawarnews. 4 Şubat 2018. http://en.hawarnews.com/health-council-in-afrin-so-far-129-civilians-have-been-martyred-320-wounded/. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  53. ^ Yavuz, Ramazan (29 Ocak 2014). "Suriye'deki Kürtler üçüncü kantonda özerklik ilan etti". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/suriyedeki-kurtler-ucuncu-kantonda-ozerklik-ilan-etti-25691419. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  54. ^ "YPG Tıl Rıfat'ın Tamamını Ele Geçirdi.". Al Jazeera. 15 Şubat 2016. 27 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170627024027/http://www.aljazeera.com.tr/haber/ypg-tel-rifati-ele-gecirdi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  55. ^ Akyol, Taha. "İyi başladı". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/taha-akyol/iyi-basladi-40717578. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  56. ^ a b "Минобороны Турции не исключает возможность начала операции в Сирии в ближайшие дни" (Rusça). Rambler.ru. 27 Kasım 2017. 21 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180121120718/https://news.rambler.ru/world/38527921-turtsiya-gotovitsya-nachat-operatsiyu-v-sirii/?updated. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  57. ^ "Турция отправляет военные подкрепления в Сирию, сообщил источник" (Rusça). Ria.ru. 6 Aralık 2017. 13 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20171213214929/https://ria.ru/syria/20171206/1510326611.html. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  58. ^ "Rojava yetkilisi: Ruslar, Afrin'i Şam'a bırakmamızı teklif etti". Sputnik Türkiye. 23 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801221031919429-rojava-yetkilisi-ruslar-afrin-sam-birak-teklif/. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  59. ^ "Combates e bombardeios continuam intensos em Afrin; curdos acusam Rússia de cumplicidade" (Portekizce). 21 Ocak 2018. http://elcoyote.org/combates-e-bombardeios-continuam-intensos-em-afrin-curdos-acusam-russia-de-cumplicidade/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  60. ^ Kelly, Fergus. "Turkish ground offensive in Syria to begin on Sunday, PM Yildirim says" (İngilizce). https://thedefensepost.com/2018/01/20/turkey-syria-efrin-ground-offensive-yildirim/. "Aldar Xelil, co-president of the executive body of northern Syria’s Movement for a Democratic Society (TEV DEM) said that in a Friday meeting, Russia asked the Afrin administration to hand over part of its territory to the Syrian regime in return for preventing the Turkish attack on Afrin. Xelil said the offer was refused." 
  61. ^ "Kurds choose the losing side once more: US strategy fails as Turks attack Afrin, Syria". Sott.net. https://www.sott.net/article/374839-Kurds-choose-the-losing-side-once-more-US-strategy-fails-as-Turks-attack-Afrin-Syria. "Nearly a week ago, [a] meeting between Russian officials and Kurdish leaders took place. Moscow suggested Syrian State becomes only entity in charge of the northern border. The Kurds refused. It was immediately after that that the Turkish Generals were invited to Moscow." 
  62. ^ "Rus uzman: İdlib’e karşı Afrin pazarlığı yapılıyor". Hürriyet. 21 Ocak 2018. 26 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180126205608/http://www.hurriyet.com.tr/dunya/rus-uzman-idlibe-karsi-afrin-pazarligi-yapiliyor-40716852. Erişim tarihi: 26 Ocak 2018. 
  63. ^ "İbrahim Kalın: Rusya ile gizli bir pazarlık yok". Timeturk.com. 24 Ocak 2018. 26 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180126205910/https://www.timeturk.com/ibrahim-kalin-rusya-ile-gizli-bir-pazarlik-yok/haber-835453. Erişim tarihi: 26 Ocak 2018. 
  64. ^ Durukan, Namık (20 Ocak 2018). "PYD, Azez’deki hastaneyi vurdu". Milliyet. http://m.milliyet.com.tr/pyd-azez-deki-hastaneyi-vurdu-gundem-2594263/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  65. ^ a b "TSK: YPG, Azez'de sivil hastaneyi vurdu, yaralılar Türkiye'de". Sputnik. 19 Ocak 2018. 19 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180119155103/https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801191031884602-tsk-ypg-azez-hastene-yarali/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  66. ^ "PKK/PYD-YPG bölgede çocukları silah altına alıyor". Doğan Haber Ajansı. Sözcü. 19 Ocak 2018. http://www.sozcu.com.tr/2018/dunya/pkkpyd-ypg-bolgede-cocuklari-silah-altina-aliyor-2181667/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  67. ^ "Rusya, Afrin'den çekildiği iddiasını yalanladı. 20 Otobüs cihatçı Azez'e taşındı". Evrensel. 19 Ocak 2018. https://www.evrensel.net/haber/343665/20-otobus-cihatci-afrine-komsu-azeze-tasindi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  68. ^ "ÖSO, Kilis'ten otobüslerle sınırı geçti". Sputnik. 19 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801191031879910-oso-kilis-azez/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  69. ^ "Zeytin Dalı Harekatı: 5 soruda Türkiye'yi Afrin'de ne bekliyor?". BBC. 20.01.2018. http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-42702911. Erişim tarihi: 20.01.2018. 
  70. ^ "Turkish warplanes bomb Kurds in Syria" (İngilizce). Independent. 20 Ocak 2018. 21 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180121051648/http://www.independent.co.uk/news/world/middle-east/turkey-warplanes-bomb-kurds-syria-afrin-ypg-pyd-ankara-recep-tayyip-erdogan-a8169716.html. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  71. ^ "Cumhurbaşkanı Erdoğan: Afrin operasyonu sahada fiilen başlamıştır". Milliyet. 20 Ocak 2018. http://www.milliyet.com.tr/cumhurbaskani-erdogan-kutahya-da-siyaset-2594498/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  72. ^ "Basın açıklaması". Türk Silahlı Kuvvetleri. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120151206/http://www.tsk.tr/BasinFaaliyetleri/BA_47. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  73. ^ "21 Ocak 2018 TSK Basın Açıklaması". Türk Silahlı Kuvvetleri. 21 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180121142532/http://www.tsk.tr/BasinFaaliyetleri/BA_52. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  74. ^ a b Firik, Mehmet Kemal (20 Ocak 2018). "Afrin'e 'Zeytin Dalı Harekatı'". Anadolu Ajansı. http://aa.com.tr/tr/gunun-basliklari/afrine-zeytin-dali-harekati/1036643. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  75. ^ "Afrin'e yönelik harekatı yöneten komutan Temel, Burseya Dağı'nda". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/foto/201801301032022701-afrin-ismail-metin-temel-zeytin-dali-burseya-dagi/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  76. ^ "Afrin'de terör örgütü PYD/PKK hedeflerinden 108'i vuruldu". Anadolu Ajansı. 20 Ocak 2018. http://aa.com.tr/tr/gunun-basliklari/afrinde-teror-orgutu-pyd-pkk-hedeflerinden-108i-vuruldu/1036861. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  77. ^ "Son dakika: Sınırda sıcak saatler! ÖSO kuvvetlerinin koluna sarı bant takıldı...". Milliyet. 21.01.2018. http://www.milliyet.com.tr/son-dakika-sinirda-sicak-saatler--gundem-2594892/. Erişim tarihi: 21.01.2018. 
  78. ^ "YPG'den Esad'a "bize destek ver" çağrısı". OdaTV. https://odatv.com/ypgden-esada-bize-destek-ver-cagrisi-2501181200.html. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  79. ^ Bila, Fikret. "Zeytin Dalı, siyasi dengeleri etkiledi". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/fikret-bila/zeytin-dali-siyasi-dengeleri-etkiledi-40724526. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  80. ^ "'Kürtler Afrin Operasyonunu Rusya'nın İhaneti Olarak Görüyor'". Amerika'nın Sesi Türkçe. https://www.amerikaninsesi.com/a/kurtler-afrin-operasyonunu-rusya-nin-ihaneti-olarak-goruyor/4227630.html. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  81. ^ "YPG: Rusya Kürtlere ihanet etti, açık şekilde bizi sattı". BBC Türkçe. http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-42773971. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  82. ^ "Rusya, Kürtlere ihanet suçlamalarını reddetti". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801311032052762-rusya-kurtlere-ihanet-suclama-reddetti/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  83. ^ "ABD'den peş peşe dikkat çeken Afrin açıklamaları". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/dunya/son-dakika-abdden-pes-pese-afrin-aciklamalari-desteklemiyoruz-40712128. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  84. ^ "Pentagon: YPG Afrin'e hareket ederse ABD'nin desteğini kaybeder". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/abd/201801231031936382-pentagon-ypg-afrin-abd/. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  85. ^ "Canikli: Harekatta ordumuzun kullandığı mühimmatın tamamını yerli ve milli olarak üretebiliyoruz". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801281032001680-canikli-ordumuzun-kullandigi-muhimmat-yerli-milli/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  86. ^ "‘YPG, Türkiye'ye karşı NATO ülkelerinin silahlarını kullanıyor'". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/columnists/201802011032065099-ypg-pyd-pkk-turkiye-zeytin-dali-harekati-operasyon-abd-isid-karsiti-koalisyon-nato-bati-silah-destegi-suriye-afrin-gorus/. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  87. ^ Ergan, Uğur. "Afrin harekatında (Zeytin Dalı) son durum: 4 köy teröristlerden alındı". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/afrin-harekatinda-zeytin-dali-son-durum-ve-son-dakika-gelismeleri-40716879. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  88. ^ "Kara harekatı başladı!". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/zeytin-dali-harekati-nda-ikinci-gun-kara-operasyonu-basladi-turkiye-ocak-2018-18. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  89. ^ "Son dakika haberi... Afrin'e kara harekatı başladı (Zeytin Dalı Harekatı'nda ikinci gün)". NTV. https://www.ntv.com.tr/turkiye/son-dakika-haberi-afrine-kara-harekati-basladizeytin-dali-harekatinda-ikin%2clL_1RY18zkuGQzRRaZ2pqw. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  90. ^ "Hassa'daki birlikler YPG'yi vuruyor.". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/hassa-daki-birlikler-ypg-hedeflerini-vurmaya-basladi-turkiye-ocak-2018. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  91. ^ "Afrin harekatında son durum: Çok kritik dağ ele geçirildi". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/afrinde-son-durum-zeytin-dali-harekatinda-3-gun-40717681. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  92. ^ "Azez'de ilerleyiş sürüyor". NTV. https://www.ntv.com.tr/turkiye/son-dakika-haberi-tskdan-afrin-icin-yeni-cephe-zeytin-dali-harekatinda-3-g%2clL_1RY18zkuGQzRRaZ2pqw. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  93. ^ "Operasyonun üçüncü günü". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/zeytin-dali-harekati-nda-ucuncu-gun-turkiye-ocak-2018-17. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  94. ^ "DSG’den ‘Türk ordusunun ilerlediği haberleri yalan’ iddiası". Sputnik Türkiye. 22 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801221031921631-dsg-turk-ordusu-iddiasi/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  95. ^ "Gazetecilerin olduğu bölgeye PYD'den taciz ateşi". CNN Türk. https://www.cnnturk.com/turkiye/teroristlerden-gazetecilerin-oldugu-bolgeye-taciz-atesi. Erişim tarihi: 26 Ocak 2018. 
  96. ^ "Terör örgütünden Suriye Hükümetine çağrı". Sözcü. http://www.sozcu.com.tr/2018/gundem/zeytin-dali-harekatinda-7-gun-2189923/. Erişim tarihi: 26 Ocak 2018. 
  97. ^ "Terör konvoyu vuruldu". Karar. http://www.karar.com/guncel-haberler/son-dakika-afrin-harekatinda-son-durum-ypgden-gazetecilere-taciz-atesi-735543#. Erişim tarihi: 27 Ocak 2018. 
  98. ^ "Bekki köyü ele geçirildi.". Sözcü. http://www.sozcu.com.tr/2018/gundem/zeytin-dalinda-8-gun-hainler-kacarken-mayin-dosuyor-son-dakika-haberleri-2191363/. Erişim tarihi: 27 Ocak 2018. 
  99. ^ "42 hedef daha imha edildi". Haberturk. http://www.haberturk.com/yerel-haberler/14442281-tsk-zeytin-dali-harekati-kapsaminda-bugun-toplam-42-hedefin-imha-edildigini-harekata. Erişim tarihi: 27 Ocak 2018. 
  100. ^ "TSK kayıp açıklaması". Türk Silahlı Kuvvetleri. http://www.tsk.tr/BasinFaaliyetleri/BA_59. Erişim tarihi: 27 Ocak 2018. 
  101. ^ "Burseya Dağı ele geçirildi (Zeytin Dalı Harekatı)". NTV. https://www.ntv.com.tr/turkiye/burseya-dagi-ele-gecirildi-zeytin-dali-harekati,OcTpKvA6VEGO9BCwotFAbg. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  102. ^ "Çavuşoğlu: YPG hap kullanıyor". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801291032008649-mevlut-cavusoglu-ypg-hap-uyusturucu/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  103. ^ "New York Times'tan Afrin yorumu... "ABD saçma bir konuma düştü"". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/dunya/new-york-timesdan-afrin-yorumu-abd-sacma-bir-konuma-dustu-40724748. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  104. ^ "Female Kurdish Fighter Kills Turkish Troops in Likely Suicide Bombing in Syria". The New York Times. https://www.nytimes.com/2018/01/28/world/middleeast/kurds-female-suicide-bomber-syria.html. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  105. ^ "Afrin yolu açıldı". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/afrin-yolu-acildi-40724537. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  106. ^ "Zeytin Dalı Harekatı". Diken. http://www.diken.com.tr/zeytin-dali-harekati-savas-ucaklari-ve-topcu-birlikleri-pyd-mevzilerini-vurdu/. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  107. ^ "TSK, Afrin'e havadan bu bildirileri attı...". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/tsk-afrine-havadan-bu-bildirileri-atti-40726178. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  108. ^ "Türkiye'den Afrinlilere üç dilde SMS: 'Teröristlerden uzak durun'". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201802011032072625-turkiye-afrin-3-dilde-sms/. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  109. ^ "Afrin'deki 'Öcalan Anıtı' bombalandı". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801311032053308-afrin-ocalan-aniti/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  110. ^ "Son dakika: Zafer haberleri peş peşe geldi! YPG anons yaptırıyor". Vatan. http://www.gazetevatan.com/son-dakika-afrin-den-bir-zafer-haberi-daha-geldi-birlesti--1139654-gundem/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  111. ^ "Bülbül belde merkezi PYD/PKKlılardan arındırıldı". Anadolu Ajansı. http://aa.com.tr/tr/dunya/bulbul-belde-merkezi-pyd-pkklilardan-arindirildi/1050235. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  112. ^ "Zeytin Dalı Harekatı'nda bir ilk.". A Haber. https://www.ahaber.com.tr/gundem/2018/02/01/zeytin-dali-harekatinda-bir-ilk. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  113. ^ "Bülbül kasabası düştü! Bazı YPG'liler canlı yakalandı". Milliyet. http://www.milliyet.com.tr/son-dakika-turk-ozel-kuvvetler-gundem-2601775/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  114. ^ "SDF announced the balance sheet in the Resistance of the Age and announced that 473 members of the Turkish army and allied gangs were killed in Afrin in one week." (İngilizce). YPG Enternasyonal. 1 Şubat 2018. http://ypg-international.org/2018/02/01/sdf-announced-balance-sheet-resistance-age-announced-473-members-turkish-army-allied-gangs-killed-afrin-one-week/. Erişim tarihi: 6 Şubat 2018. 
  115. ^ Delil, Süleyman (5 Şubat 2018). "In Syria's Afrin, locals mobilise to defend hometown against Turkey" (İngilizce). AFP. https://www.afp.com/en/news/826/syrias-afrin-locals-mobilise-defend-hometown-against-turkey-doc-yo11f1. Erişim tarihi: 5 Şubat 2018. 
  116. ^ "YPG’den açıklama: Saldırılarda 13 sivil yaralandı, 6 sivil ve 3 savaşçı yaşamını yitirdi". Özgürlükçü Demokrasi. 21 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180121120713/http://demokrasi45.com/2018/01/20/ypgden-aciklama-saldirilarda-13-sivil-yaralandi-6-sivil-3-savasci-yasamini-yitirdi/. 
  117. ^ "El Bab'a bombalı saldırı: 1 ölü, 5 yaralı". Posta. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120155908/http://www.posta.com.tr/el-bab-a-bombali-saldiri-1-olu-5-yarali-haberi-1373561. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  118. ^ "Gece yarısı hareketli dakikalar: Suriye'den Kilis'e roket atıldı". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/gece-yarisi-hareketli-dakikalar-kilise-roket-atildi-40716743. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  119. ^ a b "Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu: Bizimle YPG’nin ağzıyla konuşmayın". Habertürk. 23 Ocak 2018. http://www.haberturk.com/disisleri-bakani-cavusoglu-dan-abd-ye-flas-ypg-yaniti-1807413. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  120. ^ "Terör örgütü YPG'den Reyhanlı'ya roketli saldırı". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/son-dakika-reyhanliya-havan-topu-dustu-40717285. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  121. ^ "Reyhanlı'ya iki roketli saldırı daha". Haber7.com. http://www.haber7.com/guncel/haber/2530484-reyhanliya-iki-roketli-saldiri-daha. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  122. ^ "YPG Kilis'te yine sivillere saldırdı". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/kilis-e-dort-roket-mermisi-dustu-turkiye-ocak-2018. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  123. ^ a b "YPG: Rusya Kürtlere ihanet etti, açık şekilde bizi sattı". BBC. 22 Ocak 2018. http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-42773971. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  124. ^ "Çavuşoğlu: Tillerson'a 'Kaynaklarını check et, YPG ağzıyla konuşma' dedim". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801231031923106-cavusoglu-tillerson-ypg-afrin-sincar/. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  125. ^ "Sivil yerleşim yerlerine roketli saldırı!". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/hatay-da-roketli-saldiri-olu-ve-yaralilar-var-turkiye-ocak-2018. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  126. ^ "TSK açıkladı... Acı haber... Bir asker şehit". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/tsk-acikladi-aci-haber-bir-asker-sehit-40718643. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  127. ^ "Terör örgütü YPG Kilis ve Reyhanlı'ya roket attı". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/kilis-ve-reyhanli-ya-roket-atildi-turkiye-ocak-2018. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  128. ^ "Genelkurmay, Üsteğmen Oğuz Kaan Usta'nın şehit olduğunu açıkladı". Milli Gazete. http://www.milligazete.com.tr/haber/1490859/genelkurmay-ustegmen-oguz-kaan-ustanin-sehit-oldugunu-acikladi. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  129. ^ "Kilis’e ikinci roketli saldırı! 2 kişi öldü, çok sayıda yaralı var". Sözcü. http://www.sozcu.com.tr/2018/gundem/kilise-yine-roketli-saldiri-cok-sayida-yarali-var-2187963/. Erişim tarihi: 26 Ocak 2018. 
  130. ^ "PYD/PKK'dan Kilis'de camiye roketli saldırı". Sabah. https://www.sabah.com.tr/gundem/2018/01/25/afrinden-kilise-roket-atildi. Erişim tarihi: 26 Ocak 2018. 
  131. ^ "Hatay Kırıkhan'a roketli saldırı". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/hatay-kirikhan-a-roketli-saldiri-turkiye-ocak-2018. Erişim tarihi: 26 Ocak 2018. 
  132. ^ "Reyhanlı'ya roketli saldırı". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/zeytin-dali-harekati-nda-8-gun-afrin-kirsalinda-yogun-catisma-dunya-ocak-2018-4. Erişim tarihi: 27 Ocak 2018. 
  133. ^ "Hatay'a 2 roket daha atıldı!". Milliyet. http://www.milliyet.com.tr/son-dakika-hatay-a-bir-roketli-gundem-2599411/. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  134. ^ Robert, Fisk (28 Ocak 2018). "Inside Afrin, the true victims of Turkey's invasion of northern Syria are revealed - refugees, babies, women and children" (İngilizce). Independent. http://www.independent.co.uk/news/world/middle-east/afrin-turkey-invasion-syria-enclave-kurds-ypg-airstrike-war-civil-a8182266.html. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  135. ^ "Independent'ın Orta Doğu muhabiri Robert Fisk'in Afrin izlenimleri". BBC. 29 Ocak 2018. http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-42855108. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  136. ^ Chulov, Martin (1 Şubat 2018). "Afrin residents say Syrian 'curse' has arrived as war hits Kurdish enclave". The Guardian. https://www.theguardian.com/world/2018/feb/01/curse-in-syria-turkish-actions-bring-conflict-to-kurds-in-afrin. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  137. ^ "Hatay'ın Reyhanlı ilçesine 2 roket daha atıldı!". Haberturk TV. http://www.haberturk.com/son-dakika-afrin-deki-teror-mevzilerinden-reyhanli-ya-roketli-saldiri-1818345. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018. 
  138. ^ "Reyhanlı’ya Afrin’den iki roket atıldı". Sözcü. http://www.sozcu.com.tr/2018/gundem/reyhanliya-roket-atildi-2196728/. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018. 
  139. ^ "YPG: Artêşa Tirkiyeyê navenda Efrînê bombebaran kir, 10 kes birîndar bûn" (Kürtçe). Sputnik. 31 Ocak 2018. https://krd.sputniknews.com/suriye/201801317416253-ypg-artesa-/. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018. 
  140. ^ "Rus Dışişleri: Zeytin Dalı Harekatı'nda 10 günde siviller dahil yüzlerce kişi öldü". Sputnik Türkiye. 31 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801311032051730-rus-disisleri-zeytin-sali-harekati-siviller-oldu/. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018. 
  141. ^ a b "Zeytin Dalı Harekâtı: 'Afrin'de sivil ölüm' açıklamaları artıyor, Türkiye 'propaganda' diyor". BBC Türkçe. http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-42853624. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  142. ^ "TSK'dan Afrin iddialarına cevap". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801301032031384-tsk-afrin-zeytin-dali-kimyasal/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  143. ^ "Canikli: Afrin'de sivil zayiat yok". Dünya.com. https://www.dunya.com/gundem/canikli-afrinde-sivil-zayiat-yok-haberi-400894. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  144. ^ "Milli Savunma Bakanı Canikli'den Meclis'e Afrin brifingi". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801301032033183-tbmm-afrin-nurettin-canikli/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  145. ^ "Canikli'den Afrin açıklaması: Onlar etek giymiş terörist". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802081032155161-canikli-afrin-ypg-etek-terorist/. Erişim tarihi: 13 Şubat 2018. 
  146. ^ "Genelkurmay Başkanı Akar Hatay'da". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802111032203107-genelkurmay-baskani-akar-hatayda/. Erişim tarihi: 13 Şubat 2018. 
  147. ^ "Yıldırım: Afrin'den 12 günde 82 roket atıldı, 5 kişi hayatını kaybetti". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802021032081416-binali-yildirim-afrin-roket-hatay-kilis/. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  148. ^ "Yıldırım: Bugüne dek 94 roket füze saldırısı yapıldı, 7 sivil şehit oldu, 113 kişi yaralandı". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802041032103129-yildirim-bugune-dek94fuze-saldirisi/. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  149. ^ "Afrin’den Azez’e roketli saldırı: 9 yaralı". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201802031032094665-afrinden-azeze-roketli-saldiri-9-yarali/. Erişim tarihi: 5 Şubat 2018. 
  150. ^ "Afrin’de canlı kalkana 3 aşamalı önlem". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/afrinde-canli-kalkana-3-asamali-onlem-40739926. Erişim tarihi: 13 Şubat 2018. 
  151. ^ "Cumhurbaşkanı Erdoğan: Afrin hallolacaktır, geri adım atmak yok". Habertürk. 22 Oocak 2018. http://www.haberturk.com/son-dakika-cumhurbaskani-erdogan-dan-ankara-sanayi-odasi-odul-toreni-nde-aciklamalar-1806753. 
  152. ^ "Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan ABD'ye "süre" yanıtı: Operasyon hedefine ulaştığında bitecek". NTV.com.tr. 22 Ocak 2018. https://www.ntv.com.tr/turkiye/cumhurbaskani-erdogandan-abdye-sure-yaniti-operasyon-hedefine-ulastiginda-bi,04CGJEyAkUCpM8i6Qvn7-Q. 
  153. ^ "Erdoğan'dan ABD'ye 'süre' yanıtı: Ne zaman işimiz biter, o zaman çekilmesini biliriz". Sputnik. 22 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801221031915830-erdogan-afrin-operasyonu/. 
  154. ^ Hilmi Hacaloğlu (22 Ocak 2018). "Erdoğan: ‘Birilerinden İcazet Alma Gibi Derdimiz Yok’". Amerika'nın Sesi Türkçe. https://www.amerikaninsesi.com/a/erdogan-birilerinden-icazet-alma-gibi-derdimiz-yok/4218459.html. 
  155. ^ a b "Başbakan Binali Yıldırım: Zeytin Dalı harekatı ekonomimizi etkilemez". Milliyet. 21 Ocak 2018. http://www.milliyet.com.tr/basbakan-binali-yildirim-zeytin-siyaset-2595021/. 
  156. ^ "Org. Hulusi Akar'dan son dakika Afrin açıklaması". Mynet.com. 22 Ocak 2018. http://www.mynet.com/haber/guncel/org-hulusi-akardan-son-dakika-afrin-aciklamasi-3641316-1. 
  157. ^ "Hükümet Sözcüsü Bozdağ: Zeytin Dalı harekatı meşrudur ve uluslararası hukuka uygundur". Sabah. 22 Oocak 2018. https://www.sabah.com.tr/gundem/2018/01/22/hukumet-sozcusu-bozdag-zeytin-dali-harekati-mesrudur-ve-uluslararasi-hukuka-uygundur. 
  158. ^ "TKP'den 'Afrin' açıklaması: Çekin Suriye’den elinizi!". Sol Haber Portalı. 21 Ocak 2018. http://haber.sol.org.tr/toplum/tkpden-afrin-aciklamasi-cekin-suriyeden-elinizi-225809. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  159. ^ "Türkiye PAK’tan muhtemel Afrin operasyonuna tepki". K24. 17 Ocak 2018. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120184226/http://www.kurdistan24.net/tr/news/d4c49efa-c318-4dfd-bc02-a361a9655878. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  160. ^ "Siyasi partilerden Afrin tepkisi: Savaş yıkım getirir". Evrensel. 19 Ocak 2018. 19 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180119204230/https://www.evrensel.net/haber/343709/siyasi-partilerden-afrin-tepkisi-savas-yikim-getirir. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  161. ^ "Kürt partilerden Afrin uyarısı: Evdeki hesap çarşıya uymaz". Artıgerçek. 18 Ocak 2018. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120184232/https://www.artigercek.com/kurt-partilerden-afrin-uyarisi-evdeki-hesap-carsiya-uymaz. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  162. ^ "Afrin Harekatına Karşı TİHV-İHD’den Ortak Açıklama". Bianet. 22 Ocak 2018. https://bianet.org/bianet/insan-haklari/193538-afrin-harekatina-karsi-tihv-ihd-den-ortak-aciklama. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  163. ^ "Hükümetten 'Savaşa hayır' diyen meslek odalarına: İsimlerinden 'Türk'ü çıkarsınlar". Sputnik Türkiye. 27 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801271031991129-bekir-bozdag-tmmob-ttb-afrin/. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  164. ^ Bozarslan, Mahmut (21 Ocak 2018). "Afrin Protestosuna Engel". Amerika'nın Sesi. https://www.amerikaninsesi.com/a/afrin-protestosuna-engel/4217401.html. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  165. ^ "Kadıköy'de polis, Afrin protestosuna izin vermedi". Sputnik. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801211031903753-kadikyde-polis-afrin-protestosuna-izin-vermedi/. 
  166. ^ a b "Sosyalist Partiler Afrin Operasyonuna Ne Diyor?". Bianet. 22 Ocak 2018. https://bianet.org/bianet/siyaset/193549-sosyalist-partiler-afrin-operasyonuna-ne-diyor. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  167. ^ "Afrin operasyonuna ilk tepkiler geldi". Evrensel. 20 Ocak 2018. https://www.evrensel.net/haber/343767/afrin-operasyonuna-ilk-tepkiler-geldi. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  168. ^ "SAMER araştırdı: Kürtler Afrin operasyonuna nasıl bakıyor?". Evrensel. 1 Şubat 2018. https://www.evrensel.net/haber/344590/samer-arastirdi-kurtler-afrin-operasyonuna-nasil-bakiyor. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  169. ^ "CHP: Zeytin Dalı Harekatı'nın arkasındayız". Sputnik Türkiye. 22 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801211031900825-chp-afrin-harekat/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  170. ^ "‘Kılıcınız keskin olsun, ayağınıza taş değmesin’". Milliyet. http://www.milliyet.com.tr/kiliciniz-keskin-olsun-ayaginiza-siyaset-2594769/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  171. ^ "MHP lideri Bahçeli'den Afrin açıklaması". NTV. 20.01.2018. https://www.ntv.com.tr/turkiye/mhp-lideri-bahceliden-afrin-aciklamasi,mQhe9CFHEU-BU8yN0SL8eg. Erişim tarihi: 20.01.2018. 
  172. ^ "Fetih Suresi harekat sona erene kadar okunacak". NTV. https://www.ntv.com.tr/turkiye/fetih-suresi-harekat-sona-erene-kadar-okunacak,lJaHNAtqDUiCl5PUQO2hSA. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  173. ^ "Diyanet İşleri Başkanı'ndan 'Afrin' açıklaması: Cihada devam ediyoruz". Sol Haber Portalı. 28 Ocak 2018. http://haber.sol.org.tr/toplum/diyanet-isleri-baskanindan-afrin-aciklamasi-cihada-devam-ediyoruz-226678. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  174. ^ "Türkiye Ermenileri Patrikliğinden Duyuru". Türkiye Ermenileri Patrikliği. http://www.turkiyeermenileripatrikligi.org/site/turkiye-ermenileri-patrikliginden/. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  175. ^ "Ermeni Patriği'nden Mehmetçik'e dua". OdaTV. 22 Ocak 2018. https://odatv.com/ermeni-patriginden-mehmetcike-dua-2201181200.html. 
  176. ^ ""Cemaat vakıfları ordumuzun ve devletimizin yanında"". Dunya.com. https://www.dunya.com/gundem/cemaat-vakiflari-ordumuzun-ve-devletimizin-yaninda-haberi-399803. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  177. ^ "Patrik Bartholomeos'tan Erdoğan'a 'Zeytin Dalı Harekatı' mektubu". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801261031981884-bartholomeos-afrin-operasyonu-destek/. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  178. ^ "TÜSİAD’dan Afrin açıklaması". Yeniçağ. 21 Ocak 2018. http://www.yenicaggazetesi.com.tr/tusiaddan-afrin-aciklamasi-182351h.htm. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  179. ^ "MÜSİAD'dan Zeytin Dalı Harekatı açıklaması". Gercekgundem.com. 22 Ocak 2018. https://www.gercekgundem.com/musiaddan-zeytin-dali-harekati-aciklamasi-314579h.htm. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  180. ^ "16 STK'dan Afrin harekatına destek". Dunya.com. https://www.dunya.com/gundem/16-stkdan-afrin-harekatina-destek-haberi-399830. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  181. ^ "Zeytin Dalı Harekatı'na destek yağıyor". Euronews. http://tr.euronews.com/2018/01/22/zeytin-dal-harekat-na-destek-yag-yor. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  182. ^ "Gönüllü askerlik başvurusu için dilekçeler verilmeye devam ediliyor". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/gonullu-askerlik-basvurusu-icin-dilekceler-verilmeye-devam-ediliyor-40725284. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  183. ^ "MAK Danışmanlık: Halkın yüzde 85'i Afrin operasyonunu destekliyor". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801291032011906-mak-danismanlik-anket-afrin-operasyonu/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  184. ^ "İçişleri Bakanlığı 15-20 Ocak Haftalık Duyuru". Türkiye İşçileri Bakanlığı. https://www.icisleri.gov.tr/15012018-22012018-tarihleri-arasinda-yurutulen-operasyonlar. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  185. ^ "İçişleri Bakanlığı'ndan 'Afrin' açıklaması: 24 kişi gözaltına alındı". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801221031910644-icisleri-bakanligi-afrin-sorusturma-gozalti/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  186. ^ "Afrin'e operasyonu protesto etmek isteyen 11 kişi tutuklandı". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801241031942856-afrin-kadikoy-operasyon-gozalti-tutuklama/. Erişim tarihi: 24 Ocak 208. 
  187. ^ "Kara propagandaya 91 gözaltı, 3 tutuklama". Anadolu Ajansı. http://aa.com.tr/tr/turkiye/kara-propagandaya-91-gozalti-3-tutuklama/1039639. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  188. ^ "EMEP Genel Başkan Yardımcısı Türkmen gözaltına alındı". Evrensel. https://www.evrensel.net/haber/344347/emep-genel-baskan-yardimcisi-turkmen-gozaltina-alindi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  189. ^ "EMEP Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Türkmen tutuklandı". 31 Ocak 2018. https://www.evrensel.net/haber/344540/emep-genel-baskan-yardimcisi-mehmet-turkmen-tutuklandi. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018. 
  190. ^ "Terör propagandası yapan 311 şüpheli gözaltına alındı". Anadolu Ajansı. http://aa.com.tr/tr/gunun-basliklari/teror-propagandasi-yapan-311-supheli-gozaltina-alindi/1045326. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  191. ^ "Furkan Vakfı’na özel harekatlı baskın: Muhalif İslamcı Alparslan Kuytul gözaltında". Diken. 30 Ocak 2018. http://www.diken.com.tr/furkan-vakfina-ozel-harekatli-baskin-muhalif-islamci-alparslan-kuytul-gozaltinda/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  192. ^ "Furkan Vakfı'na kayyum atandı". Sputnik Türkiye. 2 Şubat 2018. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802021032085867-furkan-vakfi-kayyum. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  193. ^ "Furkan Vakfı Başkanı Alparslan Kuytul tutuklandı". Evrensel. 9 Şubat 2018. https://www.evrensel.net/haber/345134/furkan-vakfi-baskani-alparslan-kuytul-tutuklandi. Erişim tarihi: 9 Şubat 2018. 
  194. ^ "EMEP il başkanı Afrin paylaşımı ve tepkisinden tutuklandı". Evrensel. 6 Şubat 2018. https://www.evrensel.net/haber/344884/emep-il-baskani-afrin-paylasimi-ve-tepkisinden-tutuklandi. Erişim tarihi: 5 Şubat 2018. 
  195. ^ "573 kişiye 'Afrin' gözaltısı". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802051032107082-sosyal-medya-propaganda-gozalti/. Erişim tarihi: 5 Şubat 2018. 
  196. ^ "Journalists detained for social media posts criticising Turkish military operation" (İngilizce). Ifex.org. 23 Ocak 2018. https://www.ifex.org/turkey/2018/01/23/journalists-detained-social-media/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  197. ^ "TTB Başkanı Tükel, İstanbul Üniversitesi'ndeki görevinden uzaklaştırıldı". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802011032062891-ttb-baskani-rasit-tukel/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  198. ^ "Türk tabiplerini temsil eder noktada değil". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/sa%C4%9Fl%C4%B1k-bakan%C4%B1-ttb-t%C3%BCrk-tabiplerini-temsil-eder-noktada-de%C4%9Fil/a-42364008. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  199. ^ "İçişleri Bakanlığı'ndan, TTB hakkında suç duyurusu". Gazeteduvar. 30 Ocak 2018. https://www.gazeteduvar.com.tr/gundem/2018/01/28/icisleri-bakanligindan-ttb-hakkinda-suc-duyurusu/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  200. ^ "Türk Tabipleri Birliği merkez konseyi üyesi doktorlara gözaltı". Hürriyet. 30 Ocak 2018. http://www.hurriyet.com.tr/turk-tabipler-birligi-merkez-konseyi-uyesi-doktorlara-gozalti-40725641. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  201. ^ "Dünya Tabipler Birliği'nden TTB'ye destek". Sputnik Türkiye. 30 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801301032028691-dunya-tabipler-birligi-ttb-destek/. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  202. ^ "Doktorların gözaltına alınmasına uluslararası tepki". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/doktorlar%C4%B1n-g%C3%B6zalt%C4%B1na-al%C4%B1nmas%C4%B1na-uluslararas%C4%B1-tepki/a-42371442. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  203. ^ "Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Türk Tabipleri Birliği'ne tepki". NTV. https://www.ntv.com.tr/turkiye/cumhurbaskani-erdogandan-turk-tabipleri-birligine-tepki,pYdd4f-mm0iYPxxP2y80Pw. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  204. ^ "TTB'ye tepki çığ gibi büyüyor". Aydınlık. https://www.aydinlik.com.tr/ttb-ye-tepki-cig-gibi-buyuyor-turkiye-ocak-2018. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  205. ^ "DTK Eş Başkanı Leyla Güven tutuklandı". Cumhuriyet. http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/turkiye/917209/DTK_Es_Baskani_Leyla_Guven_tutuklandi.html. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  206. ^ "Afrin operasyonu paylaşımı ve protestolarında 666 gözaltı". Sputnik Türkçe. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201802121032208245-afrin-operasyonu-protesto-paylasim-gozalti/. Erişim tarihi: 12 Şubat 2018. 
  207. ^ "Son Dakika! ABD'den Afrin Operasyonuna İlk Tepki: Müdahil Olmayacağız!". SonDakika.com. 20 Ocak 2018. http://www.sondakika.com/haber/haber-son-dakika-abd-den-afrin-operasyonuna-ilk-tepki-10477025/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  208. ^ "Azerbaycan Dışişleri’nden Afrin operasyonuna destek". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801221031920680-azerbaycan-disislerinden-afrin-operasyonuna-destek/. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  209. ^ "Afrin harekatına İngiltere'den destek geldi!". Haberturk.com. 22 Ocak 2018. http://www.haberturk.com/afrin-haraketina-ingiltere-den-destek-geldi-1806789. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  210. ^ "Afrin operasyonu ile ilgili İngiltere'den ilk tepki geldi". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/afrin-operasyonu-ile-ilgili-ingiltereden-ilk-tepki-geldi-40718196. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  211. ^ "Bulgarian President calls for EU intervention against Turkish Syria incursion - Ahval". https://ahvalnews.com/bulgaria-turkey/bulgarian-president-calls-eu-intervention-against-turkish-syria-incursion. Erişim tarihi: 25 Ocak 2018. 
  212. ^ "Bulgaristan'dan AB'ye: Afrin'e acil müdahale edin". https://www.artigercek.com/bulgaristan-dan-ab-ye-afrin-e-acil-mudahale-cagrisi. Erişim tarihi: 25 Ocak 2018. 
  213. ^ "Caferi'den Türkiye'ye 'Zeytin Dalı' tepkisi". Birgün. 4 Şubat 2018. https://www.birgun.net/haber-detay/caferi-den-turkiye-ye-zeytin-dali-tepkisi-202983.html. Erişim tarihi: 5 Şubat 2018. 
  214. ^ "IKBY'den Türkiye'ye 'Afrin' kınaması". Sputnik Türkiye. 31 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801311032043265-ikby-turkiye-afrin-kinama/. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018. 
  215. ^ "IKBY, Afrin harekâtını kınadı; BM'yi göreve çağırdı". 31 Ocak 2018. http://t24.com.tr/haber/ikby-afrin-harekatini-kinadi-bmyi-goreve-cagirdi,548750. Erişim tarihi: 31 Ocak 2018. 
  216. ^ "KYB: Iraklı Kürtler, Afrin’deki Kürt güçlerine askeri desteğe hazır". Sputnik Türkiye. 22 Ocak 2018. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801221031910736-KYB-irak-kurt-afrin-kurt-destek/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  217. ^ "IKBY'de Afrin tepkisi: Parlamento toplanıyor". Evrensel. 29 Ocak 2019. https://www.evrensel.net/amp/344391/ikbyde-afrin-tepkisi-parlamento-toplaniyor. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  218. ^ "Li Hewlêrê xwepêşandana piştgiriya Efrînê: Xelk çi difikire?" (Kürtçe). Sputnik. 9 Şubat 2018. https://krd.sputniknews.com/kurdistan/201802097478933-hewler-efrin/?utm_source=m.facebook.com%2F&utm_medium=short_url&utm_content=gFK3&utm_campaign=URL_shortening. Erişim tarihi: 10 Şubat 2018. 
  219. ^ "Iran calls for end to Turkish offensive in Syria" (İngilizce). Reuters. 21 Ocak 2018. https://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-syria-turkey-iran/iran-calls-for-end-to-turkish-offensive-in-syria-idUSKBN1FA0O0?il=0. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  220. ^ "Qatar: Turkey’s Olive Branch Operation In Afrin is Legitimate". Qasioun News. http://qasioun-news.com/en/news/show/127172. 
  221. ^ "The Republic of Cyprus condemns the illegal Turkish invasion in Afrin in north-western Syria". Kıbrıs Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı. 22 January 2018. http://www.mfa.gov.cy/mfa/mfa2016.nsf/All/031830C1F69F8D76C225821D004171E4?OpenDocument. Erişim tarihi: 24 Ocak 2018. 
  222. ^ "Northern Cyprus supports Turkey's Afrin operation". Anadolu Ajansı. http://aa.com.tr/en/turkey/northern-cyprus-supports-turkeys-afrin-operation/1037264. Erişim tarihi: 21 January 2018. 
  223. ^ "Egypt condemns Turkish military operation in Syria's Afrin" (İngilizce). Xinhua.net. 21 Ocak 2018. http://www.xinhuanet.com/english/2018-01/21/c_136913330.htm. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  224. ^ "Rusya'dan Afrin harekatına yönelik ilk açıklama!". Habertürk. 30 Ocak 2018. http://haberturk.com/rusya-dan-afrin-harekatina-yonelik-ilk-aciklama-1804854-amp. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  225. ^ Hacıoğlu, Nerdun. "Lavrov: ABD sonunda Türkiye’yi de çıldırttı". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/rusyadan-afrin-aciklamasi-abd-turkiye-kizdirdi-40717530. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  226. ^ "Suriye'den Afrin açıklaması: "Türk uçaklarını vururuz"". Cumhuriyet. 18 Ocak 2018. 18 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180118160752/http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/turkiye/907745/Suriye_den_Afrin_aciklamasi___Turk_ucaklarini_vururuz_.html. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  227. ^ "AB'den yorum yok". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/dunya/abden-yorum-yok-40717501. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  228. ^ "Mogherini'den Afrin açıklaması: Çok endişeliyiz". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201801221031920166-mogherini-afrin-cok-endiseliyiz/. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  229. ^ "EU's Mogherini 'extremely worried' by ongoing Turkish offensive in Syria" (İngilizce). I24. 22 Ocak 2018. https://www.i24news.tv/en/news/international/165804-180122-eu-s-mogherini-extremely-worried-by-ongoing-turkish-offensive-in-syria. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  230. ^ "Piri: 'PKK is not a threat for us but ISIS is'". Ahval News. https://ahvalnews.com/eu-turkey/piri-pkk-not-threat-us-isis. Erişim tarihi: 27 Ocak 2018. 
  231. ^ "Bakan Çelik'ten Kati Piri'ye eleştiri:Türkiye raporu olarak söylediklerini ciddiye almayacağız". Cumhuriyet. http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/dunya/915141/Bakan_Celik_ten_Kati_Piri_ye_elestiri_Turkiye_raporu_olarak_soylediklerini_ciddiye_almayacagiz.html. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  232. ^ "Dışişleri'nden Piri'ye: İkiyüzlülüğün itirafıdır". Dunya.com. https://www.dunya.com/gundem/disislerinden-piriye-ikiyuzlulugun-itirafidir-haberi-400756. Erişim tarihi: 30 Ocak 2018. 
  233. ^ a b "French calls for emergency Security Council meeting on Syria" (İngilizce). Reuters. 21 Ocak 2018. https://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-syria-france/french-calls-for-emergency-security-council-meeting-on-syria-idUSKBN1FA0K5. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  234. ^ "Türkiye'nin girişimi üzerine Fransa'dan düzeltme geldi!.". Takvim. https://www.takvim.com.tr/dunya/2018/01/22/turkiyenin-girisimi-uzerine-fransadan-duzeltme-geldi. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  235. ^ a b "Fransa Büyükelçisi: ‘BM Toplantısında Üyeler Türkiye’ye İtidal Çağrısı Yaptı’". Amerika'nın Sesi Türkçe. https://www.amerikaninsesi.com/a/fransa-buyukelcisi-bm-toplantisinda-uyeler-turkiyeye-itidal-cagrisi-yapti/4219112.html. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  236. ^ "NATO: Türkiye'nin meşru müdafaa hakkı var". Deutsche Welle. 25 Ocak 2018. http://www.dw.com/tr/nato-t%C3%BCrkiyenin-me%C5%9Fru-m%C3%BCdafaa-hakk%C4%B1-var/a-42310028. Erişim tarihi: 27 Ocak 2018. 
  237. ^ "PYD, ‘Afrin’e operasyon tehdidine’ karşı uluslararası toplumu ‘göreve’ çağırdı". Diken. 17 Ocak 2018. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120184213/http://www.diken.com.tr/pyd-afrine-operasyon-tehdidine-karsi-uluslararasi-toplumu-goreve-cagirdi/. Erişim tarihi: 20 Ocak 2018. 
  238. ^ "Efrîn’de onbinler uyardı: Saldırırlarsa DAİŞ’in başına ne geldiyse onların da başına o gelir". Özgürlükçü Demokrasi. 18 Ocak 2018. 21 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180121120734/http://demokrasi45.com/2018/01/18/efrinde-onbinler-uyardi-saldirirlarsa-daisin-basina-ne-geldiyse-tsknin-de-basina-gelir/. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  239. ^ "Turkey says no turning back from offensive in Syria" (İngilizce). Nydailynews.com. 19 Ocak 2018. 19 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180119160928/http://www.nydailynews.com/newswires/news/world/turkey-no-turning-back-offensive-syria-article-1.3765828. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  240. ^ "Afrin will be your graveyard,’ Kurdish protesters tell Erdogan" (İngilizce). Russia Today. 19 Ocak 2018. 21 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180121051953/https://www.rt.com/news/416356-afrin-syria-protests-erdogan/. Erişim tarihi: 21 Ocak 2018. 
  241. ^ "Avrupa’nın bir çok kentinde Afrin operasyonu protesto edildi". Pirha. https://www.pirha.net/avrupanin-bir-cok-kentinde-afrin-operasyonu-protesto-edildi-video-102968.html. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  242. ^ "Afrin operasyonu Avrupa kentlerinde protesto edildi". Evrensel. 4 Şubat 2018. https://www.evrensel.net/haber/344824/afrin-operasyonu-avrupa-kentlerinde-protesto-edildi. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 
  243. ^ "Sydney Kurds protest Turkish military operation in Afrin" (İngilizce). SBS.com.au. 2 Şubat 2018. https://www.sbs.com.au/yourlanguage/kurdish/en/article/2018/01/28/sydney-kurds-protest-turkish-military-operation-afrin. Erişim tarihi: 5 Şubat 2018. 
  244. ^ "Kurds protest Turkish Afrin offensive outside Russian Embassy in Beirut" (İngilizce). Dailystar. 22 Ocak 2018. http://www.dailystar.com.lb/News/Lebanon-News/2018/Jan-22/434874-kurds-protest-turkish-afrin-offensive-outside-russian-embassy-in-beirut.ashx. Erişim tarihi: 5 Şubat 2018. 
  245. ^ "Many hundreds protest in Sulaimani against Turkey's operation on Afrin" (İngilizce). NRT TV. 29 Ocak 2018. http://www.nrttv.com/en/Details.aspx?Jimare=18493. Erişim tarihi: 5 Şubat 2018. 
  246. ^ "Yazar ve akademisyenlerden Türkiye karşıtı Afrin bildirisi". Timeturk. 19 Ocak 2018. https://www.timeturk.com/yazar-ve-akademisyenlerden-turkiye-karsiti-afrin-bildirisi/haber-832648. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  247. ^ "'Don't let Afrin become another Kobane', say human rights activists, academics in open letter" (İngilizce). Greenleft.org.au. 21 Ocak 2018. https://www.greenleft.org.au/content/dont-let-afrin-become-another-kobane-say-human-rights-activists-academics-open-letter. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  248. ^ "170 isimden Afrin'e Zeytin Dalı Harekâtı'na karşı bildiri". Timeturk. 24 Ocak 2018. https://www.timeturk.com/170-isimden-afrin-e-zeytin-dali-harekati-na-karsi-bildiri/haber-835634. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  249. ^ "170’i aşkın aydından Afrin mektubu". Evrensel. 24 Ocak 2018. https://www.evrensel.net/haber/344018/170i-askin-aydindan-afrin-mektubu. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  250. ^ "Feyzioğlu'ndan 'Savaşı durdurun' çağrısı yapanlara: O mektubu Kandil'e gönderin". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801261031978954-metin-feyzioglu-savasi-durdurun-cagrisi-yapanlara-tepki/. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  251. ^ "Erdoğan'dan vekillere Afrin mektubu yollayan 170'den fazla isme: Sözde profesörler, sözde sanatçılar". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801281031999002-erdogan-corum-il-kongresi-zeytin-dali-afrin/. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  252. ^ "Hundreds of Syrian Kurds protest in beleaguered Afrin" (İngilizce). Dailystar. 6 Şubat 2018. https://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2018/Feb-06/437100-hundreds-of-syrian-kurds-protest-in-beleaguered-afrin.ashx. Erişim tarihi: 7 Şubat 2018. 
  253. ^ "Thousands in Afrin protest Turkish offensive in northwestern Syria" (İngilizce). NRT TV. 6 Şubat 2018. http://www.nrttv.com/En/Details.aspx?Jimare=18621. Erişim tarihi: 7 Şubat 2018. 
  254. ^ "Hundreds of Syrian Kurds protest in beleaguered Afrin" (İngilizce). New Indian Express. 6 Şubat 2018. http://www.newindianexpress.com/world/2018/feb/06/hundreds-of-syrian-kurds-protest-in-beleaguered-afrin-1769344.html. Erişim tarihi: 7 Şubat 2018. 
  255. ^ "Ağbal: Afrin operasyonu ekonomiyi olumlu etkileyecek". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ekonomi/201801241031943618-naci-agbal-ekonomi-afrin-operasyonu/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  256. ^ "Afrin operasyonu ekonomiyi nasıl etkiler?". Business HT. http://www.businessht.com.tr/guncel/haber/1805934-afrin-operasyonu-ekonomiyi-nasil-etkiler. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  257. ^ Arolat, Osman. "Bakan Zeybekci: Afrin operasyonunun ekonomiye negatif etkisi olmaz, derken...". Dünya. https://www.dunya.com/kose-yazisi/bakan-zeybekci-afrin-operasyonunun-ekonomiye-negatif-etkisi-olmaz-derken/399003. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  258. ^ "Kültür ve Turizm Bakanı Kurtulmuş: Afrin operasyonu bizim turizmimizi asla olumsuz etkilemeyecek". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801301032036675-kultur-ve-turizm-bakani-kurtulmus-afrin-operasyonu-bizim-turizmimizi-asla-olumsuz-etkilemeyecek/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  259. ^ "Bakan Elvan: Ekonomimiz ordumuz gibi güçlü ve sağlam". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ekonomi/201801251031963405-lutfi-elvan-ekonomi/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  260. ^ "Şimşek: Afrin yabancı yatırımcının gündemi değil". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ekonomi/201801241031943116-mehmet-simsek-halkbank-ekonomi-etkisi/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  261. ^ Kobulan, Yasin. "'Afrin ekonomide öngörülmemiş sorunlara yol açabilir'". Evrensel. https://www.evrensel.net/haber/344341/afrin-ekonomide-ongorulmemis-sorunlara-yol-acabilir. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  262. ^ "‘Yatırımcı için Türkiye'nin niyeti, operasyonun süresinden daha fazla belirleyici’". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/ekonomi_raporu/201801251031976509-yatirimci-icin-turkiyenin-niyeti-operasyonun-suresinden-daha-fazla-belirleyici/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  263. ^ "Borsa günü rekorla kapattı". Bloomberg HT. http://www.bloomberght.com/piyasalar/haber/2090889-borsa-gunu-rekorla-kapatti. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  264. ^ "Borsa rekor kırdı, dolar yükseliyor". Dünya. https://www.dunya.com/finans/haberler/borsa-rekor-kirdi-dolar-yukseliyor-haberi-400601. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  265. ^ "Borsada yeni kapanış rekoru". NTV. https://www.ntv.com.tr/ekonomi/borsada-yeni-kapanis-rekoru,I7Q2tCLR8kSD0IfXNwvJ6Q. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  266. ^ Soydan, Barış. "Ekonomi Afrin'e neden kayıtsız?". T24. http://t24.com.tr/yazarlar/baris-soydan/ekonomi-afrine-neden-kayitsiz,19065. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  267. ^ "Tüketici Güveni Ocak'ta %26.5 arttı". Bloomberg HT. http://www.bloomberght.com/ekonomik-veriler-ve-gundem/haber/2091981-bloomberg-ht-tuketici-guveni-ocak-ta-265-artti. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  268. ^ "YPG rocket fired from Syria hits mosque in Turkey’s border province Kilis" (İngilizce). 24 Ocak 2018. https://www.dailysabah.com/war-on-terror/2018/01/24/ypg-rocket-fired-from-syria-hits-mosque-in-turkeys-border-province-kilis. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  269. ^ "AFP muhabiri: 3000 yıllık Ayn Dara tapınağı Türkiye'nin bombardımanında yerle bir oldu". Sputnik Türkiye. 1 Şubat 2018. https://tr.sputniknews.com/ortadogu/201802011032063553-afp-ayn-dara-turkiye-bombardiman/. Erişim tarihi: 1 Şubat 2018. 
  270. ^ "Almanya'dan Afrin açıklaması". Hürriyet. 19 Ocak 2018. 20 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20180120184205/http://www.hurriyet.com.tr/almanyadan-afrin-aciklamasi-40715757. 
  271. ^ "Almanya Dışişleri Bakanı’ndan Afrin açıklaması". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/almanya-d%C4%B1%C5%9Fi%C5%9Fleri-bakan%C4%B1ndan-afrin-a%C3%A7%C4%B1klamas%C4%B1/a-42246154. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  272. ^ "Almanya, Leopard tanklarının modernizasyonu projesini yeni hükümet kuruluncaya kadar askıya aldı". BBC Türkçe. http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-42816928. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  273. ^ "Almanya Türkiye'yle Tank Modernizasyonu Projesini Askıya Aldı". Amerika'nın Sesi Türkçe. https://www.amerikaninsesi.com/a/almanya-turkiye-ile-tank-modernizayonu-projesini-askiya-aldi/4224606.html. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  274. ^ "WN: Türkiye ile silah ticareti Gabriel'in elini yakıyor". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/wn-t%C3%BCrkiye-ile-silah-ticareti-gabrielin-elini-yak%C4%B1yor/a-42297150. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  275. ^ "Yeşiller Partisi: Türkiye'ye silah ihracatı durdurulsun". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/ye%C5%9Filler-partisi-t%C3%BCrkiyeye-silah-ihracat%C4%B1-durdurulsun/a-42340257. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  276. ^ "Alman muhalefetinden Afrin çağrısı". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/alman-muhalefetinden-afrin-%C3%A7a%C4%9Fr%C4%B1s%C4%B1/a-42264152. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  277. ^ "Alman meclisinde Afrin harekâtı tartışıldı". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/alman-meclisinde-afrin-harek%C3%A2t%C4%B1-tart%C4%B1%C5%9F%C4%B1ld%C4%B1/a-42417310. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  278. ^ "Köln’de Afrin operasyonunu protesto gösterisi". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/k%C3%B6lnde-afrin-operasyonunu-protesto-g%C3%B6sterisi/a-42332112. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  279. ^ "Hannover havalimanında Afrin kavgası". Euronews Türkçe. http://tr.euronews.com/2018/01/23/hannover-havaliman-nda-afrin-kavgas-. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  280. ^ "Erdoğan: TSK ve ÖSO Afrin'i kontrol altına alıyor". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/erdo%C4%9Fan-tsk-ve-%C3%B6so-afrini-kontrol-alt%C4%B1na-al%C4%B1yor/a-42286328. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  281. ^ "Almanya'da Afrin gerginliği endişesi". Deutsche Welle Türkçe. http://www.dw.com/tr/almanyada-afrin-gerginli%C4%9Fi-endi%C5%9Fesi/a-42296720. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  282. ^ a b Dalaman, Cem. "Almanya’da Afrin Kutuplaşması mı?". Amerika'nın Sesi Türkiye. https://www.amerikaninsesi.com/a/almanyada-afrin-kutuplasmasi/4229527.html. Erişim tarihi: 3 Şubat 2018. 
  283. ^ "Turkey Steps Up Offensive Against Kurdish Militia in Syria". VOA. https://learningenglish.voanews.com/a/turkey-intensifies-offensive-against-kurdish-militia-in-syria/4218904.html. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  284. ^ "Macron’dan Türkiye’ye 'İşgal' Uyarısı". Amerika'nın Sesi Türkçe. https://www.amerikaninsesi.com/a/macrondan-turkiyeye-isgal-uyarisi/4232662.html. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  285. ^ "Yıldırım'dan Macron'a cevap: Düşüncesi sakat". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/turkiye/201801311032048473-yildiram-macron-afrin-isgal/. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  286. ^ "Dışişleri Bakanı Sayın Mevlüt Çavuşoğlu’nun Basın Mensuplarının Sorularına Verdiği Yanıtlar, 1 Şubat 2018, Ankara". Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı. http://www.mfa.gov.tr/disisleri-bakani-sayin-mevlut-cavusoglu_nun-basin-mensuplarinin-sorularina-verdigi-yanitlar_-1-subat-2018_-ankara.tr.mfa. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  287. ^ "Çavuşoğlu’ndan Macron’a: 'Anayasa Mahkemeniz Karar Verdi'". Amerika'nın Sesi Türkçe. https://www.amerikaninsesi.com/a/cavusoglundan-macrona-anayasa-mahkememiz-karar-verdi/4234344.html. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  288. ^ "Macron'dan yanıt: Türkiye'nin tepkisi, daha ileri gitmeyi hedeflemedikleri anlamına geliyor". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/avrupa/201802021032073389-macron-turkiye-afrin-zeytin-dali/. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  289. ^ "Türkiye'nin tepkisi üzerine Fransa'dan ikinci geri adım". Hürriyet. http://www.hurriyet.com.tr/dunya/turkiyenin-tepkisi-uzerine-fransadan-ikinci-geri-adim-40729393. Erişim tarihi: 2 Şubat 2018. 
  290. ^ "Zijlstra kritisch over Turkse operatie: 'mogelijk impact op strijd tegen IS" (Felemenkçe). 22 Ocak 2018. https://nos.nl/artikel/2213255-zijlstra-kritisch-over-turkse-operatie-mogelijk-impact-op-strijd-tegen-is.html. Erişim tarihi: 22 Ocak 2018. 
  291. ^ "Hollanda: Türkiye'ye karşı açıkça saldırılar oldu, YPG masum değil". Sputnik Türkiye. https://tr.sputniknews.com/avrupa/201801231031936702-hollanda-turkiye-harekat-ypg-masum-degil/. Erişim tarihi: 28 Ocak 2018. 
  292. ^ a b Özkan, Yusuf. "Türkiye ile Hollanda arasında yumuşama adımı". BBC Türkçe. http://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-42915608. Erişim tarihi: 4 Şubat 2018. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]