Fırat Kalkanı Harekâtı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Fırat Kalkanı Operasyonu sayfasından yönlendirildi)
Şuraya atla: kullan, ara
Fırat Kalkanı Harekâtı
Suriye İç Savaşı · Suriye İç Savaşı'na Türkiye'nin katılımı · Türkiye-IŞİD çatışması · Suriye Kürdistanı çatışmaları
Border
29 Mart 2017 itibarı ile bölgedeki durum
Tarih 24 Ağustos 2016 - 29 Mart 2017
(7 ay, 5 gün)
Bölge Suriye-Türkiye sınırı, Kuzey Halep
Sonuç Türk Silahlı Kuvvetleri-Özgür Suriye Ordusu zaferi.
  • ABD, YPG'nin bölgeden ayrılarak Fırat Nehri'nin doğusuna çekileceğini bildirildi ancak Türkiye, herhangi bir çekilme olmadığını söyledi.[3][4]
  • Oluşturulan güvenli bölge olan sürekli yardım yapılan Cerablus ve çevresine nüfus 40 bini aştı.[5]
  • Cerablus, El Bab ve Dabık gibi mühim şehirler IŞİD'in elinden alındı.
Coğrafi
Değişiklikler
  • TSK ve ÖSO tarafından 243 yerleşim yeri ve yaklaşık 2015 km² alan kontrol altına alındı.[6]
  • 4 Eylül Türkiye-Suriye sınırında IŞİD tarafından idare edilen topraklar, Türkiye destekli muhalifler tarafından tamamen ele geçirildi ve kontrol altına alındı. IŞİD'in Türkiye sınırıyla fiziksel teması tamamen kesildi.[7]
  • Türkiye destekli muhalifler Cerablus ve çevresinde YPG'deki tüm köyleri ele geçirdi.
  • Türkiye destekli muhalifler El-Bab'ı IŞİD'den temizledi tamamen kontrol altına aldı.
Taraflar

 Türkiye
Seal of the Turkish Armed Forces.png Türk Silahlı Kuvvetleri
Syrian National flag.svg Özgür Suriye Ordusu


Destekleyenler:

  •  ABD (yalnızca IŞİD'e karşı, SDG'ye karşı değil) [1]
  •  Rusya (yalnızca IŞİD'e karşı, SDG'ye karşı değil)
 Irak ve Şam İslam Devleti

Suriye Demokratik Güçleri[2]
Enternasyonalist Özgürlük Taburu

Destekleyenler:

Komutanlar ve liderler
Türkiye Korgeneral Zekai Aksakallı[8]
(Operasyon komutanı)
Türkiye Korgeneral İsmail Metin Temel[9][10]
(2. Ordu komutanı)
Syrian National flag.svg Albay Ahmed Othman[11]
(Sultan Murad Tugayı komutanı)
Syrian National flag.svg Fehim İsa[12][daha iyi kaynak gerekli]
(Sultan Murad Tugayı komutanı)
Syrian National flag.svg Ali Şeyh Salih[13] [14]
(Sultan Murad Tugayı alan komutanı)
Syrian National flag.svg Süleyman Reşit[15] 
(Sultan Murad Tugayı alan komutanı)
Syrian National flag.svgKemal Ömer Tilki [16]
(Sultan Murad Tugayı alan komutanı)
Syrian National flag.svg Muhammad al-Gabi [17][18]
(Kurtuluş Ordusu komutanı)
Syrian National flag.svg Mohammad Abu Ibrahim[19]
(Şam Cephesi saha komutanı)
Syrian National flag.svg Mustafa Sejari[19]
(Al-Moutasem Tugayı siyasi lideri)
Syrian National flag.svg Abu Mohammed Kafr Zita[20]
(Kurtuluş Tugayı komutanı)
Syrian National flag.svg Abdel Karim Alyato[21] 
(13. Fırka komutanı)
Mahmoud Abu Hamza[22]
(Saladin Tugayı'nın soyundan gelenler tugayı komutamı)
Radwan Ibrahim  [23]
(Saladin Tugayı'nın soyundan gelenler tugayı komutamı)
Yüzbaşı Abdel Salam Abdel Razaq[22] (Nour el-Din el-Zinki Hareket komutanı)
Yüzbaşı Mohammed Abu Mustafa[18]
(Sham Lejyon komutanı)
Abu Jafer[24]
(Conquest Tugayı komutanı)
Syrian National flag.svg Ahmad Kheiriye[25] 
(Kuzey Hawks Tugayı'nın saha komutanı)
Syrian National flag.svg Abu Bahjat[26]
(Şam Cephesi üs komutanı)
Syrian National flag.svg Yusuf Sibli
(Kabasin Askeri Konseyi Komutanı)
Irak ve Şam İslam Devleti Ebu Hüseyin Tunusi [27]
Irak ve Şam İslam Devleti Ebu Ensari [28]
Irak ve Şam İslam Devleti Ebu Halid Ürdüni  [29]

Diğerleri bilinmiyor

Syrian National flag.svg Muhammad Ahmed[30]
(Cerablus Askerî Meclisi Komutanı)

Adnan Abu Amjad[31] (Menbiç Askerî Meclisi Komutanı)
Çatışan birlikler

Türk Silahlı Kuvvetleri

Syrian National flag.svg Hawar Kilis Operasyon Odası

Syrian National flag.svg Akhtarin Askeri Konseyi[47]
(3 Eylül 2016'dan itibaren) Syrian National flag.svg Kabasin Askeri Konseyi
(8 Kasım 2016'dan itibaren)
Syrian National flag.svg Özgür İdlib Ordusu[48]

Ahrar al-Sharqiya[51]
(16 Eylül'e kadar el-Rai'de; 10 Ekim'den itibaren Mare'de)
Syrian National flag.svg Kurtuluş Ordusu[52]
Syrian National flag.svg Kurtuluş Tugayı
(Leader and 50 defectors, rest still in the SDF)[20]
Syrian National flag.svg Birinci Tugay halep[53]
Syrian National flag.svg al-Rahman Birliği[54]
Fetih Tugayı[55]
Syrian National flag.svg Syria Revolutionaries Front remnants[56]

Diğer Suriyeli muhalif grup:
Nour el-Din el-Zinki Hareketi[57]
Ahrar uş-Şam[57]
Sünnet Ordusu
Muntasır Billah Tugayı[58]

Destekleyenler:
Amerika Birleşik Devletleri Amerika Birleşik Devletleri Silahlı Kuvvetleri

Rusya Silahlı Kuvvetleri

  • Uzay Kuvvetleri
    (29 Aralık 2016'dan itibaren sadece Türk ordusu için yalnızca IŞİD'e karşı, SDG'ye karşı değil))

IŞİD askeri faaliyeti

Manbij Askeri Konseyi

Jarabulus Military Council[30]

YPG
YPJ
Bob Crow Tugayı[62]

Destekleyenler:
Amerika Birleşik Devletleri Amerika Birleşik Devletleri Silahlı Kuvvetleri


İddiaya göre Destekleyenler:
Suriye Ordusu

Rusya Silahlı Kuvvetleri

  • Uzay Kuvvetleri
    (Sadece ÖSO'ya karşı, Türkiye'ye karşı değil, ÖSO iddia)
Güçler

Syrian National flag.svg Türkiye destekli Muhalifler: 5000 [63]


 Türkiye 1500 asker


Amerika Birleşik Devletleri 40 ÖOG[64] Muhaliflerin tepkisi sonrası geri çekildi.

HIMARS sistemleri için 50 asker Türkiye'ye geldi.
5000-7000 militan
Kayıplar

Muhalifler: 515+ ölü

Türkiye Türk Silahlı Kuvvetleri: 71 ölü[65]
2647 ölü, toplam 3060 etkisiz hale getirildi [6] (Türk iddiası)

104 ölü (SİHİÖ ve SDG iddiası)

425 ölü, toplam 462 etkisiz hale getirildi [6] (Türk iddiası)
540 sivil ölü (SİHİÖ iddiası)[66]

Suriye İç Savaşına Türk Askerî Müdahalesi ya da askerî kod adıyla Fırat Kalkanı Harekâtı, Türkiye ve Türk ordusu tarafından eğitilmiş Özgür Suriye Ordusu grupları ve Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından başarı ile sona eren operasyon. Operasyonun amacı Türkiye'nin tehlike olarak gördüğü ve "terör örgütü" olarak tanımladığı grupları uzaklaştırmak, sınır hattının ve bölgedeki halkın güvenliği sağlamak ve kontrol altına almak[67] ve göç sorununu yok etmek için 5 bin km² alanda IŞİD, YPG ve Suriye Silahlı Kuvvetleri güçlerinden sivillerin güvenliği dolayısıyla tamamen temizlenmesi hedeflenen Güvenli Bölge oluşturmak olduğu bildirildi.[68][69] Harekâtın bir diğer amacının ise PYD'nin bölgede kantonları birleştirerek otonom bir yapı kurma hedefini bitirmek olarak açıklanmıştır.[70] Türk Silahlı Kuvvetleri operasyonda IŞİD ve YPG mevzilerinin yoğun ateş ile hava ve kara unsurlarınca vurulduğunu duyurmuştur.[71] 29 Mart 2017 günü 12. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan önderliğinde toplanan MGK toplantısı sonucu harekatın başarıyla tamamlandığı ilan edildi.

Arka plan[değiştir | kaynağı değiştir]

20 Ağustos 2016'da sayıca büyük bir grup muhalif ağır teçhizat yüklü 80'e yakın araç ile sınır kasabası Çobanbey'den yola çıkarak Türk sınırına geldiler.[72]

22 Ağustos 2016'da, Irak ve Şam İslam Devleti tarafından Gaziantep saldırısına misilleme olarak Karkamış'a 2 adet havan ateş yapıldı. Bunun üzerine Türk Kara Kuvvetleri 60 adet obüs mermisi ateşleyerek Cerablus ve Menbic'i ağır bombardıman ateşine tuttu.[73] Türk Silahlı Kuvvetleri'nin emri ile Karkamış'taki sivil halk kısa sürede tahliye edildi.[74][75]

25 Ağustos 2016'da Türk Silahlı Kuvvetleri, "Topraklar ilhak edilmeyecek Özgür Suriye Ordusu'na bırakılacaktır." açıklamasını yaptı.[76]

Operasyon[değiştir | kaynağı değiştir]

24 Ağustos 2016, saat 04.00'de Türkiye "Cerablus'u IŞİD'ten almak için" askeri harekat başlattığını açıkladı. Bu açıklama sonrası Türk Silahlı Kuvvetleri Cerablus'u bombaladı. 1.Başbakanlıktan yapılan açıklamaya göre, 294 tane topçu atışı yapıldı ve 81 hedef imha edildi. 3 saat sonra Türk Silahlı Kuvvetlerine bağlı çok sayıda tank ve zırhlı birlik sınırı geçerek yüzlerce Özgür Suriye Ordusu mensubu Türkmen ve Araplarla bir araya geldi. Amerika Birleşik Devletleri de operasyonlara havadan destek vereceğini açıkladı. İlk taaruz sonrası ÖSO Keklice ve Kıvırcık kasabasını ele geçirdi. Operasyon sırasında Arap birlikler kırmızı, Türkmen birlikler ise turkuvaz kol bandı taktı. İlk belirlemelere göre 49 IŞİD'li öldürüldü.

25 Ağustos'ta Türkiye, Cerablus'a doğru hareket ettiği belirlenen YPG'li bir grubu Karkamış'ta bulunan fırtına obüsleriyle vurdu.[77][78] 26 Ağustos günü, saat 00:20'de TSK tarafından yapılan basın açıklamasında, "Fırat Kalkanı Harekatının devam ettiği, bölgede yaşayan sivil halkın zarar görmemesi için her türlü tedbirin alındığı ve bu konuda azami hassasiyet gösterildiği" belirtildi.[79][80]

27 Ağustos'ta YPG'li bir grubun Türk birliklerine yaptığı roketli saldırı sonucu bir tank hafif diğeri ağır olmak suretiyle iki tank zarar gördü. Ayrıca Türk ordusundan 3 asker yaralandı ve 1 asker de hayatını kaybetti.[kaynak belirtilmeli]

29 Ağustos itibarı ile 400km2'lik alanda bulunan 43 köy IŞİD ve YPG'nin elinden alarak kontrol altına alındı.[81]

31 Ağustos'ta Cerablus'un batısında IŞİD'e karşı operasyonda 1 Türk tankı roketle vuruldu, 3 asker yaralandı. TSK, "tanka saldıran teröristler imha edildi" açıklamasını yaptı.[82]

3 Eylül'de tarihinde Türk zırhlı araçları, Suriye'ye Çobaney ilçesinden giriş yaptı.[83]

16 Eylül'de Genelkurmay Başkanlığı tarafından yapılan açıklamada, "Azez-Çobanbey arasındaki bölgede icra edilen harekâta koalisyon kapsamında ABD Özel Kuvvetleri destek vermiştir." denildi.[1]

Operasyon ABD Başkan Yardımcısı Joe Biden'ın Ankara ziyaretinden saatler önce başlaması dünya basını tarafından Türkiye'nin ABD'ye bir mesajı olarak değerlendirildi.[84][85]

Operasyonda 92 gün sonunda, tuzaklanmış 40 mayın ve 1707 El Yapımı Patlayıcı kontrollü olarak etkisiz hale getirildi ve 215 yerleşim yerinde, yaklaşık 1800 kilometrekarede kontrol sağlandı.[kaynak belirtilmeli]Rus uçağı krizinin yıl dönümü olan 24 Kasım günü Suriye Ordusu'na bağlı Suriye Hava Kuvvetleri, Türk Silahlı Kuvvetlerini vurdu.[86]

21 Aralık 2016'da, IŞİD tarafından bombalı araçla yapılan intihar saldırısında 14 Türk askeri hayatını kaybederken 33 Türk askeri de yaralandı. Bunun üstüne Türk Hava Kuvvetleri, 67 IŞİD hedefini vurdu. 138 IŞİD militanı öldürüldü.[87]

9 Şubat 2017'de Rusya, kazayla Türk askerini vurdu, 3 Türk askeri öldü.[88]

24 Şubat 2017'de Türk Silahlı Kuvvetleri destekli Özgür Suriye Ordusu, El-Bab'ın kontrolünü tamamen Irak Şam İslam Devleti'nden aldı.[89][90]

Fırat Kalkanı Harekâtı kapsamında, 198 gün sonunda, TSK ve ÖSO tarafından 243 yerleşim yeri ve yaklaşık 2015 km² alan kontrol altına alındı.[6]

Türkiye MGK Toplantısı[değiştir | kaynağı değiştir]

29 Mart 2017'de gerçekleştirilen ve Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın başkanlığında 4 saatlik MGK toplantısı yapıldı.

Toplantı sonrası yapılan açıklamada:

"Ülkemizin sınır güvenliğini sağlamak, DEAŞ terör örgütünün ülkemize yönelik tehdit ve saldırılarını önlemek, yerinden edilmiş Suriyeli kardeşlerimizin ülkelerine dönüşlerine imkan vermek ve Fırat Kalkanı Harekatı bölgesinde huzur ve güven içerisinde yaşamlarını sürdürmelerini sağlamak maksadıyla yürütülen harekatın başarıyla sonuçlandığı ifade edilmiştir." denildi.

Tepkiler[değiştir | kaynağı değiştir]

  •  Suriye: Suriye Dışişleri'nden yapılan ilk açıklamada, "Türk tanklarının Suriye’ye girmesi egemenliğimizin ihlalidir." denildi.[91] PYD Lideri Salih Müslim : "Türkiye, Suriye batağında çok şey kaybedecektir." açıklamasında bulundu.[92]
  •  ABD: ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mark Toner, "Her iki tarafa da burada asıl düşmanın IŞİD olduğunu hatırlatmaya çalışıyoruz." ifadesini kullandı.[93] Beyaz Saray tarafından yapılan açıklamada, "NATO Müttefikimiz Türkiye, IŞİD karşıtı çabalara değerli katkılarda bulundu." denilirken [94] ertesi gün yapılan açıklamada ise ABD Savunma Bakanlığı Sözcüsü Cook, "Fırat Kalkanı Operasyonu IŞİD'e büyük bir darbe vurdu." şeklinde konuştu.[95]
  •  Rusya: Rusya Dışişleri'nden yapılan açıklamada, Türkiye-Suriye sınırında yaşanan gelişmelerin Moskova'da derin bir endişeye neden olduğu bildirildi.[96] Açıklamada "Türkiye'nin Cerablus'taki operasyonlarında Şam ile işbirliği yapmalı." ifadelerine yer verildi.[97]
  •  Fransa: Fransa Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, "Fransa, uluslararası koalisyonun ortağı olan Türkiye'nin IŞİD'le mücadeledeki çabalarını yoğunlaştırmasını memnuniyetle karşılamaktadır." denildi.[98] Ertesi gün cumhurbaşkanı François Hollande, "IŞİD'in saldırılarına sahne oluşunu göz önüne aldığımızda Türkiye'nin bu operasyonunu anlayışla karşılıyoruz. Fakat aynı zamanda bu operasyonun, müzakereye götüren ortak bir iradeye dönüşmesini sağlamalıyız." açıklamasında bulundu.[99]
  •  Almanya: Almanya Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Martin Schäfer, "Türkiye'nin başlattığı harekatı anlayışla karşıladıklarını" belirterek, "Ankara'nın Uluslararası Koalisyon güçlerinin IŞİD'e karşı mücadeledeki hedefleri ve amaçları ile uyumlu hareket ettiğini" dile getirdi.[100]
  •  İsrail: İsrail Büyükelçiliği Ankara Maslahatgüzarı Amira Oron, "Türkiye, sınırlarında IŞİD’in olmasına izin veremez. Türkiye’yle hemfikiriz ve destekliyoruz” açıklamasında bulundu.[101]
  •  İran: İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Bahram Kasimi yaptığı açıklamada, "Suriye topraklarındaki terörist gruplarla mücadele, uluslararası hukukun temel ilkelerinden biri olan o ülkenin toprak bütünlüğü ve egemenlik haklarına saygı gösterilerek merkezi yönetimle koordineli şekilde yapılmalı" ifadesinde bulundu.[102]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. 1,0 1,1 http://www.aljazeera.com.tr/haber/tskdan-firat-operasyonu-aciklamasi
  2. ^ "YPG: We will not withdraw from west of the Euphrates". Rudaw. 24 Ağustos 2016. 4 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160904124119/http://rudaw.net/english/middleeast/syria/240820164. 
  3. ^ "ABD Dışişleri Bakanı Kerry: YPG güçleri Fırat’ın doğusuna çekiliyor". AA. http://aa.com.tr/tr/gunun-basliklari/abd-disisleri-bakani-kerry-pyd-ypg-gucleri-firat-in-dogusuna-cekiliyor/634995. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2016. 
  4. ^ http://t24.com.tr/haber/erdogandan-abdye-tepki-ypg-firatin-dogusuna-cekilmedi-kimse-bizi-aldatmasin,358025
  5. ^ http://www.milliyet.com.tr/suriye-nin-cazibe-merkezi-cerablus-gaziantep-yerelhaber-1835412/
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 http://www.aljazeera.com.tr/haber/tsk-98-pkkpydli-etkisiz-hale-getirildi
  7. ^ http://www.milliyet.com.tr/azez-cerablus-hatti-birlesti--dunya-2306127/
  8. ^ Turkish Special Forces: From stopping a coup to the frontline of the ISIL fight Hürriyet Daily News, 24 August 2016.
  9. ^ Nick Tattersall; Humeyra Pamuk (26 August 2016). "Turkey signals no quick end to Syria incursion as truck bomb kills police". Reuters. 23 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161123055510/http://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-syria-turkey-idUSKCN1111F1. 
  10. ^ "Korgeneral İsmail Metin Temel Cerablus’ta". Hürriyet Daily News. 26 August 2016. 25 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160925190131/http://www.hurriyet.com.tr/korgeneral-ismail-metin-temel-cerablusta-40208457. 
  11. ^ "Turkish Forces and Rebels Storm Into Syria, Taking IS Stronghold of Jarablus". VOA. 24 August 2016. 27 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160827184551/http://www.voanews.com/a/turkey-targets-islamic-state-in-syrian-border-town/3478539.html. 
  12. ^ "SULTAN MURAT TÜMENİ KOMUTANI FEHİM İSA TATHAMUS TÜRKMEN KÖYÜNÜN DEAŞ TERÖR ÖRGÜTÜNDEN TEMİZLENDİĞİNİ AÇIKLADI". 24 August 2016. 26 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160826000451/http://sultanmurattumeni.com/entry/slug-d8krvl. 
  13. ^ "Sultan Murat Tugayları: Önce Çobanbey ardından Menbiç'e ilerleyeceğiz". 25 August 2016. 26 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160826172936/http://haber.star.com.tr/dunya/sultan-murat-tugaylari-once-cobanbey-ardindan-menbice/haber-1136807. 
  14. ^ "TÜRKMEN KOMUTANIMIZ ALİ SALİH ŞEHİT DÜŞTÜ". 4 October 2016. 6 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161006035505/http://www.swe-turk.com/2016/10/04/turkmen-komutanimiz-ali-salih-sehit-dustu/. 
  15. ^ "Saha komutanlarimiz'dan "Süleyman Reşit" Halep'in kuzey kırsalında Daiş karşı izzet ve şeref mücadelesinde şehit düştü.". 17 October 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155628/https://twitter.com/STumeni/status/788246306032615425. 
  16. ^ [1] Saha komutanlarimiz'dan "Kamal Ömer Tilki" #Halep'in kuzey kırsalında onur ve şeref mücadelesinde temini etiği şahadet mertebesine ulaştı.
  17. ^ "(PLA) chooses a new leader created for Gabi". All4Syria. 11 November 2016. 11 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161111191125/http://all4syria.info/Archive/361723. 
  18. 18,0 18,1 "ÖSO komutanlarından Türkiye'ye teşekkür". 25 August 2016. 23 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160923024830/http://www.yenisafak.com/dunya/oso-komutanlarindan-turkiyeye-tesekkur-2516873. 
  19. 19,0 19,1 19,2 Albin Szakola (25 August 2016). "Turkey-backed rebels aim for key ISIS-held town". NOW.. 16 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161016232204/https://now.mmedia.me/lb/en/NewsReports/567306-turkey-backed-rebels-set-sights-on-key-isis-held-town. 
  20. 20,0 20,1 Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; Tastekin isimli refler için metin temin edilmemiş (Bkz: Kaynak gösterme)
  21. 21,0 21,1 "FSA 13th brigade field commander killed in clashes with IS north Aleppo". Stork on Twitter. 18 September 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155638/https://twitter.com/NorthernStork/status/777489649698738176. 
  22. 22,0 22,1 22,2 "Turkish-backed FSA rebels set their sights on last IS Aleppo stronghold after border victory". Syria:direct. 5 September 2016. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161220072045/http://syriadirect.org/news/turkish-backed-fsa-rebels-set-their-sights-on-last-is-aleppo-stronghold%C2%A0after-border-victory/. 
  23. ^ [2] Radwan Ibrahim (Kurd from Kobani) in KDP-S affiliated #FSA Descendants of Saladin Brigade died fighting #ISIS near #Dabiq #EuphratesShield
  24. ^ "41K Turkish soldiers ready to support operation Al Bab". Yeni Şafak. 22 September 2016. 5 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161105085523/http://www.yenisafak.com/en/world/41k-turkish-soldiers-ready-to-support-operation-al-bab-2535329. Erişim tarihi: 22 September 2016. 
  25. 25,0 25,1 [3] FSA Suqur al-Shmal commander Ahmad Kheiriye was killed in clashes with IS in north Aleppo #EuphratesShield
  26. ^ [4] #FSA leader in the #Eouprates_shield say we will liberate #Tal_Rifaat and then move toward #Albab
  27. ^ http://www.aljazeera.com.tr/haber/isid-emiri-hava-harekatinda-oldu
  28. ^ http://www.yenisafak.com/dunya/tsk-deas-yoneticilerinden-ebu-ensari-olduruldu-2589537
  29. ^ http://www.yenisafak.com/dunya/deasin-sozde-el-bab-valisi-olduruldu-2607954
  30. 30,0 30,1 "Kurdish-backed council says Turkey's intervention to make Syrian town "grave for Erdoğan troops"". ARA News. 26 August 2016. 21 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161021223906/http://aranews.net/2016/08/kurdish-backed-council-says-turkeys-intervention-make-syrian-town-grave-erdogan-troops/. 
  31. ^ "Turkey calls on US, allies to reconsider Syria no-fly zone". AP. 21 November 2016. 22 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161122174623/http://www.heraldnet.com/news/turkey-calls-on-us-allies-to-reconsider-syria-no-fly-zone/. 
  32. ^ [5] Kahraman Komando Birliğimiz, Şanlı 57'nci Komando Taburumuz Namı Değer(PARS) SURİYE Yolunda Allah'a Emanet Olun Yiğitler !!!..
  33. ^ "Çobanbey'in ardından muhaliflerin yeni hedefi Cerablus". AJANS HABER. 9 April 2016. 13 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161113011752/http://www.hurriyetdailynews.com/live-turkish-military-coalition-forces-launch-euphrates-shield-operation-in-jarablus.aspx?pageID=238&nID=103175&NewsCatID=352. 
  34. ^ "LIVE: Turkish military, coalition forces launch 'Euphrates Shield' operation in Jarablus". Hürriyet Daily News. 24 August 2016. 24 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160924024852/http://www.ajanshaber.com/zaferin-ardindan-yeni-hedef-cerablus-haberi/346589. 
  35. ^ "أبطال المجاهدين داخل قرية كرسنلي بعد طرد تنظيم داعش منها ضمن معركة #درع_الفرات". Sultan Mehmed the Conqueror Brigade on Twitter. 4 September 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155656/https://twitter.com/loaasltanfateh/status/772366259753287680. 
  36. ^ "Cerablus'taki Durumu, Suriye Türkmen Meclisi Bşk. Anlatıyor – Detay 13 – TRT Avaz". 7 September 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155700/https://www.youtube.com/watch?v=agPuWN-Fgic. 
  37. ^ "Liwa Sultan Süleyman Şah – a new turkmen asayish force for Jarablus" (Turkish). Ömer Özkizilcik on Twitter. 30 September 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155713/https://twitter.com/OmerOzkizilcik/status/781765641141227520. 
  38. ^ "Syrian Turkmen Assembly Inside "Free" Jarablus". Syrian Turkmen Assembly. 2 October 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155721/https://www.facebook.com/syTurkmen/posts/918535724956547. Erişim tarihi: 5 October 2016. 
  39. ^ "New #FSA Turkish Group in #NorthernAleppo "Alb Arsalan Forces" Aiming to liberate Syria from #Assad & Iran & #ISIS & #Kurds" (Tweet). https://twitter.com/IvanSidorenko1/status/793613989829832705. 
  40. ^ "Syria à la Carte: Turkish Invasion Highlights Rapidly Shifting Alliances-Maximilian Popp and Christoph Reuter". JK Alternative Viewpoint. 31 August 2016. 21 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161221013522/http://jkalternativeviewpoint.com/jkalternate/?p=8419. 
  41. ^ Serhat Erkmen (1 September 2016). "Analiz: Fırat Kalkanı’nda bir haftalık bilanço". DW. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161220214228/http://www.dw.com/tr/analiz-f%C4%B1rat-kalkan%C4%B1nda-bir-haftal%C4%B1k-bilan%C3%A7o/a-19520809. 
  42. ^ [6] لواء سمرقند
  43. ^ "تعزية الفصائل العسكرية باستشهاد القائد العسكري للقوة المركزية في الفرقة13". Fastaqim Union on Twitter. 18 September 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155742/https://twitter.com/FkoUnion/status/777511166851637248. 
  44. ^ "Turkish-led forces capture first village in northern Syria". al-Masdar News. 24 August 2016. 28 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160828110054/https://www.almasdarnews.com/article/turkish-led-forces-capture-first-village-northern-syria/. 
  45. ^ "#FSA forces have freed Jbin from #Daesh in northern rural #Aleppo province near to al-Rai town". FSA News on Twitter. 1 October 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155754/https://twitter.com/FSAPlatform/status/782235845734567938. 
  46. ^ [7] #Fıratkalkanı Harekatı Tel Rıfat'ın YPG den kurtarılması operasyonu başladı YPG noktalarını topçular vuruluyor
  47. ^ "بيان تشكيل المجلس العسكري لمدينة أخترين و ريفها". 3 September 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155759/https://www.youtube.com/watch?v=1pEjVGO3ges. 
  48. ^ "New rebel group formed in Idlib". AMN. 20 September 2016. 23 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160923100636/https://www.almasdarnews.com/article/new-rebel-group-formed-idlib/. 
  49. ^ "August 24, 2016". Daesh Daily. 25 August 2016. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161220095236/http://www.daeshdaily.com/august-24-2016/. 
  50. ^ "Mountain Hawks Brigade withdraw from Euphrates Shield and head to Aleppo". ARA News. 17 September 2016. 21 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161221133942/http://aranews.org/2016/09/%d9%84%d9%88%d8%a7%d8%a1-%d8%b5%d9%82%d9%88%d8%b1-%d8%a7%d9%84%d8%ac%d8%a8%d9%84-%d9%8a%d9%86%d8%b3%d8%ad%d8%a8-%d9%85%d9%86-%d8%af%d8%b1%d8%b9-%d8%a7%d9%84%d9%81%d8%b1%d8%a7%d8%aa/. 
  51. ^ "Ahrar Al-Sharqya Withdraw From Euphrates Shield As They Refuse The US Forces Interfere To Rai (Video) - Qasion News Agency". 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161220075002/http://qasioun.net/en/news/show/37188/Ahrar_Al_Sharqya_Withdraw_From_Euphrates_Shield_As_They_Refuse_The_US_Forces_Interfere_To_Rai_Video. Erişim tarihi: 9 November 2016. 
  52. ^ Caleb Weiss (29 August 2016). "Two US-backed groups clash in northern Syria". The Long War Journal. 25 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160925204559/http://www.longwarjournal.org/archives/2016/08/2-us-backed-groups-clash-in-northern-syria.php. 
  53. ^ "فرقة حلب الأولى – The first band of Aleppo". First Division of Aleppo on Facebook. 18 September 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155832/https://www.facebook.com/bandofaleppo/posts/303199196723835. 
  54. ^ "Aleppo24 on Twitter". 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155841/https://twitter.com/24Aleppo/status/796065965700161537. Erişim tarihi: 9 November 2016. 
  55. ^ Christoph Ehrhardt (26 August 2016). "Krieg in Syrien – Die Trennlinien verschwimmen" (German). Frankfurter Allgemeine Zeitung. 29 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160829003333/http://www.faz.net/aktuell/politik/ausland/naher-osten/krieg-in-syrien-die-trennlinien-verschwimmen-14405762.html. 
  56. ^ "Front rebels Syria braced for a fight early Jarablos". Al-Bawada. 26 August 2016. 3 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161003061617/http://www.albawaba.com/ar/%D8%A3%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1/%D8%AC%D8%A8%D9%87%D8%A9-%D8%AB%D9%88%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%AF%D8%AA-%D9%85%D8%A8%D9%83%D8%B1%D8%A7-%D9%84%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%B3-877220. 
  57. 57,0 57,1 Susan Fraser; Philip Issa (24 August 2016). "U.S. warplanes support Turkish tanks attacking Islamic State forces in Syria". Military Times. 28 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160828233359/http://www.militarytimes.com/articles/turkish-tanks-and-spec-ops-attack-islamic-state-forces-in-syria. 
  58. ^ [8] #Türkmen #Muntasır_Billah Fırat Kalkanında Türk Ordusu ile birlikte, Işid ve PYD'ye kan kusturan yiğitlerimizi
  59. ^ "IMPORTANT: JaishAlosra elite armed group of #Daesh arrived #Aleppo last week to protect #Dabiq. They re-controlled 15 town in 2 days #A24". 22 September 2016. 15 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170115155852/https://twitter.com/24Aleppo/status/779049446608932865. 
  60. ^ "Kurdish-aligned group in north Syria says targeted by Turkish warplanes". al-Masdar News. 27 August 2016. 28 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160828124644/https://www.almasdarnews.com/article/kurdish-aligned-group-north-syria-says-targeted-turkish-warplanes/. 
  61. ^ Wladimir van Wilgenburg; Jan Mohammed (28 August 2016). "Conflict between US-led coalition allies increases, one Turkish soldier killed". ARA News. 7 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161007092004/http://aranews.net/2016/08/conflict-us-led-coalition-allies-increases-one-turkish-soldier-killed/. 
  62. ^ "British YPG fighters 'head to Manbij to face Turkish forces'". Middle East Eye. 2 September 2016. 20 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161220123918/http://www.middleeasteye.net/news/british-ypg-volunteers-head-manbij-face-turkish-forces-1840728706. 
  63. ^ http://www.haber7.com/ortadogu/haber/2103018-firat-kalkani-5-bin-muhalifi-birlestirdi
  64. ^ http://www.haberturk.com/gundem/haber/1292858-himarslar-icin-50-abd-askeri-turkiyede
  65. ^ Türk medyasından TSK'nın kayıplarıyla ilgili kaynaklar:
  66. ^ Nearly 100 civilians dead in Turkey-backed Syria op: monitor
  67. ^ http://www.aksam.com.tr/siyaset/firatin-batisina-milli-kalkan-operasyonu/haber-544243 Fırat'ın batısına milli kalkan operasyonu
  68. ^ http://www.ensonhaber.com/cumhurbaskani-erdogan-firat-kalkaninin-hedefini-acikladi-2016-10-01.html Cumhurbaşkanı Erdoğan Fırat Kalkanı'nın hedefini açıkladı.
  69. ^ http://www.yenisafak.com/dunya/amacimiz-fiili-guvenli-bolge-2534545
  70. ^ http://www.yenisafak.com/dunya/firat-kalkani-pydnin-koridor-hayalini-cokertti-2517075 Fırat Kalkanı PYD'nin koridor hayalini çökertti.
  71. ^ http://www.ntv.com.tr/turkiye/tsk-105-deas-hedefi-416-atisla-vuruldu,ZImULvAMQ0qHad-3nHLN_w
  72. ^ "Cerablus, muhaliflerin kısa süre önce IŞİD’den aldıkları Çobanbey sınır kasabasına 54 km uzaklıkta bulunuyor.". Milliyet. 20 Ağustos 2016. 23 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160823182811/http://www.milliyet.com.tr/cerablus-u-kim-alacak--dunya-2298891/. 
  73. ^ "Türkiye'den Cerablus ve Menbic'e 'topçu ateşi'". BBC Türkçe. 22 Ağustos 2016. 23 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160823201518/http://www.bbc.com/turkce/haberler-turkiye-37157392. 
  74. ^ IŞİD Karkamış merkeze havan mermisi attı... İlçe boşaltılıyor, Cumhuriyet. Erişim tarihi: 25 Ağustos 2016
  75. ^ http://www.basbakanlik.gov.tr/Forms/_Article/pg_Article.aspx?Id=3bc66a60-96f3-46e1-8de5-6eeb0dd2efe6
  76. ^ http://www.basbakanlik.gov.tr/Forms/_Article/pg_Article.aspx?Id=2a0e4e31-1a6d-4d65-9074-cc8b7097d0f6
  77. ^ "Türk Silahlı Kuvvetleri Cerablus'ta YPG'yi vurdu". NTV. 25 Ağustos 2016. http://www.ntv.com.tr/turkiye/turk-silahli-kuvvetleri-cerablusta-ypgyi-vurdu,mobYssWmx06Hj8-UQLaGsA. 
  78. ^ "TSK, Cerablus’un güneyinde YPG’yi vurdu". Sözcü. 25 Ağustos 2016. 28 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160828030237/http://www.sozcu.com.tr/2016/gundem/tsk-ypgyi-vurdu-1365629/. 
  79. ^ "Fırat Kalkanı Harekatı Hakkında Basın Açıklaması". tsk.gov.tr. 26 Ağustos 2016. 13 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160913075158/http://www.tsk.tr/BasinFaaliyetleri/BA_204. 
  80. ^ "TSK'dan Fırat Kalkanı Operasyonu açıklaması". Habertürk. 26 Ağustos 2016. 27 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160827040210/http://www.haberturk.com/gundem/haber/1287694-tskdan-firat-kalkani-operasyonu-aciklamasi. 
  81. ^ http://www.milliyet.com.tr/cerablus-cevresinde-alti-gunde-33-gundem-2303039/
  82. ^ http://www.bbc.com/turkce/haberler-turkiye-37223826
  83. ^ "Bir grup TSK zırhlısı Çobanbey'e girdi". 15 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160915230128/http://www.haberturk.com/gundem/haber/1291751-bir-grup-tsk-zirhlisi-cobanbeye-girdi. Erişim tarihi: 3 Eylül 2016. 
  84. ^ http://m.sabah.com.tr/dunya/2016/08/24/firat-kalkani-dunya-basininda-genis-yanki-buldu
  85. ^ http://www.bloomberght.com/haberler/haber/1910570-firat-kalkani-avrupa-basininda-genis-yanki-buldu
  86. ^ http://m.milliyet.com.tr/son-dakika-esad-in-ucaklari-askerl-gundem-2350277/
  87. ^ "TSK: 14 asker şehit oldu, 138 DEAŞ'lı terörist öldürüldü". 24 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161224165145/http://www.hurriyet.com.tr/son-dakika-tsk-14-asker-sehit-oldu-138-deasli-terorist-olduruldu-40313839. Erişim tarihi: 21 Aralık 2016. 
  88. ^ "TSK: Rusya kazaen Türk askerlerini vurdu, 3 şehit". http://proje.hurriyet.com.tr/bbcnews/default.aspx?HaberID=38918491&habertip=planet. Erişim tarihi: 10 Şubat 2017. 
  89. ^ "El Bab bugün IŞİD'den alındı!". 24 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170224054740/http://www.milliyet.com.tr/son-dakika-bir-tek-rakka-kaldi-gundem-2401773/. Erişim tarihi: 23 Şubat 2017. 
  90. ^ "El Bab başarı ile bitti!". 24 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170224052204/http://www.hurriyet.com.tr/son-dakika-el-babda-flas-gelisme-ele-gecirildi-40375290. Erişim tarihi: 23 Şubat 2017. 
  91. ^ "Suriye Cerablus operasyonunu kınadı'". CNN Türk. 22 Ağustos 2016. 25 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160825175942/http://www.cnnturk.com/dunya/suriye-cerablus-operasyonunu-kinadi. 
  92. ^ "Türkiye'nin Cerablus harekâtına Salih Müslim'den tepki, YPG'den açıklama'". Cumhuriyet. 22 Ağustos 2016. 26 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160826082825/http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/turkiye/589746/Turkiye_nin_Cerablus_harek_tina_Salih_Muslim_den_tepki__YPG_den_aciklama.html. 
  93. ^ "Türkiye'nin Cerablus Harekatı İçin ABD'den İlk Açıklama'". Hürriyet. 22 Ağustos 2016. 26 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160826165406/http://www.hurriyet.com.tr/turkiyenin-cerablus-harekati-icin-abdden-ilk-aciklama-40206581. 
  94. ^ http://aa.com.tr/tr/dunya/turkiye-daes-karsiti-cabalara-degerli-katkilar-sundu/634876
  95. ^ "ABD Savunma Bakanlığı: Fırat Kalkanı Operasyonu DAEŞ'e büyük bir darbe vurdu". m.habertürk.com. http://m.haberturk.com/gundem/haber/1287680-abd-savunma-bakanligi-firat-kalkani-operasyonu-daese-buyuk-bir-darbe-vurdu. Erişim tarihi: 26 Ağustos 2016. 
  96. ^ "Rusya'dan 'Cerablus' açıklaması: Derin bir endişeye yol açtı". evrensel.net. 24 Ağustos 2016. 17 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160917000342/https://www.evrensel.net/haber/288424/rusyadan-cerablus-aciklamasi-derin-bir-endiseye-yol-acti. 
  97. ^ "Rusya'dan Cerablus operasyonuna ilk yorum'". CNN Türk. 22 Ağustos 2016. 25 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160825181208/http://www.cnnturk.com/dunya/rusyadan-cerablus-operasyonuna-ilk-yorum. 
  98. ^ "Rusya'dan "Fırat Kalkanı Operasyonu" ile ilgili açıklama". NTV. 25 Ağustos 2016. http://www.ntv.com.tr/dunya/rusyadan-firat-kalkani-operasyonu-ile-ilgili-aciklama,lLUhqcyWXEOxMK2jukvrHg?_ref=infinite. 
  99. ^ "Hollande'dan Cerablus açıklaması: Anlayışla karşılıyoruz". soL. 25 Ağustos 2016. 26 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160826180909/http://haber.sol.org.tr/dunya/hollandedan-cerablus-aciklamasi-anlayisla-karsiliyoruz-167119. 
  100. ^ "Almanya: Türkiye meşru hakkını kullanmaktadır". Deutsche Welle. 25 Ağustos 2016. 25 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160825194516/http://www.dw.com/tr/almanya-t%C3%BCrkiye-me%C5%9Fru-hakk%C4%B1n%C4%B1-kullanmaktad%C4%B1r/a-19499675. 
  101. ^ "Rus gazetesi Kommersant böyle yazdı: Rus istihbaratı Cerablus operasyonunu biliyordu". BirGün. 26 Ağustos 2016. 27 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160827183515/http://www.birgun.net/haber-detay/rus-gazetesi-kommersant-boyle-yazdi-rus-istihbarati-cerablus-operasyonunu-biliyordu-125641.html. 
  102. ^ "Cerablus operasyonuna İran'dan ilk resmi tepki". Hürriyet. 26 Ağustos 2016. 27 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160827084203/http://www.hurriyet.com.tr/cerablus-operasyonuna-irandan-ilk-resmi-tepki-40208462?utm_source=t.co&utm_medium=post&utm_campaign=cerablus-operasyonuna-irandan-ilk-resmi-tepki-40208462&utm_term=post.