Tansu Çiller

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Tansu Çiller
Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı
Görev süresi
25 Haziran 1993 – 6 Mart 1996
Devlet Başkanı Süleyman Demirel
Yerine geldiği Süleyman Demirel
Yerine gelen Mesut Yılmaz
Türkiye Büyük Millet Meclisi
19., 20. ve 21. Dönem Milletvekili
Seçim Bölgesi 1991 – İstanbul
1995 – İstanbul
1999 – İstanbul
Kişi bilgileri
Doğum 23 Ekim 1946 (1946-10-23) (67 yaşında)
İstanbul, Türkiye
Partisi Doğru Yol Partisi (1990-2002)
Eşi Özer Uçuran Çiller (1963-)


Tansu Penbe Çiller (d. 23 Ekim 1946, İstanbul), Türk ekonomist ve siyasetçi. Türkiye'nin ilk kadın başbakanı ve ilk kadın dışişleri bakanıdır. Başbakan, Başbakan Yardımcısı ve Ekonomiden sorumlu Devlet Bakanı olarak koalisyon hükümetlerinde bulunduğu 1991-1997 döneminde Türkiye ekonomisi ortalama yıllık %4,9 oranında büyümüş (1950'den günümüze kadar olan dönemin ortalaması %5'dir) ve Türkiye'nin GSMH'si Dünya toplamının binde 11.21'indan binde 12.37'sine yükselmiştir[1].

1954 seçimlerinde Bilecik Valiliğinden emekli olan Rumeli Türklerinden, Selanikli Hüseyin Necati Çiller ile Muazzez Çiller'in tek çocukları olan Tansu Çiller, Fındıklı’da, İsmet İnönü İlkokulu’na kaydoldu. Ardından, baba Necati Bey’in Bilecik Valisi olarak atanmasını izleyerek, 1953 yılında, Bilecik Edebali İlkokulu’nun beşinci sınıf öğrencisi oldu. Demokrat Parti, okulunun adını değiştirmişti. Tansu Çiller, ilkokul diplomasını İsmet İnönü değil Namık Kemal İlkokulu’ndan aldı.

Amerikan Kız Koleji mezunu olan Tansu Çiller, Robert Koleji Ekonomi Bölümü'nü bitirmiştir. yüksek lisansını New Hampshire Universitesi, Doktorasını Connecticut Üniversitesi'nde veren Çiller, doktora sonrası çalışmalarını Yale Üniversitesi'nde devam ettirmiştir. 1978 yılında doçent, 1983 yılında profesör olmuştur. Tansu Çiller'in ekonomi üzerine 9 yayını bulunmaktadır.

Siyasi kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Tansu Çiller, 1995'te Amerika Birleşik Devletleri Devlet Başkanı Bill Clinton'da Beyaz Saray'da yaptığı görüşme esnasında

Başta Boğaziçi Üniversitesi olmak üzere çeşitli üniversitelerde akademisyenlik yapan Çiller, 1990 yılı kasım ayında Doğru Yol Partisi'nde politikaya girmiştir. 1991 yılı seçimlerinde İstanbul milletvekili seçilen Çiller, Sosyaldemokrat Halkçı Parti ile kurulan, Süleyman Demirel'in başbakanlığındaki koalisyon hükümetinde ekonomiden sorumlu devlet bakanı olarak görev almıştır.

Süleyman Demirel'in Türkiye'nin dokuzuncu cumhurbaşkanı seçilerek başbakanlık görevini bırakmasından sonra DYP genel başkanlığına aday olan Tansu Çiller, 13 Haziran 1993 tarihli DYP olağanüstü genel kurulunda en yüksek oyu alarak genel başkan seçilmiş ve Türkiye'nin ilk kadın başbakanı olmuştur. 25 Haziran 1993'ten 6 Mart 1996 tarihine kadar 50, 51 ve 52'nci Cumhuriyet hükümetlerinde başbakanlık yapmıştır.

Başbakanlığı döneminde PKK'ya karşı verilen düşük yoğunluklu savaş nedeniyle Türk Silahlı Kuvvetlerinin modernleşmesi çalışmalarına katkı vermiş ve PKK'nın ABD yönetimi tarafından terörist örgütler listesine alınmasını sağlamıştır. Ayrıca Avrupa Birliği ile Gümrük Birliği antlaşmasını imzalayarak Türkiye'nin ileriki yıllarda otomotiv sanayii ürünleri ile ihracatını katlamasını sağlamıştır. 5 Nisan 1994 tarihinde %51 oranla cumhuriyet tarihinin 3. en büyük devalüasyonunu gerçekleştirmiştir[2].

1996 yılında RP-DYP arasında kurulan 54. hükümette Dışişleri Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığı yaptı. 3 Kasım 2002'de yapılan erken genel seçimlerde DYP'nin seçim barajını aşamaması üzerine genel başkanlık görevinden istifa ederek, aktif politikadan çekilmiş ve yerini Mehmet Ağar'a bırakmıştır. 19, 20 ve 21'inci dönem İstanbul milletvekilliği yapmıştır.

Özer Uçuran Çiller ile evli olan iki çocuk annesi olan Tansu Çiller, İngilizce ve Almanca bilmektedir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ GGDC, Historical Statistics Erişim tarihi: 2011
  2. ^ Yaman Törüner (29 Aralık 2009). "Türkiye’nin krizleri". Hürriyet. http://www.milliyet.com.tr/Yazar.aspx?aType=YazarDetay&ArticleID=1179750. 

Hakkında yazılan kitaplar[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Önce gelen:
Süleyman Demirel
Türkiye Başbakanı
25 Haziran 1993 - 6 Mart 1996
Sonra gelen:
Mesut Yılmaz
Önce gelen:
Emre Gönensay
Türkiye Dışişleri Bakanı
28 Haziran 1996 - 30 Haziran 1997
Sonra gelen:
İsmail Cem
Önce gelen:
Nahit Menteşe
Türkiye Başbakan Yardımcısı
28 Haziran 1996 - 30 Haziran 1997
Sonra gelen:
Bülent Ecevit
İsmet Sezgin
Parti siyasi görevi
Önce gelen:
Süleyman Demirel
Doğru Yol Partisi Genel Başkanı
13 Haziran 1993 - 14 Aralık 2002
Sonra gelen:
Mehmet Ağar
Önce gelen:
Recai Kutan
Ana Muhalefet Lideri
22 Haziran 2001 - 3 Kasım 2002
Sonra gelen:
Deniz Baykal