Tansu Çiller

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Tansu Çiller

Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı
Görev aralığı 25 Haziran 1993 – 6 Mart 1996
Önce gelen	Süleyman Demirel
Sonra gelen	Mesut Yılmaz
Doğum	24 Mayıs 1946 (1946-05-24) (yaş 63) İstanbul, Türkiye
Siyasi parti	Doğru Yol Partisi

Tansu Penbe Çiller (d. 24 Mayıs 1946, İstanbul), Türk ekonomist ve siyasetçi. Türkiye'nin ilk kadın Başbakanı ve ilk kadın Dışişleri Bakanı. Başbakan, Başbakan Yardımcısı ve Ekonomiden sorumlu Devlet Bakanı olarak koalisyon hükümetlerinde bulunduğu 1991-1997 döneminde Türkiye ekonomisi ortalama yıllık %4.9 oranında büyümüş ve Türkiye'nin GSMH'si Dünya toplamının binde 11.21'indan binde 12.37'sine yükselmiştir.^[1]

1954 seçimlerinde CHP'den milletvekili adayı olmak için Bilecik Valiliği'nden emekli olan Müslüman Gürcü asıllı Hüseyin Necati Çiller ile Muazzez Çiller'in tek çocukları olan Tansu Çiller, Fındıklı’da, İsmet İnönü İlkokulu’na kaydoldu. Ardından, baba Necati Bey’in Bilecik Valisi olarak atanmasını izleyerek, 1953 yılında, Bilecik Edibali İlkokulu’nun beşinci sınıf öğrencisi oldu. Demokrat Parti, okulunun adını değiştirmişti. Tansu Çiller, ilkokul diplomasını İsmet İnönü değil Namık Kemal İlkokulu’ndan aldı.

Amerikan Kız Koleji mezunu olan Tansu Çiller, Robert Koleji Ekonomi Bölümü'nü bitirmiştir. yüksek lisansını New Hampshire Universitesi, Doktorasını Connecticut Üniversitesi'nde veren Çiller, doktora sonrası çalışmalarını Yale Üniversitesi'nde devam ettirmiştir.. 1978 yılında doçent, 1983 yılında profesör olmuştur. Tansu Çiller'in ekonomi üzerine 9 yayını bulunmaktadır.

[değiştir] Siyasi kariyeri

Başta Boğaziçi Üniversitesi olmak üzere çeşitli üniversitelerde akademisyenlik yapan Çiller, 1990 yılı kasım ayında Doğru Yol Partisi'nde politikaya girmiştir. 1991 yılı seçimlerinde İstanbul milletvekili seçilen Çiller, Sosyaldemokrat Halkçı Parti ile kurulan, Süleyman Demirel'in başbakanlığındaki koalisyon hükümetinde ekonomiden sorumlu devlet bakanı olarak görev almıştır.

Süleyman Demirel'in Türkiye Cumhuriyeti'nin dokuzuncu cumhurbaşkanı seçilerek başbakanlık görevini bırakmasından sonra DYP genel başkanlığına aday olan Tansu Çiller, 13 Haziran 1993 tarihli DYP olağanüstü genel kurulunda en yüksek oyu alarak genel başkan seçilmiş ve Türkiye'nin ilk kadın başbakanı olmuştur. 25 Haziran 1993'ten 6 Mart 1996 tarihine kadar 50, 51 ve 52'nci Cumhuriyet hükümetlerinde başbakanlık yapmıştır.

Başbakanlığı döneminde PKK'ya karşı verilen düşük yoğunluklu savaş nedeniyle Türk Silahlı Kuvvetlerinin modernleşmesi çalışmalarına katkı vermiş ve PKK'nın ABD yönetimi tarafından terörist örgütler listesine alınmasını sağlamıştır. Ayrıca Avrupa Birliği ile Gümrük Birliği antlaşmasını imzalayarak Türkiye'nin ileriki yıllarda otomotiv sanayii ürünleri ile ihracatını katlamasını sağlamıştır.

Ayrıca Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne tüm TC vatandaşlarının bireysel başvuru hakkını tanıyarak, hazine ve orman davaları ile mülkiyet hakları ellerinden gaspedilen, ya da hapishanelerde işkenceye maruz kalan vatandaşlara adalet arama imkanını vermiştir.

1996 yılında RP - DYP arasında kurulan 54. hükümette dışişleri bakanlığı ve başbakan yardımcılığı yaptı. 1997 yılında Susurluk olayından sonra hükümete karşı gelişen 28 Şubat sürecinde Postmodern darbe'ye maruz kaldı. 3 Kasım 2002'de yapılan erken genel seçimlerde DYP'nin seçim barajını aşamaması üzerine genel başkanlık görevinden istifa ederek, aktif politikadan çekilmiş ve yerini Mehmet Ağar'a bırakmıştır. 19, 20 ve 21'inci dönem İstanbul milletvekilliği yapmıştır.

Özer Uçuran Çiller ile evli olan iki çocuk annesi olan Tansu Çiller, İngilizce ve Almanca bilmektedir.

[değiştir] Kaynakça

[değiştir] Hakkında yazılan kitaplar

• Faruk Bildirici, Maskeli Leydi (1998)

Siyasi durumu
Önce gelen: Süleyman Demirel	Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı 25 Haziran 1993 - 6 Mart 1996	Sonra gelen: Mesut Yılmaz
Önce gelen: Emre Gönensay	Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı 28 Haziran 1996 - 30 Haziran 1997	Sonra gelen: İsmail Cem
Önce gelen: Nahit Menteşe	Türkiye Cumhuriyeti Başbakan Yardımcısı 28 Haziran 1996 - 30 Haziran 1997	Sonra gelen: Bülent Ecevit İsmet Sezgin
Siyasi parti durumu
Önce gelen: Süleyman Demirel	Doğru Yol Partisi Genel Başkanı 13 Haziran 1993 - 14 Aralık 2002	Sonra gelen: Mehmet Ağar

49. Hükümet - 7. Demirel Hükümeti (20 Kasım 1991 - 25 Haziran 1993)

Başbakan: Süleyman Demirel
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı: Erdal İnönü
Devlet Bakanı: Ömer Barutçu · Cavit Çağlar · Erman Şahin · Tansu Çiller · Mehmet Kahraman · Orhan Sefa Kilercioğlu · Güler İleri · Gökberk Ergenekon · Ekrem Ceyhun · Mehmet Ali Yılmaz · Mehmet Batallı · Akın Gönen · Türkan Akyol · Şerif Ercan · İbrahim Tez
Adalet Bakanı: Mehmet Seyfi Oktay · Milli Savunma Bakanı: Nevzat Ayaz · İçişleri Bakanı: İsmet Sezgin · Dışişleri Bakanı: Hikmet Çetin · Maliye ve Gümrük Bakanı: Sümer Oral · Milli Eğitim Bakanı: Köksal Toptan · Bayındırlık ve İskan Bakanı: Onur Kumbaracıbaşı · Sağlık Bakanı : Yıldırım Aktuna · Ulaştırma Bakanı: Yaşar Topçu · Tarım ve Köy İşleri Bakanı: Necmettin Cevheri · Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı: Mehmet Moğultay · Sanayi ve Ticaret Bakanı: Tahir Köse · Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı: Mehmet Ersin Faralyalı · Kültür Bakanı: Fikri Sağlar · Turizm Bakanı: Abdülkadir Ateş · Çevre Bakanı: Doğancan Akyürek · Orman Bakanı: Vefa Tanır ·

51. Hükümet - 2. Çiller Hükümeti (5 Ekim 1995 - 30 Ekim 1995)

Başbakan: Tansu Çiller
Devlet Bakanı: Ömer Barutçu · Cavit Çağlar · Mehmet Selim Ensarioğlu · Ali Münif İslamoğlu · Refaiddin Şahin · Mehmet Batallı · Necmettin Cevheri · Aykon Doğan · Baki Tuğ · Işılay Saygın · Ahmet Esat Kıratlıoğlu · Ayvaz Gökdemir
Adalet Bakanı: Bekir Sami Daçe · Milli Savunma Bakanı: Vefa Tanır · İçişleri Bakanı: Nahit Menteşe · Dışişleri Bakanı: Ali Coşkun Kırca · Maliye ve Gümrük Bakanı: İsmet Attila · Milli Eğitim Bakanı: Turhan Tayan · Bayındırlık ve İskan Bakanı: Tunç Bilget · Sağlık Bakanı : Doğan Baran · Ulaştırma Bakanı: Ali Şevki Erek · Tarım ve Köy İşleri Bakanı: Nafiz Kurt · Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı: Ateş Amiklioğlu · Sanayi ve Ticaret Bakanı: Abdülbaki Ataç · Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı: Şinasi Altıner · Kültür Bakanı: Köksal Toptan · Turizm Bakanı: Bilal Güngör · Çevre Bakanı: Hamdi Üçpınarlar · Orman Bakanı: Hasan Ekinci ·

52. Hükümet - 3. Çiller Hükümeti (30 Ekim 1995 - 6 Mart 1996)

Başbakan:Tansu Çiller
Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı: Deniz Baykal
Devlet Bakanı: Işılay Saygın · Abdülkadir Ateş · Ali Coşkun Kırca · Ayvaz Gökdemir · Mehmet Selim Ensarioğlu · Aykon Doğan · Mehmet Alp · Ali Dinçer · Ömer Barutçu · Adnan Ekmen · Bekir Sami Daçe · Cavit Çağlar · Mehmet Sevigen · Necmettin Cevheri · Ali Münif İslamoğlu
Adalet Bakanı: Bekir Sami Daçe · Firuz Çilingiroğlu Milli Savunma Bakanı: Vefa Tanır · İçişleri Bakanı: Nahit Menteşe · Teoman Ünüsan · Maliye ve Gümrük Bakanı: İsmet Attila · Milli Eğitim Bakanı: Turhan Tayan · Bayındırlık ve İskan Bakanı: Adnan Keskin · Sağlık Bakanı : Doğan Baran · Ulaştırma Bakanı: Ali Şevki Erek · Oğuz Tezmen · Tarım ve Köy İşleri Bakanı: Nafiz Kurt · Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı: Mustafa Kul · Sanayi ve Ticaret Bakanı: Fuat Çay · Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı: Şinasi Altıner · Kültür Bakanı: Fikri Sağlar · Turizm Bakanı: İrfan Gürpınar · Çevre Bakanı: Hamdi Üçpınarlar · Hasan Ekinci · Işılay Saygın · Orman Bakanı: Hasan Ekinci ·

54. Hükümet - Erbakan, Refahyol Hükümeti (28 Haziran 1996 - 30 Haziran 1997)

Başbakan: Necmettin Erbakan
Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı: Tansu Çiller
Devlet Bakanı: Namık Kemal Zeybek · Nevzat Ercan · Fehim Adak · Gürcan Dağdaş · Mehmet Selim Ensarioğlu · Ahmet Demircan · Teoman Rıza Güneri · Sacit Günbey · Ufuk Söylemez · Ayfer Yılmaz · İsmail Karakuyu · Ahmet Cemil Tunç · Sabri Tekir · Bekir Aksoy · Abdullah Gül · Lütfü Esengün · Mehmet Altınsoy · Işılay Saygın · Nafiz Kurt · Bahattin Şeker
Adalet Bakanı: Şevket Kazan · Milli Savunma Bakanı: Turhan Tayan · İçişleri Bakanı: Mehmet Ağar (istifa) → Meral Akşener · Maliye Bakanı: Abdüllatif Şener · Milli Eğitim Bakanı: Mehmet Sağlam · Bayındırlık ve İskan Bakanı: Cevat Ayhan · Sağlık Bakanı : İsmail Karakuyu · Yıldırım Aktuna · Nafiz Kurt · Ulaştırma Bakanı: Ömer Barutçu · Tarım ve Köy İşleri Bakanı: Musa Demirci · Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı: Necati Çelik · Sanayi ve Ticaret Bakanı: Ali Rıza Gönül · Enis Yalım Erez · Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı: Recai Kutan · Kültür Bakanı: İsmail Kahraman · Turizm Bakanı: Bahattin Şeker · Bahattin Yücel · Çevre Bakanı: Ziyaettin Tokar · Orman Bakanı: Halit Dağlı