Haydar Aliyev

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Haydar Aliyev
Azerbaycan Cumhurbaşkanı
Görevde
Makama geliş
24 Haziran 1993 - 31 Ekim 2003
Geçici: 24 Haziran - 10 Ekim 1993
Başbakan Suret Hüseynov
Fuad Kuliyev
Artur Rasizade
İlham Aliyev
Yerine geldiği Ebulfez Elçibey
Yerine gelen İlham Aliyev
Millî Meclis Başkanı
Görev süresi
15 Haziran 1993 – 5 Kasım 1993
Devlet Başkanı Ebulfez Elçibey
Kendisi
Yerine geldiği İsa Kamber
Yerine gelen Resul Kuliyev
SSCB Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı
Görev süresi
24 Kasım 1982 – 23 Ekim 1987
Devlet Başkanı Vasili Kuznetsov (geçici)
Yuri Andropov
Vasili Kuznetsov (geçici)
Konstantin Çernenko
Vasili Kuznetsov (geçici)
Andrey Gromıko
Başbakan Nikolay Tihonov
Nikolay Rijkov
Yerine geldiği İvan Arhipov
Yerine gelen Andrey Gromıko
Kişi bilgileri
Doğum 10 Mayıs 1923(1923-05-10)
Nahçıvan, SSCB
Ölüm 13 Aralık 2003 (80 yaşında)
Cleveland, Ohio, ABD
Partisi SBKP
Yeni Azerbaycan Partisi
Eşi Zarife Aliyeva
Çocukları İlham Aliyev, Sevil Aliyeva
Dini Şii İslam
İmzası
Askeri hizmeti
Bağlılığı  Sovyetler Birliği
Branşı KGB
Hizmet yılları 1941-1969
Rütbesi Tümgeneral

Haydar Alirza oğlu Aliyev (Azerice: Heydər Əlirza oğlu Əliyev, 10 Mayıs 1923 - 12 Aralık 2003), Azerbaycanlı devlet adamı, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin üçüncü cumhurbaşkanı.

Yaşam öyküsü[değiştir | kaynağı değiştir]

İlk yılları[değiştir | kaynağı değiştir]

Sovyetler Birliği döneminde Nahçıvan'da doğmuştur. 1939'da Nahçıvan Pedagoji Teknik Lisesi'ni bitirdikten sonra Azerbaycan Sanayi Enstitüsü, Mimarlık Fakültesi'nden mezun olmuştur. 1957'de ise Azerbaycan Devlet Üniversitesi tarih bölümünü bitirmiştir.

SSCB dönemi[değiştir | kaynağı değiştir]

1941'de Nahçıvan Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin Halk İçişleri Komiserliği'ni yapmış, 1944'te ise KGB'de görevlendirilmiştir.[kaynak belirtilmeli] O zamandan itibaren Sovyet devlet istihbaratı dahilinde farklı vazifelerde çalışan Haydar Aliyev, general rütbesine kadar yükselmiş ve 1967 yılında Azerbaycan SSC Devlet Güvenlik Komitesinin başkanı olarak görevlendirilmiştir.[1]

Azerbaycan Komünist Partisi Merkezi Komitesi'nin 1969 Temmuz plenumunda Haydar Aliyev Azerbaycan Komünist Partisi Merkezi Komitesi'nin genel sekreteri seçilerek devletin rehberi olmuştur. 1982 Aralık ayında Sovyet İttifakı Komünist Partisi Merkezi Komitesi Siyasi Bürosu'nun üyesi seçilmiş, SSCB Bakanlar Kurulu başkanının birinci yardımcısı vazifesine yükseltilmiş ve SSCB'nin rehberlerinden biri olmuştur. Haydar Aliyev yirmi yıl süresince SSCB milletvekili olmuş, 5 yıl ise SSCB Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcılığı yapmıştır.

Haydar Aliyev 1987 Ekiminde Sovyet İttifakı Komünist Partisi Merkezi Komitesi Siyasi Bürosu'nun ve Mihail Gorbaçov'un talimatı ile görevlerinden alınmıştır.[2]

SSCB sonrası[değiştir | kaynağı değiştir]

Haydar Aliyev 20 Ocak 1990'da SSCB'nin Bakü'de yaptığı kanlı baskın ile ilgili olarak ertesi gün Azerbaycan'ın Moskova'daki konsolosluğunda[kaynak belirtilmeli] beyanatla karşı çıkarak, Azerbaycan halkına karşı işlenmiş cinayetin teşkilatçılarının ve faillerinin cezalandırılmasını talep etmiştir. O, SSCB'nin dağıldığını görerek 1991 Temmuz ayında Sovyetler Birliği Komünist Partisi'ni terk etmiştir.

1990 * 10 Mayıs 2003 - Rusya'nın yüksek ödülü - Mukaddes Apostol Andrey Pervozvannı nişanı ile ödüllendirilmesi ve anlaşma imzalanması.[3]

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Önce gelen:
Ebulfez Elçibey
Azerbaycan Cumhurbaşkanı
1993 - 2003
Sonra gelen:
İlham Aliyev