Portal:Sosyalizm
Vikipedi, özgür ansiklopedi
|
|
| Anime ve Manga – Askeriye – Azerbaycan – Beşiktaş – Edebiyat – Ezoterizm – Fenerbahçe – Fizik – Galatasaray – Harry Potter – Havacılık – İnternet – İstanbul – Japonya – Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti – Medya – Millî Takım – Mistisizm – Müzik – Okültizm – Sinema – Sosyalizm – Spiritüalizm – Şili – Tiyatro – Türkiye |
|
|
|---|
Komünizm, ezen sınıfın ezilen sınıf üzerinde yükselmesine ve buna en büyük aracılığı eden paranın da bütün insanlar üstündeki hakimiyetine son vermeyi amaçlayan, sınıfsız bir topluma ve üretim araçlarının ortak mülkiyetine dayanan sosyal ve ekonomik yapıdır. Kuramsal anlamda Karl Marx ve Friedrich Engels tarafından ortaya konulmuştur. Marx ve Engels`e göre komünizme giden tek yol devrimdir. Sınıfsız bir toplum yaratmak için yapılan ilk devrim Rusya`da Lenin`in önderliğinde gerçekleşen Bolşevik Devrimi`dir.
16 Ekim 1949'da Yunanistan Komünist Partisi'nin önderliğindeki ELAS birlikleri ve gerilla grupları İngiltere'nin desteklediği karşı-devrimci güçler karşısında iç savaşı kesin olarak kaybettiler. Yunanistan iç savaştan sonra iki yıl tam bir siyasi istikrarsızlık içine girdi. Dört yıl içinde (1948-1952) Liberal ve Sosyal Demokratlar’ın üstünlüğünde 13 ayrı hükümet kuruldu ve düştü.
1952 yılında yapılan yeni anayasa nisbi temsil yerine çoğunluk sistemini getirince Yunanistan’ı siyasal iflastan kurtarıp güçlü bir hükümet kurma iddiasındaki Mareşal Papagos’un sağ eğilimli Yunan Birliği Partisi hükümeti tek başına ele geçirdi ve bu dönem Papagas’ın 1955 yılındaki ölümüne dek sürdü. Yavaş yavaş siyasi istikrara kavuşmaya başlayan Yunanistan, 1955-1963 yılları arasında Constantin Karamanlis’in Ulusal Radikal Birliği (ERE) hükümeti tarafından yönetilmiştir.
Doğan Avcıoğlu (1926-1983) Gazeteci, yazar, düşün ve siyaset adamı.
1926'da Bursa'da doğdu. Fransa'da iktisat ve siyasal bilimler öğrenimi gördükten sonra 1955'te Türkiye'ye döndü ve Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü’nde asistan oldu. 1956' dan itibaren haftalık Akis ve Kim dergilerinde, Ulus gazetesinde yazılar yazdı. Muhalefet-iktidar ilişkilerinin iyice sertleştiği günlerde Akis dergisini yönetti. 27 Mayıs harekatından sonra CHP'den Kurucu Meclis'e üye seçilen Avcıoğlu, 1961 Anayasası’nın hazırlanmasına da katkıda bulundu. Avcıoğlu 1961'de Mümtaz Soysal ve Cemal Reşit Eyüboğlu'yla birlikte kurduğu, yayımını 1967'ye değin sürdürdüğü Yön dergisiyle 1960 sonrası siyasal düşünce ortamında etkin bir rol oynadı.
Ludwig Andreas Feuerbach, (1804 - 1872) Alman filozof ve ahlakçı. Marx üzerindeki etkisi ve humanist ilahiyat görüşleri ile ünlenmiştir.
19. yüzyıl Alman materyalizminin ilk düşünürü olan Feuerbach'ın temel eseri Hıristiyanlığın Özü'dür. Felsefesi ya da karşı felsefesi, bir hümanizm ve doğalcılık şeklinde gelişen, dine ilişkin eleştirisi, insanlıkla ilgili doğruların bilinçsizce yansıtılmasını ifade eden Feuerbach, felsefeye önce Hegel'in nesnel idealizmini benimseyerek başlamış, fakat daha sonra tinselcilik-maddecilik karşıtlığında, maddeciliğin tarafında olmuştur.
Nazım Hikmet Ran, Türk komünist şair ve oyun yazarı. Türkçe`nin en büyük şairlerinden biridir ve çağdaş Türk şiirinin öncüsüdür. Nazım Hikmet uluslararası bir üne ulaşmış ve adı 20. yüzyıl'ın ilk yarısında yaşamış olan dünyanın en büyük şairleri arasında anılmıştır. 1938`de yasaklanan Nazım Hikmet şiiri ancak şairin ölümünden iki yıl sonra 1965`te yasal olarak ortaya çıkabilmiştir.
Nazım Hikmet, birçok şairin dostu ve ustasıdır. Dostu Pablo Neruda`nın Nazım Hikmet`in ölümünden sonra yazdığı "Nazım`a Bir Güz Çelengi" isimli şiirinde "kardeşim benim, adanmış asker, dünyada nasıl da yalnızım sensiz" diyerek , Hasan Hüseyin Korkmazgil de Haziran`da Ölmek Zor isimli şiirinde "demek ki göçtü usta/kaldı yürek sızısı/geride kalanlara" dizeleriyle dost,usta ve devrimci Nazım Hikmet`in ölümünden duydukları acıyı dile getirmişlerdir.
Sinan Cemgil, (15 Kasım 1944, İstanbul – ö. 31 Mayıs 1971, Nurhak). Türkiye Halk Kurtuluş Ordusu’nun kurucularından.
Türkiye’nin önemli aydınlarından Adnan Cemgil ve Nazife Cemgil’in ikinci oğulları olarak 15 Kasım 1944’te İstanbul’da dünyaya geldi. Öğretmen anne-babanın çocuğu olarak iyi bir eğitim gördü. 1964`te ODTÜ Mimarlık Fakültesi`ne girdi ve Sosyalist Fikir Kulübü`nün kuruluşunda yer aldı ve daha sonra devrimci faaliyetlerde bulunmaya başladı fakat 1971`de Kürecik Radar Üssü’ne yapacakları baskın öncesinde Sinan Cemgil ve arkadaşları, İnekli Köyü muhtarının ihbarı üzerine kuşatıldı. Yaralı arkadaşını kurtarmak için geri dönen Sinan Cemgil, Alparslan Özdoğan ve Kadir Manga ile birlikte vurularak öldürüldü.
Gladys Marín tam adı ile Gladys del Carmen Marín Millie (* 16 Temmuz 1941, Curepto, Şili - 6 Mart 2005 in Santiago, Şili) Şili Komünist Partisi'nin genel sekreteri idi.
Gladys Marín'in politik etkisi, Şili komünist gençlik kolları genel sekterteri iken Unidad Popular'ın halk iktidarı için gençliği harakete geçirmesiyle hissedilir. Kişisel dostları arasında Pablo Neruda, Salvador Allende, Luis Corvalan ve Víctor Jara gibi şahsiyetler bulunur.
11 Eylül 1973'deki Pinochet'nin askeri darbesi esnasında çocuklarından ayırılır, kayıp olarak kabul edilen kocası Jorge Muñoz cuntacılar tarafından öldürülür.
Yeraltına karışan Gladys Marín sonrasında Hollanda, Demokratik Almanya ve Sovyetler Birliği'nde mültecilik elde eder.
1978'de Şili'ye döner ve yeraltında çalışır. Sonrasında Komünist Parti genel sekreteri olur ve Şili devlet başkanlığı makamı için aday olur. 80'li yıllarda Pinochet'ye karşı kitlesel protestolara öncelik ederken, Pinochet diktasından kalma anayasanın lağvedilmesi, Pinochet ve diktatörün zamanından kalma tüm suçluların cezalandırılması için mücadele verir. 1998'de Augusto Pinochet'ye karşı insan hakları ihlalinden ilk davayı açar.
Marín 6 Mart 2005 Santiago'da kanserden ölür. Öncesinde tıbbi tedavi almak için Küba'da bulunmuştur. 8 Mart'daki defninde devlet töreni düzenlenir. Halkın büyük katılımıyla (medya tahmini 500 000 ile 1 000 000 arasındadır) naaşına, Ex-Congreso'dan çıkıp, Moneda öünden geçerek merkez kabristana kadar eşlik edilir. 7 ve 8 Mart tarihlerini Şili hükümeti ulusal yas tertipler. Comuna Estación Central'da ve Santiago de Chile'de merkezi bir caddeye (eski "Avenida Los Pajaritos" caddesi) kendisinin adı verilir.
Belçika Komünist Partisi (KPB/PCB) (Flamanca: Kommunistische Partij van België, Fransızca: Parti Communiste de Belgique) 1921-1989 yılları arasında Belçika'da faaliyet göstermiş komünist siyasi parti. Partinin gençlik kolu Belçika Komünist Gençliği ve yayın organları Fransızca yayınlanan Le Drapeau Rogue ve Flamanca yayınlanan De Roode Vaandı.
1985 yılında parlamentodaki temsilini tümüyle yitiren parti 1989'da Flaman Bölgesi Komünist Partisi ve Valonya Komünist Partisi olarak iki farklı partiye ayrıldı.
Vietnam, (Vietnamca:Việt Nam). Güneydoğu Asya'da, Çinhindi Yarımadası'nın doğusunu kaplayan bir ülkedir. Uzun dar bir kara parçası üzerinde yer alan Vietnam'ı, kuzeyde bırakan Çin, batıda Kamboçya ile Laos, güneyde ve doğuda Güney Çin önce Kuzey Vietnam ve Güney Vietnam olarak iki ayrı cumhuriyete bölünmüş olan ülke, 1976'da Vietnam sosyalist Cumhuriyeti olarak birleşmiştir. Vietnam dağlık bir ülkedir. Song-Koi ve Mekong deltaları önemli alçak düzlüktedir. Kıyı ovaları doğruda yer alır. Ormanlık, dağlık bölge geri kalan toprakların büyük bir bölümünü kaplar. Başlıca ürünleri; pirinç, manyok, kocadarı, mısır, kahve, çay, kauçuk, el işleridir. Önemli kentleri; Ho Şi Mingh, Hanoi, Haifong'dur. Eğitim; 12 yaşına kadar parasız ve zorunludur. Kuzey Vietnam ile Güney Vietnam 1976'da tek ülke olarak birleşti, ama yıllarca süren savaş ve bombardıman sonucu büyük bir yıkıma uğramıştır.
Tam adı Bedreddin Mahmud; Simavnalı Şeyh Bedreddin veya Simavna Kadısıoğlu Şeyh Bedreddin olarak tanınır. İslam mistisizminin (tasavvuf) Vahdet-i Vücud okuluna mensup ünlü mutasavvıf ve düşünürdür.Devamı...
|
|
Portalımız Vikipedi:Seçkin portal adaylarına aday olmuştur.Tüm vikipedistlerin oylarını kullanmaları rica edilir.
[değiştir] ŞUBAT
- 1924: İngiltere, SSCB'yi resmen tanıdı.
- 1968: Vietnam Savaşı: Vietkong'lu Nguyen Van Lem, Güney Vietnam'lı mili polis şefi Nguyen Ngoc Loan tarafından vurularak öldürüldü. İnfaz anı hem video hem de fotoğraf olarak kaydedildi.
- 1942: Stalingrad Savaşı`nda son Alman birlikleri de teslim oldu.
- 1989: Son SSCB askeri birliği de Kabil'i terketti. Böylece Afganistan'daki dokuz yıllık Sovyetler birliği müdahalesi sona ermiş oldu.
- 1930: Vietnam Komünist Partisi kuruldu.
- 1966: SSCB'nin insansız uzay aracı Luna 9 ay yüzeyine indi.
- 1969: Yaser Arafat, Filistin Milli Kongresi başkanlığına atandı.
- 1943: II. Dünya Savaşı: Stalingrad muharebesi sona erdi.
- 1945: Yalta Konferansı başladı.
- 1999: Hugo Chávez Frías, Venezuela devlet başkanı seçildi.
- 1937: - Anayasa'nın 2. Maddesi'nde yapılan değişiklikle, 6 ilke Anayasa metnine girdi: Türkiye Devleti Cumhuriyetçi, Milliyetçi, Halkçı, Devletçi, Laik ve İnkılapçıdır. Resmi Dili Türkçe'dir. Makam Ankara şehridir.
- 1990: SSCB'nin dağılması: Sovyet Komünist Partisi güç monopolünü devretmeye hazır olduğunu açıkladı..
- 1935: Türkiye`de milletvekili seçimlerinde, Türk kadını ilk kez seçme ve seçilme hakkını kullandı. TBMM'ye 18 kadın milletvekili girdi.
- 1963: ABD vatandaşlarının Küba ile seyahat, finansal ve ticari amaçlı her türlü ilişkisi John F. Kennedy yönetimince yasaklandı.
- 1871: Osmanlı'da ilk kez Karl Marx'ın bir makalesi Hakayik-ul Vakayi gazetesinde yayımlandı.
- 1965: Vietnam Savaşı: İlk ABD askerleri Güney Vietnam'a gönderildi.
- 1972: Maden işçilerinin grevi dolayısıyla Londra'da olağanüstü hal ilan edildi.
- 1984: Yuri Andropov, Sovyet lideri hayatını kaybetti.
- 1898: Bertolt Brecht, büyük Alman yazar dünyaya geldi.
- 1948: Sergei Eisenstein, Potemkin Zırhlısı ile tanınan büyük Rus sinema yönetmeni hayatını kaybetti.
- 1950: Komünistlik suçlamasıyla yargılanan üniversite öğretim üyelerinin dâvâsı sona erdi: Behice Boran ve Niyâzi Berkes, 3'er ay hapis cezâsı aldı. Pertev Naili Boratav beraat etti.
- 1969: ABD 6. Filosuna bağlı gemiler İstanbul'a geldi. Üniversite öğrencileri büyük protestolar düzenledi.
- 1953: SSCB, İsrail ile diplomatik ilişkilerini kesti.
- 1979: Gerici İran İslam Devrimi İran`da başarıya ulaştı.
- 1809: Charles Robert Darwin, İngiliz doğabilimci dünyaya geldi.
- 1929: Troçki, "İlyiç" adlı bir şileple İstanbul'a geldi.
- 1883: Richard Wagner, klaslk müzikte devrim yaratan büyük Alman opera bestecisi hayatını kaybetti.
- 1943: Kızıl Ordu güçleri Budapeşteyi ele geçirdi.
- 1984: SSCB Komünist Parti genel sekreterliğine Yuri Andropov'un yerine Konstantin Çernenko getirildi.
- 1971: ABD'nin Ankara Balgat'taki tesislerinde görevli Çavuş James Finley kaçırıldı. Finley, 17,5 saat sonra serbest bırakıldı.
- 1979: Türkiye Hür İşçi Sendikaları Konfederasyonu kuruldu.
- 1959: Fidel Castro, Fulgencio Batista'nın 1 Ocak'ta başkanlıktan uzaklaştırılmasının ardından Küba devlet başkanı oldu.
- 1969: 6. Filoyu protesto için "Amerikan Emperyalizmine Karşı Mustafa Kemal" mitinginde gösteri yapanlara bir grubun saldırmasıyla başlayan olaylarda 2 genç öldü, 200 kişi yaralandı. Olay "Kanlı Pazar" olarak anılmaya başlandı.
- 1959: Fidel Castro, Fulgencio Batista'nın 1 Ocak'ta başkanlıktan uzaklaştırılmasının ardından Küba devlet başkanı oldu.
- 1896: André Breton devrimci Fransız yazar dünyaya geldi.
- 1943: Naziler Beyaz Gül hareketi üyelerini tutukladılar. Bu üyeler daha sonra idam edildi.
- 1972: Devrimci Ulaş Bardakçı kuşatıldığı evde girdiği çatışmada öldürüldü.
- 1978: Anayasa Mahkemesi sivillerin askeri mahkemelerde yargılanamayacağına karar verdi, fakat daha sonra bu yasağa uyulmadı.
- 1932: Troçki Sovyet vatandaşlığından çıkarıldı.
- 1947: 5018 sayılı İşçi ve İşveren Sendikaları ve Sendika Birlikleri Hakkında Kanun ile Türkiye'de ilk kez sendikalara, özel bir kanun ile kurulma hakkı tanındı.
- 1848: Karl Marx ve Friedrich Engels Komünist Manifesto`yu yayımladı.
- 1960: Fidel Castro, Küba'daki tüm işletmeleri devletleştirdi.
- 1965: Malcolm X, New York'da uğradığı bir suikast sonucu öldürüldü.
- 1942: Nazi Almanyası yüzünden Avrupa`nın düştüğü duruma dayanamayan Stefan Zweig intihar etti.
- 1943: Beyaz Gül hareketi üyeleri Nazilerce idam edildi.
- 1948: Çekoslovakya`da komünist devrim gerçekleşti.
- 1917: Rusya`da kadın tekstil işçileri (8 Mart) kutlamalar sırasında iş bırakıp greve gittiler. Şubat Devrimi başladı.
- 1945: Aleksey Tolstoy Moskova`da hayatını kaybetti.
- 1917: Rusya`da grevdeki işçi sayısı 200.000`i buldu.
- 1920: Nazi Partisi kuruldu.
- 1987: Sovyetler Birliği'nde Gorbaçov ilk kez "Glasnost"tan (açıklık politikası) söz etti.
- 1907: Türkiye`nin en önemli yazarlarından Sabahattin Ali dünyaya geldi.
- 1948: Çekoslovakya Komünist Partisi hükümetin kontrolünü tamamiyle ele aldı.
- 1848: Fransa'da ikinci cumhuriyet ilan edildi.
- 1967: Amerika Birleşik Devletleri 25 bin askerle Vietkong'a saldırıya geçti.
- 1984: Hasan Hüseyin Korkmazgil hayatını kaybetti.
- 1917: Rus Çarlığı çöktü, Çar 2. Nikola tahttan indirildi.
- 1947: Devrimci Deniz Gezmiş dünyaya geldi.
- Simon Bolivar 13:18, 10 Eylül 2006 (UTC)
- Burakhuseyin 19:32, 12 Eylül 2006 (UTC)
- EnniS 15:38, 15 Eylül 2006 (UTC)
- Nihan 21:26, 19 Eylül 2006 (UTC)
- Hattusili 07:54, 6 Ekim 2006 (UTC)
- Devrimdpt 18:09, 9 Nisan 2007 (UTC)
- William Wallace 12:29, 27 Temmuz 2007 (UTC)
Arkadaşlar artık portalımız düzenli olarak haftada birkez güncellenecektir.Güncelleme tarihleri günceleyen tarafından buraya yazılacaktır.
- Portal 27 temmuz Tarihinde baştan sona güncellenmiştir.Sonraki güncellenme tarihi:3 Ağustos cuma günüdür.--William Wallace 20:17, 27 Temmuz 2007 (UTC)
- Portal 30 Ağustos tarihinde güncellenmiştir.PhilippoBruno 00:12, 30 Ağustos 2007 (UTC)
- Portal 1 Ekim 2007 tarihinde güncellenmiştir. PhilippoBruno 01:14, 1 Ekim 2007 (UTC)
- Kurtuluş Savaşı sırasında Türkiye`ye en büyük yardımı Sovyetler Birliği`nin yaptığını...
- İbrahim Kaypakkaya`nın ağır işkence edilerek öldürüldüğünü...
- 12 Eylül Darbesi sonrası idam edilen ilk kişinin sol görüşlü Necdet Adalı olduğunu...
