Özgürlük ve Dayanışma Partisi

Özgürlük ve Dayanışma Partisi
Kısaltma	ÖDP
Genel Başkan	Alper Taş
Kurucusu	Ufuk Uras
Slogan(ları)	İnadına Aşk, İnadına Devrim ve Sosyalizm!
Öncülü	Birleşik Sosyalist Parti
Gazete(leri)	Dayanışma Gazetesi
Uluslararası üyelik	Avrupa Solu Partisi
Parlamento	0 / 550
Yerel seçimler	4 / 2.919
www.odp.org.tr

Özgürlük ve Dayanışma Partisi (kısaca ÖDP) 1996 yılında değişik politik ve ideolojik geçmişlere sahip Türkiyeli sol ve demokrat grupların birleşmesiyle kurulan siyasi partidir. Amacını özyönetimci, enternasyonalist, demokratik planlamacı, çevreci, militarizm karşıtı ve feminist bir sosyalizm anlayışı doğrultusunda, sermaye güçlerinin egemenliğini ve emperyalizmin baskısını ortadan kaldırarak emek güçlerinin siyasi iktidarını kurması olarak tanımlar. Şimdiki Genel Başkanı Alper Taş'tır.

Tarihçe

23 Ocak 1996'da kurulan parti, farklı mücadele ve örgütlenme geleneklerine sahip olan grupları kitlesel bir sol parti sloganı altında biraraya getiren bir yapılanma olmaya çalıştı. Kurucu Genel Başkan Ufuk Uras'tı. Ufuk Uras, Sadun Aren, eski BSP, TKP, TİP, TSİP üyeleri, THKP-C kökenli Ertuğrul Kürkçü, Sungur Savran, Metin Çulhaoğlu gibi isimler ve çevreler ÖDP içinde temel prensiplerde anlaşarak özerk bir şekilde siyaset yapmaya çalıştılar.

1997 yılında Susurluk Skandalı'nın teşhir ettiği karanlık ilişkileri protesto etmek için yapılan Sürekli Aydınlık İçin Bir Dakika Karanlık Eylemi'nin öncülerinden biri oldu.

1999 Türkiye genel seçimlerinde 0,8 oy aldı (yaklaşık 250.000 kişi). 2004 Yerel Seçimlerinde Artvin'in Hopa ilçesinde ve Yozgat’ın Bahadın beldesinde belediye başkanlıkları kazandı. ÖDP bu seçimlere DEHAP ve SHP koalisyonu ile girmişti.

2007 Türkiye genel seçimlerinde Bin Umut Adayları ittifakı içinde yeraldı, ÖDP seçimlerde 0,15 oy alsa da dönemin parti genel başkanı Ufuk Uras bu bağımsız adaylık sayesinde meclise girebilmiştir.

2009 Türkiye yerel seçimlerinde Hatay'ın Samandağ ilçesinin belediye başkanlığını almıştır.

Parti içi akımlar

ÖDP’nin kuruluşunda solu birleştirme amacı olduğundan partide birkaç akım mevcuttu. Bunlar;

Dördüncü Enternasyonal taraftarı Yeni Yol, Hareket ( EHP'yi kurdu. ), Kurtuluş Hareketi (SDP’ye geçti), Odakçılar (SDP’ye geçti), Sosyalist İşçi (DSİP’e geçti), Ekmek ve Gül (önce Sosyalist Emek Hareketi adıyla faaliyet yürüttü, daha sonra Sosyalist Gelecek Parti Hareketi'ni kurdu).

2007 yılına kadar partideki en etkin fraksiyon Özgürlükçü Sosyalizm Platformu’ydu 2007’de platform Ufuk Uras yandaşları (Özgürlükçü Sol Hareket) ve karşıtları (Devrimci Dayanışma) olarak bölündü.

2009'da Uras ve yandaşları partinin 6. Kongresi öncesi ayrıldılar. Özgürlükçü Sol Hareket daha sonra EDP’yi kurdu, Ufuk Uras ise bazı ÖDP üyeleri ile birlikte BDP’ye geçti.

2009’daki 6. Kongeden sonra partiye Dev-Yol geleneğini sahiplenme iddiasında olan Devrimci Dayanışma grubu hakim olmuştur. Bu grubun içerisinden Alper Taş Genel Başkanlığa seçilmiştir.

İdeoloji

Partinin 2006 yılındaki Birarada Yaşamı Savunalım kampanyasının logosu

ÖDP'nin istediği yönetim şekli emekçilerin egemenliğindeki yerel meclislere dayanan doğrudan demokrasi modelidir. Parti, özgürlük ve eşitlik mücadelesini birlikte yürütmeyi savunur. Siyasal ve toplumsal alanda devrimci bir değişimin, emekçileri temsil etme iddiasındaki bir partinin herhangi bir biçimde hükümet olmasıyla değil, bizzat işçilerin ve emekçilerin kendilerini yönetmesiyle gerçekleşeceğine inanır. Bu nedenle emekçilerin daha bugünden, toplumsal yarar doğrultusundaki faaliyetlerini geliştirecekleri, eşitlikçi, dayanışmacı ve demokratik ilişkileri yaşamın her alanına yayacakları, siyasetin toplumsallaşması yönünde çaba ve girişimlerini sürdürecekleri, yaratıcılıklarını geliştirecekleri bir mücadele hattına ve siyaset tarzına sahip olmayı vazgeçilmez sayar. Devrim yapmaya değil devrim olmaya çalışır. ÖDP aynı nedenlerle kendini SSCB gibi bürokratik ve gerici reel sosyalizm deneyimlerinden ayırmak için Özgürlükçü sosyalizm ve Özyönetim terimlerini kullanır.

Gericilik ve muhafazakarlığa karşı bilimsel düşünceyi, ırkçılık ve milliyetçiliğe karşı birarada yaşam kültürünü savunur. Eğitimin ve sağlık hizmetlerinin ücretsiz olmasını, sosyal güvenlik hakkı ve yurttaşlık gelirini, anadilde eğitimi, tarımın desteklenmesi ve geliştirilmesini, katılımcı yerel yönetimleri, kadın haklarını, çocuk haklarını, engelli haklarını savunur. Hem demokratik, hem sosyal hakların özgürce kullanılabileceği bir Türkiye‘yi kurmayı amaçlar.

Anti emperyalisttir. Uluslarası şirketler ve kurumlar aracılığıyla Dünya’ya dayatılan kapitalist küreselleşmeye karşıdır. Bu nedenle IMF, Dünya Bankası, AB, ABD ve İsrail başta olmak üzere bir çok kapitalist - emperyalist kurum ve ülke yönetimlerine karşıdır. Kapitalist küreselleşmenin amacının insanlığa fayda sağlamak değil; zengin azınlığın kar amacı güderek daha da zenginleşmesi olarak görür ve bunu Marksist kuramdaki emperyalizm olarak kabul eder. Emperyalizmi önemsemeden kapitalizme karşı olunamayacağını savunduğu gibi ulusal sermayeye de dahil kapitalizme karşı olmadan bağımsızlıktan söz edilemeyeceğini savunur.

İçinde emekçileri, sendikaları, tarım üreticilerini, kadın ve çevre hareketlerini, savaş karşıtlarını, farklı kültür ve kimlik taleplerini, diğer bir deyişle küreselleşme mağdurlarını barındıran alternatif küreselleşme hareketini, 21. Yüzyıl başı sistem karşıtı direnişin önemli bir olgusu olarak destekler.

Kürt sorunu

Türkiye'nin en temel sorunlarından biri olan Kürt Meselesinin evrensel demokratik ve sosyalist değerler temelinde tartışılarak çözülmesi, Türkiye halklarının eşit yurttaşlık anlayışıyla birlikte yaşaması hedeflenmektedir. Kürtçe eğitim imkanı, bölgesel eşitsizliklerin giderilmesi, Kürt emekçilerin söz sahibi olması, toprak reformu vb. etnik ve sosyal gereksinimlerin karşılanmasını ister. Parti, devletin asimilasyon ve inkar poitikasına karşı haklar ve özgürlükler mücadelesi veren Kürt kitlelerine sahip çıkamakta ancak kimi konularda da eleştirmektedir.

ÖDP; Kürt meselesinde tarafların karşılıklı şiddet uygulamasına karşıdır. TSK’nın askeri operasyonları durdurmasını ve PKK’nın silah bırakmasını, Kürt hareketinin sivil siyaset yapmasını savunur. Süregelen savaş ve baskı yılları boyunca işlenen savaş suçlarının,hangi cepheden kim tarafından işlenirse işlensin aydınlatılmasını ve faillerin cezalandırılmasını talep eder. Bölge’deki operasyonlar ve şiddet eylemleri etnik düşmanlıkları derinleştirdiğinden, Türk şovenizmi ve Kürt ayrılıkçılığının birbirini pekiştirerek gelişmesine meydan verdiğinden,Yugoslavya’daki gibi bir Bosnalaşma tehlikesine dikkat çeker.

ÖDP, 16 Ekim 2010 tarihinde BDP’lilerin ve çeşitli yazarların da katılımıyla "Kürt Sorununda Çözüm Önerileri" adı altında bir çalıştay düzenledi. Çalıştay’da Genel Başkan Alper Taş, DTK’nın ortaya attığı Demokratik Özerklik anlayışı ile ÖDP’nin yerel yönetim hedefinin aynı yere vurgu yaptığını söyledi.

Taş, Kürt sorununun çözümü için, bir arada yaşam için atılmasını gerekli gördüğü önerileri ise şöyle sıraladı:

• Siyasi partiler ve seçim yasası değiştirilmeli, demokratikleştirilmeli; seçim barajı kaldırılmalı temsilde adalet ve eşitlik sağlanmalıdır

• Anadilde eğitim talebi karşılanmalı, düşünce özgürlüğü, ifade özgürlükleri güvence altına alınmalı, siyasi yasaklar tümden kaldırılmalıdır

• Türkiye‘de yaşayan etnik temeli, dini, dili, kültürü,mezhebi ne olursa olsun herkesin anayasal yurttaşlık temelinde eşit haklara sahip olması sağlanmalı, bu anlamda kendi kültürlerini yaşatmaları ve geliştirmeleri anayasal güvence altına alınmalıdır

• Köyünden göç ettirilmiş olanların köye dönüşünü sağlayacak şekilde yasal düzenlemeler gözden geçirilmeli, göç etmiş olanların yerleştikleri yerlerde insani yaşam koşulları geliştirilmelidir

• Koruculuk sistemi kaldırılmalıdır

• Kim tarafından yapılmış olursa olsun insan hakkı ihlallerinin, insanlık suçlarının açığa çıkartılması için gerekli çalışmalar yapılmalıdır

• Toprak reformuyla birlikte, bölgeye dönük kamu eliyle bölgesel kalkınma planları hazırlanmalı, bölgeye ekonomik, sosyal yatırımlarda öncelik verilmeli, eşitsizliği ortadan kaldıracak önlemler alınmalıdır

• Hem sorunun çözümü hem de Türkiye‘nin demokratikleşmesine hizmet etmesi açısından yerinden yönetim ilkelerinin doğrudan demokrasi temelinde geliştirilmesi, yerel halk meclislerinin yönetsel yetkilerle donatılmasını amaçlayan ve merkezin yetkilerinin yerel yönetimlere devri kapsamında idari, siyasi düzenlemeler gerçekleştirilmelidir

• Dünya deneyimleri de dikkate alınarak bir silahsızlandırma programı belirlenmeli, herkesi kapsayacak bir genel af ilan edilmelidir.

Bölgesel ve küresel siyaset

Yunanistan ile Türkiye arasında Ege’de barışı sağlamak için ülkelerin karşılıklı askeri bütçeyi,silah alımını azaltması isteniyor. Karşılıklı silahlanmanın hem ülkelerdeki militarist ve şoven güçlerin yararına olacağı hem de ABD ve NATO’ya hizmet edeceği belirtiliyor.

Ermenistan ile sosyal ve kültürel ilişkileri geliştirmeyi ve her türlü ambargonun kaldırılmasını iki ülkenin yoksul halklarının iyiliği için savunur. Açılacak olan sınır kapısına, öldürülen Türkiyeli Ermeni gazeteci Hrant Dink'in ismini uygun görür.

Kıbrıs Sorunu'nda çözümü "siyasi eşitliğe dayalı iki toplumlu iki bölgeli federatif bir devlet yapısı" olarak görüyor, Yeni Kıbrıs Partisi'ni destekliyor.

ÖDP, NATO zirvesinde verilen İran'a karşı Türkiye'de füze kalkanı kurma projesine tepki gösterdi. EMPERYALİZME DEĞİL İRAN HALKINA, SAVAŞA DEĞİL BARIŞA KALKAN OL konulu basın açıklaması yayınlamıştı.

ABD'nin Büyük Ortadoğu Projesi'ne ve onu sağlamak için yaptığı Afganistan, Irak işgallerine, İsrail'in Filistin işgaline karşıdır. Yine NATO güçlerinin çeşitli bahanelerle Libya ve Suriye gibi ülkelerin iç işlerine karışmasına, Ortadoğu'daki çatışmaları kendi lehine manipule etmesine karşıdır. Hem neoliberal emperyalistlere hem de eski despotlara karşı sosyalist bir Ortadoğu'dan yanadır.

Ekonomik krizelerin halk üzerinden aşılmasına tepki olarak Avrupa ülkelerinde çıkan emekçi ve öğrenci isyanlarını destekler.

Latin Amerika'daki sol hareketleri ve Küba'yı destekler.

Diğer parti ve örgütlerle ilişkiler

Halkevleri, TKP, EMEP ve ÖDP sık sık ortak hareket eder. Bazı eylem ve panelleri birlikte organize ederler.

BDP ile genelde Kürt sorunu konusunda tartışmalar yapılmakta, kimi konularda birçok anlaşmaya varılmaktadır. Parti,Demokratik Özerklik projesine genel olarak olumlu bakıyor. ÖDP,Emek, Demokrasi ve Özgürlük Bloku'nun devamı olan Çatı Partisi'nin programını yetersiz buluyor; Çatı Partisi'yle dayanışmayı bozmadan Birleşik Devrimci Merkez için çağrı yapıyor.

Parti, SDP ve Toplumsal Özgürlük Platformu (TÖP) üyelerinin "Devrimci Karargah Örgütü" ile bağlantılı olduğu iddiasıyla tutuklanmasına karşı çıktı. AKP'nin muhalif kesimleri "terörist" olarak yaftalayıp sindirmeye çalıştığını belirtti.

Uluslararası örgütlülük

Avrupa'da ve Avrupa Birliği'nde sosyalist ve komünist partilerin bir araya gelerek oluşturduğu Avrupa Solu Partisi birliğine üyedir. Yunanistan'daki radikal sol ve çevreci güçlerin koalisyon partisi Synaspismos ile dayanışma içindedir.

Sloganlar

• Üreten Biziz, Yöneten de Biz Olacağız !
• Söz, Yetki, Karar, İktidar; Halka !
• Eşit, Özgür, Demokratik Türkiye !
• Faşizme Ölüm, Tek Yol Devrim !
• İmamın Ordusu Emekçinin Düşmanı !
• İnsanca Yaşamak İstiyoruz!
• İnadına Aşk, İnadına Devrim ve Sosyalizm !
• Hırsızlar Susacak, Halk Konuşacak !
• İnsanca Yaşam, İnsanca Düzen !

Eylemleri

Mücadele Ekseni ve Eylem Planı

Özgürlük ve Dayanışma Partisi, insanın insanı sömürmesine, sermayenin emek, erkeğin kadın, zenginin yoksul üzerindeki hâkimiyetine, cinsiyet ayrımcılığına, baskıya, şiddet ve eşitsizliğe dayalı düzene son verilmesi için mücadele eder. Üretenlerin yönettiği, sınıfların egemenliğinin son bulduğu, ezen ve ezilenin olmadığı, toplumun üzerindeki askeri, polisiye ve bürokratik baskı ve denetimin ortadan kalktığı, ekonomik karar ve planlama süreçlerinin çalışan ve üreten çoğunluğun iradesine dayandığı bir dünyayı amaçlar. Kadınların ekonomik, siyasal ve toplumsal düzeyde ve gündelik hayatta erkeklerle eşit olduğu; insanlar arasında dil, etnik köken ve inanç farklılıklarına dayanan ayrımcılığın son bulduğu; uluslar arasındaki düşmanlıkların sona erdiği; ulusların kendi kaderlerini özgürce tayin edebildiği; insanın kendisiyle ve doğayla barıştığı ve barışın kuşattığı bir toplumu hedefler. Bu hedef doğrultusunda kapitalizmin sınırlarını bugünden aşmaya yönelen bir eylem ve mücadele planına sahiptir.

Özgürlük ve Dayanışma Partisi ve seçimler

Milletvekili genel seçimleri

Seçim tarihi	Genel başkan	Alınan oy sayısı	Alınan oy oranı	Milletvekili sayısı
18 Nisan 1999	Ufuk Uras	248,553	0.80%	0/550
3 Kasım 2002	Ufuk Uras	105,862	0.80%	0/550
22 Temmuz 2007	Bekir Kemal Ulusaler	52,195	0.15%	0/550

Yerel seçimler

Seçim tarihi	Genel başkan	İl genel meclisi oy sayısı	İl genel meclisi oy oranı	Belediye başkanlığı sayısı
1999	Ufuk Uras	263,814	% 0.84	2
2004	Ufuk Uras	12,406	% 0.04	1
2009	Hayri Kozanoğlu	70,027	% 0.17	4

Yayın organları

• Yeniden Devrim dergisi
• Dayanışma gazetesi

Resim galerisi

• 

  ÖDP Fransa teşkilatının 2003 Paris Avrupa Sosyal Forumu kapsamında düzenlediği miting

• 

  2004 İstanbul NATO zirvesinde düzenlenen ÖDP mitingi

Dış bağlantılar

• Özgürlük ve Dayanışma Partisi sitesi
• Yeniden Devrim Dergisi