Portal:Fizik
| Ana sayfa | Kategoriler ve ana başlıklar | Yeni maddeler | VikiProje Fizik |
|
Fizik, uzay, zaman, madde ve enerjinin özelliklerini ve onların etkileşimlerini konu alan bir doğa bilimidir. Fizik en eski akademik disiplinlerden biri, ve astronominin dahil edilmesiyle belki de en eskisidir. Geride kalan iki milenyum boyunca fizik felsefe, kimya ve matematik ve biyolojinin belli branşları ile eşanlamlı olarak kabul ediliyordu. On altıncı yüzyıldaki bilimsel devrim esnasına fizik, modern bir bilim haline geldi. Ancak matematiksel fizik ve kuantum kimyası gibi konularda fiziğin sınırını çizmek halen zordur. Temel araştırmalar, yasaların pratikteki anlaşılabilirliği üzerinde yoğunlaşırken, uygulamalı fizik, adının da belirttiği gibi, var olan bilgiyi karmaşık sistemleri çözümlemek üzere pratik hayatta, ekonomide ya da başka fizik araştırmalarında kullanmaya gayret eder. Hem temel araştırmaların hem de uygulamalı araştırmaların kuramsal ve deneysel yönleri bulunur. Örneğin uygulamalı fiziğin çok verimli bir alanı Katı hal fiziğidir. Bu alanda araştırmacılar, kuantum mekaniğinin ve elektromanyetizmanın temel yasalarına dayanarak, katı cisimleri oluşturan atomların davranışlarını çözümlemeye çalışır. Fizik araştırmalarındaki gelenek ve kültür kuramsal araştırmaları özelleşme/uzmanlaşma olarak kabul etmesi nedeniyle diğer bilimlerden ayrılır. Biyoloji ve Kimya'da da kuramsal araştırmacılar bulunmasına karşın en başarılı kuramsal araştırmacılar aynı zamanda deneysel araştırmacı olmuştur ve bu bilimlerde salt kuramsal araştırmacılara karşı (bazen aleni olarak) büyük ön yargılar bulunur. Fizik hakkında daha fazlası... |
Samanyolu'nun şekli hakkındaki yaygın görüş onun bir çubuklu sarmal galaksi olduğu yönündedir. Merkezdeki çubuk şeklindeki yıldız yoğunlaşmasının iki ucundan logaritmik spiral şeklinde uzayan iki ana kol ve yardımcı kollar galaksinin şeklini oluşturur. Bu görüş ilk olarak 1990'larda gündeme gelmiş, 2005 yılında Spitzer Uzay Teleskobu'ndan alınan bilgilerle kuvvetlendirilmiştir. Güneş Sistemi bir bölgesel bir spiral kol olan Orion kolu üzerinde yer alır.
Gauss'un çocukluk yıllarından beri dahi olduğunu gösteren pek çok hikâye vardır, nitekim pek çok matematiksel keşfini henüz 20 yaşına gelmeden yapmıştır. Sayılar kuramının önemli sonuçlarını derleyip kendi katkılarını da ekleyerek yazdığı büyük eseri Disquisitiones Arithmeticae'yi 21 yaşında (1798) bitirmişse de, eser ilk olarak 1801'de basılmıştır.
Gauss, Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu'na bağlı olan Braunschweig-Lüneburg Dükalığı'ndaki Braunschweig kentinde, Gebhard Dietrich ve Dorothea Gauss çiftinin tek çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası az eğitimli bir taş ve duvar ustasıydı, annesinin ise okuma-yazması bile yoktu. Efsaneye göre, Gauss henüz üç yaşındayken, babasının kâğıt üzerinde yaptığı hesapları kafasından kontrol edip düzelterek dehasını belli etti.
Gök mekaniği
Gök cisimlerinin hareketlerini inceleyen bilim dalı. Kepler ve Newton tarafından temellleri atılmış ve 20. yüzyılda Einstein'ın görelilik kuramı ile bu kurallar yeniden gözden geçirilmiştir.
Maddenin yapısına göre sınıflandırma
Sürekli ortamlar mekaniği
Rijit cisimlerin mekaniği
Deformasyonun ihmal edildiği ideal cisimlerin mekaniğidir. Eğer cisimler ışık hızına yakın hıza sahip değilse, mükemmel katı olarak kabul edilebilir.
Hareket durumuna göre sınıflandırma
Geleneksel ana branşları:
Klasik mekaniğin matematiksel formülasyonları
Newton mekaniği (Vektörel mekanik)
Newton'un hareket yasaları klasik mekaniğin temelini oluşturan üç fiziksel yasadır. Hareketleri, "cisimler ve onların üzerine etki eden kuvvetler" yardımıyla açıklar.
Analitik mekanik
Elektromagnetizma
Elektriksel ve manyetik olayları tek bir teori olarak birleştirir. Matematiksel formülasyonları Maxwell denklemleri olarak bilinen diferansiyel denklemlerdir.
İstatistiksel mekanik&Termodinamik
İstatistiksel mekanik, "matematiksel olasılık teorisi" yardımıyla çok sayıda parçacıklardan oluşan sistemlerin termodinamik davranışları ile ilgili çalışmalar yürüten fizik dalıdır. Termodinamik yasalarının istatistiksel mekanikten türetilebileceği gösterilmiştir. Enerji, ısı, iş, entropi ve ekserji gibi fiziksel kavramlarla ilgilenir. Sıcaklık, basınç ve hacim değişikliklerinin nedenleri ve etkileri de çalışma alanlarındandır.
Kuantum fiziği
Tanecik-dalga fiziği
Relativite
Yoğun madde fiziği
Yoğun madde fiziği, fiziğin maddenin makroskopik fiziksel özellikleri ile ilgilenen dalıdır. Özel olarak sistemdeki bileşen sayısının fazla ve bu bileşenler arasındaki etkileşimin büyük olduğu yoğun maddeyle ilgilenir.