Mozambik Bağımsızlık Savaşı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Mozambik Bağımsızlık Savaşı
Portekiz Sömürge Savaşları
23-1961-ReconquistaBeiraBaixa.jpg
Beira'daki Portekiz birlikleri (1971)
Tarih25 Eylül 1964-8 Eylül 1974
BölgeMozambik
SonuçMozambik bağımsızlığını ilan etti.
Mozambik İç Savaşı
Taraflar
Mozambik FRELIMO
Destek
 Sovyetler Birliği[1]
 Çin[2]
 Küba[3]
 Yugoslavya[4]
 Somali[5]
 Bulgaristan[6]
 Tanzanya[7][8]
 Zambiya[9]
 Mısır[10]
 Cezayir[11]
 Libya[12]
 Portekiz
Destek
 Güney Afrika[13][14]
 Rodezya[15]
 Malavi[16]
 ABD[17]
 Birleşik Krallık[17]
 İsrail[17]
Komutanlar ve liderler
Mozambik Eduardo Mondlane (1962–69)
Mozambik Joaquim Chissano (1962–75)
Mozambik Filipe Samuel Magaia (1964–66)
Mozambik Samora Machel (1969–75)
Portekiz António Augusto dos Santos (1964–69)
Portekiz Kaúlza de Arriaga (1969–74)
Güçler
15,000–20,000[18][19] 50,000[20]
Kayıplar
10,000[21] 8,500[21]

Mozambik Bağımsızlık Savaşı, 1964-1974 yılları arasında Mozambik'te Mozambik Kurtuluş Cephesi ile Portekiz güçleri arasında meydana gelen çatışmalardır. Çatışmalar, Portekiz'in diğer Afrika sömürgelerinde yaşanan Portekiz Sömürge Savaşları'nın bir parçasıdır.

Portekiz'in 400 yıllık Afrika topraklarındaki sömürge yönetimine karşı ayaklanma 1961'de Angola ile başladı. Mozambik'te 1964’te çıkan çatışmalar, sömürge yönetimini bölgedeki daha fazla ekonomik çıkarlara hizmet eden bir sömürü ve kötü muamele şekli olarak algılayan birçok yerli Mozambikliler arasındaki huzursuzluk ve hüsran yüzünden ortaya çıktı. II. Dünya Savaşı'nın ardından bölgede gelişen bağımsızlık hareketleri birçok Mozambikli bağımsızlık taleplerini arttırdı ve ulusun sömürge yönetimine tabi kalmaya devam etmesinden giderek daha fazla rahatsız olmaya başladı. Diğer taraftan, özellikle de şehir merkezlerinde Portekiz yönetimindeki sosyal organizasyonuna tamamen entegre olmuş birçok yerleşik yerli Afrikalı bağımsızlık taleplerine kuşkuyla yaklaştı. Egemen makamların çoğunu içeren toprakların etnik Portekizliler ise bu duruma artan askerî varlık ve hızlı tempolu kalkınma projeleri ile cevap verdi.

10 yıl süren çatışmaların sonucu Portekiz'de 25 Nisan 1974'te gerçekleşen Karanfil Devrimi'nin ardından 8 Eylül 1974 tarihinde hükûmet isyancılar ile ateşkes imzaladı ve 25 Haziran 1975 tarihinde Mozambik bağımsızlığını ilan etti.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Frontiersmen: Warfare In Africa Since 1950, 2002. Sayfa 49.
  2. ^ China Into Africa: Trade, Aid, and Influence, 2009. Sayfa 156.
  3. ^ Fidel Castro: My Life: A Spoken Autobiography, 2008. Sayfa 315
  4. ^ Southern Africa The Escalation of a Conflict : a Politico-military Study, 1976. Sayfa 99.
  5. ^ MOSCOW’S NEXT TARGET IN AFRICA by Robert Moss
  6. ^ Liberalism, Black Power, and the Making of American Politics, 1965–1980. 2009. Sayfa 83
  7. ^ Frelimo candidate Filipe Nyusi leading Mozambique presidential election
  8. ^ Nyerere and Africa: End of an Era, 2007. Sayfa 226
  9. ^ Culture And Customs of Mozambique, 2007. Sayfa 16
  10. ^ Intercontinental Press, 1974. Sayfa 857.
  11. ^ Africa's Armies: From Honor to Infamy, 2009. Sayfa 76
  12. ^ Qaddafi: his ideology in theory and practice, 1986. Sayfa 140.
  13. ^ South Africa in Africa: A Study in Ideology and Foreign Policy, 1975. Sayfa 173.
  14. ^ The dictionary of contemporary politics of Southern Africa, 1988. Sayfa 250.
  15. ^ Terror on the Tracks: A Rhodesian Story, 2011. Sayfa 5.
  16. ^ Chirambo, Reuben (2004). "'Operation Bwezani': The Army, Political Change, and Dr. Banda's Hegemony in Malawi" (PDF). Nordic Journal of African Studies. 13 (2), s. 146–163. Erişim tarihi: 3 Ocak 2019. 
  17. ^ a b c Beit-Hallahmi, Benjamin. The Israeli connection: Whom Israel arms and why, pp. 64. IB Tauris, 1987.
  18. ^ Westfall, William C., Jr., Major, United States Marine Corps, Mozambique-Insurgency Against Portugal, 1963–1975, 1984. Retrieved on March 10, 2007
  19. ^ Walter C. Opello, Jr. Issue: A Journal of Opinion, Vol. 4, No. 2, 1974, p. 29
  20. ^ Richard W. Leonard Issue: A Journal of Opinion, Vol. 4, No. 2, 1974, p. 38
  21. ^ a b Mid-Range Wars and Atrocities of the Twentieth Century 3 Ocak 2019 tarihinde erişilmiştir.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]