William Whewell

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
William Whewell
Whewell William signature.jpg
William Whewell (1794–1866)
Doğum 24 Mayıs 1794(1794-05-24)
Lancaster, Lancashire, İngiltere
Ölüm 06 Mart 1866 (71 yaşında)
Cambridge, Cambridgeshire, İngiltere
Milliyeti İngiliz
Din Anglikan
Dalı Polimat, filozof, teolojist
Öğrenim Trinity Koleji, Cambridge
Önemli başarıları Bilim insanı ve fizikçi kelimelerini türeten kişi olarak bilinir.
Etkilendikleri John Gough
John Hudson
Etkiledikleri Augustus De Morgan
Isaac Todhunter
Aldığı ödüller Smith Ödülü (1816)
Kraliyet Madalyası (1837)

William Whewell (d. 24 Mayıs 1794 – ö. 6 Mart 1866) İngiliz polimat, bilim insanı, anglikan rahibi, filozof, teolog ve bilim tarihçisidir. Eğitimini Cambridge'de bulunan Trinity Koleji'nde almıştır.

Okyanus akıntıları araştırması ile Kraliyet Madalyası'nı kazanmıştır. Ayrıca Goethe'nin eserlerini tercüme etmiş, şiir yazmaya zaman ayırırken, ekonomi, fizik, jeoloji, astronomi ile mekanik disiplinleri konularında eserler yayınlamıştır. Tüm bunlara ek olarak Whewell din konularında vaazlar yazmış ve doğal teoloji konusunda araştırmalarda bulunmuştur. Matematikte "Whewell denklemi" olarak bilinen; keyfi koordinat seçilen sisteme referans olmadan eğrinin şeklini tanımlayan bir denklemi tanıtmıştır.

Whewell'sı bilime olan en büyük katkısı ise söz üstadlığı olmuştur. O sık, sık kendi alanında kullanılan pek çok kelimeye karşılık buluyor ve yeni terimler için koşulları oluşturuyordu. Whewell "scientist" (bilim insanı teriminin yanı sıra , "physicist" (fizikçi), "consilience" (bilgi birlikteliği), "catastrophism" (katastrofizm veya kıyamet kuramı)ve "üniformitaryanizm" (aktüalizm) terimlerini bularak bunların kullanılmasını sağlamasının yanı sıra bunlar ile birlikte daha sonra Michael Faraday tarafından kullanılan "iyon", "dielektrik", "anod" ve "katod" terimlerinin kullanılmasını da önermiştir.

Whewell 1866 yılında Cambridge 'de attan düşmesi sonucunda ölmüştür.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Wikipedia'daki William Whewell biyografisinin 06 Mart 2016 tarihli sürümü.