Devlet dini

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Resmî dini olan devletler
 
  İslam
 
  Budizm

Devlet dini ya da resmî din, devlet tarafından onaylanan ve desteklenen bir dini yapı ya da akide. Resmî dini olan bir devlet, seküler olmamasına karşın mutlaka teokratik olmak zorunda da değildir.

Hristiyan ülkelerde devlet kilisesi Roma İmparatorluğu'nun devlet kilisesi ile ilişkilidir ancak aynı zamanda Hristiyanlığın modern süreçte yaşadığı bir evrime denk gelir ve dinin ulusal bir kolu gibi kabul edilir. Devlet dini her zaman devlet tarafından kabul edilmiş bir din anlamına gelse de, her zaman devletin bir din tarafından kontrol ediliyor olduğu (yani teokrasi) ya da dinin devlet tarafından kontrol ediliyor olduğu anlamına gelmez.

Devletler tarafından finanse edilen dinsel kültler oldukça eski dönemlere, Antik Yakın Doğu'ya hatta tarih öncesi dönemlere kadar gider. Dini kültlerle devlet ilişkisi Marcus Terentius Varro tarafından politik teoloji (theologia civilis) terimi ile tartışılmıştır. Devlet tarafından finanse edilen ilk "devlet kilisesi" MS 301'de kurulan Ermeni Apostolik Kilisesi'dir.

Devlet dini olan ülkeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Budizm[değiştir | kaynağı değiştir]

Budizmin devlet dini olduğu ülkeler:

Özel statüye sahip olan ülkeler:

Hristiyanlık[değiştir | kaynağı değiştir]

Hristiyanlığı resmî din olarak tanıyan ülkeler aşağıda listelenmiştir

Katoliklik[değiştir | kaynağı değiştir]

Katolikliği resmî din olarak benimsemiş ülkeler:

Özel statüye, desteğe veya tanınmaya sahip, ancak devlet dini olmayan:

Doğu Ortodoks Kilisesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Aşağıda yer alan devletler Doğu Ortodoks Kilisesi'ne özel statü veya tanınma vermekte olup, devlet dinine sahip değillerdir.

Protestantlık[değiştir | kaynağı değiştir]

Aşağıda Protestanlığı hukuken kabul etmiş ülkeler listelnmiştir.

Anglikanizm[değiştir | kaynağı değiştir]

Aşağıdaki ülke ve bağımlı bölgelerde İngiltere Kilisesi resmî kilisedir:

Kalvinizm[değiştir | kaynağı değiştir]

Aşağıdaki ülkeler Kalvinizmi ulusal din olarak kabul etmiştir:

Lütercilik[değiştir | kaynağı değiştir]

Lütercilik, aşağıda verilen ülkelerde resmîyete sahiptir:

Metodizm[değiştir | kaynağı değiştir]

Diğer[değiştir | kaynağı değiştir]

  •  Ermenistan: Ermeni Apostolik Kilisesi ülkenin ulusal kilisesidir.[42]
  •  Dominik Cumhuriyeti: Anayasa devletin dini olmadığını belirtir; buna karşın Vatikan ile yapılmış konkordat Katolikliğin devlet kilisesi olduğunu kabul eder.[43]
  •  Fransa: Fransa'da 1801 yılında Napolyon tarafından devlet dini geri getirildi. Buna karşın bu yasa 1905'de feshedildi ve laiklik benimsendi. Bu dönemde Alsas-Loren Alman İmparatorluğu kontrolünde bulunmaktaydı. Fransa 1918'de bölgeyi yeniden kontrol altına aldı, ancak bölgedeki bu yerel yasa feshedilmedi. Bu nedenden ötürü bölgedeki yerel yasanın belirlediği Yahudilik, Katoliklik, Lütercilik ve Kalvinizm resmî statüye sahiptir.[44]
  •  Haiti 1987'den beri Katoliklik resmî din olmasa da, devlet tarafından ayrıcalıklı bir statüde tutulmaktadır.[45][46]
  •  Macaristan: 2011 Macaristan Anayasası din ve devleti ayırmasına rağmen Macaristan'ı "Hristiyan Avrupa'nın içerisinde yer alan" bir devlet olarak tanımlar.[47]
  •  Portekiz: Ülkede din ve devlet işleri ayrı olup Katolik Kilisesi'ne bazı özel haklar tanınmaktadır..[48]
  •  Samoa: 2017 yılında bir parlamento oylaması sonucunda Hristiyanlık devlet dini olmuştur.[49][50]
  •  Zambiya: 1991 Zambiya Anayasası ülkeyi bir "Hristiyan devlet" olarak tanımlar.[51]

Hinduizm[değiştir | kaynağı değiştir]

Hinduizm hiçbir ülkede devlet dini değildir, ancak dünyada bir ülkede özel statüye veya tanınırlığa sahiptir:

İslam[değiştir | kaynağı değiştir]

Pek çok Müslüman çoğunluğa sahip ülkede İslam devlet dini olarak benimsenmiştir:

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Draft of Tsa Thrim Chhenmo" (PDF). constitution.bt. 1 Ağustos 2007. 27 Kasım 2007 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2007. 
    Article 3, Spiritual Heritage
    1. Buddhism is the spiritual heritage of Bhutan, which promotes the principles and values of peace, non-violence, compassion and tolerance.
    2. The Druk Gyalpo is the protector of all religions in Bhutan.
    3. It shall be the responsibility of religious institutions and personalities to promote the spiritual heritage of the country while also ensuring that religion remains separate from politics in Bhutan. Religious institutions and personalities shall remain above politics.
    4. The Druk Gyalpo shall, on the recommendation of the Five Lopons, appoint a learned and respected monk ordained in accordance with the Druk-lu, blessed with the nine qualities of a spiritual master and accomplished in ked-dzog, as the Je Khenpo.
    5. His Holiness the Je Khenpo shall, on the recommendation of the Dratshang Lhentshog, appoint monks blessed with the nine qualities of a spiritual master and accomplished in ked-dzog as the Five Lopons.
    6. The members of the Dratshang Lhentshog shall comprise:
     (a) The Je Khenpo as Chairman;  (b) The Five Lopons of the Zhung Dratshang; and  (c) The Secretary of the Dratshang Lhentshog who is a civil servant.
    1. The Zhung Dratshang and Rabdeys shall continue to receive adequate funds and other facilities from the State."Bhutan's Constitution of 2008" (PDF). constituteproject.org/. 10 Aralık 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  2. ^ "Constitution of Cambodia". cambodia.org. 26 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Nisan 2011.  (Article 43).
  3. ^ "Lao People's Democratic Republic's Constitution of 1991 with Amendments through 2003" (PDF). constituteproject.org. 10 Aralık 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. Article 9: The State respects and protects all lawful activities of Buddhists and of followers of other religions, [and] mobilises and encourages Buddhist monks and novices as well as the priests of other religions to participate in activities that are beneficial to the country and people. 
  4. ^ "Myanmar's Constitution of 2008" (PDF). constituteproject.org. 20 Eylül 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  5. ^ https://www.lawnet.gov.lk/wp-content/uploads/2016/11/018-SLLR-SLLR-2007-V-1-ASHIK-v.-BANDULA-AND-OTHERSNoise-Pollution-Case.pdf
  6. ^ Article 67: "The State should support and protect Buddhism and other religions. In supporting and protecting Buddhism, [...] the State should promote and support education and dissemination of dharmic principles of Theravada Buddhism [...], and shall have measures and mechanisms to prevent Buddhism from being undermined in any form. The State should also encourage Buddhists to participate in implementing such measures or mechanisms.""Constitution of the Kingdom of Thailand" (PDF). constitutionnet.org. 10 Aralık 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  7. ^ Super User. "Costa Rica Constitution in English – Constitutional Law – Costa Rica Legal Topics". costaricalaw.com. 6 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  8. ^ Constitution Religion, Wayback Machine sitesinde (26 Mart 2009 tarihinde arşivlendi) (archived from the original on 2009-03-26).
  9. ^ "Constitution of Malta (Article 2)". mjha.gov.mt. 
  10. ^ Constitution de la Principaute, Wayback Machine sitesinde (27 Eylül 2011 tarihinde arşivlendi) (French): Art. 9., Principaute De Monaco: Ministère d'Etat (archived from the original on 2011-09-27).
  11. ^ "Vatican City". Catholic-Pages.com. 2 Ekim 1999 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2013. 
  12. ^ Temperman, Jeroen (2010). State–Religion Relationships and Human Rights Law: Towards a Right to Religiously Neutral Governance. BRILL. ISBN 9789004181496. ... guarantees the Roman Catholic Church free and public exercise of its activities and the preservation of the relations of special co-operation with the state in accordance with the Andorran tradition. The Constitution recognizes the full legal capacity of the bodies of the Roman Catholic Church which have legal status in accordance with their own rules. 
  13. ^ * "Argentina's Constitution of 1853, Reinstated in 1983, with Amendments through 1994" (PDF). constituteproject.org. 7 Kasım 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  14. ^ "Constitution of the Democratic Republic of Timor-Leste" (PDF). Governo de Timor-Leste. 9 Haziran 2010 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  15. ^ "Google Translate". 18 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mart 2015. 
  16. ^ "Wayback Machine" (PDF). 3 Ocak 2015. 3 Ocak 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  17. ^ "Guatemala's Constitution of 1985 with Amendments through 1993" (PDF). Constitution Project. 22 Kasım 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. The juridical personality of the Catholic Church is recognized. The other churches, cults, entities, and associations of religious character will obtain the recognition of their juridical personality in accordance with the rules of their institution[,] and the Government may not deny it[,] aside from reasons of public order. The State will extend to the Catholic Church, without any cost, [the] titles of ownership of the real assets which it holds peacefully for its own purposes, as long as they have formed part of the patrimony of the Catholic Church in the past. The property assigned to third parties or those 
  18. ^ "Constitution of the Italian Republic" (PDF). Senato.it. 22 Kasım 2009 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ekim 2015. The State and the Catholic Church are independent and sovereign, each within its own sphere. Their relations are regulated by the Lateran pacts. Amendments to such Pacts which are accepted by both parties shall not require the procedure of constitutional amendments. 
  19. ^ Executive Summary – Panama, 2013 Report on International Religious Freedom, United States Department of State.
  20. ^ "Constitution of the Republic of Paraguay". 15 Ocak 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. The role played by the Catholic Church in the historical and cultural formation of the Republic is hereby recognized. 
  21. ^ "Constitution of the Republic of Peru" (PDF). 26 Mayıs 2011 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Within an independent and autonomous system, the State recognizes the Catholic Church as an important element in the historical, cultural, and moral formation of Peru and lends it its cooperation. The State respects other denominations and may establish forms of collaboration with them. 
  22. ^ "The Constitution of the Republic of Poland". 2 Nisan 1997. 12 Nisan 2003 tarihinde kaynağından arşivlendi. The relations between the Republic of Poland and the Roman Catholic Church shall be determined by international treaty concluded with the Holy See, and by statute. The relations between the Republic of Poland and other churches and religious organizations shall be determined by statutes adopted pursuant to agreements concluded between their appropriate representatives and the Council of Ministers. 
  23. ^ Şablon:Cite act
  24. ^ Enyedi, Zsolt; Madeley, John T.S. (2 Ağustos 2004). Church and State in Contemporary Europe. Routledge. s. 228. ISBN 9781135761417. Both as a state church and as a national church, the Orthodox Church of Greece has a lot in common with Protestant state churches, and even with Catholicism in some countries. 
  25. ^ Meyendorff, John (1981). The Orthodox Church: Its Past and Its Role in the World Today. St Vladimir's Seminary Press. s. 155. ISBN 9780913836811. Greece therefore is today the only country where the Orthodox Church remains a state church and plays a dominant role in the life of the country. 
  26. ^ "The Bulgarian Constitution". Parliament of Bulgaria. 10 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2011. 
  27. ^ "Cyprus's Constitution of 1960 with Amendments through 2013" (PDF). Constitution Project. 3 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  28. ^ a b Finland – Constitution, Section 76 The Church Act, http://servat.unibe.ch/icl/fi00000_.html.
  29. ^ Salla Korpela (Mayıs 2005). "The Church in Finland today". Finland Promotion Board; Produced by the Ministry for Foreign Affairs, Department for Communications and Culture. 
  30. ^ Constitution of Georgia Article 9(1&2) and 73(1a1)
  31. ^ "About". Guernsey Deanery. Church of England. 11 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  32. ^ Gell, Sir James. "Gell on Manx Church". Isle of Man Online. IOM Online. 18 Kasım 2002 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2017. 
  33. ^ Refugees, United Nations High Commissioner for. "Refworld – 2010 Report on International Religious Freedom – Tuvalu". 26 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Şubat 2017. 
  34. ^ Denmark – Constitution: Section 4 State Church, International Constitutional Law.
  35. ^ Referenced at the Encyclopedia of Global Religion, edited by Mark Juergensmeyer, published 2012 by Sage publications, 978-0-7619-2729-7, page 390. (Page available on-line here).
  36. ^ "Constitution of Denmark – Section IV" (PDF). 1 Mart 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Eylül 2016. The Evangelical Lutheran Church shall be the Established Church of Denmark, and, as such, it shall be supported by the State. 
  37. ^ Constitution of the Republic of Iceland: Article 62, Government of Iceland.
  38. ^ "Norway's Constitution of 1814 with Amendments through 2016" (PDF). Constitution Project. 9 Haziran 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  39. ^ "Norway: State and Church Separate After 500 Years". U.S. Library of Congress | Global Legal Monitor. 3 Şubat 2017. 9 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  40. ^ "Sweden's Constitution of 1974 with Amendments through 2012" (PDF). Constitution Project. 2 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  41. ^ Ernst, Manfred (1 Nisan 2012). "Changing Christianity in Oceania: a Regional Overview". Archives de sciences sociales des religions (İngilizce) (157): 29-45. doi:10.4000/assr.23613. ISSN 0335-5985.  Geçersiz |doi-access=free (yardım)
  42. ^ "National Assembly of the Republic of Armenia". parliament.am. 28 Mart 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  43. ^ United States Department of State, 2011 Report on International Religious Freedom—Dominican Republic, 30 July 2012, available at: http://www.refworld.org/docid/502105c67d.html
  44. ^ "Church-state tie opens door for mosque". The New York Times. 7 Ekim 2008. Erişim tarihi: 2 Kasım 2013. 
  45. ^ "Haiti". State.gov. 14 Eylül 2007. Erişim tarihi: 4 Ocak 2014. 
  46. ^ International Religious Freedom Report 2017 Haiti, US State Department, Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor.
  47. ^ Hungary's Constitution of 2011. Retrieved 9 February 2016.
  48. ^ "Concordat Watch – Portugal | Concordat (2004) : text". concordatwatch.eu. 11 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  49. ^ Wyeth, Grant (16 Haziran 2017). "Samoa Officially Becomes a Christian State". The Diplomat. 
  50. ^ Feagaimaali’i-Luamanu, Joyetter (8 Haziran 2017). "Constitutional Amendment Passes; Samoa Officially Becomes 'Christian State'". Pacific Islands Report. 
  51. ^ Constitution of Zambia. Retrieved 19 October 2016.
  52. ^ http://scroll.in/article/756609/nepals-new-constitution-comes-into-force-on-sunday-but-minorities-say-it-privileges-hindus}}
  53. ^ "Nepal Adopts New Constitution, Becomes a Secular State: 5 Facts". NDTV. 20 Eylül 2015. 
  54. ^ "The Constitution of Nepal" (PDF). wipo.int. 20 Eylül 2015. 15 Şubat 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  55. ^ "The Constitution of Afghanistan" (PDF). Afghanistan. 1987. 3 Temmuz 2009 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Temmuz 2009. 
  56. ^ "Avant Projet de Revision de la Constitution" (PDF). constitutionnet.org (Fransızca). 28 Aralık 2015. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  57. ^ "The Constitution of the People's Republic of Bangladesh | 2A. The state religion". bdlaws.minlaw.gov.bd. 10 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  58. ^ "Bangladesh's Constitution of 1972, Reinstated in 1986, with Amendments through 2014" (PDF). constituteproject.org. 29 Ekim 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  59. ^ "Bahrain's Constitution of 2002 with Amendments through 2012" (PDF). constituteproject.org. 30 Ekim 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  60. ^ "Brunei Darussalam's Constitution of 1959 with Amendments through 2006" (PDF). constituteproject.org. 6 Haziran 2017. 11 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  61. ^ "Comoros's Constitution of 2001 with Amendments through 2009" (PDF). constituteproject.org. 6 Haziran 2017. 11 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  62. ^ "Djibouti's Constitution of 1992 with Amendments through 2010" (PDF). constituteproject.org. 6 Haziran 2017. 25 Haziran 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  63. ^ Unofficial translation of the 2014 constitution
  64. ^ "Iran (Islamic Republic of)'s Constitution of 1979 with Amendments through 1989" (PDF). constituteproject.org. 20 Eylül 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  65. ^ "Iraqi Constitution" (PDF). 28 Kasım 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  66. ^ "The Constitution of The Hashemite Kingdom of Jordan". 1 Ocak 1952. 26 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  67. ^ "Kuwait's Constitution of 1962, Reinstated in 1992" (PDF). constituteproject.org. 11 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  68. ^ "Draft Constitutional Charter For the Transitional Stage" (PDF). 25 Nisan 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  69. ^ "Maldives's Constitution of 2008" (PDF). constituteproject.org. 30 Aralık 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  70. ^ "Federal Constitution Incorporating all amendments up to P.U.(A) 164/2009" (PDF). Laws of Malaysia. 2 Şubat 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  71. ^ "Mauritania's Constitution of 1991 with Amendments through 2012" (PDF). constituteproject.org. 24 Ekim 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  72. ^ "Morocco Draft Text of the Constitution Adopted at the Referendum of 1 July 2011" (PDF). constitutionnet.org. Buffalo, New York: William S. Hein & Co., Inc. 2011. 30 Ekim 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  73. ^ "Oman's Constitution of 1996 with Amendments through 2011" (PDF). constituteproject.org. 29 Ekim 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  74. ^ "Part I: "Introductory"". Pakistani.org. 30 Ağustos 2001 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Haziran 2013. 
  75. ^ Mideastweb website.
  76. ^ "The Constitution". 24 Ekim 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  77. ^ "The Basic Law of Governance". 23 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  78. ^ "The Federal Republic of Somalia Provisional Constitution" (PDF). 24 Ocak 2013 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  79. ^ "The Constitution of the Tunisian Republic" (PDF). constitutionnet.org. 30 Ekim 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  80. ^ "United Arab Emirates's Constitution of 1971 with Amendments through 2004" (PDF). constituteproject.org. 25 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 
  81. ^ "The Constitution of the Republic of Yemen As amended on 20 February 2001" (PDF). constitutionnet.org. 22 Nisan 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2017. 

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]