Subrahmanyan Chandrasekhar

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Subrahmanyan Chandrasekhar
Doğum 19 Ekim 1910
Lahor
Ölüm 21 Ağustos 1995
Önemli başarıları Chandrasekhar limiti
Aldığı ödüller 1983 Nobel Fizik Ödülü

Subrahmanyan Chandrasekhar (19 Ekim 1910, Lahor - 21 Ağustos 1995)[1], Hint asıllı ABD'li astrofizikçi. A. Fowler ile birlikte 1983'te Kara delikerin yüksek kütleli yıldızların evrimlerinin son aşamarlından biri olduğunu matematiksel teori haline getirdiklerinden dolayı Nobel Fizik Ödülünü kazanmıştır. 1930 Nobel Fizik Ödülü sahibi Chandrasekhara Venkata Raman'in yeğenidir. Chandrasekhar limiti olarak bilinen astrofizik kavramını ortaya atmıştır.

Chandrasekhar, hayatının belirli aşamalarında yıldızların yapısı, Beyaz Cüceler, genelg örelilik, kuantum mekaniği, Hidrodinamik, fiziksel olaylarda denge ↵gibi pek çok farklı alanda çalışmalar yapmıştır. Cambridge Üniversitesi'nde↵ kendi↵ ismi ile anılacak olan beyaz cüce yıldızların merkezindeki bozunmuş ↵maddenin hızı ve yapısı hakkında teorik bir model geliştirmiştir. Buna göre hiçbir Beyaz Cüce, Gübeş'in 1.44 katından daha↵ büyük bir kütleye sahip olamaz, aksi taktirde bir karadeliğe dönüşebilir.[3] Teorinin yaratılması için Chandrasekhar, Jan Oort'un yarattı yıldız alanlarını inceledi ve bunlar kozmolojinin içindeki 20 farklı denklemi birleştirererk teorileştirdi. Jan Oort'un yarattığı sisteme ek olarak Chandrasekharı'ın teorisi tüm evrene uyarlanabilir durumdaydı. [2][3]

Çocukluk ve Eğitim[değiştir | kaynağı değiştir]

Chandrasekhar Subrahmanyan, 19 Ekim 1910 yılında Punjab'da dünyaya geldi. 10 kardeşli bir ailenin en büyük dördüncü üyesiydi. On iki yaşına kadar evde özel eğitim gören Chandrasekhar, toprak sahibi bir aileden geliyordu. Lise eğitimini 1922-25 yılları arasında Madras'ta bir Hindu Orta Okulunda yaptı. Subrahmanyan, Madras Üniversitesi'nde↵ eğitim gördü. Bitirme tezi, Compton Olayı üzerine idi. Doktora eğitimine Hindistan Devlet Bursu ile Cambridge Üniversitesi'nde devam etti. Akademik çalışmaları İstatistiksel mekanik üzerineydi.

Chandrastesekhar'ın astrofizik ile tanışması Royal Astronomical Society Profesörü Edward Arthur Milne↵ ile tanışmasıyla yaşandı. İstatistiksel mekanikte incelediği enomenlerin yıldız gözlemlerinin verileriyle denkleştiğini gören Chandrasekhar, bu alana yönelmeye karar verdi. Dejenere olmuş yıldızların veri analizleri üzerine yaptığı çalışmalardan dolayı Cambridge Üniversitesi'nden madalya aldı.[4]

Sonraki Yaşamı ve Akademik Kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Başlangıç kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ocak 1937'de Chandrasekhar, Chicago Üniversitesi'nde Dr. Otto Struve tarafından asistan olarak işe alındı. Sonrasında tüm akademik hayatını Chicago Üniversitesi'nde geçiren Chandrasekhar, Princeton gibi pek çok prestijli üniversitesinden gelen teklifleri reddetmiştir.

İkinci Dünya Savaşı↵ sırasında dönemdeki fizikçiler gibi o da savaş alanına yönelik araştırmalar yapmış, Ballistik savaş araçları hakkında laboratuvar çalışmasında bulunmuştur.[5]

Balistik çalışırken 1943 yılında Chandrasekhar, şok dalgaları ve yok edici etkileri üzerine iki makale yayımladı. Sonrasında buradNaki tecrübesini astrofizikte kullanacaktı. Robert Oppenheimer, Chandrasekhar'ı Mannhattan Projesi'ne davet etti. Chandrasekhar bu teklifi uzmanlık alanı olmadığı gerekçesiyle reddetti. Ancak Calutron makinesinin yapılmasını desteklemiş ve projede kullanılmasını ↵önermiştir. Chandrasekhar, Mannhattan Projesi sırasında oluşturulan parçacık hızlandırıcılarının atom çekirdeği hakkındaki fikirleri tamamıyla değiştireceğini ve Beyaz Cüce gibi çekirdeğin temel ↵özelliklerini yitirdiği uç koşullarda da insan bilgisini arttıracağını düşünüyodu.

Öğrencileriyle Yaptığı Çalışmalar[değiştir | kaynağı değiştir]

Chandra, Chicago Üniversitesi'nde akademisyen olarak çalıştığı 50 yılı aşkın süre boyunca (kabaca 1930-1980 yılları arası) 100 kadar akademik makalede yardımcı olarak ismi geçti. Kendi altında çalışan doktora öğrencilerinin kendisine "Chandra" demesini söylerdi. Emekli olana kadar↵ Chandra, 50 doktora öğrencisi yetiştirdi ve tezlerinde rehber oldu.

Dİğer Çalışmaları[değiştir | kaynağı değiştir]

Chandrasekhar, 1952-1971 yılları arasında The Astrophysical Journal dergisinin yayın editörlüğünü yaptı.

1990-1995 yılları arasında Chandrasekhar, Isaac Newton'ın↵ yazdığı fizik kitaplarının günümüz matematiği ve fiziği ile anlaşılabilir bir hale getirip yayınlamak için bir proje başlattı. ↵Projenin de ürünü olarak Isaac Newton'ın Philosophiae Naturalis Principia Mathematica kitabını "Newton's Principia for the Common Reader" (Sıradan Okuyucu için Principia) adında yeniden yayımlayarak bir popüler bilim kitabı olarak düzenlemiştir.

Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Chandrasekhar, 21 Ağustos 1995'te Chicago Üniversitesi'nde verdiği bir ders sırasında kalp krizinden hayatını kaybetti. [6]

Ölümünün Ardından[değiştir | kaynağı değiştir]

Ölümünün ardından NASA, Dünya yörüngesindeki X-Işını gözlemevine profesörün anısına Chandra X-ışını Gözlemevi adını vermiştir. 1999 yılında bulunan ve boyutu olmayan ve yeni keşfedilen bir sayıya Chandrasekhar Sayısı adı verilmiştir. Astrofizikçi ve Popüler Biliim yazarı Carl Sagan, kitabı Karanlık Bir Dünyada Bilimin Mum Işığı'nda "Matematiğin ardındaki temel estetiği Profesör Subrahmanyan Chandrasekhar'ın kitaplarından öğrendim" demiştir.

Ateizm[değiştir | kaynağı değiştir]

Chandrasekhar yaptığı hemen hemen her konuşmada pekçok defa ateist olduğunu dile getirmiştir.[7]

Bir keresinde Hinduizm hakkında içinde bulunduğu bir tartışmada şöyle demiştir: "Düşüncelerimi dolandırmadan açıkça ve cesurca söylüyorum, ben bir ateistim."[8]

Nobel ödülü[değiştir | kaynağı değiştir]

Profesör Chandrasekhar, 1983 yılında yıldızların evrimi ve yapısı ürettiği matematiksel yapıdan ötürü Nobel Fizik Ödülü'ne layık görülmüştür.

Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Bio-Chandrasekhar
  2. ^ Vishveshwara, C.V. (25 April 2000). "Leaves from an unwritten diary: S. Chandrasekhar, Reminiscences and Reflections" (.PDF). Current Science 78 (8): 1025–1033. http://www.ias.ac.in/currsci/apr252000/generalia.pdf. Erişim tarihi: 2008-02-27. 
  3. ^ Horgan, J. (1994) Profile: Subrahmanyan Chandrasekhar – Confronting the Final Limit, Scientific American 270(3), 32–33.
  4. ^ K.C. Wali, "Chandrasekhar vs. Eddington: An Unanticipated Confrontation", Physics Today, vol. 35, no. 10, pp. 33–40 (October, 1982)
  5. ^ O'Connor, J. J.; Robertson, E. F. "Subrahmanyan Chandrasekhar". Biographies. School of Mathematics and Statistics University of St Andrews, Scotland. http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Chandrasekhar.html. Erişim tarihi: 21 May 2012. 
  6. ^ "Nobel laureate's wife Lalitha Chandrasekhar dies at 102". The Hindu. 2013-09-07. http://www.thehindu.com/news/national/tamil-nadu/nobel-laureates-wife-lalitha-chandrasekhar-dies-at-102/article5101654.ece. Erişim tarihi: 2014-01-02. 
  7. ^ Kameshwar C. Wali (1991). Chandra: A Biography of Chandrasekhar. University of Chicago Press. ss. 304. ISBN 9780226870557. "SC: I am not religious in any sense; in fact, I consider myself an atheist." 
  8. ^ S. Chandrasekhar: the man behind the legend, Kameshwar C. Wali. Imperial College Press (January 1, 1997) ISBN 978-1860940385
  9. ^ "Grants, Prizes and Awards". American Astronomical Society. http://aas.org/grants/awards.php#russell. Erişim tarihi: 24 February 2011. 
  10. ^ "Past Winners of the Catherine Wolfe Bruce Gold Medal". Astronomical Society of the Pacific. http://astrosociety.org/membership/awards/pastbruce.html. Erişim tarihi: 24 February 2011. 
  11. ^ "Winners of the Gold Medal of the Royal Astronomical Society". Royal Astronomical Society. http://www.ras.org.uk/awards-and-grants/awards/268. Erişim tarihi: 24 February 2011. 
  12. ^ "Past Recipients of the Rumford Prize". American Academy of Arts and Sciences. http://www.amacad.org/about/rumford.aspx. Erişim tarihi: 24 February 2011.