Yunus Emre

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Yunus Emre
Yunus emre.jpg
Doğumu 1238[1]
Sivrihisar // Eskişehir [2]
Ölümü 1321[3]
Yunusemre, Mihalıçcık, Eskişehir[2]
Çağı 13.-14. yüzyıl
Bölgesi İç Anadolu Bölgesi
İlgi alanları Divan[4], Şiir, İslam

Yunus Emre (d. 1238[3][7] - ö. 1320), Anadolu'da Türkçe şiirin öncüsü[8] olan tasavvuf ve halk şairi[2]. Yunus Emre, Anadolu Selçuklu Devleti'nin dağılmaya ve Anadolu'nun[9] çeşitli bölgelerinde büyük-küçük Türk Beylikleri'nin kurulmaya başlandığı 13. yüzyıl ortalarından[10] Osmanlı Beyliği'nin kurulmaya başlandığı 14. yüzyılın ilk çeyreğine kadar Orta Anadolu havzasında Eskişehir’in Sivrihisar ilçesinde yer alan Sarıköy’de yetişmiş Ankara’nın Nallıhan ilçesindeki Taptuk Emre Dergâhı’nda yaşamıştır.

Türk tasavvuf edebiyatı sahasında kendine has bir tarzın kurucusu olan Yunus Emre, Ahmed Yesevî ile başlayan tekke şiiri geleneğini özgün bir söyleyişle Anadolu’da yeniden ortaya koymuştur. Yalnız halk ve tekke şiirini değil, divan şiirini de etkileyen Yunus Emre, tasavvufla beslenen dizelerinde insanın kendisiyle, nesnelerle, Allah'la olan ilişkilerini işledi, ölüm, doğum, yaşama bağlılık, İlahi adalet, insan sevgisi[11] gibi konuları ele aldı. Çağının düşünüş biçimini ve kültürünü konuşulan dille, yalın, akıcı bir söyleyişle dile getirdi. Yunus Emre'nin şiirleri daha söylenip yazıldığı tarihten itibaren ezberlenip okunmaya başlanmış, 14. yüzyıldan itibaren abdallar ve dervişler vasıtasıyla Osmanlı fetihlerine paralel şekilde bütün Anadolu ve Rumeli coğrafyasına yayılmıştır. Şiirleri aynı zamanda asırlardan beri Anadolu’da ve Rumeli’de faaliyet gösteren tarikatların ortak düşüncesi ve sesi haline gelmiş, Alevi-Bektaşi edebiyatı ile Melami-Hamzavi edebiyatının meydana gelmesine sebep olan halk edebiyatının kaynağı olmuştur. Yunus Emre 20. yüzyılda yeniden dikkat çekti ve yansıttığı insan sevgisi bakımından yeni bir gözle değerlendirildi. 1991 yılı, UNESCO tarafından Yunus Emre'nin doğumunun 750. yılı[12] olarak anılmıştır.[13].

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunus Emre, Bâbâîler isyanının patlak verdiği ve Anadolu Selçuklu Devleti'nin Kösedağ Savaşı’nda Moğollara mağlup olarak çöküş dönemine girdiği Anadolu tarihinin en karışık dönemlerinden birinde dünyaya gelmiştir. Adnan Erzi tarafından Beyazıt Devlet Kütüphanesi′nde bulunan ve Yunus Emre'nin vefat tarihini 1320 olarak veren ve vefat tarihinde 82 yaşında olduğunu gösteren 7912 numaralı yazmaya göre doğum tarihi 1238 olarak kabul edilmektedir.[11] Yunus Emre’nin doğum yeri hakkındaki rivayetlere dayanan görüşler tutarsızdır. Ancak onun Batı Anadolu’da Sakarya nehri çevresinde bir yerde doğmuş olabileceği ihtimali yüksektir. Yûnus Emre şiirlerinde adının “Yunus” olduğunu söyler. Şiirlerinde isminin önüne “Âşık, Bîçâre, Koca, Tapduklu, Miskin, Derviş” gibi sıfatlar da getirmektedir. Aşık manasına gelen “Emre” lakabıysa on bir şiirinde geçer.[14][15]

Yunus Emre’nin hayatı hakkında değişik rivayetler, söylentiler mevcuttur. En çok yazılan ve dile getirilen, Yunus’un Tapduk Emre’nin dergahına girip olgunluğa erişmesidir. Yunus Emre, Hacı Bektaş-ı Veli Dergâhında[16] bulunduysa da[17], manevi yükselişini Hacı Bektaş-ı Velî′nin kendisini yolladığı Taptuk Emre Dergâhı'nda yaşamıştır ve dergâha çok hizmetler etmiştir[18]. Yunus Emre, Bektaşî geleneğinde ümmî kabul edilmekteyeken Halvetî geleneğine göre alim bir müftüdür. Eski kaynaklarda da Yûnus Emre’nin ümmîliğinden söz edilmektedir. Âşık Çelebi, Yûnus’un medresede başarılı olamayıp Tanrı mektebi'nde ders okuduğunu ifade eder. Ancak Medrese öğrenimi görüp görmediği, icâzet alıp almadığı hususu açık değilse de Yûnus iyi bir tahsil görmüştür. O devrin ilmî ve felsefî sistemlerine Yûnus’un divanında yer yer beliğ işaretler vardır. Bu nedenle Yûnus’un ümmîliği hakkındaki gelenek tarihî bir hakikatı yansıtmaz. Onun şiirlerinde kafiye zoruyla giren Farsça ve Arapça kelimelere, tasavvufi kelimelere ve bilginin getirdiği söz ve terkiblere pek sık rastlanır. Hatta o, yalnız müneverlerin dilinde yer alan sözleri de bol bol kullanmıştır. Mevlana’nın tesiriyle Divan-ı Kebir’den ve İran’ın en büyük şairi Sadi’den tercüme yapacak kadar Farsça bilmekteydi. Yunus, Kur'an'ı anlayacak kadar Arapçaya da vakıftı. O devirler için en büyük bir bilgi kaynağı olan Kur'an ve hadis kültürünü anlayarak ve kavrayarak bildiği aşikardır. Yunus, Peygamberler tarihini de çok iyi bilmektedir. Yunus, Hind-İran, Yunan-Roma mitolojisinden Kuran-ı Kerim’deki peygamberlerin kıssalarından, hususiyetlerinden, Leyla ile Mecnun, Ferhad ile Şirin gibi klasik edebiyata geçmiş aşıklardan bahsetmesi onun tüm bunlara vakıf olduğunu göstermektedir. Bu nedenle okuma yazma bilmez bir köylü olması imkansız gözükmektedir.

Yunus'un yaşadığı yıllar[9], Anadolu Türklüğü'nün Moğol akın ve yağmalarıyla, iç kavga ve çekişmelerle, siyasî otorite zayıflığıyla, dahası kıtlık ve kuraklıklarla perişan olduğu yıllardır. 13. Yüzyıl'ın[9] ikinci yarısı, sadece siyasi çekişmelerin değil, çeşitli mezhep ve inançların, batınî ve mutezilî görüşlerin de yoğun bir şekilde yayılmaya başladığı bir zamandır. Böyle bir ortamda, Hacı Bektaş-ı Velî, Ahî Evrân gibi ilim ve irfan önderleriyle birlikte Yûnus Emre, Allah sevgisini[19], aşk ve güzel ahlâkla ilgili düşüncelerini, İslam tasavvufunu işleyerek yüceltmiştir. Yûnus, bazı şiirlerinde, ilden ile yürüyüp dost sorduğunu, Urum’da, Şam’da kendisi gibi bir garip bulamadığını, âşık olup gurbet ilinde mecnûn gibi gezdiğini; Kayseri, Tebriz, Sivas, Maraş, Bağdat, Nahcivan, Şiraz şehirlerini ve bütün Yukarı illeri (Azerbaycan’ı) dolaştıktan sonra Rum’da, yani Anadolu’da bir müddet kışlayıp baharda sılaya döndüğünü söylemektedir. Yûnus’un seyahatlerinin sebepleri, bunların ne şekilde gerçekleştiği tam olarak bilinmese de tarikatlar döneminde seyahat sûfîlerin hayatında nefis terbiyesinin önemli bir unsuruydu.

Fikrî ve edebî kişiliği[değiştir | kaynağı değiştir]

« «Gelün tan'şık idelüm, işün kolay tutalum, sevelüm sevilelüm, dünya kimseye kalmaz.”»[20] »

Bir halk rivayetine göre Yunus 3000 şiir söylemiş, daha sonra Molla Kasım adlı bir zâhid bunları şeriata aykırı bularak 1000 tanesini yakmış, 1000 tanesini suya atmış, kalan 1000 şiiri okurken, “Derviş Yûnus bu sözü eğri büğrü söyleme/Seni sîgaya çeken bir Molla Kasım gelir” beytine rastlayınca pişman olup tövbe etmiş ve Yûnus’un velîliğine inanmıştır. Bu inanışa göre yakılan şiirler gökte melekler, suya atılanlar balıklar, kalan şiirler de insanlar tarafından okunmaktadır. Yûnus Emre'nin 417 şiirinden 138’i aruz, diğerleri hece vezniyle yazılmıştır. Yunus Emre ile ilgili önemli bir mesele de hangi şiirlerin Yûnus Emre’ye, hangilerinin Bursalı Âşık Yûnus’a veya başka bir Yûnus’a ait olduğunun tesbit edilmesidir. Bundan dolayı bugüne kadar tam bir Yûnus Emre divanı ortaya konulamamıştır. Sağlığında düzenlediği divanı bulunamadığı için günümüzdeki divanları derlemedir. Yûnus’un şiirleri semâi ve gazel tarzında kaleme alınmıştır. İlâhi, nefes veya nutuk başlıkları altında kaydedilen şiirleri farklı birer edebî tür değildir. İlâhi, nefes ve nutuk, mutasavvıf şairlerin hak ve hakikatten söyledikleri kelâmlardır. Varlıkların her zerresinde Tann'yı arayışını coşkun bir şekilde dile getirmiştir. Yunus bu duygu ve bilgiyle olgunlaşıp[21] derinleşen, bazen coşkun[19] bazense rind ve her haliyle cana yakın görünümde bir derviştir. Yunus, düşünüş ve inanışlarını büyük bir sadelik ve kolaylıkla şiirleştirmeye muvaffak olmuştur.[22] İslami taassubun, üzerinde durmaktan çekindiği birçok mesele ile "cennet, cehennem, sırat" ve benzeri gibi kavramlar, onun en zeki ve en hür düşüncelerine mevzu olmuştur. Derviş geçinenleri ve devlet adamlarını en acımasız şekilde yermiştir. Şiirlerini, önceleri sehl-i mümteni denilen her dilin söyleyemeyeceği bir açıklık ve kolaylıkla terennüm edilmiştir.

Ölümü ve sonrası[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunus Emre'nin anısına yapılan Büyükçekmece, İstanbul'daki heykeli ve temsili büstü.
Yunus-Emre-Çeşmesi Viyana´nın Türkenschanzpark parkında bulunmaktadır.

Yûnus Emre, "Risalet-ün Nushiyye" adlı mesnevîsinin sonunda verdiği;

"Söze târîh yedi yüz yediydi, Yûnus cânı bu yolda fidîyidi."[11]

Beytinden anlaşıldığı kadarıyla H. 707 (M. 1307-8) tarihlerinde hayattadır. Yûnus Emre şiirlerinde kendisini “şairler kocası”, “bir âşık koca” diye niteleyerek uzun bir ömür sürdüğünü îmâ eder. Yûnus’un vefat tarihi ve kabriyle ilgili bilgiler de uzun yıllar tartışma konusu olmuştur. Beyazıt Devlet Kütüphanesi’ndeki belgeye göre vefat tarihi 1320 kabul edilmektedir. Yûnus Emre'nin vefat tarihi ve kabriyle ilgili bilgiler de uzun yıllar tartışma konusu olmuştur. Beyazıt Devlet Kütüphanesi’ndeki belgeye göre vefat tarihi 1320 kabul edilmektedir.[19] Yunus Emre dışında Osmanlı tarihi boyunca Yunus adında başka şairler de yaşamıştır. Bunlardan en önemlisi 1439 yılında vefat ettiği belirtilen Bursalı Aşık Yunus’tur. Yunus Emre Tabduk Emre müntesibidir. Âşık Yunus ise Emir Sultan yolunda bir şairdir. Bursa’da Yunus Emre’ye ait olduğu iddia edilen mezar da ona aittir.

Sultan II. Murad devrinde Osmanlılara esir düşen György adlı bir Macar tarafından yazılan “Tractatus” adlı eserde Yunus’a ait iki ilâhi kaydedilmiştir. Bu akıncı ocaklarında ve zâviyelerde besteli Yunus ilâhilerinin okunduğunu göstermektedir. Yunus Emre üzerine yayın ve incelemeler ulusal uyanışın da başlangıç dönemi olan 19. yüzyılın sonları ile 20. yüzyılın başlarına rastlamaktadır. Divan-ı Aşık Yunus Emre adı altında Yunus şiirlerinin topluca, basılı olarak sunuluşu 1885, 1902, 1909 yıllarındadır. Osmanlı İmparatorluğunun son döneminde Yunus Emre üzerine ilk yayınlar II. Meşrutiyet dönemindedir. 1918'de Fuad Köprülü'nün ünlü eseri Türk Edebiyatında İlk Mutasavvıflar, 1911 yılında Fuad Köprülü Türk Yurdu dergisinde, 1913 yılında Rıza Tevfik Büyük Duygu dergisinde Yunus Emre ile ilgili kaleme aldıkları yazıların bir sonucu olacaktı. Tanınmış Rus şarkiyatçısı Vladimir Gordlevskiy tarafından yazılan makalelerde, 1920’li yıllarda Türkiye’de çok sayıda insanın, Yunus Emre’nin sadece adını değil, aynı zamanda onun şiirlerini de bildiğini, özellikle, tarikatlara bağlı olan dervişlerin, Yunus Emre şiirlerini ezberden okuduğunu belirtmiştir. Cumhuriyet devrinde Burhan Toprak ve Abdülbaki Gölpınarlı'nın derleyip yayınladığı Yunus Emre divanları yayınlandı.

Onun şiirleri, hem içeriği hem biçimi hem de dili itibarıyla musiki ile bütünleşecek özellikteydi. Yunus Emre'nin şiileri güfte olarak hemen besteleriyle buluştu. Bir ermiş olarak kabul edilip sevilen Yunus Emre’nin ilahilerinin yer aldığı risaleler, kutsal kabul edildi. Yunus kitapları da tıpkı kutsal kitap gibi deri, kumaş gibi mahfazalar içinde korundu. Söz olarak ses olarak nesilden nesile aktarıldı. Kandiller, bayramlar, Cuma geceleri, ramazanlar, teravihler, ölümler, doğumlarda bu ilahiler söylendi. Yahya Kemal’in bir yazısında da belirttiği gibi çocuklar okula başlarken yapılan âmin alaylarında ilk onun ilahilerini duydular. Tarikat ayinlerinde onun ilahileri okundu. Hiçbir tarikat onu kabullenmekte ve benimsemekte bir sıkıntı çekmedi. Halvetî, Nakflî, Kadirî, Rufaî tarikatlarının yanı sıra Alevî erkanlarında, Bektaşî meydanlarında yine o vardı. Onun ilahileriyle Türk musîkisi önemli eserler kazandı. Yunus Emre şiirlerinin bestelenmesi sadece dinî musiki ile sınırlı kalmadı. Bu şiirlerin Türk Halk Müziği, Türk Sanat Müziğii, pop ve rock tarzında bile besteleri yapıldı. Hatta Yunus Emre ilk Türk Oratoryasının da konusu oldu. Ahmet Adnan Saygun tarafından 1942’de, "Yunus Emre Oratoryosu" bestelendi ve geniş bir ilgiye mazhar oldu. Ayla Algan 1969 yılında Yunus’un şiirlerinden oluşan "Bana Seni gerek seni" plağını çıkardı. Zekai Dede’den Sadettin Kaynak’a; Muzaffer Ozak’tan Ahmet Hatipoğlu’na Abdullah Dede’den Fehmi Tokay’a, Cüneyt Kosal’dan Selahattin İçli’ye Hacı Faik Bey’den Bekir Sıtkı Sezgin’e, Rıfat Bey’den Etem Üngör’e kadar onlarca bestekar onun şiirlerini besteledi.

Türbesi[değiştir | kaynağı değiştir]

200 Turkish lira symbol 8x10px.png banknotu üzerinde[23] Yunus Emre portresi[24].

En eski kaynaklar Yûnus Emre'nin mezarının Sivrihisar yakınlarındaki Sarıköy’de olduğu belirtmektir. Sarıköy’deki mezar Ankara-Eskişehir demiryolu hattının yapılması esnasında 6 Mayıs 1946 tarihinde açılmış, kabirdeki bakiyeler geçici mezara nakledilmiştir. Kafatası üzerinde yapılan incelemeler sonucu iskeletin 6 asırdan önceye ve 80 yaşında ölmüş bir adama ait bulunduğunu söylenmiştir. Mezar geniş bir bahçe içine alınmış, medhal kapısına Yunus Emre'nin bir mısrasındaki sevelim sevilelim sözü merkadın altındaki çeşmeye ise Hakdan inen şerbeti içtik elhamdülillah mısrası işlenmiş 1970’te yeni yapılan bir anıtmezara taşınırken kemiklerinin konduğu tabutta 20 binden fazla bir halk kitlesi tarafından kucaklanarak yeni merkadine götürülmüştür.[25] Fuad Köprülü, Abdülbaki Gölpınarlı ve Faruk K. Timurtaş da Yûnus’un mezarının burada yer aldığını kabul ederler. Ancak Yunus Emre'nin mezarı olduğu iddia edilen[3] pek çok mezar ve türbe vardır. Gezgin Evliya Çelebi'nin seyahatnamesinde Karaman ile ilgili olarak "Kirişçi Baba Camii avlusunda Yunus Emre Hazretlerinin merkadi bulunmaktadır"[25] yazmaktadır. Yunus Emre'nin şiirlerinde bahsi geçen 23 yerleşim birimi isminden 20 tanesinin şu anda Karaman ili sınırları içerisinde[25] bulunan köy, kasaba, ören yeri isimleri ile birebir aynı olması Yunus Emre'nin bugün Karaman olarak adlandırılan ilin sınırları içersindeki bölgede yaşadığı ve belkide orada vefat ettiği şeklinde yorumlara neden olmuştur.[25]. Ayrıca, mutasavvıf Niyazi Mısri de Yunus Emre'nin mezarının (veya makamının) Limni Adası'nda bulunduğunu ifade etmiştir.

Eskikeşhir'deki Sarıköy ve Karaman dışında, Bursa; Aksaray ili Ortaköy ilçesi'nde; Ünye; Manisa'nın Kula ilçesi Emre mahallesi; Erzurum, Tuzcu(Dutçu) mahallesi; Isparta'nın Gönen ilçesi; Afyonkarahisar ilinin Sandıklı ilçesi; Sivas yakınında bir yol üstü. Ayrıca Tokat'ın Niksar ilçesinde ve Azerbaycan’da Şeki[26] şehrinde de Yunus Emre'ye ait makamlar bulunmaktadır.

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Divan[değiştir | kaynağı değiştir]

Yunus Emre'nin şiirleri[9] bu Divanda[27] toplanmıştır. Şiirler aruz ölçüsüyle ve hece ölçüsüyle[10] yazılmıştır. Fatih nüshası, Nuruosmaniye nüshası, Yahya Efendi nüshası, Karaman nüshası, Balıkesir nüshası, Niyazi Mısrî nüshası, Bursa nüshaları (kopya) bulunmaktadır.

Risaletü'n - Nushiye[değiştir | kaynağı değiştir]

1307'de yazıldığı sanılmaktadır. Eser, mesnevi tarzında yazılmıştır ve 573 beyitten oluşmaktadır. Eser; dinî, tasavvufî, ahlakî bir kitaptır[28] "Öğütler kitabı" anlamına gelmektedir.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Konusu olduğu eserler[değiştir | kaynağı değiştir]

Aşk'ın Kandili", Galip Argun

  • Yunus Emre - " Aşkın Yolculuğu" Dizisi TRT 1

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Gazi Üniversitesi. "Yunus Emre (doğum ve ölüm tarihi)". 28 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20151228160458/http://w3.gazi.edu.tr:80/~ertan/yunus.html. Erişim tarihi: 6 Ocak 2014. 
  2. 2,0 2,1 2,2 Doğan Kaya (1984). "Yunus Emre'nin Aksaray Ortaköy'deki Mezarı Üzerine Düşünceler". Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araştırmaları Merkezi. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304192945/http://dogankaya.com/fotograf/yunus_emrenin_mezari_uzerine_dusunceler.pdf. Erişim tarihi: 6 Ocak 2014. 
  3. 3,0 3,1 3,2 Fahri Yetim (1 Haziran 2005). "Yunus Emre'nin Kabri İle İlgili Görüşler Üzerine". Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Dergisi. http://sbd.ogu.edu.tr/makaleler/6_1_Makale_10.pdf. Erişim tarihi: 11 Ocak 2014. 
  4. ^ Timurtaş, F. K. 2009, Yunus Emre and his Divan, Babıali Yayınları. (İngilizce)
  5. ^ Semra Saraçoğlu. "Yunus Emre ve Dante’nin La Vita Nuova Adli Eserinde Yüceltme". Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi. 12 Ocak 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20140112200105/http://www.gefad.gazi.edu.tr/window/dosyapdf/2005/2/2005-2-343-352-20-semrasaracoclu.pdf. Erişim tarihi: 6 Ocak 2014.  (İngilizce)
  6. ^ "Yunus Emre ve Tapduk Emre". Sandıklı TSO. 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160305151544/http://sandiklitso.org.tr/sandikli.php?sayfa=yunustapduk. Erişim tarihi: 13 Ocak 2014. 
  7. ^ "Yunus Emre Sevelim Sevilelim". Eskişehir Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. http://www.eskisehir.gov.tr/sarici/ekitap/yunusemresevelimsevilelim-kc.pdf. Erişim tarihi: 6 Ocak 2014. 
  8. ^ Gazi Üniversitesi. "Yunus Emre Kimdir?". 10 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150710163732/http://mebk12.meb.gov.tr:80/meb_iys_dosyalar/16/05/964558/icerikler/yunus-emre-kimdir_70210.html. Erişim tarihi: 6 Ocak 2014. 
  9. 9,0 9,1 9,2 9,3 İbrahim Agah Çubukçu (1996). Yunus Emre ve Din Felsefesi. Ankara Üniversitesi, Dergisi. http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/37/748/9548.pdf. Erişim tarihi: 11 Ocak 2014. 
  10. 10,0 10,1 Emek Üşenmez (2013). Yunus Emre Divanında Türkçe İslami Terimler. Turkish Studies. http://www.turkishstudies.net/Makaleler/205419921_37%C3%BC%C5%9Fenmez_emek_625-644.pdf. Erişim tarihi: 11 Ocak 2014. 
  11. 11,0 11,1 11,2 Mustafa Tatcı. "Divan-ı Yunus Emre". Kültür ve Turizm Bakanlığı, E-Kitap. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10663,metinpdf.pdf?0. Erişim tarihi: 11 Ocak 2014. 
  12. ^ Eskişehir Belediyesi, Tüzel Kişi (5 Kasım 2008). "T.C. Eskişehir İli Yunusemre Belediye Başkanlığı". Eskişehir Belediyesi. 10 Mayıs 2015 tarihinde [www.mihder.org.tr/userfiles/file/YUNUSEMRE.doc kaynağından] arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150510113813/http://www.mihder.org.tr/userfiles/file/YUNUSEMRE.doc. Erişim tarihi: 12 Ocak 2014. 
  13. ^ "UNESCO Genel Konferansları Tarafından İlan Edilen Anma ve Kutlama Yıldönümleri". UNESCO Türkiye. 9 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160109005645/http://unesco.org.tr:80/dokumanlar/anmakutlama/anma_kutlama.pdf. Erişim tarihi: 12 Ocak 2014. 
  14. ^ Büyük Larousse, Milliyet Gazetesi Yayınları, Cilt-7, "Emre"
  15. ^ Türk Dili Sözlüğü, Orhan Hançerlioğlu, Remzi Kitabevi, Sayfa-275
  16. ^ Seyfullah Korkmaz (2011). Ahmed Yesevî ve Hacı Bektaş Veli Aralarındaki Bağlar, Fikirleri, Tesirleri ve Türk İslâm Edebiyatına Katkıları. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. http://sbe.erciyes.edu.tr/dergi/sayi_11_18_Korkmaz.pdf. Erişim tarihi: 12 Ocak 2014. 
  17. ^ Rıza Zelyut (2000). Hacı Bektaş-ı Veli. Gazi Üniversitesi. http://w3.gazi.edu.tr/~ertan/hbveli.htm. Erişim tarihi: 12 Ocak 2014. 
  18. ^ Vilayetname'deki Söylencelere Göre Hacı Bektaş-ı Veli. HacıBektaş.com. 2 Ocak 2014. http://www.hacibektas.com/index.php?id=vialyetname. Erişim tarihi: 12 Ocak 2014. 
  19. 19,0 19,1 19,2 Esra Akbalık (2013). "Yunus Emre'nin Şiirlerinde Gönül İmgesi". Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt6/cilt6sayi26_pdf/akbalik_esra.pdf. Erişim tarihi: 11 Ocak 2014. 
  20. ^ "Günün Sözü, Yunus Emre Der ki;". Radyo 7. 16 Ocak 2014. 12 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160312151447/http://radyo7.com/icerik/1664/yunus-emre-der-ki.html. Erişim tarihi: 27 Şubat 2014. 
  21. ^ Cahit Öztelli. Yûnus Emre. Özgür Yayınları, 1984.
  22. ^ Zekeriya Başkal, "Turfanda Aşk: Modern Zamanlarda Yunus Emre Yorumları", Sütun, 2011.
  23. ^ "Türk Lirası’nda yeni yüzler". NTVMSNBC. 3 Ekim 2008. 13 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20141213094422/http://arsiv.ntvmsnbc.com:80/news/461129.asp. Erişim tarihi: 6 Ocak 2014. 
  24. ^ "E 9 - İkiyüz Türk Lirası I. Tertip". TCMB. 29 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20140829081908/http://www.tcmb.gov.tr/yeni/banknote/E9/200tl.htm. Erişim tarihi: 6 Ocak 2014. 
  25. 25,0 25,1 25,2 25,3 "Türk Dilinin Başkenti Karaman". Türk İdareciler Derneği. Mart, 2011. http://www.tid.web.tr/ortak_icerik/tid.web/144/89-104%20%C3%B6zel%20dosya%20karaman.pdf. Erişim tarihi: 11 Ocak 2014. 
  26. ^ "T.C Cumhurbaşkanlığı: Azerbaycan". TCCB. 16 Ağustos 2010. 3 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20131203002609/http://www.tccb.gov.tr/yurt-disi/254/76979/azerbaycan.html. 
  27. ^ Yazar: Mustafa Tatcı. Yûnus Emre Dîvânı. Akçağ Yayınları, 1998.
  28. ^ TATÇI, Mustafa (2005), Yûnus Emre Divân ve Risâletü’n-Nushiyye, İstanbul: Sahhaflar Yay.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]