Yanıkkaval, Şenkaya

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Tarih ve Kültürel Yapısı[değiştir | kaynağı değiştir]

Yanıkkaval
Ülke  Türkiye
İl Erzurum
İlçe Şenkaya
Coğrafi bölge Doğu Anadolu Bölgesi
Nüfus
 (2000)
 • Toplam 941
Zaman dilimi [[UTCUTC+03.00]] (UDAZD)
İl alan kodu 0442
Posta kodu 25370

Yanıkkaval, Erzurum ilinin Şenkaya ilçesine bağlı mahalledir.Eski ismi Kamhıs'tır.(ermenice).Yanıkkaval köyü tarihi bir öneme sahiptir.Tarihi kaynaklara göre burada Anadolu Selçuklu Devletine ait mimari eserler ve yerler vardır.

Kamhıs (Yanıkkaval) Kalesi ve Mağara Kiliseleri   

Kalenin ve Kiliselerin ne zaman ve nasıl yapıldığı bilinememektedir. Balkaya vadisine hakim konumdadır. Selçuklular tarafından tarafından yapılmış olduğu tahmin edilmektedir, Kamhıs 1550 tarihinde bir nahiye addolunup, Ardahan sancağına bağlanmıştır.

"Kamhıs Kilisesi" Yanıkkaval (Kamhıs) köyünün batısında, Balkaya vadisinde yer alır. Asıl Kilise yıkılmış olup küçük bir bölümü ayaktadır. Asıl kilisenin kuzeyinde bir tepe yamacında kayalık içerisine oyulmuş durumda Mağara Kiliseleri yer alır. 

İnanç Yapısı[değiştir | kaynağı değiştir]

Köyün yerli halkı tamamı Oğuzların Kargın boyuna mensup Türkmenlerdir.Köy Alevi Türkmen köyüdür. Anadolu'da en eski Alevi mürşid ocaklarından biri olan Dede Kargın Ocağına bağlı ve mensupturlar.Köyde Dede Kargın soyundan gelenlere ait türbeler vardır.Köy halkı Erzurum Şenkaya'ya 1810-1813 yılları arası Malatya'dan geldiği bilinmektedir.

Dil[değiştir | kaynağı değiştir]

[değiştir | kaynağı değiştir][değiştir | kaynağı değiştir]

Mahallenin tarihinden ve cografyasindan kaynaklanan zengin birçok kültürlü yapisi vardir. Mahallenin şivesi genel olarak Malatya ve Erzurum agzi ile benzer olmakla birlikte "ts" "dz" ciftsessizlerinin kullanilmasi ve azeri lehcesinde ve Erzurum sivesinde yoğun kullanilan acik "e" sesinin olmamasi ile genel Erzurum agzindan ayrilarak daha cok Güneydogu Karadeniz sivesine benzerlik gösterir. Örnegin "gece" yerine "dzedze", "ne yapacagim" yerine "n'edetsam" "kücük" yerine "tsütsük" kullanimi tipiktir. Kelime zenginligi bakimindan da günlük dilde rusca, ermenice ve rumca kökenli pek cok kelime kullanilir.

Örnek olarak:

  • Sinor (Rumca Sinor'dan): Sinir,hat
  • Ahlad (Rumca axladi'den): Armut
  • Tamas (Rumca damaskinon'dan): Erik
  • Zirza (Rumca Zirza'dan): Kapi mentesesi
  • Andra (Rumca Ander'den): Lanet olasi. Ör:Andra kalasin!
  • Kekeç (Rumca Kakats'dan):Kekeme
  • Gazgal(Rumca Kazgal'dan) : Uzun boylu bicimsiz insan tipi
  • Kofo (Rumca Kofos'dan): Sagir, ici bos
  • Gıllan(Rumca Kulunga'dan): Yuvarlanmak
  • Guzzik (Ermenice'den): Kambur
  • Poşa (Ermenice Posha'dan): çingene kadın
  • Tanko (Ermenice Tango'dan) : Afilli, sosyetik
  • Bedira (Ermenice Bedra'dan ): Kova, büyük kap
  • Haguz (Ermenice Agos'dan): tarlada acilan sulama arki
  • Haşıl (Ermenice Hashil'dan) : bir tür yemek

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Ankaraya 1040 km. Erzurum iline 157 km, Şenkaya ilçesine 30 km uzaklıktadır.

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Mahallenin iklimi, karasal iklim etki alanı içerisindedir.

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Mahallenin ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıllara göre mahalle nüfus verileri
2007
2000 941
1997 836

Altyapı bilgileri[değiştir | kaynağı değiştir]

MAYIS - EYLÜL Ayları arsında yaylacılık geleneği sürmektedir. Mahallede ilköğretim okulu vardır. Mahallenin içme suyu şebekesi ve kanalizasyon şebekesi yoktur. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Mahalleye ulaşımı sağlayan yol stabileze (bozuk) yoldur. Asfalt değildir. Mahallede elektrik ve sabit telefon vardır.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]