Sodyum nitrat

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Sodyum nitrat
Sodyum nitrat kristalleri
NaNitrate.png
NaNO3 3D top modeli
Tanımlayıcılar
CAS numarası 7631-99-4
PubChem 24268
EC numarası 231-554-3
UN numarası 1498
RTECS numarası WC5600000
SMILES
InChI
ChemSpider 22688
Özellikler
Molekül formülü NaNO3
Molar kütle 84.9947 gr/mol
Görünüm Beyaz toz ya da renksiz kristaller
Koku tatlı
Yoğunluk 2.257 gr/cm3, katı
Erime noktası

308 °C

Kaynama noktası

380 °C (bozunur)

Çözünürlük (su içinde) 73 gr/100 mL (0 °C)
91.2 gr/100 mL (25 °C)
180 gr/100 mL (100 °C)
Çözünürlük () amonyak, hidrazinde çok çözünür
alkolde çözünür
piridinde çok az çözünür
asetonda çözünmez
Tehlikeler
Ana tehlikeler Oksitleyici, tahriş edici
NFPA 704
NFPA 704.svg
0
1
0
Parlama noktası Yanıcı değildir
LD50 3236 mg/kg
Belirtilmiş yerler dışında verilmiş olan veriler, standart haldedir. (25 °C, 100 kPa)
Bilgikutusu kaynakları

Sodyum nitrat formülü NaNO3 olan kimyasal bileşiktir . Güherçile den ayırmak için Şili güherçilesi (bu ülkede büyük miktarda yığınlar halinde bulunması nedeniyle bu ad verilmiştir) adı da verilen bu beyaz renkli kristal tuz, potasyum nitrata oranla suda çok fazla çözünmektedir. Havadan nem çeker.

Sodyum nitrat gıda katkısı ve gübrelerde, piroteknik malzeme olarak, duman bombasının içeriğinde, katı roket itici yakıtı olarak kullanıldığı gibi, cam ve seramik sektöründe de kullanılır. Bileşik bu amaçlar için kullanılmak için Şili’de bulunan geniş güherçile yataklarından çok miktarda çıkarılmaktadır.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Şili güherçilesinin Avrupa’ya ilk sevkiyatı 1820 ya da 1825 yılında İngiltere’ye gerçekleşse de herhangi bir alıcı bulunamadığından dolayı gümrük ücretini ödememek için denize döküldü.[1][2] Ancak zamanla, Güney Amerika güherçile madenciliği karlı bir iş haline geldi (1859 yılında, sadece İngiltere 47,000 metrik ton tüketti[2]). Şili, Pasifik Savaşı (1879-1884)nda Peru ve Bolivya müttefik kuvvetlerine karşı savaştı ve bütün zengin maden yataklarını aldı. 1919 yılında, Ralph Walter Graystone Wyckoff X ışını kristalografisini kullanarak sodyum nitratın kristal yapısını belirledi.

Kaynakları[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Notlar ve yararlanılan kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ S. H. Baekeland "Några sidor af den kemiska industrien" (1914) Svensk Kemisk Tidskrift, p. 140.
  2. ^ a b Friedrich Georg Wieck, Uppfinningarnas bok (1873, Swedish translation of Buch der Erfindungen), vol. 4, p. 473.

Daha fazla bilgi için[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Barnum, Dennis (2003). "Some History of Nitrates". Journal of Chemical Education 80: 1393–. DOI:10.1021/ed080p1393.