Portal:Tarih

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Vikipedi Portalleri: Sanat • Kültür • Coğrafya • Sağlık • Tarih • Matematik • Bilim • Askeriye • Toplum • Din • Teknoloji

Portal Tarih Portalı Kategori ağaç Kategoriler Proje Proje
düzenle Tarih Portalı
Tarih Portalı.png

Tarih, araştırma alanı olarak, insan kayıtlarına, yazılı ya da sözlü kaynaklara dayanır. Tarihi bilgi, geçmişteki olaylara ilişkin bilinenlerin, tarihe ilişkin güncel düşünce çerçevesiyle yorumlanmasıyla oluşur.

Tarih kelimesinin Batı dillerindeki tüm karşılıkları Grekçe istoria, istorien sözcüğünden gelmektedir. (Latince: his-toria, İtalyanca: storia, Fransızca: histo-rie, İngilizce: history, Almanca: Histo-rie). İyonya lehçesinde bildirme, haber alma yoluyla bilgi edinme anlamlarında kullanılan kelime, Attika lehçesinde görerek, tanık olarak bilme anlamlarının yanı sıra çok daha geniş bir anlam içeriğiyle fizik, coğrafya, astronomi, bitki ve hayvan bilgisi ve hatta giderek doğa bilgisini kapsayacak şekilde kullanılmıştır.

Daha fazlası...

düzenle Seçilen tarihsel karakter
Cameo Claudius Cdm Paris Chab220.jpg
Claudius, (d. 1 Ağustos M.Ö. 10 - ö. 13 Ekim 54) (başa geçmeden önceki adı Tiberius Claudius Drusus Nero Germanicus) Julio-Claudian hanedanının dördüncü Roma imparatorudur. 24 Ocak 41'den 54 yılında ölümüne kadar hüküm sürmüştür. Drusus ve Küçük Antonia'nın oğlu olarak Galya'da Lugdunum'da (bugünkü Lyon) doğmuştur. İtalya dışında doğmuş ilk Roma imparatorudur.

Claudius imparator olmasına pek ihtimal verilmeyen biriydi. Anlatılanlara göre bir sakatlığı vardı ve 37 yılında yeğeni Caligula ile birlikte konsül olana kadar ailesi kendisini kamu görevlerinden muaf tutmuştu. Bu zafiyeti Tiberius ve Caligula'nın yönetimleri sırasındaki tasfiyelerde diğer birçok Romalı soyluyla aynı kaderi paylaşmasını engellemiş olabilir. Bu sayede Caligula'nın suikasta kurban gitmesinden sonra ailesinin hayatta olan tek yetişkin erkeği olarak imparator ilan edilmiştir.

Siyasetteki tecrübesizliğine rağmen Claudius becerikli bir yönetici olduğunu ispatlamış ve bayındırlık işlerinde büyük faaliyetlerde bulunmuştur. Hükümdarlığı sırasında imparatorluk genişlemiş ve Britanya fethedilmiştir. Hukuka kişisel bir ilgi duymuş, duruşmalara başkanlık etmiş ve yeri geldiğinde günde yirmi ferman çıkarmış ancak yönetimi boyunca özellikle soylular tarafından zayıf biri olarak görülmüştür. Birçok senatörün ölümü yüzünden Claudius sürekli olarak konumunu güçlendirmek durumunda kalmıştır. Ayrıca özel hayatında da trajik sorunlar yaşamış ve bunlardan biri öldürülmesine neden olmuştur. Tüm bunlar eski yazarların gözünde itibarını zedelemiştir. Daha yakın dönem tarihçiler bu görüşü düzeltmişlerdir.



düzenle Haftanın maddesi
Proclaiming claudius emperor.png
Praetorian muhafızlar, (Latince: praetorianī) Roma İmparatorları tarafından, hem Roma'da hem de savaş alanında kişisel güvenliklerini sağlamak amacıyla oluşturulmuş özel birlikler. İmparatorlar tarafından koruma amaçlı kullanılmaya başlamadan çok önce, Scipio ailesi tarafından M.Ö. 275 yılı civarından aynı formatta Generallerin muhafızı olarak kullanılmaya başlandıkları bilinir. M.S. 4. yüzyılda I. Constantinus tarafından kaldırılmıştır.

Başlangıçta, oluşturulan bu muhafız grubu sonraki dönemlerde İmparatorlara suikast düzenleyerek öldüren muhafızlardan oldukça farklıydı. Augustus, Roma'da buluna ayak takımının taşkınlıklarını kontrol altında tutabilecek bir koruyucu oluşum gerektiğinin farkında olduğu halde, kurmaya çalıştığı rejimin üzerindeki Cumhuriyetçi cilayı kaldırmak konusunda oldukça dikkatliydi. Bu sebeple, her biri aslında 500 kişilik mevcuda sahip olan ancak sonradan 1000 kişilik bir mevcuda yükseltilen ve belirli bir zamanda sadece üç tanesi görevde olabilen dokuz adet kohort teşkil edilmesine izin verdi. Ayrıca her biri 30 askerden oluşan müstakil Süvari birlikleri (turma) oluşturuldu. Bunlar saray ve önemli binaların etrafından devriye gezerken diğerleri Roma'nın dışındaki kasabalarda konuşlandırıldığından, bu özel kohortlardan bir tehlike gelmesi mümkün değildi. Bu sistem, M.Ö. 2 yılında göreve başlayan Praetorian Prefectler Quintus Ostorius Scapula ve Salvius Aper'in gelişine kadar organizasyon ve komuta açısından iyileştirmeler yapıldığı halde, köklü bir değişikliğe uğramadı.

Augustus'un 19 Ağustos 14 tarihinde ölmesi üzerine, Praetorian muhafızların kendi gündemlerini zorla kabul ettirmek için Roma'nın politik yaşamının bir parçası olmak amacıyla sahip oldukları askeri gücü kullanmayı düşünmedikleri tek dönem olan Praetorian sükunet dönemi sona erdi. Augustus, Praetorian Muhafızların tam sadakatine sahip tek İmparator olarak tarihe geçti. Onun ölümünden sonra, Praetorianlar en çok ilgilerini çeken şeye hizmet etmeye başlayacaklardı. Hırslı prefectleri Lucius Aelius Sejanus'un entrikaları sonucu İtalya'ya dağılmış olan kışlaları Roma'ya taşındı.


düzenle Yapabilecekleriniz
Clipboard.svg
İşte yapabileceklerinizden bazıları :
düzenle Sözler
Akıllı insan kimseyle yarışmaz, böylece kimse onunla yarışamaz.
Konfüçyus
Daha fazlası...
düzenle Gündemdeki antik kent
Salamis gym 01.jpg
Salamis, (Yunanca: Σαλαμίς veya Σαλαμίνα της Κύπρου), Kıbrıs adasında, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Gazimağusa şehrinin 6 km kadar kuzeyinde yer alan bir antik kenttir. Kent Trodos dağından doğan Pedios (Kanlıdere) nehrinin denize döküldüğü havzaya yakın bir yerde kurulmuştur.

19. yüzyılın sonlarında, ağaçlarla ve toprak tabakasıyla örtülmüş bir halde keşfedilmiş ve 1952-1974 yılları arasında yapılan kazılarla kentin büyük bölümü ortaya çıkarılmıştır. 1974 yılında kesilen kazı çalışmalarına 1998 yılında Ankara üniversitesi tarafından tekrar başlanmıştır.

İncil'de de adı geçen kent, havari Barnabas ve havari Paul (Pavlus)'un vaazlerine tanık olmuştur.

Bronz Devrinin sonlarındaki göçlerle Anadolu’dan gelen kavimler ve Yunanistan’dan gelen Akalar tarafından kurulmuştur.

Bir başka rivayete göre de Truva savaşına katılan ve Salamis adası kralı Telamon'un oğlu Tefkros kentin kurucusu olarak bilinmektedir. Antik kentteki en eski buluntular, kentin Nekropolis’inden elde edilen kaynaklara göre M.Ö. 11. yüzyıla aittir.

Kentte bulunan sikkelere göre M.Ö. 708 yılından itibaren adanın Asur hakimiyetine geçmesiyle birlikte kentte Asur hakimiyetine geçmiştir. M.Ö. 699 yılında Asur egemenliğini sona ermesiyle birlikte, kent bir süre bağımsız bir krallık olarak yaşamıştır. Daha sonra, antik Mısır egemenliğine geçse de Mısır’ın M.Ö. 525 yılında antik Pers imparatorluğu'nun eline geçmesiyle birlikte Salamis kenti de dolaylı olarak Pers egemenliğine geçmiştir. Fakat Pers egemenliğinde de fazla kalmamış, Büyük İskender’in büyük doğu seferi sırasından Pers idaresinden de çıkmıştır.


düzenle Ayın tarihi eseri
Mausoleum of Halicarnassus.jpg
Halikarnas Mozolesi, (ya da Mausoleion), Kral Mausolos adına karısı ve kız kardeşi Artemisia tarafından Halikarnassos'da yaptırılmış, Dünyanın yedi harikasından biri sayılan, kolonlarıyla Yunan mimarisini, piramit şeklindeki çatısıyla da Mısır mimarisini birleştiren, oldukça büyük boyutlardaki mezar. Bu öneminden dolayı kendinden sonra gelen, aynı stildeki tüm yapılara mozole denmiştir...

Mozole alanı bugün açık hava müzesi olarak düzenlenmiştir. İçeri girildiğinde sağda Bodrum tipi bir ev görülmektedir. Solda görülen uzun yapı içinde Mausoleion'la ilgili kabartmalar, maket ve bazı çizimlerle yapıya ait mimari parçalar sergilenmektedir. Dünyanın Yedi Harikası'ndan biri diye tanımlanan mozolenin yükseldiği yer bugün bir çukur olarak görülür. Bu çukurun ne olduğunu anlamak için öncelikle kapalı sergi salonunun gezilmesi gerekir. Taban ölçüleri 32 x 38 metre boyutlarındaki Mausoleion, bir zamanlar uzun kenarı 242,5 kısa kenarı 105 metre olan geniş bir alanın kuzeydoğu köşesinde yükselmekteydi. Bu mezar, Kraliçe Artemis tarafından kocası Mausoleus (Mozoles) için yaptırılmıştır. Karia Kralı Mausoleus, o zamanki adı Halikarnas olan Bodrum (O zamanlar bu bölge Karia olarak anılıyordu) bölgesinde, M.Ö. 377-353 yılları arasında hüküm sürmüştür. Pythea adlı bir mimarın eseri olan bu mezar bugün ayakta değildir. Ancak, tarihçi Plinius'un anlattıklarına göre yapılan bir resmi vardır. Karia krallığından kalma bazı sikkelerin üzerinde de bu anıtın kabartmalarına rastlanmıştır.


düzenle Bunları biliyor muydunuz?
  • XIV. Louis'nin 72 yıl süreyle Fransa tahtında en uzun süre kalan kral olduğunu
  • Mimar Sinan'ın 375 eser verdiğini
  • İbn-i Sina'nın El-Kanun fi't-Tıp kitabının dört yüz yıl Batı'da ders kitabı olarak okutulduğunu
  • National Geographic'in araştırmasına göre; Cengiz Han'ın Dünya'da ırkı en fazla devam eden kişi olduğunu
  • Vatikan'ın 0.44 km²'lik alanıyla Dünya'nın yüzölçüm olarak en küçük ülkesi olduğunu
Daha fazlası...
düzenle İlgili portaller
düzenle İlgili vikiprojeler



düzenle Gündemdeki resim
Confederate 100 Dollars.jpg

Amerikan İç Savaşı sırasında, Amerika Konfedere Devletleri tarafından çıkarılan 22 Aralık 1862 tarihli 100 dolarlık banknot.

düzenle Seçkin ve kaliteli içerik
Featured article star.svg Seçkin maddeler Artículo bueno.svg Kaliteli maddeler Featured article star.svg Seçkin listeler


Featured article star.svg Seçkin resimler

Daha fazlası…

düzenle Tarihte bugün

Wbar transp.gifTarihte bugünWbar transprev.gif

Kutlamalar

Olaylar

Greek POW generals.jpg

Doğumlar

Ölümler

Daha fazlası...

düzenle Kardeş projelerde tarih
düzenle Diğer portaller
I. Dünya Savaşı • ABD • Afrika • Anime ve Manga • Ankara • Askeriye • Astronomi • Avrupa Birliği • Azerbaycan • Beşiktaş • Bilim • Bizans İmparatorluğu • Coğrafya • Dil • Din • Edebiyat • Enerji • Ermenistan • Evrimsel biyoloji • Fenerbahçe • Fizik • Fransa • Futbol • Galatasaray • Harry Potter • Havacılık • Hristiyanlık • İngiltere • İnsan hakları • İnternet • İslam • İstanbul • Japonya • Kazakistan • Kıbrıs • Kuveyt  • LGBT • Matematik • Medya • Michael Jackson • Mustafa Kemal Atatürk • Müzik • Orta Doğu • Osmanlı İmparatorluğu • Otomobil • Sanat • Simpsonlar • Sinema • Siyaset • Sosyalizm • Spiritüalizm • Spor • SSCB • Tarih • Teknoloji • Tıp • Tiyatro • Türk tarihi • Türkiye • Video oyunları • Yahudilik • Yıldız Geçidi


I. Dünya Savaşı • ABD • Afrika • Anime ve Manga • Ankara • Askeriye • Astronomi • Avrupa Birliği • Azerbaycan • Beşiktaş • Bilim • Bizans İmparatorluğu • Coğrafya • Dil • Din • Edebiyat • Enerji • Ermenistan • Evrimsel biyoloji • Fenerbahçe • Fizik • Fransa • Futbol • Galatasaray • Harry Potter • Havacılık • Hristiyanlık • İngiltere • İnsan hakları • İnternet • İslam • İstanbul • Japonya • Kazakistan • Kıbrıs • Kuveyt  • LGBT • Matematik • Medya • Michael Jackson • Mustafa Kemal Atatürk • Müzik • Orta Doğu • Osmanlı İmparatorluğu • Otomobil • Sanat • Simpsonlar • Sinema • Siyaset • Sosyalizm • Spiritüalizm • Spor • SSCB • Tarih • Teknoloji • Tıp • Tiyatro • Türk tarihi • Türkiye • Video oyunları • Yahudilik • Yıldız Geçidi