Harrison Ford

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Harrison Ford
Harrison Ford 2015 San Diego Comic-Con International'da
Genel bilgiler
Doğum 13 Temmuz 1942 (1942-07-13) (74 yaşında)
Chicago, Illinois, ABD
Uyruk ABD
Evlilik(ler)i Mary Marquardt (1964–1979; boşandı)
Melissa Mathison (1983–2004; boşandı)
Calista Flockhart (e. 2010)
Etkin yıllar 1966-

Harrison Ford (doğum:13 Temmuz 1942), Akademi Ödülü ve BAFTA Ödülü adayı, Altın Küre ödülü kazanmış Amerikan sinema oyuncusu. En çok orijinal Yıldız Savaşları üçlemesindeki esprili uzay pilotu Han Solo ve Indiana Jones serisinde canlandırdığı maceracı, azimli arkeolog, Indiana Jones rolleri ile tanınır. Ayrıca Ridley Scott'un 1982 tarihli kült bilim-kurgu filmi Bıçak Sırtı, Andrew Davis'in efsane TV dizisi The Fugitive'den uyarladığı Kaçak filmi ve yine yüksek gişe hasılatı kazanmış Air Force One, Tanık, Presumed Innocent ve Gizli Gerçekler gibi filmlerde rol almıştır. Gişeyi altüst eden the Extra-Terrestrial'daki küçük rolü filmin son kurgusunda silinmiştir.

1997 yılında Empire sinema dergisinin düzenlediği "Tüm Zamanların En Büyük 100 Film Yıldızı" listesinde 1 numaraya oturmuştur. Eylül 2006'da, Ford'un rol aldığı filmlerin gişe hasılatı ABD'de yaklaşık olarak 3.1 milyar $, dünya çapında ise 6 milyar $ civarındadır.[1] Bu rakamlar Harrison Ford'u, Tom Hanks'in ardından tüm zamanların en fazla gişe yapan 2. aktörü konumuna getirmiştir. Yine Empire dergisinin yaptığı "Tüm Zamanların En Seksi 100 Film Yıldızı" listesinde 15. sırada yer aldı. 1998 yılında "People" dergisi tarafından yaşayan en seksi adam seçildi.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

13 Temmuz 1942'de radyo oyuncusu Dorothy Nidelman ve oyunculuk da yapan reklam ajansı yöneticisi Christopher Ford'un oğlu olarak Illionis, Chicago'da dünyaya geldi. Babası Alman ve İrlanda kökenli bir Katolik, annesi ise Belarus kökenli Aşkenazi'dir.[2]. Harrison küçüklüğünde izciydi. Maine East High School'da kızlar tarafından pasif ve başarısız bulunan Ford, WMTH-FM adlı radyoda çalıştı.

Ford'un anne tarafından büyükannesi ve dedesi Anna Lifschutz ve Harry Nidelman Belarus kökenli, baba tarafından büyükannesi ve dedesi olan Florence Veronica Niehaus ve John Fitzgerald Ford, Alman kökenli İrlandalı Katoliklerdir.".[3]

Üyesi olduğu Boy Scouts of America’da başarılı olan Ford, 1960 yılında Park Ridge, Illinois'teki Maine East High School okulundan mezun oldu. Üniversite eğitimi için Wisconsin'deki Ripon College okuluna gitti. Burada Sigma Nu isimli derneğe katılan Ford, kızlarla tanışabilme umudu adına okuldaki drama derslerine de katılıyordu. Brothers Gross isimli folk müzik yapan grupta da yer alan Harrison, eğitimini tamamlayamadan şehirden ayrıldı.

Kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

1964 senesinde Los Angeles şehrine gelen Ford, Columbia Pictures'in "Genç Yetenekler" isimli programında küçük roller canlandırıyor ve haftada 150 dolar maaş alıyordu. Bunları takiben ilk eşi olan Mary Marquardt ile evlendi. Sonra da ilk sinema filmi olan Dead Heat on a Merry-Go-Round'da rol aldı. Bu filmden sonra da Luv adlı yapımda rol aldı. A Time for Killing adlı western türü filmde başrolü almadan önce, ilk oğlu Benjamin Ford doğdu. Universal Studios'un Gunsmoke, Ironside, The Virginian, The F.B.I., Love, American Style, Ave Kung Fu TV dizilerinde oynayan Ford, sinema filmlerinde oynayamadığı için sıkkındı. İkinci oğlu Willard Ford 1969 yılında dünyaya gelince marangozluk yapmaya başladı.Aktör bu sebeple The Doors'un konserlerinde çalıştı.

George Lucas evinin tamiri için Ford'u çağırınca aktöre de şans doğdu. Zira çıkış yapabileceği bir film arayan Ford, Akademi Ödülleri'ne aday olan American Grafitti filminde rol alınca sinemaya geri döndü. 1974 yılında The Godfather filmleri ile tanınan Francis Ford Coppola, Konuşma adlı yeni filminde başrolleri Gene Hackman ile Harrison Ford'a verdi.

Harrison Ford'un oynadığı filmler içerisinde kendi performansını en çok beğendiği yapım The Mosquito Coast adlı filmdir. En sevdiği ise Indiana Jones serisindeki karakteri.

Önemli Rolleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bob Falfa[değiştir | kaynağı değiştir]

American Graffiti filmi Ford için büyük bir şans oldu. Bu film ile Lucas ile tanışan aktör Yıldız Savaşları'ndaki rolünde önünü açmış oldu. Ayrıca bu filmden sonra Francis Ford Coppola ile çalışarak sükse yaptı.

Han Solo[değiştir | kaynağı değiştir]

Ford'un Han Solo'yu canlandırması aslında şans eseri oldu. George Lucas rol için Nick Nolte, Christopher Walken, Al Pacino, Richard Reyfuss, William Katt veya Billy Dee Williams (sonradan Lando Calrissian adlı karakteri canlandırdı) gibi isimleri düşünüyordu. Ancak Lucas tarafından oyuncu seçmelerinde sadece diyalogları okuması için işe alınan Ford diyalogları belli bir alaycılık ile okuyunca rolü kendisi aldı.

Film hasılat rekorları kırınca Ford da bir süperstar oldu. İki devam filminde de rolü tekrarlayan Ford, Yıldız Savaşları: Bölüm V - İmparator filminde Lucas'a karakterini öldürmesini söyledi. Lucas da bu teklifi hiç düşünmeden reddetti.

Indiana Jones Series[değiştir | kaynağı değiştir]

Ford'un Indiana Jones serisinde giydiği şapka

Ford bu rolü de şans eseri aldı. İlk başta Indiana Jones rolü için Dennis Quaid, Kurt Russell, Jeff Bridges, Powers Boothe ve Tom Selleck ile görüşülüyordu. Sonunda da Tom Selleck'te karar kılındı. Ancak aktörün o dönem Magnum P.I. dizisinde oynaması ve kast ekibinin Selleck'in bir kadının karşısında rahat görünmeyeceğini düşünmesi yüzünden başka seçeneklere gidildi. Steven Spielberg rolü Ford'a vermek istese de aktörle Yıldız Savaşları filmlerinde çalışan Lucas kendini tekrarlamak istemiyordu. Ancak baskılara dayanamayan Lucas rolü Ford'a verdi. Ford rolü almasıyla berbaber 4 bölüm çekti. Çektiği filmler:Raiders Of The Lost Ark,Temple Of Doom,Last Crusade ve Kingdom Of The Crystal Skull'dur

Rick Deckard[değiştir | kaynağı değiştir]

Yönetmenliğini Ridley Scott'un yaptığı bu bilim-kurgu filmi Blade Runner vizyona ilk girdiğinde eleştirmenler tarafından küçümsendi ve gişede istenen başarıyı elde edemedi. Yıllar sonra ise kült statüsüne ulaştı. Harrison Ford ise filmde Rick Deckard adlı replicant avcısı polis karakteridir. Ford, filmi çok karanlık ve kasvetli bir fantastik film olarak görüyor.

Dr. Richard Kimble[değiştir | kaynağı değiştir]

Andrew Davis'in aynı adlı TV dizisinden uyarladığı bu filmde Harrison Ford, karısını öldürmekle suçlanan Richard Kimble adlı karaktere hayat veriyor. Burada Ford'a, filmdeki rolü ile Akademi Ödülü kazanan Tommy Lee Jones eşlik ediyor.

Diğer İşleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Aktör 1985 yılında Peter Weir'in Tanık filminde canlandırdığı John Book rolü ile Oscar'a aday oldu. The Mosquito Coast (1986), ve Roman Polanski'nin Frantic (1988) adlı yapımlarda yeteneğini sergiledi. Ardından da Mike Nichols'un romantik draması Working Girl (1988)'te rol aldı. 2002'de Ford, Kaptan Alexei Vostrikov rolü ile National Geographic filmi K-19: The Widowmaker'da yer aldı.

Ford, 90'larda Alan J. Pakula(Presumed Innocent ve The Devil's Own), Sidney Pollack(Sabrina), Robert Zemeckis(Gizli Gerçekler) gibi yönetmenlerle çalışmıştır.

Reddettiği roller[değiştir | kaynağı değiştir]

Harrison, 2004 yılında Syriana adlı yapımda rol alması için yapılan teklifi geri çevirdi. Rolü kabul eden George Clooney ise Akademi Ödülü ve Altın Küre Ödülü kazandı. Ford ayrıca Oscar kazanan Trafik filmini ve David Cronenberg'in yönettiği Şiddetin Tarihçesi ve Mel Gibson'ın rol aldığı, bir Roland Emmerich yapımı olan Vatansever filmlerindeki rolleri de reddetti.

Kişisel Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Ford, babasını 1999'da, annesini ise 2004 yılında kaybetti. 1964 yılında evlendiği Mary Marquardt ile 1979 yılında yolları ayrıldı. E.T. filminin senaristi olan Melissa Mathison ile 1983'te evlendi. Eşinin senaryosunu yazdığı Kundun filmi nedeni ile Tibet'e girişi yasaklandı. 1987’de üçüncü oğlu Malcolm Ford, 1990’da ise tek kızı Georgia Ford dünyaya geldi. Yüklü bir tazminat ile Mathison'dan da ayrılan Ford, 2004 yılından beri Calista Flockhart ile beraber. 2010'da ise Flockhart ile evlendi. Flockhart ile Wyomin'de kendi yaptığı bir çiftlikte yaşıyor. Yaptığı bir araba kazası yüzünden çenesinde yara izi var. Ayrıca sinema kariyerinin başlarında geçirdiği bir kazadan dolayı takma diş takıyor.

Ford tam bir demokrat ve Bill Clinton ile yakın arkadaş. ABD'de silah kontrolüne destek veriyor. 2000 yılında evinin yakınlarında bulunan bir dağda neredeyse susuzluktan yaşama veda etmek üzere olan 20 yaşındaki Sarah George'ı helikopteriyle kurtardı. 2001 yılında en zengin aktör olarak Guinnes Rekorlar Kitabı'na girdi.

Profesyonel arkeologlara yardım için çalışan Ford, çevre konusunda da oldukça bilinçli olduğu için, hayvanları koruma konusundaki en prestijli ödül olan Indianapolis Prize ödülünü kazandı. Boş zamanlarında, hobi olarak ustabaşılık yapıyor.

Harrison Ford 6 Mart 2015 tarihinde 2. Dünya Savaşı'ndan kalma tek pervaneli bir uçakla kaza yaptı. Santa Monica Havaalanı'ndan kalkan uçak yaklaşık 1 kilometre sonra Penmar adlı golf alanına düştü. Ağır yaralı olarak hastaneye kaldırılan Ford'un hayati tehlikesi bulunmadığı belirtildi. Amerikan Federal Havacılık Dairesi sözcüsü Patrick Jones düzenlediği basın toplantısında kazanın mekanik arıza kaynaklı olduğunu söyledi.[4]

Hava Araçları[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödüller ve Onurlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Akademi Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Adaylık: En İyi Aktör, Witness (1985)

BAFTA Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Adaylık: En İyi Aktör, Witness (1985)

Golden Globe Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Adaylık: En İyi Aktör - Motion Picture Drama, Witness (1986)
  • Adaylık: En İyi Aktör - Motion Picture Drama, The Mosquito Coast (1987)
  • Adaylık: En İyi Aktör - Motion Picture Drama, The Fugitive (1994)
  • Adaylık: En İyi Aktör - Motion Picture Musical/Comedy, Sabrina (1996)
  • Kazandı: Cecil B. DeMille Award (2002)

Scream Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Akademi Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Akademi Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Adaylık: En İyi Aktör, Witness (1985)

BAFTA Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Adaylık: En İyi Aktör, Witness (1985)

Golden Globe Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Adaylık: En İyi Aktör - Motion Picture Drama, Witness (1986)
  • Adaylık: En İyi Aktör - Motion Picture Drama, The Mosquito Coast (1987)
  • Adaylık: En İyi Aktör - Motion Picture Drama, The Fugitive (1994)
  • Adaylık: En İyi Aktör - Motion Picture Musical/Comedy, Sabrina (1996)
  • Kazandı: Cecil B. DeMille Award (2002)

Scream Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Saturn Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bambi Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kazandı: En İyi Aktör, Hava Kuvvetleri Bir (1997)

MTV Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kazandı: En İyi Aktör, Kaçak (1994)

Filmografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Aktör olarak

Yıl Film Rolü Yönetmen Notes Refs.
1966 Dead Heat on a Merry-Go-Round Bellhop Bernard Girard Uncredited
1967 Luv Irate Motorist Clive Donner Uncredited
1967 A, Time for KillingA Time for Killing Teğmen Shaffer Phil Karlson Credited as Harrison J. Ford
1968 Journey to Shiloh Willie Bill Bearden William Hale
1968 The Mod Squad Beach Patrol Cop
1970 Zabriskie Point Havalimanı İşçisi Michelangelo Antonioni
1970 Getting Straight Jake Richard Rush
1970 The Intruders Carl TV film
1971 Dan August Hewett Episode: "The Manufactured Man"
1973 American Graffiti Bob Falfa George Lucas [5]
1974 The, ConversationThe Conversation Martin Stett Francis Ford Coppola
1975 Judgment Frank Crowder TV film [5]
1976 Dynasty Mark Blackwood Lee Philips TV film
1977 The Possessed Paul Winjam John Sacret Young TV film
1977 Star Wars Han Solo George Lucas
1977 Heroes Ken Boyd Jeremy Kagan
1978 Force 10 from Navarone Lieutenant Colonel Mike Barnsby Guy Hamilton
1978 The Star Wars Holiday Special Han Solo Steve Binder TV film
1979 Apocalypse Now Albay Lucas Francis Ford Coppola
1979 Hanover Street David Halloran Peter Hyams
1979 The, Frisco KidThe Frisco Kid Tommy Lillard Robert Aldrich
1979 More American Graffiti Bob Falfa Bill L. Norton
1980 The Empire Strikes Back Han Solo Irvin Kershner
1981 Raiders of the Lost Ark Dr. Henry "Indiana" Jones, Jr Steven Spielberg [6]
1982 E.T. the Extra-Terrestrial School Principal Steven Spielberg Sahne Silindi; Oyuncu cameo
1982 Blade Runner Rick Deckard Ridley Scott
1983 Return of the Jedi Han Solo Richard Marquand
1984 Indiana Jones and the Temple of Doom Dr. Henry "Indiana" Jones, Jr Steven Spielberg
1985 Witness Det. Capt. John Book Peter Weir
1986 The, Mosquito CoastThe Mosquito Coast Allie Fox Peter Weir
1988 Frantic Dr. Richard Walker Roman Polanski
1988 Working Girl Jack Trainer Mike Nichols
1989 Indiana Jones and the Last Crusade Dr. Henry "Indiana" Jones, Jr Steven Spielberg
1990 Presumed Innocent Rusty Sabich Alan J. Pakula
1991 Regarding Henry Henry Turner Mike Nichols
1992 Patriot Games Jack Ryan Phillip Noyce
1993 Young Indiana Jones and the Mystery of the Blues Dr. Henry "Indiana" Jones, Jr TV film
1993 The, FugitiveThe Fugitive Dr. Richard David Kimble Andrew Davis [5]
1994 Jimmy Hollywood Kendisi Barry Levinson cameo rol
1994 Clear and Present Danger Jack Ryan Phillip Noyce [5]
1995 Sabrina Linus Larabee Sydney Pollack
1997 The, Devil's OwnThe Devil's Own Tom O'Meara Alan J. Pakula
1997 Air Force One ABD Başkanı James Marshall Wolfgang Petersen
1998 Six Days Seven Nights Quinn Harris Ivan Reitman
1999 Random Hearts Çavuş William 'Hollandalı' Van Den Broeck Sydney Pollack
2000 What Lies Beneath Dr. Norman Spencer Robert Zemeckis
2002 K-19: The Widowmaker Alexei Vostrikov Kathryn Bigelow
2003 Hollywood Homicide Çavuş Joe Gavilan Ron Shelton
2004 Water to Wine Jethro the Bus Driver
2006 Firewall Jack Stanfield Richard Loncraine
2008 Indiana Jones and the Kingdom of the Crystal Skull Dr. Henry "Indiana" Jones, Jr Steven Spielberg
2008 Dalai Lama Renaissance Narrator Khashyar Darvich Tiyatro belgesel
2009 Crossing Over Max Brogan Wayne Kramer
2009 Brüno Himself Larry Charles Uncredited cameo
2010 Extraordinary Measures Dr. Robert Stonehill Tom Vaughan
2010 Morning Glory Mike Pomeroy Roger Michell
2011 Cowboys & Aliens Colonel Dolarhyde Jon Favreau
2013 42 Branch Rickey Brian Helgeland [5]
2013 Paranoia Jock Goddard Robert Luketic
2013 Ender's Game Colonel Hyrum Graff Gavin Hood
2013 David Blaine: Real or Magic Kendisi
2013 Anchorman 2: The Legend Continues Mack Tannen Adam McKay [7]
2014 The Expendables 3 Max Drummer Patrick Hughes [8]
2015 The Age of Adaline William Jones Lee Toland Krieger [9]
2015 Star Wars: The Force Awakens Han Solo J. J. Abrams [10]

Aldığı ücretler[değiştir | kaynağı değiştir]

Buraya Bakın[değiştir | kaynağı değiştir]

Röportajlar[değiştir | kaynağı değiştir]

İnternet siteleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Box Office Mojo - People Index
  2. ^ Jenkins, Gary (March 1999). Harrison Ford: Imperfect Hero. Kensington Books. s. 9–12. ISBN 10080658016X. http://www.amazon.com/Harrison-Ford-%C3%B9-Imperfect-Hero/dp/080658016X/ref=si3_rdr_bb_product. 
  3. ^ Bloom, Nate (2003-12-12). "Celebrity Jews". Jewish News Weekly. 26 Şubat 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20090226011656/http://www.jewishsf.com:80/content/2-0-/module/displaystory/story_id/1493/edition_id/16/format/html/displaystory.html. Erişim tarihi: 2008-05-23. 
  4. ^ "Harrison Ford uçak kazası geçirdi". Günlük Gündem. 2015-03-06. 16 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150416062717/http://www.gunlukgundem.com/gundem/harrison-ford-ucak-kazasi-gecirdi-h1289.html. Erişim tarihi: 2015-03-06. 
  5. ^ a b c d e Scott Feinberg (18 December 2013). "'42' Supporting Actor Harrison Ford: 'I Don't Have to Be 'Harrison Ford' Anymore'". The Hollywood Reporter. 5 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150405013714/http://www.hollywoodreporter.com:80/race/42-supporting-actor-harrison-ford-666537. Erişim tarihi: 10 November 2014. 
  6. ^ Vic Armstrong (23 Mayıs 2011). "‘Raiders of the Lost Ark': 30 years later, a stuntman’s memories". Los Angeles Times. 2 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160202203631/http://herocomplex.latimes.com/movies/raiders-of-the-lost-ark-30-years-later-a-stuntmans-on-the-set-diary/. Erişim tarihi: 10 November 2014. 
  7. ^ "Will Ferrell talks Harrison Ford in Anchorman 2: The Legend Continues". Total Film. 10 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20141110163409/http://www.totalfilm.com/news/will-ferrell-talks-harrison-ford-in-anchorman-2-the-legend-continues. Erişim tarihi: 10 November 2014. 
  8. ^ Justin Kroll (12 Ağustos 2014). "'The Expendables 3' Premiere: 'Break a Leg,' Says Sylvester Stallone to Harrison Ford". Variety. 13 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150713055957/http://variety.com:80/2014/scene/news/harrison-ford-sylvester-stallone-the-expendables-3-premiere-1201281124/. Erişim tarihi: 10 November 2014. 
  9. ^ Laura Prudom (15 Ağustos 2014). "Blake Lively, Harrison Ford Drama 'Age of Adaline' Scheduled for January Release". Variety. 11 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150711032055/http://variety.com:80/2014/film/news/blake-lively-harrison-ford-drama-age-of-adaline-scheduled-for-january-2015-release-1201283853/. Erişim tarihi: 10 November 2014. 
  10. ^ Camilla Turner (7 Kasım 2014). "Star Wars 7: The Force Awakens - fans are left wondering 'where it all went wrong'". The Daily Telegraph. 20 Mart 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150320093745/http://www.telegraph.co.uk:80/culture/star-wars/11215956/Star-Wars-7-The-Force-Awakens-fans-are-left-wondering-where-it-all-went-wrong.html. Erişim tarihi: 10 Kasım 2014.