Devrimci Halk Kurtuluş Partisi-Cephesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Dhkp.svg
Aktif olduğu dönem 30 Mart 1994 - günümüz
Lider Dursun Karataş (1994-2008)
Amacı Mevcut anayasal düzeni silah zoruyla yıkarak yerine Marksist-Leninist ilkelere dayalı bir sistem getirmek[1]
Aktif olduğu bölge Türkiye, Avrupa ve bazı Orta Doğu ülkeleri
İdeoloji Marksizm-Leninizm
Yasal durumu ABD, AB, İngiltere ve Türkiye'nin terör örgütleri listesindedir.

Devrimci Halk Kurtuluş Partisi-Cephesi (kısaca DHKP-C), 30 Mart 1994 tarihinde Devrimci-Sol örgütünün partileşme kararı alması ile kurulmuştur.[2] Örgütün hedefi mevcut anayasal düzeni silah zoruyla yıkarak yerine Marksist-Leninist ilkelere dayalı bir sistem getirmektir.[1]

Türkiye,[3] Amerika Birleşik Devletleri,[4] İngiltere[5] ve Avrupa Birliği'nin[6] terör örgütleri listesine girmiştir.

1978'de Dursun Karataş tarafından Dev-Genç kadrolarından oluşan önceki THKP-C'nin devamcısı olma iddiasıyla kurulan Devrimci Yol'dan ayrılarak Devrimci Sol (veya Dev-Sol) adıyla kurulmuştur. Ayrılık nedeni olarak Dev-Yol'un silahlı mücadeleyi tasfiye etmeye çalışması gösterilmiştir.

Eylül 1993'te başını Bedri Yağan'ın çektiği, ağırlıkla örgütün Avrupa kadrosundan oluşan bir grup tarafından örgütün genel sekreteri Dursun Karataş'ın tutuklanması suretiyle başarısız bir darbe girişimi yapıldı. Darbe gerekçesi olarak örgütün iyi yönetilmediğini ve örgüte yönelik yapılan polis operasyonlarını ileri süren grup iddialarını kanıtlayamadığı için kitle tabanı bulamayarak süreç içerisinde dağıldı.

Parti-Cephesi isminin anlamı şuradan gelir: "Parti" sivil kolu oluştururken, "Cephe" ise askerî faaliyetlerden sorumludur (Silâhlı eylemleri DHKC SPB (Devrimci Halk Kurtuluş Cephesi Silâhlı Propaganda Birlikleri) yapar).

Örgüt tarafından düzenlenen eylemler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • PARTİLEŞMEDEN ÖNCE (DEV-SOL)
  • Ocak 1991 'de emekli Yarbay Ata Burcu 'nun öldürülmesi ve emekli Korgeneral Hulusi Sayın'ın öldürülmesi.
  • 1991 Şubat ayında İncirlik üssünde görevli üç ABD vatandaşının kaçırılarak öldürülmesi.
  • 1991 Nisan ayında eski sıkıyönetim komutanı emekli Tümgeneral Memduh Ünlütürk'ün öldürülmesi.
  • Aralık 1991'de İstanbul Emniyet Müdür Yardımcısı Şakir Koç ve şoförünün öldürülmesi.
  • Şubat 1992'de İstanbul Şişli'de bir kıraathanede oturan gasp masasında görevli 5 polisin öldürülmesi.
  • Temmuz 1992'de Cağaloğlundaki İstanbul Emniyet Müdürlüğü binasına roketatarlı saldırı düzenlenmesi ve emekli Oramiral Kemal Kayacan'ın öldürülmesi.
  • PARTİLEŞME KARARINDAN SONRA(DHKP-C)
  • I. Körfez Savaşı sırasında ABD Emperyalizmini protesto etmek amacı ile iki ABD askeri personeli öldürüldü, bir ABD Hava Kuvvetleri subayı yaralandı ve yirminin üzerinde ABD ve NATO askeri ve lojistik tesisi bombalandı.
  • 1 Ocak 1995 tarihinde İstanbul Kasımpaşa'da Koç Holdingin deposu basılarak tahrip edildi.
  • 9 Haziran 1995'de Rüştü Erdem isimli polis memuru DYP Şişli binası önünde nöbet tutarken aralarında Sibel Yalçın isimli örgüt üyesinin de bulunduğu üç DHKP-C üyesi militan tarafından öldürüldü.[7]
  • 29 Eylül 1995'de Tarkan Yağcı ve Serdar Öztürk isimli Jandarma erleri İstanbul Maslak'ta İl Jandarma Alay Komutanlığı giriş kapısı önünde gece nöbeti tutarlarken DHKP-C üyesi Mustafa Duyar ve İsmail Akkol isimli militanlar tarafından çapraz ateşe alınarak öldürüldü.[8]
  • 9 Ocak 1996 tarihinde Sabancı Center'ın 25. katında Sabancı Holding Yönetim Kurulu Üyesi Özdemir Sabancı, Toyota SA genel müdürü Haluk Görgün ve başkanlık sekreteri Nilgün Hasefe'nin öldürülmesi.[9]
  • 10 Eylül 2001'de Taksim Gümüşsuyu caddesindeki polis noktasına DHKP-C üyesi Uğur Bülbül tarafından canlı bomba saldırısı düzenlendi. Saldırıda canlı bombanın dışında 26 yaşındaki polis memuru Halil İbrahim Doğan ve 25 yaşındaki polis memuru Tuncay Karataş ile 23 yaşındaki Amanda Rigg isimli o sırada yoldan geçmekte olan ve saldırı sonucu kolu kopan ve sonrasında ağır yaralı olarak hastaneye kaldırılan Avustralyalı genç bir turist hayatını kaybetti. 17 polis memuru ile 6 vatandaş saldırı sonucu yaralandı.

[10][11][12][13]

* 16 Haziran 2012'de Gaziosmanpaşa'da Zekeriya Yurdakul isimli polis memuru Hasan Gönen ve Sultan Işıklı isimli DHKP-C'liler tarafından vurularak öldürüldü.

* 21 Temmuz 2012'de İstanbul Sultangazi 75.yıl mahallesinde kimlik kontrolü yapan polislere bir taksinin içinden ateş açılması üzerine bir polis yaralandı.Polislerin karşılık vermesi üzerine çatışma çıktı.Çıkan çatışmada DHKP-C üyesi Hasan Gönen ve Sultan Işıklı yaralandı.Hasan Gönen kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti.

  • 11 Eylül 2012'de İstanbul Sultangazi 75. Yıl Polis Merkezi'ne DHKP-C üyesi İbrahim Çuhadar tarafından canlı bomba saldırısı düzenlendi. Saldırıda canlı bombanın dışında polis memuru Bülent Özkan hayatını kaybetti. 7 kişi yaralandı.[14]
  • 9 Aralık 2012'de İstanbul'da Bahçelievler İlçe Emniyet Müdürlüğü Yenibosna 75'inci Yıl Polis Merkezi DHKP-C tarafından saldırı düzenlendi. Saldırıda Nebiha Aracı yakalandı. Saldırı Yürüyüş dergisi satarken polis tarafından vurularak felç bırakılan Ferhat Gerçek için yapıldığı açıklandı.[15]
  • 11 Aralık 2012'de İstanbul'da 9 Aralık'ta Yenibosna karakoluna yapılan saldırıda yakalanan Nebiha Aracı'ya işkence yapıldığı gerekçesiyle Gaziosmanpaşa'da Mücahit Daştan isimli polis öldürüldü.[16]
  • 1 Şubat 2013'de Ankara'da ABD Büyükelçiliğine Ecevit Şanlı adlı canlı bombanın kendini patlatması sonucu büyükelçilikte çalışan güvenlik görevlisi Mustafa Akarsu öldu Didem Tuncay adlı gazeteci ağır yaralandı.[17]
  • 19 Mart 2013'de Ankara Kızılay meydanında bulunan Adalet Bakanlığı ve AK Parti Ankara Genel Merkezine 15 dakika ara ile saldırı düzenledi. Bir kişi hafif yaralandı. [18]
  • 21 Eylül 2013'de Ankara Dikmen'de Emniyet Genel Müdürlüğü ve ek binalarına DHKP-C'li iki eylemci tarafından roketli saldırı düzenlendi. Saldırıda 3 roketten 2'si binalara isabet ederken, daha sonrasında polis ve eylemcilerin arasında çıkan silahlı çatışmada eylemcilerden Muharrem Karataş ölü, Serdar Polat da yaralı olarak ele geçirildi. [19]
  • 12 Mart 2014'de Berkin Elvan'ın cenazesinin defnedildiği akşam Okmeydanın'da DHKP-C 'liler ile karşıt görüşlüler arasında kavga çıktı.Çıkan kavgada Burak Karamanoğlu isimli bir genç DHKP-C 'lilerce vurularak öldürüldü. [20]
  • 30 Temmuz 2014'de Nurtepe'de Cumhurbaşkanı adayı Selahattin Demirtaş stantı açmak isteyen HDP Komisyonuna izin vermeyen DHKP-C'lilerle HDP'liler arasında olaylar çıktı.Okmeydanı, Sultangazi ve Sancaktepe'ye sıçrayan olaylar esnasında silahlı çatışma çıktı.Çıkan çatışmada 16 yaşındaki İbrahim Öksüz öldü..[21]
  • 14 Ağustos 2014'de Hasan Ferit Gedik'in davasında yaşanan hukuksuzluklara ve zanlıların salonda bulunanlara saldırmasına tepki göstermek isteyen DHKP-C Kartal Adliyesi'ne uzun namlulu silahlarla saldırdı.Saldırıda bir güvenlik görevlisi yaralandı.[22]
  • 14 Ağustos 2014'de Ataşehir-Yenisahra'da bir polis aracı DHKP-C militanları tarafından uzun namlulu silahlarla tarandı.Polis aracında maddi hasar oluştu.Eylemin Hasan Ferit Gedik davasında yaşananları protesto etmek için yapıldığı açıklandı.

Örgüte yönelik düzenlenen operasyonlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • 30 Eylül 2006'da Tokat'a bağlı Gökdere köyü yakınlarında çıkan çatışmada beş örgüt üyesi öldürüldü.[23]
  • 10 Aralık 2007'de Ankara'da yapılan operasyonda 1 DHKP-C'li gözaltına alındı, 1969 doğumlu Kevser Mızrak hayatını kaybetti.
  • Mart 2008'de 17 DHKP-C'li gözaltına alındı. 9 kişi tutuklandı
  • 30 Nisan 2008'de Elazığ'da 5 kişi tutuklandı.
  • 15 Mayıs 2008'de Artvin'de 1 kişi tutuklandı
  • Mayıs 2008'de Sivas'ta 30 kişi gözaltına alındı
  • Haziran 2008'de 4 kişi Sivas'ta tutuklandı.
  • Mayıs 2012'de 100 kişi gözaltına alındı.
  • Ocak 2013'te 7 ilde düzenlenen eş zamanlı polis operasyonlarında, aralarında 15 avukatın da bulunduğu 85 kişi gözaltına alındı.[24]
  • 19 Şubat 2013'te 28 ilde düzenlenen eş zamanlı polis operasyonlarında aralarında avukatlarında bulunduğu 167 kişi "DHKP/C üyeliği" iddiasıyla gözaltına alındı.[25]
  • 7 Ekim 2013'te Uyuşturucu çetecilerin öldürdüğü Hasan Ferit Gedik'in cenaze töreninde silahlı kortej oluşturan DHKP-C'lilere karşı operasyonlar düzenlendi. Operasyonlar Gazi Mahallesi ve Gülsuyu'nda yapılırken bu operasyonlar sonucunda 17 kişi gözaltına alındı.[26]
  • 21 Nisan 2014'te Sancaktepe'de DHKP-C'ye yönelik operasyonda 12 kişi gözaltına alındı.
  • 29 Nisan 2014'te İstanbul Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü ekipleri, Küçük Armutlu'da DHKP-C’ye yönelik çalışma başlattı. Özel Harekat Timlerinin de katıldığı operasyonda aralarında örgütün Küçük Armutlu Mahallesi sorumlusunun da bulunduğu iddia edilen 18 kişi gözaltına alındı.[27]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b Serhat UÇAR, Türkiye'de Sol Terör Örgütlerinin Gençlere Yönelik Faaliyetleri Bağlamında Aile Ve Polisin Rolü, Sucveceza.com Erişim Tarihi: 31.08.2009
  2. ^ Glopol, Terör Analizi: Türkiye’nin Sosyolojik Yapısı ve Sol Terörizm, glopol.org Erişim Tarihi: 19.01.2012
  3. ^ Emniyet Genel Müdürlüğü, URL erişim tarihi: 12 Haziran 2008.
  4. ^ (İngilizce) Foreign Terrorist Organizations List, U.S. Department of State, URL erişim tarihi: 12 Haziran 2008.
  5. ^ (İngilizce) Proscribed terrorist groups, Home Office, URL son erişim tarihi: 12 Haziran 2008.
  6. ^ (İngilizce) Avrupa Birliği resmi gazetesi, 23 Aralık 2005, URL son erişim tarihi: 12 Haziran 2008.
  7. ^ http://tr.wikipedia.org/wiki/Sibel_Yalçın
  8. ^ http://arsiv.sabah.com.tr/1997/01/07/f01.html
  9. ^ http://www.radikal.com.tr/Default.aspx?aType=YazarYazisi&ArticleID=896962&Yazar=%20&Date=04.09.2008&PAGE=
  10. ^ http://arsiv.sabah.com.tr/2001/09/11/p01.html
  11. ^ http://webarsiv.hurriyet.com.tr/2001/09/11/27111.asp
  12. ^ http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=14202
  13. ^ http://www.hafif.org/yazi/amanda-rigg
  14. ^ http://gundem.milliyet.com.tr/istanbul-da-karakolda-canli-bomba-buyuk-patlama-oldu-/gundem/gundemdetay/11.09.2012/1594618/default.htm
  15. ^ http://gundem.milliyet.com.tr/istanbul-da-karakola-saldiri/gundem/gundemdetay/08.12.2012/1639104/default.htm
  16. ^ http://gundem.milliyet.com.tr/istanbul-da-polise-silahli-saldiri/gundem/gundemdetay/11.12.2012/1640295/default.htm
  17. ^ ABD Büyükelçiliği'nde patlama: 2 ölü
  18. ^ http://haber.mynet.com/saldiriyi-dhkp-c-ustlendi-684511-guncel/
  19. ^ http://www.radikal.com.tr/turkiye/ankarada_emniyete_roketli_saldiri-1151885
  20. ^ "Okmeydanı cinayetini DHKP-C üstlendi". Oda TV. 13 Mart 2014. http://www.odatv.com/n.php?n=okmeydani-cinayetini-dhkp-c-ustlendi-1303141200. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2014. 
  21. ^ http://m2.samanyoluhaber.com/Gazi-Mahallesinde-olaylar-cikti-16-yasindaki-cocuk-oldu-haberi-1057705.html
  22. ^ http://birgun.net/news/view/dhkc-kartal-adliyesini-vurduk/3867
  23. ^ "Tokat'ta DHKP-C operasyonu: Beş ölü". Radikal. http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=129688. Erişim tarihi: 13 Ağustos 2014. 
  24. ^ "600 polis şafak vakti bastı". Radikal. http://www.radikal.com.tr/Radikal.aspx?aType=RadikalDetayV3&ArticleID=1117591&CategoryID=77. Erişim tarihi: 13 Ağustos 2014. 
  25. ^ [http://www.yazete.com/gundem/dhkpc-teror-orgutune-operasyon-560481.html "DHKP/C terör örgütüne operasyon!"]. http://www.yazete.com/gundem/dhkpc-teror-orgutune-operasyon-560481.html. Erişim tarihi: 13 Ağustos 2014. 
  26. ^ http://www.hurriyet.com.tr/gundem/24867595.asp
  27. ^ "DHKP-C'ye şok operasyon:18 gözaltı". http://www.siyasetcafe.com/Gundem-Haberleri/3917-dhkp-cye-sok-operasyon18-gozalti. Erişim tarihi: 13 Ağustos 2014.