İsmet Sezgin

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
İsmet Sezgin
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı
Görev süresi
18 Ekim 1995 – 24 Aralık 1995
Yerine geldiği Hüsamettin Cindoruk
Yerine gelen Mustafa Kalemli
Türkiye Büyük Millet Meclisi
12., 13., 14., 15., 16., 19. ve 20. dönem milletvekili
Seçim Bölgesi 1961 – Aydın
1965 – Aydın
1969 – Aydın
1973 – Aydın
1977 – Aydın
1991 – Aydın
1995 – Aydın
Kişi bilgileri
Doğum 1928
Aydın, Türkiye
Partisi Demokrat Parti (1952-1960)
Adalet Partisi (1961-1980)
Doğru Yol Partisi (1987-1997)
Demokrat Türkiye Partisi
(1997-2002)
Eşi Saadet Sezgin (1952-2004)

İsmet Sezgin (d. 1928, Aydın), Türk siyasetçi. "İsmet Abi" diye anılmış, uzun yıllar Türk siyasetinde değişik görevler üstlenmiş ve aynı zamanda Süleyman Demirel'in çalışma arkadaşı olarak bir kariyer sürmüştür.

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

İlköğrenimini Aydın'da, orta ve lise öğrenimini İzmir'de tamamladı. 1950 yılında İzmir Yüksek Ekonomi ve Ticaret Okulundan mezun oldu. Öğrencilik yıllarında atletizmle uğraştı. Talebe Cemiyeti başkanlığı yaptı ve Türkiye Milli Talebe Federasyonu’nun aktif bir üyesi oldu. Aynı yıl Denizli'de Türkiye Emlak Kredi Bankası'nın şubesinde göreve başladı. Denizli'de matematik öğretmenliği yapan Saadet hanımla evlendi.

1952'de Denizli'de Demokrat Parti (DP) İl İdare Kuruluna seçilerek politikaya atıldı. 1955 yılında henüz 27 yaşında iken Aydın Belediye Başkanı seçildi. Bu görevinden, 27 Mayıs 1960'ta Türk Silahlı Kuvvetlerinin ülke yönetimine el koymasından sonra tutuklanarak ayrıldı. Tutukluluk süresinin sonunda Aydın'da Adalet Partisi (AP) il teşkilatını kurdu. 1961 yılında yapılan milletvekili seçimlerinde Aydın Milletvekili oldu.

1963'ten 1985'e kadar Türk Belediyeciler Birliği'nin Genel Başkanlığını yaptı. 1966-1967 yılları arasında Gençlerbirliği Başkanlığı görevinde bulundu. 1968 yılında AP Genel Başkan Yardımcılığını üstlendi. 3 Kasım 1969'da II. Demirel Hükümeti bünyesinde Türkiye'de ilk kez faaliyete geçen Gençlik ve Spor Bakanlığına getirildi. Bu görevini III. Demirel Hükümeti'nde de sürdürdü. 12 Mart Muhtırası'nın (1971) ardından kurulan I. Nihat Erim Hükümeti'nin göreve başlamasıyla bakanlıktan ayrıldı. 12 Kasım 1979 yılında kurulan VI. Demirel Hükümeti'nde aldığı Maliye Bakanlığı görevini, 12 Eylül 1980'de Türk Silahlı Kuvvetlerinin ülke yönetimine el koymasıyla bırakmak zorunda kaldı.

Siyasi yasakların kalkmasından sonra 1987'de Doğru Yol Partisi'ne (DYP) katıldı, 1991 yılında DYP'den yeniden Aydın Milletvekili seçildi. 20 Kasım 1991'de kurulan VII. Demirel Hükümeti'nde İçişleri Bakanlığı yaptı. 25 Haziran 1993'te, Demirel'in Cumhurbaşkanı olması üzerine adaylığını koyduğu DYP Kongresi'nin 2. turunda adaylıktan çekildi. Tansu Çiller'in DYP Kongresi'ni kazanmasıyla bakanlık görevinden istifa etti. 1995'te TBMM Başkanlığına seçildi ve bu görevi seçime kadar sürdürdü.[1]

Temmuz 1996'da Refahyol Hükümeti'ne tepki göstererek DYP'den istifa etti.[2] 7 Ocak 1997'de Demokrat Türkiye Partisi'nin (DTP) kurucuları arasında yer aldı. 30 Haziran 1997'de kurulan III. Mesut Yılmaz Hükümetinde DTP'den Millî Savunma Bakanlığı yaptı, 11 Ocak 1999'da kurulan IV. Bülent Ecevit Hükümeti'ne kadar bakanlık görevine devam etti. 1999 seçimlerinden sonra Hüsamettin Cindoruk'un istifasının ardından DTP Genel Başkanlığına seçildi. 18 Mayıs 2002'de genel başkanlıktan ayrılarak aktif politikayı bu mevkiiden bırakmış nadir politikacılar arasında yer aldı.

1961'den 1980'e kadar aralıksız olarak AP'den Aydın Milletvekili seçilen Sezgin,. 1.(XII), 2.(XIII), 3.(XIV), 4.(XV), 5.(XVI), XIX., XX. Dönem Aydın Milletvekilliği yapmıştır. İzmir'in Bornova ilçesinde, Atatürk Mahallesi'nde adını taşıyan bir ilköğretim okulu vardır. Saadet Sezgin'in (d. 1928-ö. 2004) dul eşidir.

Referanslar[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Önce gelen:
Hüsamettin Cindoruk
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı
18 Ekim 1995 - 24 Aralık 1995
Sonra gelen:
Mustafa Kalemli
Önce gelen:
Tansu Çiller
Türkiye Başbakan Yardımcısı
30 Haziran 1997 - 11 Ocak 1999
Sonra gelen:
Hüsamettin Özkan
Hikmet Uluğbay
Önce gelen:
Turhan Tayan
Türkiye Millî Savunma Bakanı
30 Haziran 1997 - 11 Ocak 1999
Sonra gelen:
Hikmet Sami Türk
Önce gelen:
Sabahattin Çakmakoğlu
Türkiye İçişleri Bakanı
21 Kasım 1991 - 25 Haziran 1993
Sonra gelen:
Mehmet Gazioğlu
Önce gelen:
Ziya Müezzinoğlu
Türkiye Maliye Bakanı
12 Kasım 1979 - 12 Eylül 1980
Sonra gelen:
Kaya Erdem
Önce gelen:
Önce gelen yoktur.
Türkiye Gençlik ve Spor Bakanı
3 Kasım 1969 - 26 Mart 1971
Sonra gelen:
Sezai Ergun
Önce gelen:
Selim Yatağan
Aydın Belediye Başkanı
18 Kasım 1955 - 31 Mayıs 1960
Sonra gelen:
Enver Özbakan
Parti siyasi görevi
Önce gelen:
Hüsamettin Cindoruk
Demokrat Türkiye Partisi Genel Başkanı
1999 - 2002
Sonra gelen:
Mehmet Ali Bayar