Teoman Duralı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Teoman Duralı
Doğum Şaban Teoman Duralı
7 Şubat 1947(1947-02-07)
Zonguldak, Türkiye
Ölüm 6 Aralık 2021 (74 yaşında)
Ölüm sebebi Kanser
Defin yeri Aşiyan Mezarlığı
Etnik köken Türk
Vatandaşlık  Türkiye
Eğitim TED Ankara Koleji
Mezun olduğu okul(lar) İstanbul Üniversitesi
Ödüller Necip Fazıl Saygı Ödülü (2017)
Kültür ve Sanat Büyük Ödülleri (2021)
Resmî site teomandurali.com.tr
Kariyeri
Dalı Felsefe, biyoloji
Çalıştığı kurum İstanbul Üniversitesi
İstanbul Medeniyet Üniversitesi
Viyana Üniversitesi
Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi
Kırklareli Üniversitesi
Pensilvanya Eyalet Üniversitesi
Doktora
danışmanı
Nermi Uygur
Doktora öğrencileri İhsan Fazlıoğlu

Şaban Teoman Duralı, (7 Şubat 1947, Zonguldak - 6 Aralık 2021, İstanbul), Türk filozof, mütefekkir ve akademisyen. Felsefe tarihi, biyoloji felsefesi, dilbilim, siyaset felsefesi, savaş felsefesi gibi alanlarda çok sayıda kitabı ve makalesi vardır.[1]

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Prof. Dr. Teoman Duralı, 7 Şubat 1947'de Zonguldak'ın Kozlu ilçesinde doğdu. Babası Sabih Duralı, Mustafa Kemal Atatürk'ın meşhur çocukluk anısında kargaları kovaladığı dayısının çiftliğinin bulunduğu Langaza’da doğdu. Babasının babası, Langaza'da ağır ceza reisi, babasının dedesi ise Gümülcine müftüsüymüş.[2]

Sabih Bey, 1927’de devlet bursuyla mühendislik eğitimi almak üzere Almanya’nın Chemnitz şehrine gönderildi. Teoman Duralı'nın annesi Hilda Kohlschmidt ile Sabih Bey, Chemnitz'te tanışarak 1930 yılında evlenmiş.[1] Hilda Hanım, Protestan kültürüyle yetişmiş, klasik bir Alman'mış. Chemnitz dışına ilk kez lise yıllarında katıldığı bir Bavyera gezisinde çıkmış. İstanbul’da ilk kez deniz ile karşılaşmış. Koyu bir Alman milliyetçisi olan Hilda Hanım, Türkiye'de hiç mutlu olamamış ve hep vatan hasreti ile yaşamış.[2]

Almanya'dan yüksek mühendis olarak Türkiye'ye dönen Sabih Duralı, Genelkurmay Başkanlığı, Kayseri'de uçak, Eskişehir'de tank ve Kırıkkale'de silah fabrikalarında çalıştıktan sonra Türkiye’nin iki termik santralinden biri olan Zonguldak Kozlu’ya tayin edilmiş. Sabih Duralı, 1954'te Demokrat Parti'den Zonguldak milletvekili seçilmiş.

Teoman Duralı'nın ağabeyi Kaya Duralı, 1931 yılında Chemnitz'te doğmuş. Galatasaray Lisesi'nden mezun olmuş ve Millî İstihbarat Teşkilatı'na girerek "gizli" görevlerde bulunmuş.

Teoaman Duralı, ilkokulu Zonguldak'ta, ortaokul ve liseyi TED Ankara Koleji'nde tamamladı. 1973 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'nin felsefe bölümünden mezun oldu.

Akademik hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Teoman Duralı, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'nde öğrenciyken Nermi Uygur'un teklifiyle 1975 yılında mezun olduğu bölümde asistan olarak göreve başladı.[3] 1977 yılında biyoloji felsefesi hakkındaki teziyle felsefe doktoru unvanı aldı. 1978 yılında NATO bursu ile Paris'te biyoteknoloji seminerlerine katıldı. Mayıs 1982'de yardımcı doçent, Ekim 1982'de biyoloji felsefesi üzerine yazdığı tezle doçent oldu. 1985'te ABD Pennsylvania State University'de tamamladığı Kant'ın A Priori Bilgi İstidâdı başlıklı çalışmasının ardından 1988'de profesör oldu.[4] 1992-1993 yıllarında Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi'nde, 1994 ve 2003 yıllarında Viyana Üniversitesi bilim felsefesi bölümünde, 1995-1997 ile 1999 yıllarında Kuala Lumpur’da International Institute Of Islamic Thought and Civilisation'da misafir öğretim üyesi olarak bulundu.[5] 1996 yılında İstanbul Üniversitesi araştırma fonunun mâli desteğiyle Orta Asya Türk cumhuriyetlerinde araştırma gezisinde bulundu.[6]

Bir dönem Kırklareli Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi'nde dekanlık yaptı. Fakültenin felsefe bölümünü kurdu.[7] Bülent Ecevit Üniversitesi senatosunun 2016 yılında aldığı karar uyarınca Teoman Duralı'ya verilen fahrî doktorluk pâyesinin takdim töreni, Sezai Karakoç Kültür Merkezi'nde yapıldı.[8]

Duralı ölümünden önce İstanbul Üniversitesi, İstanbul Medeniyet Üniversitesi ile İbn Haldun Üniversitesi'nde felsefe bölümlerinde ders veriyordu.[9][10] Ayrıca Kutadgubilig felsefe-bilim araştırmaları dergisinin yayın yönetmenliğini de yapmaktaydı.[11] Türkiye Bilimler Akademisi şeref üyesi olan[12] Teoman Duralı, İngilizce, Fransızca, Almanca, Latince, Yunanca, İtalyanca, Felemenkçe, İspanyolca, Rusça, Malayca dillerini bilmektedir.[13] Duralı ölümünden kısa bir süre öncesine kadar TRT 2 ekranlarında Felsefe Söyleşileri başlıklı bir programı yapmaktaydı.[14]

Özel hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Futbolu çok sevdiğini ve hayatta militanca duygularla bağlandığı tek şey Galatasaray olduğunu söylerdi. Babasının anne tarafı Çerkes, baba tarafı Türkmen; annesi Alman, eşi Fransız'dır.[15] Evli ve iki çocuk babasıydı.

Teoman Duralı, kanser neticesinde 6 Aralık 2021'de İstanbul'daki evinde hayatını kaybetti. 7 Aralık 2021 tarihinde Fatih Camiî'nde ikindi vaktinde kılınan cenaze namazının ardından, Âşiyan Mezarlığı'ndaki aile kabristanına defnedildi.[16]

Kitapları[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b 24 Portre'de bir 'Filozof'
  2. ^ a b Değermenci, Ali (2020). Öyle geçer ki zaman : Teoman Duralı kitabı. Birinci baskı. Teoman Duralı. Kartal, İstanbul. ISBN 978-605-7717-44-3. OCLC 1250646330. 
  3. ^ "Teoman Duralı, CV'de Olmayan Hayatını Anlattı". 23 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2020. 
  4. ^ Teoman DURALI, Prof. Dr. 19 Mart 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., kultursurasi.ktb.gov.tr. Erişim Tarihi: 19.03.2020.
  5. ^ "Hâltercümesi – Prof. Dr. Teoman Duralı". Erişim tarihi: 7 Aralık 2021. 
  6. ^ Prof. Dr. Şaban Teoman DURALI - 2016 26 Ocak 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., w3.beun.edu.tr. Erişim Tarihi: 19.03.2020.
  7. ^ Prof.Dr. Ş. Teoman DURALI 19 Mart 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., www.fef.klu.edu.tr. Erişim Tarihi:19.03.2020.
  8. ^ "Prof. Dr. Şaban Teoman Duralı'ya Fahri Doktora Payesi Takdim Edildi". 8 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Nisan 2017. 
  9. ^ Şaban Teoman DURALI, Prof. Dr. 19 Mart 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., kultursurasi.ktb.gov.tr. Erişim Tarihi: 19.03.2020.
  10. ^ "Teoman Duralı Hocamız Vefat Etti – İHÜ". web.archive.org. 7 Aralık 2021. Erişim tarihi: 7 Aralık 2021. 
  11. ^ FELSEFE -BİLİM ARAŞTIRMALARI, www.researchgate.net. Erişim Tarihi: 19.03.2020.
  12. ^ "TÜBA Şeref Üyesi Prof. Dr. Şaban Teoman Duralı 74 yaşında hayatını kaybetti. | Türkiye Bilimler Akademisi". web.archive.org. 7 Aralık 2021. Erişim tarihi: 7 Aralık 2021. 
  13. ^ "Standart bir akademisyen değil Teoman Duralı". 8 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Nisan 2017. 
  14. ^ "Felsefe - TRT 2". web.archive.org. 7 Aralık 2021. Erişim tarihi: 7 Aralık 2021. 
  15. ^ "Türkoğlu Türküm ben". 17 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2020. 
  16. ^ "Prof. Dr. Teoman Duralı vefat etti". www.haberturk.com. 7 Aralık 2021. 6 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Aralık 2021.