Bock

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Bock, Almanya kökenli sert bir lager çeşitidir. Adını Almanya'nın Einbeck kentinden aldığı bilinmektedir. "Bock" sözcüğü ayrıca Almanca'da teke (erkek keçi) anlamına gelmektedir. Yapım aşamasında kullanılan şerbetçiotu miktarı diğer biralara oranla daha azdır. Dolayısıyla şerbetçiotundan gelen acılık diğer biralara göre oldukça düşüktür.

Doppelbock, heller bock (maibock), eisbock, weizenbock ve dunkler bock gibi pek çok alt türü bulunmaktadır. Açık bakır renginden, kahverengiye geniş bir yelpazede renk skalasına sahiptir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Bock tipi bira ilk olarak 14. yüzyılda Almanya'nın Einbeck kentinde üretilmiştir. İlk üretildiğinde günümüzdekilerden faklı olarak ale tarzda üretilmişti. Bu tür daha sonra Münihli bira üreticileri tarafından 17. yüzyılda lager tarza adapte edildi. Bavarya aksanının etkisiyle Einbeck terimi ein Bock olarak değişti ve bu bira sadece bock olarak anılmaya başladı. Bu cinas nedeniyle bugün bock türü bira şişelerinde keçi sembolü kullanımı oldukça yaygındır.

Keçi çizimlerinin de yer aldığı bir bock reklamı. (1882)

Bock tarihsel olarak Noel ve Paskalya gibi pek çok önemli günle özdeşleştirilmiştir. Çok eskiden beri Bavyeralı rahipler tarafından oruç zamanı yüksek kalorili sıvı bir besin kaynağı olarak kullanılmaktadır.

Alt Türler[değiştir | kaynağı değiştir]

Hollanda'da üretilen çeşitli markalarda bock biralar.

Heller Bock[değiştir | kaynağı değiştir]

Maibock ve helles bock olarak da bilinir. Helles Almanca'da açık renkli (İngilizce: light) anlamına gelmektedir. Adından da anlaşılacağı üzere açık renkli bock biralara denir. Açık renkli olmalarına karşın geleneksel bock tipi biralar kadar serttirler. Altın rengiyle kehribar rengi arasında bir renk skalasına sahiptir. Malt aroması geleneksel bock'lara göre daha az olmasına karşın şerbetçiotundan gelen acılık biraz daha fazladır, ancak diğer biralarla kıyaslandığında halen çok düşüktür.

Doppelbock[değiştir | kaynağı değiştir]

"Duble bock" anlamına gelir. Geleneksel bock tipi biranın daha sert versiyonudur. Yüksek alkol oranı ve kalorisi nedeniyle tarih boyunca Katolik rahipler tarafından katı yiyecek yemenin yasak olduğu oruç zamanı sıvı ekmek olarak tüketilmiştir.

Doppelbock'lar günümüzde de türdeşlerine göre yüksek alkol oranına sahiptirler. Yoğun bir malt karakterine ve zengin bir aromaya sahiptirler.

Doppelbock üreten rahipler, biralarına Almanca'da kurtarıcı anlamına gelen "Salvator" adını vermişlerdir. Günümüzde de Paulaner şirketi Salvator markasıyla doppelbock üretimine devam etmektedir.

Dunkler Bock[değiştir | kaynağı değiştir]

Koyu renkli Bock tipi biralara denir. Şerbetçiotu acılığı diğer türdeşleri gibi düşüktür. Yanık tatlar egemen konumdadır.

Eisbock[değiştir | kaynağı değiştir]

"Eis" Almanca'da buz anlamına gelmektedir. Türdeşleri arasında en sert olanıdır. Doppelbock biraların dondurulması ve alkol oranının artırmak amacıyla ortaya çıkan buzun yok edilmesiyle elde edilir.

En sert eisbock Kleinbrauerei Schorschbräu şirketi tarafından üretilen ve %57,7 alkol içeren Schorschbräu Schorschbock adındaki biradır.

Weizenbock[değiştir | kaynağı değiştir]

Weizenbock, buğday kullanılarak üretilen bock tipi biralara denir. Diğer buğday biralarına göre daha serttir. İlk olarak G. Schneider & Sohn adındaki şirket tarafından 1907 yılında Aventinus adıyla üretilmiştir. Koyu Münih maltlarının üst fermantasyon buğday birası mayaları tarafından fermante edilmesiyle üretilir.[1]

Renk Berraklık Servis Sıcaklığı Fermantasyon Ortalama Alkol Oranı IBU (Acılık Değeri)
Bock Kehribar Rengi / Kahverengi Berrak 07 - 10 °C Lager %6,30 - %7,50 20 - 30[2]
Heller Bock Altın Rengi / Kehribar Rengi Berrak 07 - 13 °C Lager %6,30 - %7,14 22 - 32[3]
Doppelbock Kehribar Rengi / Kahverengi Berrak 07 - 10 °C Lager %7,20 - %8,50 24 - 35[4]
Dunkler Bock Bakır Rengi / Koyu Kahverengi Berrak 07 - 13 °C Lager %6,00 - %7,00 21 - 35[5]
Eisbock Bakır Rengi / Siyah Berrak 07 - 13 °C Lager %9,30 - %14,00 45 - 60[6]
Weizenbock Kehribar Rengi / Kahverengi Puslu 07 - 13 °C Ale %6,70 - %8,00 18 - 27[7]

Bockfest[değiştir | kaynağı değiştir]

Bockfest her yıl Mart ayının ilk haftasonunda Ohia'da düzenlenen bir bira festivalidir. ABD'de düzenlenen en eski Alman tarzı bock bira festivalidir. Festivale katılan katılımcı sayısı tahminsel olarak 2013'te 20.000, 2014'de ise 30.000'dir.[8]

Türkiye'de Bock[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye'de bock tipi biralar pek yaygın değildir. Düşük sayıdaki talep, daha çok ithal biralarla karşılanmaktadır. Ancak İstanbul'da bulunan Bosphorus adlı brewpubda Selanik 81 adında bir doppelbock üretilmektedir.[9]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]