Arnavutlar
Vikipedi, özgür ansiklopedi
| Bu madde, Vikipedi standartlarına uygun değildir ve bu nedenle düzenlenmesi gerekmektedir. Maddeyi Vikipedi standartlarına uygun biçimde düzenleyip, geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. Bu madde Şubat 2008 tarihinden beri, düzenleme isteğiyle etiketlidir. |
| Arnavutlar Shqiptarë |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
İskender Bey • Tepedelenli Ali Paşa Kavalalı Mehmet Ali Paşa • Lekë Dukagjini |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Toplam Nüfus | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Yaklaşık 8 milyon |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Önemli Bölgeler | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Dil(ler) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Arnavutça | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Din(ler) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| İslam (Sünni ve Bektaşi), Hıristiyan (Ortodoks ve Katolik). |
Arnavutlar (Arnavutça Shqiptaret), çoğunluğu Arnavutluk ve Kosova'da yaşayan halk. Konuştukları dil olan Arnavutça, Hint-Avrupa dil ailesinden bağımsız kol olarak günümüze ulaşan bir dildir.
Arnavutlar'ın kökeni meselesi, etnologlar arasında hala bir ihtilaf konusudur. Arnavutluk'un (Albania) asıl sakinlerinin bugünkü yurtlarına nereden geldiklerine ilişkin meseleye çözüm olarak birçok varsayım ortaya atılmıştır.
Kafkaslar'da 'Albania' adlı başka bir yerin varlığı, 'Albania' adının nereden kaynaklandığının gizemini sürdürmesi ve öte yandan bu ismin, Arnavut halkının kendisince bilinmemesi ve de Arnavutlar'ın Balkan Yarımadası'na gelişine dair tarihin ve efsanelerin ortaya koyduğu somut bir kaydın olmaması Arnavutlar'ın kökeni meselesini çözümü zor bir hale getirmiştir.
Bütün bulgular şuna işaret etmektedir ki Arnavutlar, birbiriyle akraba İlliryalılar, Makedonyalılar ve Epirotlar tarafından tarihin çeşitli dönemlerinde temsil edilmiş ilk Ari göçmenlerin soyundan gelmektedirler.[kaynak belirtilmeli]
Çoğu etnolog ve dilbilimcinin kanısına göre, İliryalılar, yarımadanın güney kısmında yerleşik olan ve sınırları İtalya ve Trakya'ya kadar uzanan Helen öncesi Tyrrhenopelasgia halkının çekirdeğini oluşturmuşlardır. İliryalılar daha geniş bir anlamda aynı zamanda Pelasgialıdırlar. Dahası, Yunan yazarlarca "barbar" ve "Helen olmayan" olarak adlandırılan bu akraba ırklardan İliryalılar'ın, Gegler'in yani kuzeyli Arnavutlar'ın ataları, Epirotlar'ın ise Tosklar'ın yani güneyli Arnavutlar'ın ataları olduklarına inanılmaktadır. Bu genel kanı, Strabo'nun İliryalılar ve Epirotlar arasında sınır oluşturduğunu belirttiği Via Egnatia ya da Egitana'ya ilişkin ifadesinin pratikte bugün Gegler'i ve Tosklar'ı ayıran Shkumbini ırmağının akışına karşılık gelmesinden doğmuştur. Aynı coğrafyacı, Epirotlar'ın aynı zamanda Pelasgialı olarak adlandırıldıklarını ifade etmiştir. Bugün bile anısı çağdaş Arnavutlarca Tanrı'ya verilen isim "Zot" olarak kalan Pelasgialı Zeus'a antik çağların en ünlü tapınağının olduğu yer Dodona'da tapılmıştır. Herodot'a göre bu kutsal yerin civarına Pelasgia denilmekteydi.[22]
Dünyada bugün kesin bir sayı verilemese de, varsayımlara göre 8 milyon[23] Arnavut vardır: Arnavutluk 3.5 milyon, Kosova 2 milyon, Makedonya 550 bin, Karadağ 80 bin Arnavut'u barındırıyor. Türkiye'de kaç Arnavut olduğu konusunda kesin bilgi yoktur, bazı kaynaklar, bu sayının 1 milyonun üstünde olduğunu belirtmektedir.[24] Ancak bu nüfusun ne kadarının Arnavut kimliğini benimsediği belirsizdir. Ethnologue web sitesi, 1965 sayımına göre Türkiye'deki Arnavutların sayısını 65.000 olarak belirtmektedir.[25] Türkiye'deki Arnavutların çoğu Türk-Yunan mübadelesi kapsamında Türkiye'ye Güney Epir'den gönderilen Tosk'lardan oluşurken,İkinci Dünya Savaşı sonrası Yugoslavya'dan (bugünkü Kosova ve Kuzey Batı Makedonya) Yugoslavya'lı Türklerle birlikte göç ederek gelen topluluk ise Geg'tir.
Arnavutça, Hint-Avrupa dil ailesindendir.
[değiştir] Kaynakça
- ^ CIA - The World Factbook - Albania
- ^ Kosovo Government estimates 2005 - [1]
- ^ Serbian Government 2003 census - [2]
- ^ CIA - The World Factbook - Serbia
- ^ Republic of Macedonia 2002 census - [3]
- ^ CIA - The World Factbook - Macedonia
- ^ Migrants in Greece
- ^ Yugoslavian Federation 2003 census - [4]
- ^ |Italy: Foreigner Citizens -- 2006
- ^ United States 2000 census - [5]
- ^ statcan.ca
- ^ Hot tvingar kosovoalbaner att flytta
- ^ [6]
- ^ 2000'de birinci dil olarak 95.000 Arnavutça konuşanların sayısı: see Demographics of Switzerland
- ^ Federal Republic of Germany - [7]
- ^ w:en:Slovenia
- ^ Demographics of Croatia - 2001 census
- ^ [8]
- ^ Ethnologue report for Turkey (Europe)
- ^ BBC News [9]
- ^ Statistical Office of the Republic of Serbia, 2002 census of Serbia
- ^ http://www.albanian.com
- ^ http://en.wikipedia.org/wiki/Albanians
- ^ http://unpan1.un.org/intradoc/groups/public/documents/UNTC/UNPAN014972.pdf
- ^ http://www.ethnologue.com/show_country.asp?name=TRE

