Adnan Menderes Havalimanı
| Adnan Menderes Havalimanı | |||
|---|---|---|---|
| IATA: ADB – ICAO: LTBJ – LID:
|
|||
| Özet | |||
| Havalimanı tipi | Sivil | ||
| Sahibi | DHMİ | ||
| İşletici | TAV | ||
| Yer | İzmir, Türkiye | ||
| Bağlantı merkezi (hub) | |||
| İnşa tarihi | 1987 | ||
| Rakım (ODS) | 419 ft / 126 m | ||
| Koordinatlar | 38°17′21″N 27°09′18″E / 38.28917°N 27.155°EKoordinatlar: 38°17′21″N 27°09′18″E / 38.28917°N 27.155°E | ||
| Web sitesi | |||
| Pistler | |||
| Yön | uzunluk | yüzey | |
| ft | m | ||
| 16R/34L | 10,630 | 3,240 | Beton |
| 16L/34R | 10,630 | 3,240 | Asfalt |
Adnan Menderes Havalimanı (IATA: ADB, ICAO: LTBJ), 1987 yılında hizmete açılmıştır. Eski başbakanlardan Adnan Menderes'in adı verilmiştir.
Adnan Menderes Havalimanı ACI Europe tarafından 2010’da ilk kez verilen “Eko-inovasyon” ödülünü almıştır. 2009’da da Doha Aviation Summit’te “yılın çevreci havalimanı” seçilmiştir.[1]
Konu başlıkları |
Yerleşim [değiştir]
İzmir Adnan Menderes Havalimanı’nın coğrafi koordinatları 38°17`21"N, 27°09`18"E’dir. Gaziemir ilçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. 125 metre rakıma sahip havalimanının şehir merkezine uzaklığı 18 kilometredir.
Tarihçe [değiştir]
Cumaovası Havalimanı [değiştir]
Adnan Menderes Havalimanı faaliyete geçmeden önce, İzmir’de Cumaovası ve Çiğli Askeri havaalanları hem askeri hem de sivil uçuşlara hizmet veriyordu. Teknik yetersizlikler nedeniyle gece uçuşlarına hizmet veremeyen Cumaovası havaalanı Çiğli’de yapılan bakım onarım çalışmaları sırasında devreye alınıyordu.
1980’ler [değiştir]
Artan ihtiyaçla birlikte Cumaovası havaalanının sivil uçuşlara tahsil edilmesi yönündeki planlar 1980’lerin başında oluşturuldu ve çevredeki araziler istimlak edildi.[2] Havalimanının temelini 1984 yılı mayıs ayında 1980’deki askeri darbe sırasında genelkurmay başkanı olan ve ardından cumhurbaşkanlığı görevini üstlenen Kenan Evren attı. Proje tutarı 15 milyon 300 bin lira olarak belirlenmişti.[3] Havaalanının 1987’de hizmete girmesi öngörülse de, bütçe kısıntıları nedeniyle proje açıklanan zamanda tamamlanamadı.[4]
Eski başbakanlardan Adnan Menderes’in adı verilen yeni havalimanı 17 Kasım 1987’de hizmete girdiğinde İstanbul’un ardından Türkiye’nin ikinci büyük havalimanıydı. Dönemin başbakanı Turgut Özal tarafından yapılan açılış töreni, havalimanı tamamlanmadan yapıldığı için eleştirildi.[5] Evren havalimanına İzmir’in “düşman işgalinden kurtuluşunu” simgeleyen 9 Eylül adının verilmesini istemiş ancak hükümet buna uymamıştı. Evren anılarında “Zannettiler ki bu ismi vermekle oy oranını çoğaltacaklar” dedi.[6]
2000’ler [değiştir]
2000’li yıllara gelindiğinde ortaya çıkan kapasite ihtiyacı nedeniyle DHMİ, Adnan Menderes Havalimanı Dış Hatlar Terminali’ni genişletmek üzere yola çıktı.[7] Projenin yap-işlet-devret modeliyle oluşturulması kararlaştırıldı ve 5 milyon yolculuk terminal yapılması öngörüldü. 16 Ağustos 2004'te Havaş ile Bayındır İnşaat Ortak Girişim Grubu'nun ihaleyi 6 yıl 7 ay 29 gün işletme süresi karşılığında 125 milyon avro ile kazandığı açıklandı. Girişimde Havaş’ın yüzde 65, Bayındır’ınsa yüzde 35 payı bulunuyordu ve inşaatın 24 ayda bitirilmesi öngörülüyordu.[8][9]
2005 yılı ortasında terminal inşaatı devam ederken Havaş’ın yüzde 60 hissesi Ciner Holding tarafından o sırada İstanbul Atatürk Havalimanı Dış Hatlar Terminalini de işleten TAV’a satıldı.[10] Öngörülenden sekiz ay önce bitirilen ve 150 milyon avroya mal olan yeni terminal 9 Eylül 2006’da açıldı ve işletmesi TAV tarafından üstlenildi.[11]
Güncel durum [değiştir]
Adnan Menderes Havalimanı Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü'nün (ICAO) yaptığı sınıflandırmaya göre CAT-II seviyesindedir.[12]
Terminaller [değiştir]
İç Hatlar [değiştir]
Adnan Menderes Havalimanı İç Hatlar Terminali yeni terminal inşaatı çerçevesinde yıkıldı ve 1 Ocak 2012’den itibaren Dış Hatlar terminali ortak kullanılma açıldı.[13]
DHMİ, Kasım 2011’de Adnan Menderes Havalimanı İç Hatlar Terminali’nin yenilenmesi, iç ve dış hatların 2032 sonuna kadar işletilmesini içeren bir ihale açtı. İhaleyi 610 milyon avro bedelle TAV Havalimanları kazandı. TAV, proje kapsamında 250 milyon avro yatırım yapılacağını açıkladı.
Yeni terminalin temeli 15 Haziran 2012’de atıldı. TAV Grubu CEO’su Sani Şener “Kısa bir sürede tamamlayarak hizmete açmayı planladığımız yeni iç hatlar terminaliyle yolcu sayısının hızla artacağını umuyoruz” dedi. Buna göre yeni terminalin 2014’te bitirilmesinin planlandığı açıklandı.
TAV İnşaat tarafından yapılan yeni terminal yaklaşık 200 bin metrekare kapalı alana sahip olacak ve yaklaşık 25 milyon yolcuya hizmet verebilecek. Projede 2537 aralık kapalı otopark ve 3 bin araçlık açık otopark inşaatı da bulunuyor.[14]
Dış Hatlar [değiştir]
Dış hatlar terminali 107 bin 699 metrekare büyüklükle Türkiye’deki dördüncü büyük dış hatlar terminalidir.
Duty-free [değiştir]
Adnan Menderes Havalimanı Dış Hatlar Terminali’ndeki gümrüksüz satış mağazaları TAV Havalimanları ve Unifree ortaklığıyla kurulan ATÜ Duty-Free tarafından işletilmektedir. Toplam 2 bin 353 metrekareye yayılan mağazalarda günün her saati hizmet verilmektedir. Gidiş katında yedi, geliş katında iki mağaza bulunmaktadır.[15]
TAV Galeri İzmir [değiştir]
Adnan Menderes Havalinaı Dış Hatlar Terminali Gidiş Katı’nda, pasaport kontrolü öncesinde bir sergi alanı yer almaktadır. Şubat 2011’de açılan galeride yıl boyunca resim, fotoğraf ve benzeri alanlarda sergiler düzenlenmektedir.[16]
Kargo terminali [değiştir]
Kargo terminalinde radyoaktif malzeme, kıymetli eşya, soğuk hava depoları ile özel kargo acentalarının ofisleri bulunmaktadır. Terminalde THY Kargo, PTT, Gümrük Müdürlükleri binası ile kargo, acente ve gümrük komisyoncularının ofisleri yer almaktadır. Ayrıca THY’e ait ithalat ve ihracat antrepoları da kargo terminalinde bulunmaktadır.[17]
Genel Havacılık terminali [değiştir]
Yeni iç hatlar terminali inşaatının yanında yer alan ve TAV İzmir tarafından işletilen genel havacılık terminali özel jetlerle hava taksilere hizmet vermektedir. Terminalde gümrük ve pasaport işlemleri yapılabilmektedir. [18]
Pistler [değiştir]
| Doğrultu | Uzunluk(m) | Mukavemet | Yüzey |
|---|---|---|---|
| 16L/34R | 3240X45 | PCN 88 | Kompozit |
| 16R/34L | 3240X45 | PCN 100 | Beton |
Trafik ve istatistikler [değiştir]
İzmir Adnan Menderes Havalimanı, 2011 verilerine göre ticari uçak trafiğinde İstanbul, Antalya ve Ankara’nın ardından dördüncü sıradadır. Uçuş düzenleyen şirket sayısı 66’dır.
Yolcu istatistikleri [değiştir]
| Yıl | İç hat | Dış hat | Toplam |
|---|---|---|---|
| 2011 | 6,125,076 | 2,398,457 | 8,523,533 |
| 2010 | 5,357,610 | 2,127,488 | 7,485,098 |
| 2009 | 4,534,339 | 1,667,455 | 6,201,794 |
| 2008 | 3,757,891 | 1,697,407 | 5,455,298 |
| 2007 | 3,635,414 | 1,600,890 | 5,236,304 |
Ticari uçak istatistikleri [değiştir]
| Yıl | İç hat | Dış hat | Toplam |
|---|---|---|---|
| 2011 | 44,908 | 17,494 | 62,402 |
| 2010 | 41,664 | 16,184 | 57,848 |
| 2009 | 36,423 | 13,145 | 49,568 |
| 2008 | 33,426 | 13,192 | 46,618 |
| 2007 | 33,847 | 13,06 | 46,907 |
Kargo istatistikleri [değiştir]
| Yıl | İç hat | Dış hat | Toplam |
|---|---|---|---|
| 2011 | 58,508 | 42,284 | 100,792 |
| 2010 | 56,425 | 38,293 | 94,718 |
| 2009 | 48,319 | 31,352 | 79,671 |
| 2008 | 43,065 | 32,312 | 75,377 |
| 2007 | 41,953 | 31,881 | 73,834 |
Ulaşım [değiştir]
Havalimanından banliyö treni ile Alsancak - Karşıyaka - Çiğli - Aliağa istikametlerine ulaşmak mümkündür. Halkapınar istasyonundan Bornova istikametine metro ile aktarma yapılabilmektedir.[19] Ayrıca İzmir Büyükşehir Belediyesi otobüsleri ile Mavişehir (Hat no - 200), Cumhuriyet Meydanı (Hat no - 202) ve Otogar - Bornova (Hat no - 204) istikametlerine ulaşım imkanı vardır. Buna ilaveten Havaş yolcu servisleri ve taksi işletmesi alternatifler arasında bulunmaktadır.[20][21]
Referanslar [değiştir]
- ^ http://www.adnanmenderesairport.com/tr-TR/tavhakkinda/Pages/oduller.aspx
- ^ Milliyet, 24.01.1983
- ^ Milliyet, 30.05.1984
- ^ Milliyet, 25.01.1987
- ^ Metin Toket, Milliyet, 19.11.1987
- ^ Milliyet, 15.03.1992
- ^ http://v3.arkitera.com/v1/haberler/2004/06/16/dishatlar.htm
- ^ http://www.zaman.com.tr/haber.do;jsessionid=5F7E18203ED11ADAB73B379AE8030745?haberno=161730
- ^ http://arsiv.sabah.com.tr/2004/11/19/eko117.html
- ^ http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=154547
- ^ http://arsiv.sabah.com.tr/2006/09/24/cp/hob107-20060903-102.html
- ^ DHMI 2011 Faaliyet raporu, sf 60 http://www.dhmi.gov.tr/getBinaryFile.aspx?Type=14&dosyaID=924
- ^ http://www.yeniasir.com.tr/KentHaberleri/2011/12/30/izmirin-ucuslari-artik-dis-hatlardan-yapilacak
- ^ http://ekonomi.haberturk.com/airport/haber/751195-610-milyon-euroya-tavladi
- ^ http://www.atu.com.tr/kurumsal/tr/shops.html#shops03
- ^ http://hurarsiv.hurriyet.com.tr/goster/ShowNew.aspx?id=17133833
- ^ http://www.adnanmenderesairport.com/tr-TR/HavalimaniRehberi/Pages/Kargo.aspx
- ^ http://www.adnanmenderesairport.com/tr-TR/HavalimaniRehberi/Pages/GenelHavacilikTerminali.aspx
- ^ http://www.izban.com.tr
- ^ www.eshot.gov.tr
- ^ http://www.havas.com.tr
Dış bağlantılar [değiştir]
- İzmir Uluslararası Adnan Menderes Havalimanı
- TAV Resmi İnternet Sitesi
- DHMİ - Adnan Menderes Havalimanı
- ESHOT Havaalanı Otobüs Seferleri
- HAVAŞ Otobüs Seferleri
- Google Harita - Uydu Görüntüsü
| Bir havalimanı ile ilgili bu madde bir taslaktır. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
|
||||||||