Muhammed el-Cevâd

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Muhammed el-Cevâd
Doğum 15 Haziran 811
Medine, Abbasi Devleti
Ölüm 25 Kasım 835
Bağdat
Diğer adı Ebû Ca'fer Muhammed
Muhammed el-Takî
Ebû Ca‘fer es-Sânî
Meslek Şiilik 9. imamı

Muhammed el-Cevâd (Arapça: محمّد الجواد) veya Muhammed el-Takî (15 Haziran 811, Medine - 25 Kasım 835, Bağdad), Şiîliğin bir fırkası olan İsnâaşeriyye’nin dokuzuncu imamıdır.[1]

Doğumu ve ailesi[değiştir | kaynağı değiştir]

15 Haziran 811 (19 Ramazan 195) yılında Medine'de doğdu. Babası Ali er-Rızâ, annesi Muhammed'in eşlerinden Mariye'nin kavminden Sudanlı bir kadındır.

Tam adı 'Ebû Ca'fer Muhammed bin Ali er-Rızâ bin Musa el-Kâzım bin Ca'fer es-Sâdık' olup daha çok Ebû Ca'fer Muhammed, Muhammed el-Takî, Muhammed el-Cevâd, Ebû Ca‘fer es-Sânî isimleriyle bilinir. Cömert anlamındaki 'Cevad' lakabı olup daha başka Takī, Münteceb, Necîb, Murtazâ, Kāni gibi lakaplar da ismiyle beraber yazılır.

İmamlığı[değiştir | kaynağı değiştir]

Babası Ali er-Rıza öldüğünde (818) 7 yaşındaydı. Bu durum o dönem Şii toplumunda çeşitli tartışmaları da başlatmıştır. Bu topluluklardan İsnâaşeriyye (onikiciler) imametin şartı olan ilmin önceki imamdan alınamayacağı durumlar olabileceğini, imam adayının rüya, ilham veya ilahi yolla da ilim sahibi olabileceğini öne sürerek onun imamlığını kabul eder. Buna delil olarak da bu tartışmalar sırasında Muhammed el-Cevâd'ın “Ali'nin de müslüman olduğunda dokuz yaşında olduğunu” söylediğini öne sürerler.[2]

İmamlığı dönemi ve ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Babasının ölümünden sonra Abbasi halifesi Me'mun tarafından Bağdad'a getirtildi ve halifenin kızı Ümmü’l-Fazl ile evlendi. Burada sekiz yıl kaldı ve sonra hac için mekke'ye geldi. Me'mun'un ölümü üzerine yeni halife Mu'tasım-Billâh'ın davetiyle 835 yılında tekrar Bağdad'a döndü. Aynı yılda da (Zilkade 220) burada vefat etti. Mekke'de dedesi Mûsâ el-Kâzım’ın mezarının yanına defnedildi. Bu mezar yerleri Şia tarafından kutsal sayılır ve ziyaret edilir. Şia kaynakları onun halife Mu'tasım-Billâh tarafından zehirletildiğini iddia etse de bu konuda geçerli bir kaynak yoktur.[3]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ http://www.islamansiklopedisi.info/dia/ayrmetin.php?idno=300514
  2. ^ Mes‘ûdî, İŝbâtü’l-vaśıyye, s. 179-181
  3. ^ Şeyh Müfîd, s. 320-322
Şii İslam unvanları
Önce gelen
Ali er-Rıza
8. imam
Dokuzuncu İsnâaşeriyye imamı
818 - 835
Sonra gelen
Ali Naki
10. imam