Turhan Feyzioğlu

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Turhan Feyzioğlu
Türkiye Başbakanı
Görev süresi
12 Eylül 1980 – 12 Eylül 1980
Başbakan Bülent Ecevit
Yerine geldiği Süleyman Demirel
Yerine gelen Bülent Ulusu
Türkiye Başbakan Yardımcısı
Görev süresi
31 Mart 1975 – 21 Haziran 1977
Yerine geldiği Necmettin Erbakan
Alparslan Türkeş
Yerine gelen Faruk Sükan
Orhan Eyüpoğlu
Türkiye Millî Eğitim Bakanı
Görev süresi
6 Ocak 1961 – 7 Şubat 1961
Yerine geldiği Bedrettin Tuncel
Yerine gelen Ahmet Tahtakılıç
Türkiye Büyük Millet Meclisi
11., 12., 13., 14., 15. ve 16. dönem milletvekili
Görev süresi
27 Ekim 1957 – 5 Haziran 1977
Seçim Bölgesi 1957 – Sivas
1961 – Kayseri
1965 – Kayseri
1969 – Kayseri
1973 – Kayseri
1977 – Kayseri
Kişisel bilgiler
Doğum 1922
Kayseri, Türkiye
Ölüm 24 Mart 1988 (66 yaşında)
İstanbul, Türkiye
Partisi Cumhuriyetçi Güven Partisi
Eşi Leyla Cıngıllıoğlu
Çocukları Saide Buçukoğlu
Bitirdiği okul İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi
Mesleği Siyasetçi, Avukat
Dini İslam

Turhan Feyzioğlu (1922, Kayseri, Türkiye - 24 Mart 1988, Ankara, Türkiye), Türk hukuk profesörü ve siyasetçi.

XI. Dönem Sivas, 1.(XII), 2.(XIII), 3.(XIV), 4.(XV), 5.(XVI) Dönem Kayseri Milletvekillikleri ile Kurucu Meclis Üniversite Temsilciliği (6 Ocak 1961 - 15 Ekim 1961) yaptı. Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en kısa süreli başbakanlığını (5 saat) yapan siyasetçidir.

Erken dönem hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

İlköğretimini Kayseri'de, orta öğrenimini Galatasaray Lisesi'nde tamamladı. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitirdi. İngiltere'de anayasa hukuku alanında doktora yaptı ve 1955 yılında Türkiye'nin en genç profesörü unvanını aldı. Daha sonra Siyasal Bilgiler Fakültesi'ne dekan oldu. Fakültenin yayını olan "Forum" dergisindeki yazıları nedeniyle iktidardaki Demokrat Parti ile çatıştı ve hakkında kovuşturma açılınca üniversiteden istifa etti.

Siyasi yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

Turhan Feyzioğlu, bir süre sonra CHP'den politikaya atıldı. 1957 yılında Sivas'tan milletvekili seçildi. 27 Mayıs Darbesi'nden sonra Orta Doğu Teknik Üniversitesi Rektörlüğü’ne seçildi. Kurucu Meclis'te Üniversite Temsilcisi (6 Ocak 1961 - 15 Ekim 1961) olarak Anayasa Komisyonu başkanlığına getirildi. 1961 yılındaki seçimlerde Kayseri milletvekili olarak yine meclise girdi ve II. Gürsel kabinesinde milli eğitim bakanlığı ve ilk koalisyon hükümetinde devlet bakanlığı ile başbakan yardımcılığı yaptı.

CHP'den ayrılana kadar gelecek genel başkan olarak görülüyordu. Ancak Bülent Ecevit'in güçlü çıkışı ve CHP'nin Ortanın Solu sloganını benimsemesi üzerine partideki genel sekreterlik görevinden istifa etti. 47 milletvekili ve senatörle birlikte CHP'den ayrılarak Güven Partisi'ni kurdu. Sonradan, Cumhuriyetçi Parti ile Güven Partisi'ni birleştirerek Cumhuriyetçi Güven Partisi'nin başına geçti ve 12 Eylül 1980 Darbesi'ne kadar bu partinin genel başkanlığını yürüttü.

1975 yılında Demirel'in başbakanlığındaki I. Milliyetçi Cephe Hükümeti'nde ve 1978 yılında kurulan Ecevit Hükümeti'nde devlet bakanlığı ve başbakan yardımcılığı görevlerini birlikte üstlendi. Süleyman Demirel'in 1979 yılında kurduğu azınlık hükümetini dışarıdan destekledi. 1981 yılında aktif siyasetten çekildi.

12 Eylül darbesi sonrası tüm partiler kapatıldı. Darbe yönetimi Cumhuriyetçi Güven Partisi Genel Başkanı Prof. Dr. Turhan Feyzioğlu'nu Başbakan yapmaya karar verdi. Bazı generaller karşı çıktı. "Eski liderler gözaltında. Küçük bir partinin genel başkanını Başbakan yapmayalım" dediler. Başbakan yapıldıysa da 5 saat sonra karar geri alındı.[1]

66 yaşında kalp krizinden vefat etti. Leyla Feyzioğlu Cıngıllıoğlu ile evli ve Saide Buçukoğlu (1950-1969)'nun babasıydı. Aynı zamanda Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi eski Dekanı ve Türkiye Barolar Birliği Başkanı Prof. Dr. Metin Feyzioğlu'nun manevi babası ve dedesidir.

Kitapları[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Kanunların Anayasaya Uygunluğunun Kazai Murakabesi (1951)
  • Demokrasiye ve Diktatörlüğe Dair (1957)
  • Devlet Adamı Atatürk (1963)
  • Atatürk ve Milliyetçilik
  • Türk Millî Mücadelesinin ve Atatürkçülüğün Temel İlkelerinden Biri Olarak Millet Egemenliği.
  • Atatürk Yolu
  • Un Liberateur et un Modernisateur Genial Kemal Atatürk

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Önce gelen:
Bedrettin Tuncel
Türkiye Millî Eğitim Bakanı
6 Ocak 1961 - 7 Şubat 1961
Sonra gelen:
Ahmet Tahtakılıç
Önce gelen:
Ali Akif Eyidoğan
Türkiye Başbakan Yardımcısı
25 Haziran 1962 - 25 Aralık 1963
Sonra gelen:
Kemal Satır
Önce gelen:
Zeyyat Baykara
Türkiye Başbakan Yardımcısı
31 Mart 1975 - 21 Haziran 1977
Sonra gelen:
Turan Güneş
Orhan Eyüpoğlu
Önce gelen:
Necmettin Erbakan
Alparslan Türkeş
Türkiye Başbakan Yardımcısı
5 Ocak 1978 - 18 Eylül 1978
Sonra gelen:
Faruk Sükan
Orhan Eyüpoğlu
Akademik görevi
Önce gelen:
Önce gelen yoktur.
Orta Doğu Teknik Üniversitesi Rektörü
17 Ağustos 1960 - 8 Şubat 1961
Sonra gelen:
Seha Meray