Tehlike altındaki Dünya Mirasları listesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Ortasında bir delik bulunan, on dört sivri, gümüş yıldızı olan bir fotoğraf, üstte mor bir bez döşenmiştir.
Geleneksel olarak İsa'nın doğum yeri olarak görülen Doğuş Kilisesi, aynı yılda Dünya Mirası ve Tehlike Olarak Dünya Mirası olarak belirlenmiş birkaç yerden biridir.

Tehlike altındaki Dünya Mirasları listesi, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) tarafından 1972 yılında yayımlanan Dünya Mirası Sözleşmesi'nin 11.4 maddesine uygun olarak[nb 1] Dünya Miras Komitesi tarafından derlenmiştir. Listenin amacı uluslararası farkındalığını artırmak ve tehditlere karşı önlemler almaktır.[1] Bir siteye yönelik tehditler, kesinleşmiş yakın tehditler veya bir sitede olumsuz etkilere neden olabilecek potansiyel tehlikeler olabilir.

Doğal bir sit alanı, nesli tükenmekte olan veya diğer değerli türlerin nüfusunda ciddi bir düşüş, aşırı kesim, kirlenme, yerleşim, madencilik, tarım gibi insan faaliyetleri sonucu doğal güzelliğin bozulması sonucu tehlike altında ilan edilmektedir. Kültürel bir sit alanı, malzemelerin, yapıların, süslerin veya mimari tutarlılığın ciddi biçimde bozulması ve tarihi orijinalliğin veya kültürel önemin kaybolması sonucu tehlike altında ilan edilmektedir. Hem kültürel hem de doğal alanlar için potansiyel tehlikeler arasında, kalkınma projeleri, silahlı çatışmalar, yetersiz yönetim sistemleri veya sit alanlarının yasal koruyucu durumundaki değişiklikler bulunmaktadır. Kültürel alanlar söz konusu olduğunda, jeoloji, iklim veya çevre nedeniyle aşamalı değişiklikler de potansiyel tehlikeler oluşturabilir.[2]

Tehlikedeki Dünya Mirası Listesi'nde bir site yazılmadan önce durumu değerlendirilir ve ilgili taraf devletin işbirliğiyle düzeltici tedbirler için potansiyel bir program geliştirilir. Site hakkındaki nihai karar komite tarafından verilir. Dünya Miras Fonu'ndan maddi destek, listelenen siteler için komite tarafından tahsis edilebilir. Koruma durumu yılda bir kez gözden geçirilir ve ardından tehditlerin sona erdiği takdirde komite ek önlemler talep edebilir, siteyi Tehlike altındaki Dünya Mirasları listesinden çıkarabilir veya siteyi Dünya Mirası Listesi'nden silme işlemini düşünebilir.[2] iki eski UNESCO Dünya Mirası alanından, Dresden Elbe Vadisi, Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi'ne dahil edildikten sonra Dünya Mirası listesinden çıkartılmışken, Arap Orks Barınağı listeden doğrudan çıkartılmıştır.[3][4] Tehlike altındaki Dünya Mirası Listesi'nde 2016 tarihi itibarıyla 55 tane site bulunmaktadır (18 doğal, 38 kültürel).[5] "İsa'nın Doğum Yeri, Doğum Yeri Kilisesi ve Hac Yolu, Beytüllahim" gibi bazı bölgeler, Dünya Mirası ilan edildikleri yıl aynı anda Tehlike Altındaki Dünya Mirası olarak da ilan edilmiştir. UNESCO tarafından listelenen sitelerin 21'i Arap ülkelerinde (7'si Suriye'de, 5'i Libya'da), 17'si Afrika'da (5'i Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde), 7'si Latin Amerika ve Karayipler'de, 6'sı Asya ve Pasifik'te ve 6'sı Avrupa'da ve Kuzey Amerika'da bulunmaktadır (2016 yılı itibarıyla).[nb 2][6] Tehlike altındaki doğal alanların çoğunluğu (13) Afrika'da bulunmaktadır.[6]

Bazı durumlarda listeleme, koruma çalışmalarına yol açtı ve bölgelere fon aktarılmasına neden oldu; bu durum, Galápagos Adaları ve Yellowstone Ulusal Parkı gibi daha sonradan Tehlike Dünya Mirası Listesinden çıkarılan siteler için olumlu bir gelişme sağladı. Buna rağmen, listenin kendisi ve UNESCO'nun uygulaması eleştiri konusu olmuştur.[7][8] Özellikle, Taraf Devletler ve Dünya Mirası Alanlarının diğer paydaşları, kendi rızaları olmadan komitenin bir siteyi tehlike altında ilan etme yetkisini eleştirdi.[9] 1992 yılına kadar, UNESCO, bir sit alanını kendi yetkisine dayanarak tehlike altında ilan edene kadar, Taraf Devletler, siteler için bazı koruyucu önlemler almış olurlardı.[10] Tehlikedeki Dünya Mirası Listesi, bazı ülkeler tarafından bir kara liste olarak algılanıyordu ve Kanada Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Profesörü olan Prof. Dr. Christina Cameron'a göre Taraf Devletlerin ilgisini çekmek için politik araç olarak kullanıyordu.[11][12]

Güncel Sit alanları[değiştir | kaynağı değiştir]

Ad: Dünya Mirası Komitesi tarafından listelenmiş adı[13]
Konum: Koordinatları ile ülkelerin bulunduğu yerler, varsayılan olarak ülkelere göre sıralanmıştır[nb 3]
Kriter: sit alanlarının bulunduğu liste
Alan: UNESCO tarafından belirlenen alan
Yıl(WHS): Sit alanının listeye alınma tarihi
Tehlike altında: Sit alanının Tehlike Altındaki Dünya Mirasları listesine alınma tarihi
Gerekçe: Tehlike Altındaki Dünya Mirasları Listesine alınma sebebi
  * Sınır aşan bölge
Ad Fotoğraf Konum Kriter Alan
ha (acre)
Yıl(WHS) Tehlike Altında Gerekçe Kaynaklar
Abu Mena Abu Mena Ancient Monastery 04.JPG EgyAbusir,
 Mısır
30°50′30″K 29°39′50″D / 30.84167°K 29.66389°D / 30.84167; 29.66389 (Abu Mena)
Kültürel:
(iv)
182 (450) 1979 2001- Kilden yapılma heykeller sıvıya maruz kaldığında bozulmaya başlamıştır. [14][15]
[16]
Aïr ve Ténéré Ulusal Doğa Koruma Alanı Sand dunes in the desert, offroad vehicles and mountains in the distance. Niger1Arlit ,
 Nijer
18°17′K 8°0′D / 18.283°K 8°D / 18.283; 8 (Air and Ténéré Doğal Reserves)
Doğal:
(vii), (ix), (x)
7,736,000 (19,120,000) 1991 1992- Bölgedeki askeri çatışma ve sivil karışıklıkların yanı sıra yaban hayatı nüfusunun azalması ve bitki örtüsünün bozulması [17][18]
Tarihi Halep Şehri City view with a wall and a mosque. Halep, Suriye
36°14′0″K 37°10′0″D / 36.233333°K 37.166667°D / 36.233333; 37.166667 (Ancient City of Aleppo)
Kültürel:
(iii)(iv)
350 (860) 1986 2013- Suriye'deki iç savaş sırasında bölgedeki birçok tarihi eser yağmalanmış ve tahrip edilmiştir. [19]
Tarihi Busra Şehri An old amphitheatre. Dera (il), Suriye
32°31′5″K 36°28′54″D / 32.51806°K 36.48167°D / 32.51806; 36.48167 (Ancient City of Bosra)
Kültürel:
(i)(iii)(vi)
1980 2013- Suriye'deki iç savaş sırasında bölgedeki birçok tarihi eser yağmalanmış ve tahrip edilmiştir. [20]
Tarihi Şam Şehri Ruins of a stone building with columns and without roof. Şam (il), Suriye
33°30′41″K 36°18′23″D / 33.51139°K 36.30639°D / 33.51139; 36.30639 (Ancient City of Damascus)
Kültürel:
(i)(ii)(iii)(iv)(vi)
86 (210) 1979 2013- Suriye'deki iç savaş sırasında bölgedeki birçok tarihi eser yağmalanmış ve tahrip edilmiştir. [21]
Kuzey Suriye'nin Antik Köyleri Ruins of a stone church without roof. Suriye
36°20′3″K 36°50′39″D / 36.33417°K 36.84417°D / 36.33417; 36.84417 (Ancient Villages of Northern Syria)
Kültürel:
(iii)(iv)(v)
12,290 (30,400) 2011 2013- Suriye'deki iç savaş sırasında bölgedeki birçok tarihi eser yağmalanmış ve tahrip edilmiştir. [22]
Cyrene Antik Kenti LibJebel Akhdar,
 Libya
32°49′30″K 21°51′30″D / 32.825°K 21.85833°D / 32.825; 21.85833 (Archaeological Site of Cyrene)
Kültürel:
(ii), (iii), (vi)
5000000000000000000 1982 2016- Libya'daki iç savaş sırasında bölgedeki birçok tarihi eser yağmalanmış ve tahrip edilmiştir. [23][24]
Leptis Magna Antik Kenti LibKhoms,
 Libya
32°38′18″K 14°17′35″D / 32.63833°K 14.29306°D / 32.63833; 14.29306 (Archaeological Site of Leptis Magna)
Kültürel:
(i), (ii), (iii)
5000000000000000000 1982 2016- Libya'daki iç savaş sırasında bölgedeki birçok tarihi eser yağmalanmış ve tahrip edilmiştir. [24][25]
Sabratha Antik Kenti LibSabratha,
 Libya
32°48′19″K 12°29′06″D / 32.80528°K 12.485°D / 32.80528; 12.485 (Archaeological Site of Sabratha)
Kültürel:
(iii)
5000000000000000000 1982 2016- Libya'daki iç savaş sırasında bölgedeki birçok tarihi eser yağmalanmış ve tahrip edilmiştir. [24][26]
Asur (Qal'at Sherqat) A series of three arched gates made of simple stones. They appear to be the only part that has survived from a larger building. IraqSalah ad Din,
 Irak
35°27′24″K 43°15′45″D / 35.45667°K 43.2625°D / 35.45667; 43.2625 (Ashur)
Kültürel:
(iii), (iv)
70 (170) 2003 2003- Bölgeyi kısmen sular altında bırakacak olan bir su deposu Irak Sivil Savaşı nedeni ile askıya alındı. Bölgedeki yönetim eksikliği, sit alanını tehlike altında tutmaktadır. [27][28]
Belize Set Resifi Underwater image of a green stone like object with patterns on the surface resembling a brain. BelBelize, Stann Creek ve Toledo
 Belize
17°19′K 87°32′B / 17.317°K 87.533°B / 17.317; -87.533 (Belize Barrier Reef Reserve System)
Doğal:
(vii), (ix), (x)
96,300 (238,000) 1996 2009- Mangrov kesimi ve aşırı büyüme [29][30]
Chan Chan Antik Kenti Ruins of former buildings in a desert setting consisting of low walls with a fishnet pattern. PerLa Libertad,
 Peru
8°6′40″G 79°04′30″B / 8.11111°G 79.075°B / -8.11111; -79.075 (Chan Chan Archaeological Zone)
Kültürel:
(i), (iii)
600 (1,500) 1986 1986- Doğal erozyon [31][32]
İsa'nın Doğum Yeri, Doğum Yeri Kilisesi ve Hac Yolu, Beytüllahim Birthplace of Jesus. Pal
Beytüllahim,  Filistin
31°42′16″K 35°12′27″D / 31.70444°K 35.2075°D / 31.70444; 35.2075 (Birthplace of Jesus: Church of the Nativity and the Pilgrimage Route, Bethlehem)
Kültürel:
(iv), (vi)
2.98 (7.4) 2012 2012- Su sızıntıları nedeniyle meydana gelen hasar [33][34]
Coro ve Limanı  A street with single-storied colorful houses VenFalcón,
 Venezuela
11°25′K 69°40′B / 11.417°K 69.667°B / 11.417; -69.667 (Coro and its Port)
Kültürel:
(iv), (v)
107 (260) 1993 2005- Kasım 2004 ile Şubat 2005 tarihleri arasında meydana gelen şiddetli yağış nedeniyle meydana gelen çok sayıda yapıya hasarın yanı sıra, yeni bir anıtın, bir plaj yürüyüş yolunun ve tampon bölgedeki şehre giriş kapısının inşası, tarihi alanları yok olma tehlikesi ile karşı karşıya bırakmaktadır. [35][36]
Krak des Chevaliers ve Salah Ed-Din Kalesi  A fortress of grey stone. Humus ve Lazkiye İlleri, Suriye
34°46′54″K 36°15′47″D / 34.78167°K 36.26306°D / 34.78167; 36.26306 (Crac des Chevaliers and Qal’at Salah El-Din)
Kültürel:
(ii)(iv)
9 (22) 2006 2013- Bölgedeki iç savaş nedeni ile birçok tarihi eser yok olma tehlikesi altındadır. [37]
Bamyan Vadisi Kültürel Bölgesi 
A large niche in a rock with the outline of a human figure.
AfgBamyan,
 Afganistan
34°49′55″K 67°49′36″D / 34.83194°K 67.82667°D / 34.83194; 67.82667 (Kültürel Landscape and Archaeological Remains of the Bamiyan Valley)
Kültürel:
(i), (ii), (iii), (iv), (vi)
159 (390) 2003 2003- Bölgedeki tarihi heykellerden bazıları, Taliban tarafından dinamitle patlatılarak yok edilmiştir. Bölgedeki yönetim eksikliği, tarihi eserlerin yok olma tehlikesi altında olmasının en önemli sebeplerinden. [38][39]
Doğu Rennell  Dugout Canoe in the Rennell Island lagoon, Solomon Islands. Solomon IslandRennell ve Bellona illeri,
 Solomon Adaları
11°40′59″G 160°10′59″D / 11.68306°G 160.18306°D / -11.68306; 160.18306 (East Rennell)
Doğal:
(ix)
37,000 (91,000) 1998 2013- Aşırı kesim ve bunun doğal ekosistem üzerindeki etkileri [40]
Everglades Milli Parkı  A large white bird with black wingtips and a long slightly curved beak is perched on a branch above grassland. United StatesFlorida,
 Amerika Birleşik Devletleri
25°19′K 80°56′B / 25.317°K 80.933°B / 25.317; -80.933 (Everglades National Park)
Doğal:
(viii), (ix), (x)
592,920 (1,465,100) 1979 1993–2007, 2010- Andrew Kasırgası, hasat ve tarımsal bozulma ve kent gelişim nedeniyle su akışı ve kalitesinin bozulması. (1993)

Alanın bozulması devam ederek deniz yaşamı kaybına ve deniz türlerinde azalmaya neden olmuştur. (2010)

[41][42]
[43]
Panama'nın Karayip Tarafındaki Kaleler: Portobelo-San Lorenzo Ruins of stone fortifications near water. PanColón Province,
 Panama
9°33′14″K 79°39′21″B / 9.55389°K 79.65583°B / 9.55389; -79.65583 (Fortifications on the Caribbean Side of Panama: Portobelo-San Lorenzo)
Kültürel:
(i), (iv)
5000000000000000000 1980 2012- Çevresel faktörler, bakım eksikliği ve kentsel gelişme [44][45]
Garamba Ulusal Parkı Bird's eye view of a river running through grassland interspersed by trees. DemOrientale,
 Kongo DC
4°0′K 29°15′D / 4°K 29.25°D / 4; 29.25 (Garamba National Park)
Doğal:
(vii), (x)
500,000 (1,200,000) 1980 1984–1992, 1996- Bölgedeki gergedan nüfusunun azalması (1984);

Bölgedeki kaçak avlanma ve gerekli tedbirlerin alınmaması (1996)

[46][47]
[48]
Hatra
Temple ruins at Hattra, Iraq.
IrqNineveh Governorate,
 Irak
35°35′17.016″K 42°43′5.988″D / 35.58806°K 42.71833°D / 35.58806; 42.71833 (Hatra)
Kültürel:
(ii), (iii), (iv), (vi)
324 (800) 1985 2015- Silahlı gruplar tarafından verilen hasarlar [49]
Hebron/El-Halil Eski Şehri Hebron172.JPG PalHebron,
 Filistin
31°31′27″K 35°6′32″D / 31.52417°K 35.10889°D / 31.52417; 35.10889 (Hebron/Al-Khalil Old Town)
Kültürel:
(ii), (iv), (vi)
20.6 (51) 2017 2017- [50]
Tarihi Şehr-i Sebz Şehri UzbQashqadaryo Bölgesi,
 Özbekistan
39°3′0″K 66°50′0″D / 39.05°K 66.833333°D / 39.05; 66.833333 (Historic Centre of Shakhrisyabz)
Kültürel:
(iii), (iv)
240 (590) 2000 2016- Ortaçağ mahallelerindeki binaların tahrip edilmesi ve kentsel gelişmenin devam etmesi. [51][52]
Tarihi Viyana Şehri Vienna.JPG. Aut
Viyana,  Avusturya
48°12′K 16°22′D / 48.2°K 16.367°D / 48.2; 16.367 (Vienna)
Cultural:
(ii)(iv)(vi)
371 (920) 2001 2017- Yeni yüksek binalar [53]
Tarihi Zabid Şehri
White minaret and mosque.
YemAl Hudaydah,
 Yemen
14°12′K 43°19′D / 14.2°K 43.317°D / 14.2; 43.317 (Historic Town of Zabīd)
Kültürel:
(ii), (iv), (vi)
5000000000000000000 1993 2000- Tarihi binaların yapısındaki bozulmalar [54][55]
Humberstone ve Santa Laura Güherçile Madeni  Industrial structure in a desert setting. ChilTarapacá,
 Şili
20°12′30″G 69°47′40″B / 20.20833°G 69.79444°B / -20.20833; -69.79444 (Humberstone and Santa Laura Saltpeter Works)
Kültürel:
(ii), (iii), (iv)
5000000000000000000 2005 2005- Bakım eksikliği, yağma [56][57]
Kahuzi-Biéga Milli Parkı
A gorilla in a shrub.
DemSouth Kivu
ve Maniema,
 Kongo DC
2°30′G 28°45′D / 2.5°G 28.75°D / -2.5; 28.75 (Kahuzi-Biega National Park)
Doğal:
(x)
600,000 (1,500,000) 1980 1997- Ormansızlaşma, avlanma, savaş ve iç savaş [58][59]
Liverpool, Ortaçağ Ticari Liman Şehri 
A montage of several pictures showing a western city near water.
United KingdomLiverpool
İngiltere,
 Birleşik Krallık
53°24′24″K 2°50′40″B / 53.40667°K 2.84444°B / 53.40667; -2.84444 (Liverpool – Maritime Mercantile City)
Kültürel:
(ii), (iii), (iv)
136 (340) 2004 2012- Tarihi limanın yeniden inşası [60][61]
Manovo-Gounda St Floris Milli Parkı A blank map of a rectangular-looking country with several rivers running through it. A location is marked in the north with a red dot. CenBamingui-Bangoran,
 Orta Afrika Cumhuriyeti
9°0′K 21°30′D / 9°K 21.5°D / 9; 21.5 (Manovo-Gounda St Floris National Park)
Doğal:
(ix), (x)
1,740,000 (4,300,000) 1988 1997- Yasadışı otlatma ve kaçak avlanma, güvenlik durumunun bozulması [62][63]
Cam'daki Minare ve Arkeolojik Kalıntılar  A tall minaret in a river valley. At the top of the nearby mountains there are other, smaller structures. AfgGhōr,
 Afganistan
34°23′48″K 64°30′58″D / 34.39667°K 64.51611°D / 34.39667; 64.51611 (Minaret and Archaeological Remains of Jam)
Kültürel:
(ii), (iii), (iv)
70 (170) 2002 2002- Yasal koruma eksikliği, sit alanının konumu [64][65]
Kosova'daki Ortaçağ AnıtlarıDečani ManastırıPeć PatrikhanesiGračanica Manastırı ve Prizren'deki Meryem Ana Kilisesi  Stone church with various towers. Kosovo[nb 4]


42°39′40″K 20°15′56″D / 42.66111°K 20.26556°D / 42.66111; 20.26556 (Medieval Monuments in Kosovo)

Kültürel:
(ii), (iii), (iv)
2.88 (7.1) 2004 2006- Yasal koruma ve yönetim eksikliği; siyasi istikrarsızlık ve güvenlik [66][67]
Nimba Dağı Yasaklı Doğa Siti  A chimpanzee in a tree. CotLola Bölgesi,
 Fildişi Sahili*
 Gine*
7°36′K 8°23′B / 7.6°K 8.383°B / 7.6; -8.383 (Mount Nimba Strict Nature Reserve)
Doğal:
(ix), (x)
18,000 (44,000) 1981 1992- Dünya Mirası Alanı'nın bir bölümünde demir madenciliği yapılması ve bölgenin Gine kesimine sayıda mülteci akını [68][69]
Nan Madol: Doğu Mikronezya Tören Merkezi MicronesiaTemwen Adası,
 Mikronezya Federal Devletleri
6°50′23″K 158°19′51″D / 6.83972°K 158.33083°D / 6.83972; 158.33083 (Nan Madol: Ceremonial Centre of Eastern Micronesia)
Kültürel:
(i), (iii), (iv), (vi)
76.7 (190) 2016 2016- Kontrolsüz yapılanma [70][71]
Niokolo-Koba Ulusal Parkı Bird's eye view of a river running through a forested plain. SenTambacounda Bölgesi
ve Kédougou Bölgesi,
 Senegal
13°0′K 12°40′B / 13°K 12.667°B / 13; -12.667 (Niokolo-Koba National Park)
Doğal:
(x)
913,000 (2,260,000) 1981 2007- Mülkiyetin bozulması, düşük memeli nüfusu, yönetim sorunları ve önerilen bir barajın Gambiya Nehri üzerindeki etkisi [72][73]
Okapi Doğa Siti River lined by tropical vegetation. Many stones are found in the river. Dem Orientale,
 Kongo DC
2°0′K 28°30′D / 2°K 28.5°D / 2; 28.5 (Okapi Wildlife Reserve)
Doğal:
(x)
1,372,625 (3,391,830) 1996 1997- İç savaş neticesinde bölgenin yağmalanması ve fillerin öldürülmesi [74][75]
Tarihi Kudüs Şehri ve Surları View over a city. A large building with a golden cuppola is located in the background. JerKudüs
(UNESCO tarafından bir devlete bağlı olarak tanınmıyor)[nb 5]
31°46′36″K 35°14′03″D / 31.77667°K 35.23417°D / 31.77667; 35.23417 (Old City of Jerusalem and its Walls)
Kültürel:
(ii), (iii), (vi)
5000000000000000000 1981 1982- Kontrolsüz kentsel gelişme, turizm nedeniyle genel koruma durumunun bozulması ve bakım eksikliği. [76][77][78]
Tarihi San'a Şehri 
View of Old Sana'a.
YemSana'a Governorate,
 Yemen
15°21′20″K 44°12′29″D / 15.35556°K 44.20806°D / 15.35556; 44.20806 (Sana'a)
Kültürel:
(iv), (v), (vi)
5000000000000000000 1986 2015- Yemen Sivil Savaşı ve Suudi Arabistan tarafından gerçekleştirilen bombardımanlar.[79] [80]
Tarihi Gadames Şehri LibGadames,
 Libya
30°08′00″K 9°30′00″D / 30.1333333°K 9.5°D / 30.1333333; 9.5 (Old Town of Ghadamès)
Kültürel:
(v)
5000000000000000000 1986 2016- Libya İç Savaşı dolayısıyla silahlı güçler tarafından gerçekleştirilen saldırılar. [24][81]
Tarihi Djenné Şehri  MalCenne,
 Mali
13°54′23″K 4°33′18″B / 13.90639°K 4.555°B / 13.90639; -4.555 (Old Towns of Djenné)
Kültürel:
(iii), (iv)
5000000000000000000 1988 2016- Bölgesel güvensizlik, tarihi kentin bozulan durumu, kentleşme ve erozyon. [82][83]
Tarihi Şibam Şehri 
The high-rise architectures at Shibam.
YemHadramut ,
 Yemen
15°55′36.984″K 48°37′36.012″D / 15.92694°K 48.62667°D / 15.92694; 48.62667 (Shibam)
Kültürel:
(iii), (iv), (v)
5000000000000000000 1982 2015- Silahlı çatışmaların potansiyel tehdidi, bölgede halihazırda gözlemlenen koruma ve yönetim sorunlarının bir araya gelmesi [80]
Atsinanana'daki Yağmur Ormanları
A river in a forested mountain area.
MadDoğu Madagaskar,
 Madagaskar
14°28′G 49°42′D / 14.467°G 49.7°D / -14.467; 49.7 (Rainforests of the Atsinanana)
Doğal:
(ix), (x)
479,660 (1,185,300) 2007 2010- Yasa dışı kesim ve nesli tükenmekte olan lemurların avlanması [84][85]
Río Plátano Biyosfer Rezervi A river lined by tropical vegetation. Parts of trees are lying in the water. HonLa Mosquitia,
 Honduras
15°44′40″K 84°40′30″B / 15.74444°K 84.675°B / 15.74444; -84.675 (Río Plátano Biosphere Reserve)
Doğal:
(vii), (viii), (ix), (x)
5000000000000000000 1982 1996–2007, 2011- Kesim, balıkçılık ve toprak işgali; Kaçak avlanma ve eyaletin siteyi yönetme kapasitesinin azalması; büyük oranda hukukun bozulması ve uyuşturucu kaçakçılarının varlığı [86][87]
Tadrart Acacus Kaya Resimleri  LibFizan,
 Libya
24°50′00″K 10°20′00″D / 24.8333333°K 10.3333333°D / 24.8333333; 10.3333333 (Rock-Art Sites of Tadrart Acacus)
Kültürel:
(iii)
5000000000000000000 1985 2016- Libya Sivil Savaşı sonucunda bölgedeki birçok tarihi eser tehlike altındadır. [24][88]
Salonga Milli Parkı  River meandering through a wooded plain. DemÉquateur
ve Bandundu Bölgesi,
 Kongo DC
2°0′G 21°0′D / 2°G 21°D / -2; 21 (Salonga National Park)
Doğal:
(vii), (ix)
3,600,000 (8,900,000) 1984 1999- Sivil otoritenin ortadan kalkması [89][90]
[91]
Samarra Antik Kenti  A photograph of a spiral minaret in an open plain with a large number of buildings in the background and a swerving road to the left IraqSalah ad Din,
 Irak
34°12′K 43°52′D / 34.2°K 43.867°D / 34.2; 43.867 (Samarra Archaeological City)
Kültürel:
(ii), (iii), (iv)
15,058 (37,210) 2007 2007- Irak İç Savaşı sonucu bölgede meydana gelen yönetim eksikliği [92][93]
Simen Dağları Milli Parkı  Mountain landscape with deep precipices. EthAmhara Bölgesi,
 Etiyopya
13°11′K 38°4′D / 13.183°K 38.067°D / 13.183; 38.067 (Simien National Park)
Doğal:
(vii), (x)
22,000 (54,000) 1978 1996- Walia ibex nüfusunun bozulması [94][95]
Palmira Antik Kenti  Ruins of stone buildigns with columns. Humus (il), Suriye
34°33′15″K 38°16′0″D / 34.55417°K 38.266667°D / 34.55417; 38.266667 (Site of Palmyra)
Kültürel:
(i)(ii)(iv)
0.36 (0.89) 1980 2013- Suriye İç Savaşı boyunca meydana gelen saldırılar [96]
Timbuktu A street with a mud wall and a pyramid shaped mud building with sticks protruding from its wall. MalTimbuktu,
Timbuktu Bölgesi,
 Mali
16°46′24″K 2°59′58″B / 16.77333°K 2.99944°B / 16.77333; -2.99944 (Timbuktu)
Kültürel:
(ii), (iv), (v)
5000000000000000000 1988 2012- Bazı yasa dışı örgütler tarafından meydana gelen saldırılar neticesinde bölgedeki bazı tarihi eserler tahrip edilmiştir. [97][98]
Askia'nın Türbesi A mud structure with sticks protruding from the wall. MalGao,
Gao Bölgesi,
 Mali
16°17′21.60″K 0°2′41.68″D / 16.289333°K 0.0449111°D / 16.289333; 0.0449111 (Tomb of Askia)
Kültürel:
(ii), (iii), (iv)
4.24 (10.5) 2004 2012- Bazı yasa dışı örgütler tarafından meydana gelen saldırılar neticesinde bölgedeki bazı tarihi eserler tahrip edilmiştir. [98][99]
Kasubi'deki Buganda Kraliyet Mezarları  Dome shaped house made of Doğal materials. UgandaKampala ,
 Uganda
0°19′45″K 32°33′12″D / 0.32917°K 32.55333°D / 0.32917; 32.55333 (Tombs of Buganda Kings at Kasubi)
Kültürel:
(i), (iii),
(iv), (vi)
27 (67) 2001 2010- Mart 2010'da meydana gelen yagında, sitenin ana binası olan Muzibu Azaala Mpanga hasar görmüştür. [100][101]
Sumatra'daki Tropik Yağmur Ormanları Sadece bu bölgede yaşayan Sumatra orangutalnalrı tehlike altındadır. IndonesiaSumatra,
 Endonezya
02°30′G 101°30′D / 2.5°G 101.5°D / -2.5; 101.5 (Tropical Rainforest Heritage of Sumatra)
Doğal:
(vii), (ix), (x)
2,595,124 (6,412,690) 2004 2011- Haşere, yasa dışı kesim, tarımsal nedenler ve site üzerinden yollar inşa etme planları [102][103]
Virunga Milli Parkı  Mountain landscape with trunks of trees or shrubs that appear to have burned. DemKuzey Kivu
ve Orientale,
 Kongo DC
0°55′K 29°10′D / 0.917°K 29.167°D / 0.917; 29.167 (Virunga National Park)
Doğal:
(vii), (viii), (x)
800,000 (2,000,000) 1979 1994- Ruanda İç Savaşı yüzünden mültecilerin akın etmesi sonucu ormansızlaşma ve kaçak avcılık [104][105]
Filistin, Zeytin ve Üzüm Toprakları, Güney Kudüs Kültürel Peyzajı, Battir Batir.JPG. Pal
Battir,  Filistin
31°43′11″K 35°7′50″D / 31.71972°K 35.13056°D / 31.71972; 35.13056 (Palestine: Land of Olives and Vines – Kültürel Landscape of Southern Jerusalem, Battir)
Kültürel:
(iv)(v)
349 (860) 2014 2014- İsrail Batı Şeria bariyeri "çiftçileri yüzyıllar boyunca ekili tarlalardan ayırabilir". [106][107]

Önceden listelenen siteler[değiştir | kaynağı değiştir]

Daha önce tehlike altında olarak listelenen sitelerden bazıları yönetim ve koruma alanındaki gelişmelerden sonra listeden çıkarıldı. Everglades Milli Parkı 1993'ten 2007'ye kadar listede kalmış; 2010 yılından sonra yeniden listeye dahil edilmiş; Río Plátano Biyosfer Rezervleri 1996'dan 2007'ye kadar listede kalmış, 2011'den sonra tekrar listelenmiştir.

  •   Dünya Mirası Listelerinden çıkartılmıştır
Ad Fotoğraf Konum Kriter Alan
ha (acre)
Yıl(WHS) Tehlike Altında Gerekçe Kaynaklar
Angkor Ruins of a large structure with five large towers at the top. Siem Reap,  Kamboçya
13°26′K 103°50′D / 13.433°K 103.833°D / 13.433; 103.833 (Angkor)
Kültürel:
(i), (ii), (iii), (iv)
5000000000000000000
1992 1992–2004 Bölgedeki iç savaş, koruma durumundaki eksiklik nedeni ile bir süre listede tutulmuştur. [108][109]
[110]
Bagrati Katedrali ve Gelati Manastırı Ruins of a stone church with the highest point located at the apsis. GeorImereti,
 Gürcistan
42°15′44″K 42°42′59″D / 42.26222°K 42.71639°D / 42.26222; 42.71639 (Bagrati Cathedral and Gelati Monastery)
Kültürel:
(iv)
7.87 (19.4) 1994 2010-2017 Geri döndürülemez müdahalelere yol açacak başlıca yeniden yapılandırma projesi. Sözü edilen proje, sitenin bütünlüğünü ve özgünlüğünü zayıflattığı için 2017'de Bagrati Katedrali listeden kaldırılmıştır. Gelati Manastırı halen Dünya Mirası Listesi'nde yer almaktadır.[nb 6] [111][112][113]
Bahla Kalesi Walls of a stone fort and a tower. Bahla,  Umman
22°58′K 57°18′D / 22.967°K 57.3°D / 22.967; 57.3 (Bahla Fort)
Kültürel:
(iv)
5000000000000000000
1987 1988–2004 Kale ve Bahla vahasının toprak yapılarının bozunlması [114][115]
[116][117]
Bem ve Çevresi View over a large ruined city colored uniformly in a grey-brown tone. In the background there is a castle in overlooking the surrounding city. IranKerman,
 İran
29°07′01″K 58°22′07″D / 29.11694°K 58.36861°D / 29.11694; 58.36861 (Bam and its Cultural Landscape)
Kültürel:
(ii), (iii), (iv), (v)
5000000000000000000 2004 2004–2013 2003 yılındaki Bam Depremi nedeni ile meydana gelen yıkılmalar. [118][119][120]
Butrint Ruins of an amphitheatre and other structures. Ayasaranda ilçesi,  Arnavutluk
39°45′K 20°01′D / 39.75°K 20.017°D / 39.75; 20.017 (Butrint)
Kültürel:
(iii)
3,980 (9,800) 1992 1997–2005 Yönetim ve koruma nedeniyle meydana gelen zararlar [121][122]
[123]
Köln Katedrali
A large gothic style cathedral of grey to black colored stone.
Kuzey Ren-Vestfalya,  Almanya
50°56′29″K 6°57′29″D / 50.94139°K 6.95806°D / 50.94139; 6.95806 (Cologne Cathedral)
Külürel:
(i), (ii), (iv)
5000000000000000000
1996 2004–2006 Katedralin yakınında, sitenin bütünlüğünü tehdit eden yüksek katlı bina planı; bina planının durdurulması ve bir tampon bölge kullanıma girdikten sonra listeden çıkarıldı. [124][125]
[126]
Comoé Milli Parkı A photograph of a white vehicle with luggage on top driving across a river with green trees in the background all under a clear blue sky. CotZanzan,
 Fildişi Sahili
9°10′K 3°40′B / 9.167°K 3.667°B / 9.167; -3.667 (Comoé National Park)
Doğal:
(ix), (x)
1,150,000 (2,800,000) 1983 2003-2017 Sivil huzursuzluk, kaçak avlanma ve etkin yönetim mekanizmalarının olmaması [127][128]
Djoudj Kuş Barınağı  Cormorants on a tree without leaves above some water. Biffeche,  Senegal
16°30′K 16°10′B / 16.5°K 16.167°B / 16.5; -16.167 (Djoudj National Bird Sanctuary)
Doğal:
(vii), (x)
16,000 (40,000) 1981 1984–1988, 2000–2006 Bir baraj inşası planı (1984) nedeni ile listeye eklenen[nb 6] site parka su temin etmek için hazırlanan proje nedeniyle (1988) listeden çıkarıldı.[nb 7] Salvinia molesta ve Pistia stratiotlarının getirdiği çevresel ve ekonomik tehditler ve parkta su yönetimi ile ilgili konular nedeniyle yeniden listeye alındı (2002). [47][129]
[130][131]
[132][133]
Dresden Elbe Vadisi Dresden skyline in the Elbe Valley. Saksonya,  Almanya
51°03′K 13°49′D / 51.05°K 13.817°D / 51.05; 13.817 (Dresden Elbe Vadisi)
Kültürel:
(ii), (iii), (iv), (v)
1,930 (4,800) 2004 2006–2009 Kültürel Bölgede inşa edilmesi planlanan Waldschlösschen Köprüsü nedeniyle listeye alınan site, köprünün inşasının başlamasından sonra 2009 yılında Dünya Mirası listesinden çıkarıldı. [134][135]
Dubrovnik Marina in a city with churches and a fort. Dubrovnik-Neretva,  Hırvatistan
42°38′25″K 18°06′30″D / 42.64028°K 18.10833°D / 42.64028; 18.10833 (Dubrovnik)
Kültürel:
(i), (iii), (iv)
97 (240) 1979 1991–1998 Hırvatistan Savaşı [136][137]
[138]
Lahor'daki Kale ve Şalemar Bahçeleri Entrance gate to a fort flanked by two large towers. PakPencab,
 Pakistan
31°35′25″K 74°18′35″D / 31.59028°K 74.30972°D / 31.59028; 74.30972 (Fort and Shalamar Gardens in Lahore)
Kültürel:
(i), (ii), (iii)
5000000000000000000 1981 2000–2012 Bir yolun genişletilmesi ve bahçenin çevre duvarlarının bozulması ve 1999'da tarihi su depoları tahrip edilmesi üzerine Pakistan hükumetinin isteği üzerine listeye alınmıştır [139][140]
Galapagos Adaları Landscape with little vegetation, rocks and an isthmus. Galápagos,  Ekvador
0°40′G 90°30′B / 0.667°G 90.5°B / -0.667; -90.5 (Galápagos Islands)
Doğal:
(vii), (viii), (ix), (x)
14,066,514 (34,759,110) 1978 2007–2010 Yabancı türlerin giriş imkânlarının yetersizliği, koruma kurumları ve park yönetimi için kaynak dağılımının yetersizliği, çok sayıda yasadışı göçmenin varlığı, turizmde hızlı kontrolsüz büyüme, balıkçılık kapasitesinin aşırı artması ve spor balıkçılığı gibi çeşitli tehditler [141][142]
[143][144]
Mtsheta'daki Tarihi Yerler A compact tall stone church with a circular tower above the apsis. GeorMtsheta-Mtianeti
 Gürcistan
41°51′K 44°43′D / 41.85°K 44.717°D / 41.85; 44.717 (Historical Monuments of Mtskheta)
Kültürel:
(iii), (iv)
5000000000000000000 1994 2009-2016 Sit alanının korunması ile ilgili endişeler [145][146]
Hampi'deki Anıtlar Grubu
Very high gate-like structure decorated with many niches.
Ballari,  Hindistan
15°20′6″K 76°27′43″D / 15.335°K 76.46194°D / 15.335; 76.46194 (Group of Monuments at Hampi)
Kültürel:
(i), (iii), (iv)
5000000000000000000
1986 1999–2006 Hampi'nin koruma altındaki arkeolojik alanlarına iki asma köprünün inşa edilmesi, sitenin bütünlüğünü ve orijinalliğini tehdit ediyor [147][148]
[149]
Ichkeul Milli Parkı  Forested coastal mountains. Bizerte,  Tunus
37°10′K 9°40′D / 37.167°K 9.667°D / 37.167; 9.667 (Ichkeul Milli Parkı)
Doğal:
(x)
12,600 (31,000) 1980 1996–2006 Bölgeye tatlısu akışını sınırlayan barajların inşa edilmesi göl ve bataklığın tuzluluğunun artmasına ve göç eden kuş nüfusunun sayısında bir azalmaya neden olması [150][151]
[152]
Iguaçu Şelalesi A large waterfall falling into a horseshoe shaped gorge. Paraná,  Brezilya
25°41′G 54°26′B / 25.683°G 54.433°B / -25.683; -54.433 (Iguaçu National Park)
Doğal:
(vii), (x)
170,086 (420,290) 1986 1999–2001 Iguazu Nehri üzerindeki barajlar ve helikopter uçuşları, yasa dışı yollarla açılan yol ("Estrada do Colono", Portekizce "Settler'in Yolu"). [91][153]
[154]
Katmandu Vadisi  Red-colored multi-storied building and tower like structure. Kathmandu Vadisi,  Nepal
27°42′14″K 85°18′31″D / 27.70389°K 85.30861°D / 27.70389; 85.30861 (Kathmandu Valley)
Kültürel:
(iii), (iv), (vi)
167 (410) 1979 2003–2007 Yedi anıl bölgesinin altısının geleneksel unsurlarının kısmen veya önemli ölçüde kaybedilmesi ve genel mülkiyetin özgünlüğünün ve bütünlüğünün kaybolmasına yol açması. [155][156]
[157]
Los Katíos Milli Parkı  The giant anteater, one of the inhabitants of Los Katíos.. Antioquia ve Chocó,  Kolombiya
7°40′0″K 77°0′0″B / 7.666667°K 77°B / 7.666667; -77 (Los Katíos National Park)
Doğal:
(ix), (x)
72,000 (180,000) 1994 2009–2015 Ormansızlaşma, yasa dışı balıkçılık ve avlanma. Park yönetiminde önemli iyileştirmelerden sonra listeden çıkarıldı. [158]
Manas Doğal Hayatı Koruma Alanı
Hanging bridge over a river lined with tropical vegetation in a mountainous landscape.
Assam,  Hindistan
26°30′K 91°51′D / 26.5°K 91.85°D / 26.5; 91.85 (Manas Wildlife Sanctuary)
Doğal:
(vii), (ix), (x)
39,100 (97,000) 1985 1992–2011 1992 yılında Bodo kabilesi militanları tarafından istila edildikten sonra, hırsızlık, parkın altyapısına zarar verilmesi ve bazı türlerin nüfusundaki azalma [159][160]
[161]
Kotor A town in rocky mountains next to a bay or lake. Kotor Körfezi, Kotor ve çevreleyen alanlar Karadağ
42°29′K 18°42′D / 42.483°K 18.7°D / 42.483; 18.7 (Natural and Culturo-Historical Region of Kotor)
Kültürel:
(i), (ii), (iii), (iv)
5000000000000000000
1979 1979–2003 15 Nisan 1979'daki deprem sonrasında hasar [162][163]
[164]
Ngorongoro Koruma Alanı  Bird's eye view over a largely unvegetated plain with a lake. In the distance a mountain range is visible. Arusha Bölgesi,  Tanzanya
3°11′G 35°32′D / 3.183°G 35.533°D / -3.183; 35.533 (Ngorongoro Conservation Area)
Doğal:
(iv), (vii), (viii), (ix), (x)
5000000000000000000
1978 1984–1989 Azalan koruma statüsü [165][166]
[167]
Plitvice Gölleri Milli Parkı Turqois colored lakes among white rocks. Lika-Senj,  Hırvatistan
44°53′K 15°37′D / 44.883°K 15.617°D / 44.883; 15.617 (Plitvice Lakes National Park)
Doğal:
(vii), (viii), (ix)
19,200 (47,000) 1979 1992–1997 Hırvatistan Savaşı nedeniyle meydana gelen potansiyel tehditler [168][169]
[170]
Filipin Sıradağlarındaki Pirinç Terasları A village in the Batad rice terraces PhiIfugao,
 Filipinler
16°55′K 121°3′D / 16.917°K 121.05°D / 16.917; 121.05 (Rice Terraces of the Philippine Cordilleras)
Kültürel:
(iii), (iv), (v)
500,000 (1,200,000) 1995 2001–2012 Sistematik izleme programının veya kapsamlı bir yönetim planının bulunmaması [171][172]
Abomey Kraliyet Sarayları Stone wall and a simple hut with decorations of animals and plants in colored relief. Zou Departmanı,  Benin
7°11′26″K 1°59′36″D / 7.19056°K 1.99333°D / 7.19056; 1.99333 (Royal Palaces of Abomey)
Kültürel:
(iii), (iv)
48 (120) 1985 1985–2007 Sitenin özgünlüğü ile çatışan unsurlar ve uygunsuz restorasyon nedeniyle meydana gelen genel bozulma durumu. [173][174]
[175][176]
Kilwa Kisiwani ve Songo Mnara Harabeleri
Vault of a ramshackled possibly ruined building.
TanKilwa District,
 Tanzanya
8°57′28″G 39°31′22″D / 8.95778°G 39.52278°D / -8.95778; 39.52278 (Ruins of Kilwa Kisiwani and Ruins of Songo Mnara)
Kültürel:
(iii)
5000000000000000000 1981 2004-2014 Erozyon veya bitkiler gibi çeşitli etkenlere bağlı olarak alanın bozulmaya devam etmesi [177][178]
Rwenzori Dağları Milli Parkı  Hills with grassland, trees and farmland in front of a mountain range. Bundibugyo, Kabarole ve Kasese,  Uganda
0°13′K 29°55′D / 0.217°K 29.917°D / 0.217; 29.917 (Rwenzori Mountains National Park)
Doğal:
(vii), (ix)
99,600 (246,000) 1994 1999–2004 Güvenlik durumu ve parkın önemli bir bölümünün izlenememesi [91][179]
[180]
Sangay Ulusal Parkı Forested mountain landscape. Chimborazo, Morona-Santiago ve Tungurahua,  Ekvador
1°50′G 78°20′B / 1.833°G 78.333°B / -1.833; -78.333 (Sangay National Park)
Doğal:
(vii), (viii), (ix), (x)
271,925 (671,940) 1983 1992–2005 Aşırı kaçak avlanma, yasa dışı hayvancılık ve olası bir yol yapımı projesi [181][182]
[183]
Simien Ulusal Parkı Mountain landscape with deep precipices. EthAmhara Region,
 Etiyopya
13°11′K 38°4′D / 13.183°K 38.067°D / 13.183; 38.067 (Simien National Park)
Doğal:
(vii), (x)
22,000 (54,000) 1978 1996-2017 Walia ibex nüfusunun azalması [95][184]
Srebarna Doğa Koruma Alanı Lake in a landscape with low vegetation. Srebarna, Silistre,  Bulgaristan
44°06′50″K 27°04′40″D / 44.11389°K 27.07778°D / 44.11389; 27.07778 (Srebarna Nature Reserve)
Doğal:
(x)
638 (1,580) 1983 1992–2003 Mevsimlik sel ve tarımsal kullanım, su ve kuş popülasyonlarında azalma veya kaybolmaya neden olur [185][186]
[187]
Timbuktu Pyramid shaped structure with many sticks sticking out of its walls. Circle and Region of Tombouctou,  Mali
16°46′24″K 2°59′58″B / 16.77333°K 2.99944°B / 16.77333; -2.99944 (Timbuktu)
Kültürel:
(ii), (iv), (v)
5000000000000000000
1988 1990–2005 Kumlarda aşınma tehlikesi [188][189]
[190]
Tipasa Several arches of a ruined building. Tipaza,  Cezayir
36°33′24″K 2°23′00″D / 36.55667°K 2.3833333°D / 36.55667; 2.3833333 (Tipasa)
Kültürel:
(iii), (iv)
52 (130) 1982 2002–2006 Sitenin ve tampon bölümünün bütünlüğünü etkileyen yetersiz bakım [191][192]
[193]
Şirvanşahlar Sarayı ve Kız Kulesi ile birlikte Surlarla Çevrili Bakü Şehri  Qız qalası 2013.JPG Bakü,  Azerbaycan
40°21′58.9″K 49°50′07.0″D / 40.366361°K 49.83528°D / 40.366361; 49.83528 (Baku)
Kültürel:
(iv)
5000000000000000000
2000 2003–2009 Deprem [194]
Wieliczka Tuz Madeni  Large room with lamps hanging from the ceiling and sculptures or reliefs along the walls. Wieliczka, Wieliczka County, Küçük Polonya Voyvodalığı,  Polonya
49°58′45″K 20°03′50″D / 49.97917°K 20.06389°D / 49.97917; 20.06389 (Wieliczka Salt Mine)
Kültürel:
(iv)
969 (2,390) 1978 1989–1998 Nem sorunu [167][195]
[196]
Yellowstone Ulusal Parkı
Large waterfall in a rocky mountain landscape.
Wyoming; Montana ve Idaho'nun küçük bir kısmı,  Amerika Birleşik Devletleri
44°30′K 110°50′B / 44.5°K 110.833°B / 44.5; -110.833 (Yellowstone National Park)
Doğal:
(vii), (viii), (ix), (x)
898,349 (2,219,870) 1978 1995–2003 Parkın bir bölümünde kanalizasyon sızıntısı ve atık kirlenmesi yanı sıra Yellowstone'un alabalıklarının tehlike altında olduğu tespit edildi; bölgedeki su, maden ve hayvanlara yönelik tedbirler alındı [197][198]
[199]

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Tam başlık: Dünya Kültürel ve Doğal Mirasının Korunması Sözleşmesi
  2. ^ Gürcistan'da iki siteyi içermektedir
  3. ^ Kudüs bölgesi, UNESCO tarafından bir devletle ilişkilendirilmemiştir ve "Kudüs" olarak listelenmiştir.
  4. ^ Kosova, Kosova Cumhuriyeti ve Sırbistan Cumhuriyeti arasında toprak anlaşmazlığına konu. Kosova Cumhuriyeti tek taraflı olarak bağımsızlığını 17 Şubat 2008'de ilan etti, ancak Sırbistan'ı kendi egemenliğinin bir parçası olarak talep etmeye devam ediyor. İki hükümet, Brüksel Anlaşması'nın bir parçası olarak 2013'te ilişkileri normalleştirmeye başladı. Kosova, 193 Birleşmiş Milletlerin üye devletlerinden 111 tanesinin bağımsız bir devlet olarak resmi olarak tanınmasını sağladı.
  5. ^ Ürdün tarafından önerilen site. UNESCO "İlgili BM kararları doğrultusunda Doğu Kudüs işgal altındaki Filistin toprağının bir parçası olmaya devam ediyor ve Kudüs'ün statüsü İsrail ile Filistinliler arasındaki sürekli statü müzakerelerinde çözülmelidir" dedi.
  6. ^ a b From the List of World Heritage in Danger
  7. ^ On the List of World Heritage in Danger

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "List of World Heritage in Danger". UNESCO. 19 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170219053607/http://whc.unesco.org/en/158/. Erişim tarihi: 10 December 2010. 
  2. ^ a b "Operational Guidelines for the Implementation of the World Heritage Convention" (PDF). UNESCO. January 2008. 22 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160322033113/http://whc.unesco.org/archive/opguide08-en.pdf. Erişim tarihi: 10 December 2010. 
  3. ^ "Oman's Arabian Oryx Sanctuary: first site ever to be deleted from UNESCO's World Heritage List". UNESCO. 22 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161022123147/http://whc.unesco.org:80/en/news/362. Erişim tarihi: 10 December 2010. 
  4. ^ "Dresden is deleted from UNESCO’s World Heritage List". UNESCO. 1 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170401233238/http://whc.unesco.org/en/news/522. Erişim tarihi: 10 December 2010. 
  5. ^ "List of World Heritage in Danger". UNESCO. 30 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170330213410/http://whc.unesco.org/en/danger/. Erişim tarihi: 30 June 2012. 
  6. ^ a b Centre, UNESCO World Heritage. "http://whc.unesco.org/en/list/stat/#s7" (en). 25 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161025230657/http://whc.unesco.org:80/en/list/stat. Erişim tarihi: 2017-02-24. 
  7. ^ Chape, Spalding & Jenkins 2008, s. 87
  8. ^ Timothy & Nyaupane 2009, s. 83
  9. ^ IUCN 2009, ss. 2–3
  10. ^ Chape, Spalding & Jenkins 2008, s. 86
  11. ^ Thorsell, J. W.; Sawyer, Jacqueline (1992). World heritage 20 years later (illustrated bas.). IUCN. s. 23. ISBN 978-2-8317-0109-7. https://books.google.com/books?id=0TnY6PX_RyMC. Erişim tarihi: 5 September 2011. 
  12. ^ IUCN 2009, s. 0
  13. ^ "List of World Heritage in Danger". UNESCO. 30 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170330213410/http://whc.unesco.org/en/danger/. Erişim tarihi: 10 December 2010. 
  14. ^ "Abu Mena". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417041925/http://whc.unesco.org/en/list/90. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  15. ^ "Abu Mena–Threats to the Site (2001)". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419103027/http://whc.unesco.org/en/list/90/threats. Erişim tarihi: 27 August 2010. 
  16. ^ 25th session 2001, s. 134
  17. ^ "Air and Ténéré Doğal Reserves". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417051712/http://whc.unesco.org/en/list/573. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  18. ^ 16th session 1992, s. 29
  19. ^ "Ancient City of Aleppo". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419095018/http://whc.unesco.org/en/list/21/. Erişim tarihi: 17 Aug 2011. 
  20. ^ "Ancient City of Bosra". UNESCO. 6 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161206172014/http://whc.unesco.org/en/list/22. Erişim tarihi: 17 Aug 2011. 
  21. ^ "Ancient City of Damascus". UNESCO. 10 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170310071447/http://whc.unesco.org/en/list/20. Erişim tarihi: 17 Aug 2011. 
  22. ^ "Ancient Villages of Northern Syria". UNESCO. 6 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170506101747/http://whc.unesco.org/en/list/1348/. Erişim tarihi: 17 Aug 2011. 
  23. ^ "Archaeological Site of Cyrene". UNESCO. 22 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170422015359/http://whc.unesco.org/en/list/190. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  24. ^ a b c d e "Libya’s five World Heritage sites put on List of World Heritage in Danger". UNESCO. 13 July 2016. 22 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170222054510/http://whc.unesco.org/en/news/1523/. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  25. ^ "Archaeological Site of Leptis Magna". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419100558/http://whc.unesco.org/en/list/183/. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  26. ^ "Archaeological Site of Sabratha". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419100349/http://whc.unesco.org/en/list/184/. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  27. ^ "Ashur (Qal'at Sherqat)". UNESCO. 20 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170320074354/http://whc.unesco.org/en/list/1130/. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  28. ^ 27th session 2003, ss. 123–124
  29. ^ "Belize Barrier Reef Reserve System". UNESCO. 26 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170126182224/http://whc.unesco.org/en/list/764. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  30. ^ 33rd session 2009, ss. 81–82
  31. ^ "Chan Chan Archaeological Zone". UNESCO. 1 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170501165534/http://whc.unesco.org/en/list/366. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  32. ^ "World Heritage Committee: Tenth session" (PDF). UNESCO. ss. 6. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304080257/http://whc.unesco.org/archive/1986/cc-86-conf003-10e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  33. ^ "Birthplace of Jesus: Church of the Nativity and the Pilgrimage Route, Bethlehem". UNESCO. 27 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170427074008/http://whc.unesco.org/en/list/1433/. Erişim tarihi: 30 June 2012. 
  34. ^ "Church of the Nativity and the Pilgrimage Route in Bethlehem, Palestine, inscribed on UNESCO World Heritage List along with sites from Israel, Palau, Indonesia and Morocco". UNESCO. 12 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170412144356/http://whc.unesco.org/en/news/896. Erişim tarihi: 30 June 2012. 
  35. ^ "Coro and its Port". UNESCO. 1 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170501143907/http://whc.unesco.org/en/list/658. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  36. ^ 29th session 2005, ss. 102–103
  37. ^ "Crac des Chevaliers and Qal’at Salah El-Din". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419104706/http://whc.unesco.org/en/list/1229/. Erişim tarihi: 17 Aug 2011. 
  38. ^ "Kültürel Landscape and Archaeological Remains of the Bamiyan Valley". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419104449/http://whc.unesco.org/en/list/208/. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  39. ^ 27th session 2003, ss. 122–123
  40. ^ World Heritage Committee. "World Heritage Committee inscribes East Rennell on the List of World Heritage in Danger". United Nations Educational, Scientific and Kültürel Organization. 26 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161026004915/http://whc.unesco.org:80/en/news/1034. Erişim tarihi: 2013-08-13. 
  41. ^ "Everglades National Park". UNESCO. 6 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170406101553/http://whc.unesco.org/en/list/76. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  42. ^ "World Heritage Committee: Seventeenth session" (PDF). UNESCO. ss. 20–21. 18 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160318203156/http://whc.unesco.org/archive/1993/whc-93-conf002-14e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  43. ^ 34th session 2010, ss. 82–83
  44. ^ "Fortifications on the Caribbean Side of Panama: Portobelo-San Lorenzo". UNESCO. 31 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170331070550/http://whc.unesco.org/en/list/135/. Erişim tarihi: 27 October 2012. 
  45. ^ "Panamanian fortifications inscribed on List of World Heritage in Danger". UNESCO. 31 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170331070703/http://whc.unesco.org/en/news/892/. Erişim tarihi: 27 October 2012. 
  46. ^ "Garamba National Park". UNESCO. 30 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170430025501/http://whc.unesco.org/en/list/136. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  47. ^ a b 8th session 1984, s. 18
  48. ^ 20th session 1996, s. 32
  49. ^ World Heritage Committee. "The Iraqi site of Hatra added to the List of World Heritage in Danger". United Nations Educational, Scientific and Kültürel Organization. 6 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170106222341/http://whc.unesco.org/en/news/1309/. Erişim tarihi: 2015-07-14. 
  50. ^ "World Heritage Committee inscribes new site and approves extension of existing site on UNESCO’s World Heritage List". UNESCO. 26 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170826212642/http://whc.unesco.org/en/news/1685/. Erişim tarihi: 7 Temmuz 2017. 
  51. ^ "Historic Centre of Shakhrisyabz". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417064930/http://whc.unesco.org/en/list/885. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  52. ^ "Historic Centre of Shakhrisyabz, Uzbekistan, added to List of World Heritage in Danger". UNESCO. 13 July 2016. 26 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161026000652/http://whc.unesco.org:80/en/news/1522. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  53. ^ "Historic Centre of Vienna inscribed on List of World Heritage in Danger". UNESCO. 21 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170821003031/http://whc.unesco.org/en/news/1684. Erişim tarihi: 6 Temmuz 2017. 
  54. ^ "Historic Town of Zabid". UNESCO. 19 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161019224731/http://whc.unesco.org:80/en/list/611. Erişim tarihi: 3 December 2010. 
  55. ^ 24th session 2000, ss. 26–27
  56. ^ "Humberstone and Santa Laura Saltpeter Works". UNESCO. 1 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170501125046/http://whc.unesco.org/en/list/1178. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  57. ^ 29th session 2005, ss. 142–143
  58. ^ "Kahuzi-Biega National Park". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419112007/http://whc.unesco.org/en/list/137/. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  59. ^ 21st session 1997, ss. 19–20
  60. ^ "Liverpool – Maritime Mercantile City". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417064923/http://whc.unesco.org/en/list/1150. Erişim tarihi: 27 October 2012. 
  61. ^ "World Heritage Committee places Liverpool on List of World Heritage in Danger". UNESCO. 25 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161025220344/http://whc.unesco.org:80/en/news/890. Erişim tarihi: 27 October 2012. 
  62. ^ "Manovo-Gounda St Floris National Park". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417062432/http://whc.unesco.org/en/list/475. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  63. ^ 21st session 1997, ss. 18–19
  64. ^ "Minaret and Archaeological Remains of Jam". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417045846/http://whc.unesco.org/en/list/211. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  65. ^ "World Heritage Committee: Twenty-sixth session" (PDF). UNESCO. ss. 55. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304025945/http://whc.unesco.org/archive/2002/whc-02-conf202-25e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  66. ^ "Medieval Monuments in Kosovo". UNESCO. 28 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170228071819/http://whc.unesco.org/en/list/724. Erişim tarihi: 3 December 2010. 
  67. ^ 30th session 2006, ss. 157–158
  68. ^ "Mount Nimba Strict Nature Reserve". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417043021/http://whc.unesco.org/en/list/155. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  69. ^ 16th session 1992, ss. 26–28
  70. ^ "Nan Madol: Ceremonial Centre of Eastern Micronesia". UNESCO. 31 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161231163247/http://whc.unesco.org/en/list/1503. Erişim tarihi: 18 July 2016. 
  71. ^ "Four sites inscribed on UNESCO’s World Heritage List". UNESCO. 15 July 2016. 19 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161019232538/http://whc.unesco.org:80/en/news/1524. Erişim tarihi: 18 July 2016. 
  72. ^ "Niokolo-Koba National Park". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417053817/http://whc.unesco.org/en/list/153. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  73. ^ 31st session 2007, ss. 41–43
  74. ^ "Okapi Wildlife Reserve". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417053609/http://whc.unesco.org/en/list/718. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  75. ^ 21st session 1997, s. 19
  76. ^ "Old City of Jerusalem and its Walls". UNESCO. 2 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170402180904/http://whc.unesco.org/en/list/148. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  77. ^ "World Heritage Committee: Sixth session" (PDF). UNESCO. ss. 10–12. 20 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160320101631/http://whc.unesco.org/archive/1982/clt-82-conf015-8e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  78. ^ "UNESCO replies to allegations". UNESCO. 15 July 2011. 16 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150416124335/http://www.unesco.org/new/en/media-services/single-view/news/unescos_position_regarding_jerusalem/. Erişim tarihi: 20 October 2011. 
  79. ^ "Bombs Level 'Magnificent' Homes in 2,500-Year-Old City". NBC News. http://www.nbcnews.com/news/world/unseco-condemns-suspected-saudi-led-airstrike-yemens-sanaa-old-city-n374216. 
  80. ^ a b World Heritage Committee. "Yemen’s Old City of Sana’a and Old Walled City of Shibam added to List of World Heritage in Danger". United Nations Educational, Scientific and Kültürel Organization. 26 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160826072717/http://whc.unesco.org/en/news/1310/. Erişim tarihi: 2015-07-15. 
  81. ^ "Old Town of Ghadamès". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417050447/http://whc.unesco.org/en/list/362. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  82. ^ "Old Towns of Djenné". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417042411/http://whc.unesco.org/en/list/116. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  83. ^ "Mali’s Old Towns of Djenné on List of World Heritage in Danger". UNESCO. 13 July 2016. 8 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161008214531/http://whc.unesco.org/en/news/1520/. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  84. ^ "Rainforests of the Atsinanana". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417072559/http://whc.unesco.org/en/list/1257. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  85. ^ 34th session 2010, ss. 57–58
  86. ^ "Río Plátano Biosphere Reserve". UNESCO. 18 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161118001103/http://whc.unesco.org/en/list/196. Erişim tarihi: 25 June 2011. 
  87. ^ 20th session 1996, s. 29
  88. ^ "Rock-Art Sites of Tadrart Acacus". UNESCO. 30 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170330224406/http://whc.unesco.org/en/list/287. Erişim tarihi: 17 July 2016. 
  89. ^ "Salonga National Park". UNESCO. 6 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161206171500/http://whc.unesco.org/en/list/280. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  90. ^ 8th session 1984, s. 14
  91. ^ a b c 23rd session 1999, s. 29
  92. ^ "Samarra Archaeological City". UNESCO. 25 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161025182050/http://whc.unesco.org:80/en/list/276. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  93. ^ 31st session 2007, ss. 152–153
  94. ^ "Simien National Park". UNESCO. 25 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170425091358/http://whc.unesco.org/en/list/9. Erişim tarihi: 1 August 2010. 
  95. ^ a b 20th session 1996, ss. 28–29
  96. ^ "Site of Palmyra". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419120013/http://whc.unesco.org/en/list/23/. Erişim tarihi: 17 Aug 2011. 
  97. ^ "Timbuktu". UNESCO. 19 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161019221959/http://whc.unesco.org:80/en/list/119. Erişim tarihi: 27 October 2012. 
  98. ^ a b "Heritage sites in northern Mali placed on List of World Heritage in Danger". UNESCO. 21 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170221223253/http://whc.unesco.org/en/news/893/. Erişim tarihi: 27 October 2012. 
  99. ^ "Tomb of Askia". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417065657/http://whc.unesco.org/en/list/1139. Erişim tarihi: 27 October 2012. 
  100. ^ "Tombs of Buganda Kings at Kasubi". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417071313/http://whc.unesco.org/en/list/1022. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  101. ^ 34th session 2010, ss. 103–105
  102. ^ "Tropical Rainforest Heritage of Sumatra". UNESCO. 26 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161026003325/http://whc.unesco.org:80/en/list/1167. Erişim tarihi: 25 June 2011. 
  103. ^ "Danger listing for Indonesia’s Tropical Rainforest Heritage of Sumatra". UNESCO. 20 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161020162924/http://whc.unesco.org/en/news/764/. Erişim tarihi: 26 July 2011. 
  104. ^ "Virunga National Park". UNESCO. 7 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170407172004/http://whc.unesco.org/en/list/63. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  105. ^ "World Heritage Committee: Eighteenth session" (PDF). UNESCO. ss. 21, 51. 14 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160314021723/http://whc.unesco.org/archive/1994/whc-94-conf003-16e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  106. ^ "Palestine: Land of Olives and Vines – Kültürel Landscape of Southern Jerusalem, Battir". UNESCO. 8 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170308131417/http://whc.unesco.org/en/list/1492. Erişim tarihi: 25 February 2015. 
  107. ^ "Palestine: Land of Olives and Vines - Kültürel Landscape of Southern Jerusalem, Battir, inscribed on World Heritage List and on List of World Heritage in Danger". UNESCO. 12 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170412144356/http://whc.unesco.org/en/news/1154. Erişim tarihi: 25 February 2015. 
  108. ^ "Angkor". UNESCO. 6 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161006151139/http://whc.unesco.org:80/en/list/668/. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  109. ^ 16th session 1992, ss. 37–38, annex VI
  110. ^ 28th session 2004, ss. 66–67
  111. ^ "Bagrati Cathedral and Gelati Monastery". UNESCO. 30 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170830080125/http://whc.unesco.org/en/list/710. Erişim tarihi: 3 Aralık 2010. 
  112. ^ 34th session 2010, ss. 130–133
  113. ^ "Gelati Monastery, Georgia, removed from UNESCO’s List of World Heritage in Danger". UNESCO. 21 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170821043147/http://whc.unesco.org/en/news/1692. Erişim tarihi: 13 Temmuz 2017. 
  114. ^ "Bahla Fort". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417045314/http://whc.unesco.org/en/list/433. Erişim tarihi: 26 June 2010. 
  115. ^ "World Heritage Committee: Twelfth session" (PDF). UNESCO. ss. 19. 18 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150618193559/http://unesdoc.unesco.org/images/0008/000818/081844eb.pdf. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  116. ^ 28th session 2004, s. 64
  117. ^ "World Heritage Committee: Eleventh session" (PDF). UNESCO. ss. 7. 5 Şubat 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20120205165943/http://whc.unesco.org:80/archive/1987/sc-87-conf005-9e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  118. ^ "Bam and its Cultural Landscape". UNESCO. 6 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161206174510/http://whc.unesco.org/en/list/1208. Erişim tarihi: 3 December 2010. 
  119. ^ 28th session 2004, ss. 47–48
  120. ^ "World Heritage Committee removes the Iranian World Heritage site of Bam and its Cultural Landscape from danger listing". UNESCO. 19 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160619053353/http://whc.unesco.org/en/news/1031/. Erişim tarihi: 13 July 2013. 
  121. ^ "Butrint". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419103518/http://whc.unesco.org/en/list/570/. Erişim tarihi: 26 June 2010. 
  122. ^ 21st session 1997, ss. 24–25
  123. ^ 29th session 2005, ss. 31–32
  124. ^ "Cologne Cathedral". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417055645/http://whc.unesco.org/en/list/292. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  125. ^ 28th session 2004, s. 116
  126. ^ 30th session 2006, s. 46
  127. ^ "Comoé National Park". UNESCO. 19 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170119103951/http://whc.unesco.org/en/list/227. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2010. 
  128. ^ 27th session 2003, s. 30
  129. ^ "Djoudj National Bird Sanctuary". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417045100/http://whc.unesco.org/en/list/25. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  130. ^ "World Heritage Committee: Twelfth session" (PDF). UNESCO. ss. 7, 16. 28 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150228044013/http://whc.unesco.org/archive/1988/sc-88-conf001-4ae.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  131. ^ 24th session 2000, ss. 109–110
  132. ^ 29th session 2005, ss. 15–16
  133. ^ 30th session 2006, ss. 23–24
  134. ^ "Dresden Elbe Valley". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417062349/http://whc.unesco.org/en/list/1156. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  135. ^ 30th session 2006, ss. 112–113
  136. ^ "Dubrovnik". UNESCO. 9 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170409155538/http://whc.unesco.org/en/list/95. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  137. ^ "World Heritage Committee: Fifteenth session" (PDF). UNESCO. ss. 31. 28 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150228044017/http://whc.unesco.org/archive/1991/sc-91-conf002-15e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  138. ^ "World Heritage Committee: Twenty-second session" (PDF). UNESCO. ss. 12–13. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304025552/http://whc.unesco.org/archive/1998/whc-98-conf203-18e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  139. ^ "Fort and Shalamar Gardens in Lahore". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417052932/http://whc.unesco.org/en/list/171. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  140. ^ 24th session 2000, s. 26
  141. ^ "Galápagos Islands". UNESCO. 26 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170126174948/http://whc.unesco.org/en/list/1. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  142. ^ 30th session 2006, ss. 70–71
  143. ^ 31st session 2007, ss. 68–69
  144. ^ 34th session 2010, ss. 34–35
  145. ^ "Historical Monuments of Mtskheta". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417060143/http://whc.unesco.org/en/list/708/. Erişim tarihi: 3 December 2010. 
  146. ^ 33rd session 2009, s. 139
  147. ^ "Group of Monuments at Hampi". UNESCO. 30 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170130115225/http://whc.unesco.org/en/list/241. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  148. ^ 23rd session 1999, ss. 32–33
  149. ^ 30th session 2006, ss. 38–40
  150. ^ "Ichkeul National Park". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417050041/http://whc.unesco.org/en/list/8. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  151. ^ 20th session 1996, ss. 31–32
  152. ^ 30th session 2006, ss. 25–26
  153. ^ "Iguaçu National Park". UNESCO. 30 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170330235901/http://whc.unesco.org/en/list/355/. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  154. ^ 25th session 2001, ss. 15–16
  155. ^ "Kathmandu Valley". UNESCO. 27 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170427060232/http://whc.unesco.org/en/list/121/. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  156. ^ 27th session 2003, ss. 64–65
  157. ^ 31st session 2007, s. 32
  158. ^ World Heritage Committee. "Colombia’s Los Katíos National Park removed from List of Heritage in Danger". United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization. 21 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160621124933/http://whc.unesco.org/en/news/1306/. Erişim tarihi: 2015-07-15. 
  159. ^ "Manas Wildlife Sanctuary". UNESCO. 31 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170331010901/http://whc.unesco.org/en/list/338/. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  160. ^ 16th session 1992, s. 28
  161. ^ "Successful preservation of India's Manas Wildlife Sanctuary enables withdrawal from the List of World Heritage in Danger". UNESCO. 20 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161020162845/http://whc.unesco.org/en/news/762/. Erişim tarihi: 28 May 2010. 
  162. ^ "Natural and Culturo-Historical Region of Kotor". UNESCO. 30 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170330223915/http://whc.unesco.org/en/list/125. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  163. ^ "World Heritage Committee: Third session" (PDF). UNESCO. ss. 13. 28 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150228044106/http://whc.unesco.org/archive/1979/cc-79-conf003-13e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  164. ^ 27th session 2003, s. 27
  165. ^ "World Heritage Committee: Eighth session". UNESCO. ss. 18. 12 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160312080513/http://whc.unesco.org/archive/1984/sc-84-conf004-9e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  166. ^ "Ngorongoro Conservation Area". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417063536/http://whc.unesco.org/en/list/39. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  167. ^ a b "World Heritage Committee: Thirteenth session" (PDF). UNESCO. ss. 14. 28 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150228044130/http://whc.unesco.org/archive/1989/sc-89-conf004-12e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  168. ^ "Plitvice Lakes National Park". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419113911/http://whc.unesco.org/en/list/98/. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  169. ^ 16th session 1992, ss. 24–25
  170. ^ 21st session 1997, ss. 10–11
  171. ^ "Rice Terraces of the Philippine Cordilleras". UNESCO. 14 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170114075219/http://whc.unesco.org/en/list/722/. Erişim tarihi: 28 June 2012. 
  172. ^ 25th session 2001, ss. 139–141
  173. ^ "Royal Palaces of Abomey". UNESCO. 19 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170419115133/http://whc.unesco.org/en/list/323/. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  174. ^ "Royal Palaces of Abomey: Advisory Body Evaluation" (PDF). UNESCO. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304052343/http://whc.unesco.org/archive/advisory_body_evaluation/323bis.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  175. ^ "World Heritage Committee: Ninth session" (PDF). UNESCO. ss. 7. 7 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20111107221520/http://whc.unesco.org/archive/1985/sc-85-conf008-9e.pdf. Erişim tarihi: 26 July 2011. 
  176. ^ 31st session 2007, ss. 21–22
  177. ^ "Ruins of Kilwa Kisiwani and Ruins of Songo Mnara". UNESCO. 19 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170119144347/http://whc.unesco.org/en/list/144. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2010. 
  178. ^ 28th session 2004, ss. 96–97
  179. ^ "Rwenzori Mountains National Park". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417045529/http://whc.unesco.org/en/list/684. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  180. ^ 28th session 2004, s. 55
  181. ^ "Sangay National Park". UNESCO. 22 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161022133225/http://whc.unesco.org:80/en/list/260. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  182. ^ 16th session 1992, ss. 25–26
  183. ^ 29th session 2005, ss. 18–19
  184. ^ "Simien National Park". UNESCO. 19 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170119150612/http://whc.unesco.org/en/list/9. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2010. 
  185. ^ "Srebarna Nature Reserve". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417044618/http://whc.unesco.org/en/list/219. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  186. ^ 16th session 1992, ss. 21–22
  187. ^ 27th session 2003, s. 15
  188. ^ "Timbuktu". UNESCO. 19 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161019221959/http://whc.unesco.org:80/en/list/119. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  189. ^ "World Heritage Committee: Fourteenth session" (PDF). UNESCO. ss. 8. 21 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160321225206/http://whc.unesco.org/archive/1990/cc-90-conf004-13e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  190. ^ 29th session 2005, ss. 20–21
  191. ^ "Tipasa". UNESCO. 17 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170417065535/http://whc.unesco.org/en/list/193. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  192. ^ "World Heritage Committee: Twenty-sixth session" (PDF). UNESCO. ss. 36–37. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304025945/http://whc.unesco.org/archive/2002/whc-02-conf202-25e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  193. ^ 30th session 2006, s. 32
  194. ^ "World Heritage Committee removes Baku from Danger List welcoming improvements in the ancient city's preservation". UNESCO. 25 June 2009. http://whc.unesco.org/en/news/521/. Erişim tarihi: 21 June 2016. 
  195. ^ "Wieliczka Salt Mine". UNESCO. 1 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20170301132653/http://whc.unesco.org/en/list/32/. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  196. ^ "World Heritage Committee: Twenty-second session" (PDF). UNESCO. ss. 13. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304025552/http://whc.unesco.org/archive/1998/whc-98-conf203-18e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  197. ^ "Yellowstone National Park". UNESCO. 22 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20161022123044/http://whc.unesco.org:80/en/list/28. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  198. ^ "World Heritage Committee: Nineteenth session" (PDF). UNESCO. ss. 18–19. 28 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150228044255/http://whc.unesco.org/archive/1995/whc-95-conf203-16e.pdf. Erişim tarihi: 26 June 2011. 
  199. ^ 16th session 1992, ss. 16–17