Usame bin Ladin

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Usame bin Ladin
أسامة بن لادن
Osama bin Laden portrait.jpg
Doğum 10 Mart 1957
Riyad, Suudi Arabistan
Ölüm 2 Mayıs 2011 (54 yaşında)
Abbottabad, Pakistan
Din Vahhabi İslam

Usame bin Muhammed bin Avad bin Ladin (Arapça: أسامة بن محمد بن عوض بن لادن; d. 10 Mart 1957; Riyad, Suudi Arabistan; ö. 2 Mayıs 2011; Abbottabad, Pakistan [1]) Köktendinci El Kaide'nin kurucusu ve lideri olarak bilinmektedir.

Çok zengin Suudi Arabistanlı bir ailenin çocuklarından biridir. Usame bin Ladin'in kökü Güney Yemen'de Hadramut'tur. Babası Muhammed bin Ladin 1930'da geldiği Suudi Arabistan'da hızla yükseldi ve zamanla Ortadoğu'nun en büyük müteahhitlerinden biri oldu. 1968'de kaza sonucu öldüğünde mirası 11 milyar dolardı. Usame bin Ladin, babasının 54 çocuğundan 17'incisi olarak 1957 yılında doğdu.[2]

Genç yaşta Müslüman Kardeşler teşkilatının fikirlerinden etkilenen Usame bin Ladin, 1979 Aralık ayında, arkadaşı olan Suudi Gizli Servisi Şefi Prens Turki bin Faysal tarafından Pakistan Peşaver'e yollandı. Buradaki kamplarda, başta Arap ülkeleri olmak üzere dünyanın dört bir tarafındaki İslâmcı gençler birer uzman savaşçıya çevriliyordu. Beş ülkenin birlikte üstlendiği bu çalışmanın sorumluluğu Pakistan Gizli Servisi ISI'deydi, yürütücüsüyse Filistin asıllı Abdullah Azzam'dı. Afganistan'a giderek Sovyet ordusuna karşı mücahitlerle birlikte on yıl çarpıştı.

Azzam'a asistanlık yapan Usame bin Ladin, bizzat savaştı; hatta Celalabad yakınlarında yaralandı. 1986'da kendi kamplarını kurdu. Kurumsallaşmasının temelini 1988'e doğru gönüllüler hakkında bilgileri içeren bir veri tabanı kurarak attı. Bu bilgisayar kayıtlarından hareketle El Kaide adlı bir yapılanma ortaya çıktı. Suud hükümeti, cihadı her yere yaymak isteyen bu kişiden korkmaya başladı ve 1989'da pasaportuna el konuldu.

Ağustos 1990'da Saddam Kuveyt'e girince Usame bin Ladin, Suudi sınırlarının korunması görevinin kendisi ve tabanına verilmesini istedi. Kral Fahd, Amerikan askerlerini çağırınca buna çok öfkelendi; önce Pakistan'a, ardından Afganistan ve nihayetinde Sudan'a gitti. Artık Pakistan'da istenmeyen ve kendilerine yer arayan binlerce mücahidi Sudan ve Yemen'e yerleştirdi, onlara birçok ülkede iş buldu. Birinci Körfez Savaşı'nda ABD askerleri Müslümanların en kutsal mekânlarından ikisini barındıran Suudi Arabistan'a konuşlanınca Ladin, İslam'a hakaret edildiğini ve bunun intikamının alınacağını söyledi. Önde gelen bazı mücahitler ile birlikte, Orta Doğu'da ABD karşıtı grupları örgütledi.[3]

ABD'ye karşı ilk cepheyi Somali'de açtı. 1992'de muhalefete desteği ve eleştirileri nedeniyle pasaportu iptal edilince Sudan'a yerleşen ve 1994'te de Suudi vatandaşlığından çıkarılan Usame bin Ladin, uluslararası baskılar sonucunda Sudan hükümetinin 1996 yılında Ladin'in ülkeyi terk etmesini istemesi üzerine uzun bir süredir, iktidarı almalarına epey yardımcı olduğu Taliban'ın himayesinde Afganistan'da yaşadı.

11 Eylül saldırılarından sonra hedef haline gelen Ladin öldürülme ihtimaline karşılık yazdığı vasiyetinde El Kaide'nin devamı için en uygun gördüğü ismi Halid bin Kasım olarak belirtmiştir.[4]

Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Amerikan AP haber ajansına göre, ABD'li bir yetkili, askeri operasyonla öldürülen Usame bin Ladin'in cesedini okyanusa attıklarını söylemiştir. Cesedinin, Suudi Arabistan tarafından kabul edilmeyip, talep eden herhangi başka bir ülke de olmayınca, Umman Denizi açıklarında bulunan Amerikan Donanmasına ait bir gemiden denize atıldığı iddia edilmiştir. Öldükten sonra çekilen fotoğrafının montaj olduğu iddiaları uzun süre gündemde kalmış olmakla beraber, eşi de bin Ladin'in daha önce farklı şekilde öldüğürüldüğünü iddia etmiştir.[5][6][7][8][9]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]