Oktay Akbal

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Oktay Akbal
Oktay akbal statue detail.jpg
Doğum 20 Nisan 1923 (1923-04-20) (91 yaşında)
Türkiye İstanbul, Türkiye
Milliyet Türk
Meslek Gazeteci, Yazar
Dönem 1946-
Tür Öykü
Konu Tarih
İlk eseri Önce Ekmekler Bozuldu

Oktay Akbal (d. 20 Nisan 1923, İstanbul) Türk gazeteci, yazar. Cumhuriyet gazetesinde Evet/Hayır adlı köşenin yazarıdır.

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

20 Nisan 1923 tarihinde İstanbul'da doğdu. Avukat Salih Şehabettin Bey'in oğlu, ilk gerçekçi Türk romancılardan Ebubekir Hâzım Tepeyran'ın ana tarafından torunudur.

Kumkapı'daki Saint Benoit Fransız Lisesi'nde başladığı ortaöğrenimini, 1942 yılında İstiklal Lisesi'nde bitirdi. Bir süre İstanbul Üniversitesi Hukuk (1944) ve Edebiyat (1946) fakültelerine devam etti, ancak yüksek öğrenimini yarıda bırakarak kendini yazarlığa verdi. 1943 ve 1944 yıllarında Servet-i Fünun Uyanış dergisinde sekreterlik, 1947 ve 1951 yılları arasında Millî Eğitim Bakanlığı Tercüme Bürosu'nda memurluk yaptı. Fakat yaşamını asıl anlamda gazetecilik yaparak kazanmıştır.

1939 ve 1940 yıllarında Yeni Sabah ve İkdam gazetelerinde çevirileri ve öyküleri yayımlanmıştır. 1944 ve 1946 yılları arasında Vakit gazetesinde eleştiriler ve tanıtma yazıları yazmıştır. Büyük Doğu dergisinde her hafta Dünya Fikir Sanat Hareketleri sütununu yazmış, 1951 ve 1956 yılları arasında Vatan gazetesinde, düzeltmen, sekreter ve yazı işleri müdürü olarak çalışmıştır. 1956'da köşe yazarlığına başlamıştır. 1985 yılından itibaren Hürriyet gazetesi için köşe yazarlığı yapan Akbal, daha sonra Milliyet gazetesinde çalışmıştır. Halen Cumhuriyet gazetesinde köşe yazarlığına devam etmektedir.

Öykü yazmaya ilkokul yıllarında başladı. Çeşitli çocuk dergilerinde öyküleri yayımlandı. 1939'da, henüz lise öğrencisiyken yazdığı bir öykünün İkdam gazetesinde yayımlanmasıyla edebiyat dünyasına girdi. İkdam ve Yeni Sabah gazetelerinde hemen her gün bir öyküsü; Bin Bir Roman, Çocuk Haftası, Yıldız gibi gazete ve dergilerde yazıları, öyküleri ve çevirileri yayımlandı. Akbal'ın asıl anlamda öyküye yönelmesi Sait Faik'in Semaver adlı kitabını okumasından sonra başlamıştır.

Servet-i Fünun Uyanış dergisinde çalıştığı sıralarda başlayan eski yeni tartışmalarının ve yeni edebiyatın içinde yer alan Akbal'ın sanatında böylece asıl edebiyatçı dönemi açılmıştır. Kendi yaşam deneyimlerinden, çocukluk anılarından yola çıkan, küçük kent insanını da gözardı etmeyen duygulu öyküler yazmaya başlamıştır. Bunlar toplumsal olaylarla ilgili gözlemlere değil, anılara ya da düşlere dayalı, içe dönük hikâyelerdir. Akbal hikâyeleri, Behçet Necatigil'in deyişiyle "Konulu hikâyeler değil de, belli konular çevresinde oluşan anılar toplamıdır". Yazın çevrelerinde geniş ve olumlu yankı yapan Önce Ekmekler Bozuldu adlı ilk kitabını 1946'da çıkarmıştır. Onu, 1949'da Aşksız İnsanlar izlemiştir.

Garipler Sokağı ve Bizans Definesi adlı kitapları Rusçaya; Dondurmalı Sinema Sırpçaya çevrildi. Suçumuz İnsan Olmak adlı kitabı Erdoğan Tokatlı yönetiminde 1986 yılında filme çekildi.

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Yazarın Kadıköy Özgürlük Parkı'nda bulunan heykeli

Anı[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Anılarda Görmek
  • Cüce Çeşme Sokağı Nerde?
  • Hiroşimalı Masahi Nii
  • Kırmızı Tenteli Tramvay Babıali'de 50 Yıl
  • Şair Dostlarım
  • Şairlere Ölüm Yok
  • Hiroşimalar Olmasın

Çocuk kitabı[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Dondurmalı Sinema
  • Yeşil Ev

Deneme[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Bir de Simit Ağacı Olsaydı
  • Ölümsüz Oyun
  • Dost Kitapları
  • Geçmişin İçinden
  • Kanatlı Sözler Uçar mı?
  • Konumuz Edebiyat
  • Odamda Bir Güvercin
  • Önce Şiir Vardı
  • Senin Adın Aşk
  • Sözcüklerle Yolculuk
  • Temmuz Serçesi
  • Yaşam Bir Uzlaşmadır
  • Yaşasın Edebiyat
  • Yazar Bir Tanıktır
  • Yeryüzü Korkusu
  • Yüzyıldır Umutsuzluk
  • Zaman Sensin

Roman[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Akşam Kuşları: Bütün Öyküleri 2
  • Atatürk Yaşadı mı?
  • Aşksız İnsanlar
  • Batık Bir Gemi
  • Bayraklı Kapı: Bütün Öyküleri 1
  • Berber Aynası
  • Bizans Definesi
  • Düş Ekmeği
  • Ey Gece Kapını Üstüme Kapat
  • Garipler Sokağı
  • Güzel Düşlerin Sonu
  • Hücrede Karmen
  • İlkyaz Devrimi
  • İnsan Bir Ormandır
  • İstinye Suları
  • Karşı Kıyılar
  • Lunapark
  • Önce Ekmekler Bozuldu
  • Suçumuz İnsan Olmak (Cumhuriyet Kitapları)
  • Tarzan Öldü
  • Yalnızlık Bana Yasak
  • Yazmak Yaşamak (Cumhuriyet Kitapları)
  • Sancak Kırmızısı

Tarih[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Atatürk Bir Gün Gelecek
  • Atatürk Bir Gün Gelecek 4. baskı(2008) Cumhuriyet Kitapları
  • Hiroşimalar Olmasın

Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]