Yusuf Kemal Tengirşenk

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Yusuf Kemal Tengirşenk
Türkiye Adalet Bakanı
Görev süresi
27 Eylül 1930 - 25 Mart 1933
Başbakan İsmet İnönü
Yerine geldiği Mahmut Esat Bozkurt
Yerine gelen Şükrü Saraçoğlu
Türkiye'nin Birleşik Krallık Büyükelçisi
Görev süresi
1 Ocak 1924 - 8 Temmuz 1924
Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk
Yerine geldiği Yeni makam
Yerine gelen Zekai Apaydın
TBMM Hariciye Vekili
Görev süresi
16 Mayıs 1921 - 25 Ekim 1922
TBMM Reisi Mustafa Kemal Atatürk
Yerine geldiği Ahmet Muhtar Mollaoğlu
Yerine gelen İsmet İnönü
TBMM Adliye Vekili
Görev süresi
30 Mart 1921 - 19 Mayıs 1921
TBMM Reisi Mustafa Kemal Atatürk
Yerine geldiği Celalettin Arif
Yerine gelen Refik Şevket İnce
Türkiye Büyük Millet Meclisi
1., 2., 3., 4., 5., 6. ve 8. dönem milletvekili
Seçim Bölgesi 1920 – Kastamonu
1923 – Sinop
1927 – Sinop
1931 – Sinop
1935 – Sinop
1939 – Sinop
1946 – Sinop
Kişisel bilgiler
Doğum Yusuf Kemal
1878
Boyabat, Sinop
Ölüm 15 Nisan 1969 (91 yaşında)
Ankara, Türkiye
Partisi Cumhuriyet Halk Partisi
Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi
Bitirdiği okul Paris Hukuk Fakültesi
Mesleği Akademisyen, Siyasetçi
Dini İslam
Ödülleri Kırmızı-Yeşil şeritli İstiklâl Madalyası

Yusuf Kemal Tengirşenk (ismi bazı kaynaklarda Tengirşek şeklinde geçer) (1878, Boyabat, Sinop - 15 Nisan 1969, Ankara) Osmanlı Meclisi Mebusan'ında ve TBMM'nin ilk dönemlerinde milletvekilliği, ayrıca farklı hükümetlerde İktisat, Hariciye ve Adliye Vekilliği görevleri yürütmüş, yüz yıla yaklaşan ömrünün son 40 yılını akademisyen olarak sürdürmüş bir siyasetçidir.

Gençliği ve Eğitim Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Kadı naibi Hasan Raci Efendinin oğludur. Kuleli Askeri İdadisi'ne girdiyse de sağlık nedenleri ile Askeri Tıbbiye'ye geçti. Burada öğrenimine devam ederken rejime muhalif bazı arkadaşlarını ele vermediği için hapsedildi. Fizan'a sürülmek üzereyken sakatlığı ve bazı girişimler üzerine çürüğe ayrıldı. Bir süre memleketinde kaldıktan sonra tekrar İstanbul'a gelerek Hukuk Mektebi'ne girdi. 1904 yılında mezun oldu. Daha sonra Paris Hukuk Fakültesi Siyasi ve İktisadi Bilimler Bölümü'nde doktorasını verdi.

Memurluk Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

1898 yılında Boyabat Mal Müdürü Refikliğine tayin edildiyse de, 1899 yılında istifa etti. Hukuk Fakültesi'nden mezun olduktan sonra 1904 yılında avukatlığa başladı. Aynı zamanda fakültede Ceza Hukuku muallim muavinliğine, daha sonra da muallimliğe tayin edildi. 1908 yılında II. Meşrutiyet'in ilanı ile Kastamonu mebusu seçildi. Ancak kısa bir süre sonra, 7 Kasım 1908 tarihinde mebusluktan istifa etti. 1908-1909 yılları arası İstanbul Barosu başkanlığında, 30 Eylül 1909 - 31 Ağustos 1914 tarihleri arasında Avrupa'da Talebe Müfettişliği görevinde bulundu. 1 Haziran 1915 tarihinde Umumi Müfettişliğe, 23 Kasım 1915 tarihinde Adliye Nezareti Müsteşarlığı'na tayin edildi.

Siyasi Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

I. Dünya Savaşı'nın sona ermesiyle toplanan Son Osmanlı Mebusan Meclisi'ne tekrar Kastamonu Mebusu olarak seçildi. İstanbul'un işgal edilmesi üzerine Ankara'ya gelerek Büyük Millet Meclisine katıldı. Hariciye Vekili Bekir Sami Bey ile birlikte delege olarak Moskova'ya gitti. Daha sonra TBMM Delege Heyeti Başkanı olarak, Ali Fuat Paşa ve Dr. Rıza Nur ile birlikte tekrar Moskova'ya giderek TBMM Hükûmeti adına 16 Mart 1921 tarihinde Moskova Antlaşması'nı imzaladı. TBMM mebusları tarafından 30 Mart 1920 tarihinde Adliye Vekili, 15 Mayıs 1921 tarihinde Hariciye Vekili seçildi. 2 Ekim 1922 tarihinde vekillik görevinden istifa etti. 1923'de Türkiye'nin Birleşik Krallık büyükelçisi olarak atandıysa da büyükelçilik ile milletvekilliğinin bir arada yapılamayacağına dair alınan karar üzerine milletvekilliğini tercih etti. 1930 yılında ikinci defa Adliye Vekilliği'ne tayin edildi. 1933 yılında istifa etti.

Akademik Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

1950 yılında siyaseti bıraktı. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde Ekonomi Profesörü oldu. Bu görevden emekli oldu.[1] 6 Ocak 1961 - 25 Ekim 1961 tarihleri arasında Temsilciler Meclisi'nde Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi Temsilcisi olarak görev yaptı.

15 Nisan 1969 tarihinde Ankara'da vefat etti.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ [1]
Siyasi görevi
Önce gelen:
Mahmut Esat Bozkurt
Türkiye Adalet Bakanı
27 Eylül 1930 - 25 Mart 1933
Sonra gelen:
Şükrü Saraçoğlu
Önce gelen:
Ahmet Muhtar Mollaoğlu
TBMM Hariciye Vekili
16 Mayıs 1921 - 25 Ekim 1922
Sonra gelen:
İsmet İnönü
Önce gelen:
Celalettin Arif
TBMM Adliye Vekili
30 Mart 1921 - 19 Mayıs 1921
Sonra gelen:
Refik Şevket İnce