Arap Philip

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Arap Philip
33. Roma İmparatoru
Bust of emperor Philippus Arabus - Hermitage Museum.jpg
Hüküm süresi 244 - 249
Önce gelen III. Gordian
Sonra gelen Decius
Tam adı Marcus Julius Philippus
Doğum tarihi 204 civarı
Doğum yeri Shahba
Ölüm tarihi 249
Ölüm yeri Verona
Marcia Otacilia Severa
Babası Julius Marinus
Çocukları Marcus Julius Severus Philippus

Marcus Julius Philippus (d. 204 civarı -ö. 249), Ailesinin köklerinden dolayı "Arap" Philip olarak tanınan ve 244 - 249 yılları arasında tahta çıkan Roma İmparatoru.

Gençliği[değiştir | kaynağı değiştir]

Philip'in gençliği ve politik kariyeri hakkında çok az şey bilinir. Suriye'nin Şam kentine yaklaşık 88 km mesafedeki Shahba'da doğdu. Yerel Roma vatandaşı, belki de biraz nüfuzlu bir adam olan Julius Marinus'un oğludur. Annesinin adı bilinmemekle birlikte bazı kaynaklar Gordian III (238–244) yönetimi altında Praetorian muhafızlar mensubu Gaius Julius Priscus'un kardeşi olduğunu iddia ederler.

Philip, Marcia Otacilia Severa ile evlendi ve 238 yılında Marcus Julius Severus Philippus adında bir oğlu oldu.

Politik kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

243 yılında Gordian III'ün Pers kralı I. Şapur'e karşı yürüttüğü savaş sırasın da, Praetorian Prefect'i Timesitheus bilinmeyen bir nedenden dolayı öldü. Priscus'un tavsiyesiyle Philip Praetorian prefect'liğine getirildiğin de iki kardeşin niyeti genç imparatoru kontrol altında tutarak tüm İmparatorluğun gayri resmi saltanat vekili olmaktı. Askeri bir bozgunun ardından 244 yılında Gordian III, hala tartışılan şartlar altında öldü. Bazı iddialara göre Philip'in ölümü suikasttı ancak diğer bir değerlendirmeye göre ise (Pers bakış açısıyla) çarpışmalar sırasında ölmüştü. Sebep her ne olursa olsun, Philip Gordian'ın ölümünden sonra İmparatorluğun bordo kaftanın ele geçirdi. Philip daha önceki imparatorluk iddiacılarının düştüğü hatalara düşmemek için, hemen Roma'ya dönmek ve Roma Senatosu'nda imparatorluğunun güvenliğini sağlamayı istiyordu. Bu sebeple, Shapur I ile bir barış antlaşması yaptı ve kardeşini doğu eyaletlerinin olağanüstü yetkili yöneticisi yaparak batıya hareket etti. Roma'da Augustus olarak onaylandı ve küçük oğlu Sezar ve halefi olarak adlandırıldı.

Philip'in yönetimi, Germen kabilelerinin Pannonia eyelatine olan akını ve Gotlar'ın Tuna sınırındaki Moesia'yı işgali (şimdiki Sırbistan ve Bulgaristan) ile başladı. 248 yılında nihayet yenildiklerinde, Roma Lejyonları sonuçtan belki de (eğer olmuşsa) yağmanın adaletsiz bölüşümünden dolayı memnun değillerdi. isyan kısa sürede patlak verdi ve Tiberius Claudius Pacatianus birlikleri tarafından imparator ilan edildi. Ayaklanma bastırıldı ve Gaius Messius Quintus Decius eyelatin valisi olarak atandı. Gelecekteki deliller bunun bir hata olduğunu ispat etti. Pacantius'un isyanı onun yönetimine karşı tek tehlike değildi; Doğu da Priscus'un bunaltıcı yönetimi ve doğu eyaletlerinden alınan aşırı vergilere bir vevap olarak Marcus Iotapianus başka bir ayaklanma başlattı. Bundan hariç Marcus Silbannacus ve Sponsianus adında iki kişi daha pek başarılı olmayan ayaklanma girişimlerinde bulundular.

Nisan248'de Philip, M.Ö. 753 yılında Romulus tarafından kurulan Roma'nın bininci yıl dönümümü kutlamalarını yönetme onuruna erişti. Yıl dönümünü Roma'nın onuncu saeculum ile birleştirdi (yaklaşık 110 yıllık bir roma zaman ölçüsü). O dönemin kayıtlarına göre içinde göz alıcı oyunlar ludi saeculares ve şehiboyunca teatral gösteriler olan festivaller muhteşemdi. Coliseum'da 1,000'den fazla gladyatör, içlerinde su aygırları, leoparlar, aslanlar, zürafalar ve bir gergedanın da bulunduğu yüzlerce ekzotik hayvanı öldürdüler.[1] Bu kutlamalar, Asinius Quadratus'un Bin yılın hikâyesi adlı eseride dahil birkaç eserle edebiyatta da kendine yer buldu.

Festival ortamına rağmen Lejyonlardaki hoşnutsuzluk artıyordu. 249 yılı baharında Tuna orduları tarafından imparator ilan edilen Decius (249–251), valit geçirmeden Roma'ya yürüdü. Philip'in ordusu isyancılarla aynı Yaz, şimdiki Verona (İtalya) yakınlarında karşılaştı. Savaşı Decius kazandı ve Philip ya savaşırken öldü ya da yeni imparatoru mutlu etmek isteyen kendi askerleri tarafından bir suikast sonucu öldürüldü. Decius'un kazandığı haberi Roma'ya ulaştığında Philip'in onbir yaşındaki oğlu ve aynı zamanda halefi de öldürüldü.

Dinsel İnanışları[değiştir | kaynağı değiştir]

Daha sonraki söylentilere ve tarihçi Eusebius'un Ecclesiastical History adlı eserine göre, Philip ilk Hıristiyan Roma İmparatorudur. Bu bilgi şüphelidir çünkü hem hiç bir Hıristiyan yazar bunu ima etmemiştir hem de Philip saltanatı boyunca Roma imparatorluk dinini takip etmeye devam etmiştir. Eusebius'un iddiasının nedeni belki de Philip'in Hıristiyanlara göstermiş olduğu hoşgörüdür.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

İngilizce Vikipedi'deki 08 Mart 2007 tarihli Philip the Arab maddesi

  1. ^ Graham, T. (Yazar ve Yönetmen). (2000). The Fall [Televizyon dizisi bölümü]. In T. Graham (yapımcı), Roma: Güç ve Şeref. Military Channel.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons'ta
Arap Philip ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunmaktadır.
Resmî unvanlar
Önce gelen:
III. Gordian
Roma İmparatoru
244 – 249
Sonra gelen:
Decius