Agrigento

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 39°29′28″N, 13°35′22″E

Agrigento
Girgenti
Citta di Agrigento
Concordia Tapinagi ve Agrigento panaromasi
Concordia Tapinagi ve Agrigento panaromasi
Map Region of Sicilia.svg
Koordinatlar: 39°29′28″K 13°35′22″D / 39.49111°K 13.58944°D / 39.49111; 13.58944
Ülke İtalya İtalya
Bölge Sicilya Özerk Bölgesi
İl Agrigento ili
Yönetim
 - Belediye Başkanı Marco Zambuto (Unione di Centro)
Yüzölçümü
 - Toplam 244,57 km2 (94,4 mi2)
Rakım 230 m (755 ft)
Nüfus (30.11.2010)
 - Toplam 59.136
 - Yoğunluk 241,80/km² (626,3/sq mi)
Zaman dilimi OAZD (+1)
Alan kodu 0922
İnternet sitesi: http://www.comune.agrigento.it


Agrigento (Sicilya lehcesi: Girgenti, Antik Yunanca: Akragas, Latince: Agrigentum, Arapca: Kerkent), İtalya'da guneybatı Sicilya Özerk Bölgesi'nde, Agrigento ili'ne bağlı ve Napoli şehrinin merkezinin 20 km kuzeybatısından bulunan bir kent ve bir komün.

Coğrafi konumu[değiştir | kaynağı değiştir]

Ağrigento şehrinin Agrigento ili içindeki konumu

Ağrırgento denizi gören ortalama rakımı 230m olan bir plato üzerinde kurulmuştur. Kuzeyinde bulunan tepelerin zirve sırası şehre biraz doğal bir savunma sağlamaktadır. Şehrin iki tarafında "Hypsas Çayı" ve "Akragas Çayı" adlı iki akarsu bulunur.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Nüfus gelişimi[değiştir | kaynağı değiştir]

Agrigento'nin belediye sınırları içindeki nüfusu (30.11.2010 itibarıyla) 59.136 kişidir. 19. yy ve 20.yy da Agrigento'nun nüfusunun gelismesi şu gösterimde görülebilir:[1]

Kişi

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]


Turistik yerler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ağrigento'da görülebilecek turistik yerler şunlardır:

Akragas antik şehir ve Ağrığante haritası - 1901
Concordia Tapınağı planı
Juno Lacındia Tapınağı planı
Herakles Tapınağı planı

Antik Akragas şehri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bu antik şehir kalıntısı, birçok tarafı arkeolojik olarak kazılmamakla beraber, günümüzde çok büyük bir alan kaplamaktadır. Bu alan içinde en önemli kısım bir sıra tepe zirvesi olmakla beraber, "Valle dei Templi (Tapınaklar Vadisi)" ismi verilen kısımdır. Bu özel bölge antik şehrin güneyinde bulunan bir kutsal bölge olup M.Ö. 6. ve 5. yüzyıllarda yapılan 7 "Dorik" stilli sütunlu anıtsal antik Grek-Romalı tapınağı ihtiva eder. Bu bölge 1997den itibaren UNESCO Dünya Mirasları İtalya listesine alınmıştır. Bu bölgede bulunan en ilgi çekici tapınaklar şunlardır:

    • Tempio della Concordia (Concordia Tapınağı): Romalılar tanrıçası Concordia'ya tapınmak için yapılmıştır. Kurulduğu mevki rakımı 430m.dir. Etrafı 34 tane Dorik stilde sütunla bezenmiştir. Romalılar idaresi sona erdikten sonra tapınak önce hristiyanlar tarafından etrafındaki kayalıklara mağaralar kazılarak katomb mezarlık olarak kullanılmıştır. M.S.579da Hristiyan basilikaya çevrilmiştir. 6.yy'da bir manastıra dönüştürülmüştür. Bu nedenle bu tapınak yıkılmadan, fazla değiştirilmeden günümüze kadar kalabilmiştir.
    • Tempio di Zeus o Giove Olimpio (Zeus Olimpio Tapınağı): M.Ö.489'de Himera antik Sicilya şehrinin Kartacalılara karşı galibiyeti anısına yapılmıştır. Boyutu 113m x 56m olan bu Grek tapınağı dünyada bulunan en büyük boyutlu Grek tapınağıdır. Bu tapınak kullanılmakla beraber yapımı M.Ö. 406da şehrin Kartacalılar tarfaından fethi ile bitmeden bırakıldığı anlaşılmıştır. Bu tappinağın taşlarının çoğu sonradan 18. yy.da "Empedocle" limanının rıhtımlarının yapımında kullanılmsitir.
    • Tempio di Castore e Pollüce o dei Dioscuri (Castor ve Pollux veya Dioscuri Tapınağı): Yanlış isim verilmiştir ve gerçekte Grek tanrıçaları Demeter ve kızı Persephone adına yapılmış bir sığınma tapınağıdır. Bu tapınağın taşlarında M.Ö.406da antik şehrin Kartacalılar tarafından ele geçirilmesi sırasında çıkarılan yangının siyah izleri hala görünmektedir.
    • Tempio di Giunone (Juno Lacinia Tapınağı)
    • Tempio di Eracle (Herkül Tapınağı)
    • Tempio di Asclepio (Asklepios Tapınağı)


Bu harabe antik şehirde bulunan diğer önemli kalıntılar şunlardır:

    • Hristiyanlik oncesi ve erken Hristiyanlik donemi mezarligi: Antik sehrin hemen yaninda cok buyuk bir "mezarlik (necropolis)" bulunmaktadir ve bu mezarlik kalintisi da eski eserler korumasi altindadir. Antik sehrin kutsal bolgesi disinda da klasik caglardan kalma diger mezarliklara bulunmaktadir.
    • Tanrilara kurban sunagi
    • Uzerine "San Biagio Kilisesi" yapilmis olan antik Demeter tapinagi yakininda Helenistik donem oncesi magara
    • Theron Mezari: Bu bir mezar olmayip M.O. 1. yuzyilda Heroon (Kahramanlar icin kutsal anit) olarak belgelere gecmistir. Bu anit yapi kutsal bolgenin hemen disndadir ve 13. yy. yapimi "San Nicola Kilisesi"'ne baglidir.
    • Antik Grek-Romali sehir harabelerinin buyuk bir kisiminin arkeolojik kazisi bitmis veye ilerlemektedir. Halen sehirde bircok arkeolojik kazi mevkiileri bulunmakta ve yeni kazilar ve kazilarda bulunanlarin incelenmesi devam etmektedir.

Yeni Agrigento şehri[değiştir | kaynağı değiştir]

Yeni Agrigento şehri eski Akragas şehri kalıntıları dışında bulunmaktadır. "Yeni" şehir olmakla beraber bu şehirde, diğer şehirlerde eski sayılabilcek, birçok ortaçağlar ve Barok mimari tıplı yapılar bulunmaktadır.

Bunlar arasında şu yapılar ilgi çekebilir:

  • Dini binalar:
    • San Geraldo Katedrali: 11. yy. sonlarına doğru yapılmıştır. İsmi Sicilya'yı Araplardan alan Norman Kralı Ruggerio'nun yakın bir akrabası olan Fransız asıllı Grigenti Başpiskoposu Gerlando di Besancon adına adanmıştır.
    • Santa Maria Greci Kilisesi: Yapımı 13. yy. Eski bir antik Grek tapınağı üzerine yapıldığı için "Greci" olarak isimlendirilmiştir. Norman-Gotik mimarı uslbunda cephesi bulunur.
  • Şehir kapıları:
    • Porta di ponte : Eski Araplara tarfından yapılmış indirilir kaldırılır bir köprünün kalıntıları üzerine 1868de yapılmıştır.
    • Porta Panitteri: 9. yy yapımı
    • Porta dei Saccajoli: 11. yy. yapımı
    • Porta di Mare: 15. yy . yapımı

Komşu komünler[değiştir | kaynağı değiştir]

Agrigento komünü şu komünlerle sınır komşusudur: Aragona, Cattolica Eraclea, Favara, Joppolo Giancaxio, Montallegro, Naro, Palma di Montechiaro, Porto Empedocle, Raffadali, Realmonte, Sant'Angelo Muxaro, Siculiana

Kardeş şehirler[değiştir | kaynağı değiştir]

Agrigento'nin şu kentlerle kardeş şehir bağlantıları bulunmaktadır:

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Dışsal bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]