Ayastefanos Antlaşması

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Ayastefanos (Yeşilköy) Antlaşması
Bulgaristan - Ayastefanos (1878).png
Ayastefanos Antlaşması'na göre Bulgaristan'ın sınırları
Tür Ateşkes ve barış antlaşması
İmzalanma 3 Mart 1878
Yer Yeşilköy, İstanbul
Ayastefanos Antlaşması'nın imzalandığı konak

Ayastefanos Antlaşması, 93 Harbi (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı) sonunda imzalanan ateşkes ve barış antlaşmasıdır.[1][2]

93 Harbi olarak da bilinen 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı, Osmanlı İmparatorluğu'nun yenilgisiyle sonuçlandı. Rus ordusu, batıdan Yeşilköy'e (eski adı Ayastefanos), doğudan Erzurum'a kadar geldi. Osmanlı İmparatorluğu barış istedi. Rus orduları başkomutanı Nikolay, barış esaslarının mütarekeyle birlikte görüşülmesi şartıyla bu isteği kabul etti ve 3 Mart 1878'de İstanbul'un Yeşilköy semtinde Osmanlı Devleti açısından ağır koşullar içeren bu antlaşma imzalandı.[3]

Antlaşmanın maddeleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. Sırbistan, Karadağ ve Romanya tam bağımsızlık kazanacak ve sınırları genişletilecek.
  2. Büyük bir Bulgaristan Prensliği kurulacak, prensliğin sınırları Tuna'dan Ege'ye, Trakya'dan Arnavutluk'a uzanacak.
  3. Bosna-Hersek'e iç işlerinde bağımsızlık verilecek.
  4. Teselya Yunanistan'a bırakılacak.
  5. Girit ve Ermenistan'da ıslahat yapılacak.
  6. Osmanlı Devleti Rusya'ya 300 milyon ruble nakit, geri kalanı toprak olarak (Kars, Ardahan, Artvin, Batum, Doğubayazıt ve Eleşkirt) ödenecek şekilde toplam 2 milyar 410 milyon ruble savaş tazminatı ödeyecek.[4]

Sonuçları[değiştir | kaynağı değiştir]

Ancak bu antlaşma ile Rusya'nın Balkanlar'da tamamen hakim bir konuma gelmesi Batılı devletleri telaşlandırdı. Zira Rusların, Bulgaristan yolu ile sıcak denizlere inmeleri, Birleşik Krallık'ın Hindistan sömürgelerine ulaşmasına ve Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun Bosna-Hersek'i ilhakına set çekmiş olacaktı. Osmanlılar bu tepkilerden yararlanarak Kıbrıs'ın idaresini Birleşik Krallık'a bırakmak koşuluyla Berlin'de yeni bir antlaşma (Berlin Antlaşması) zemini elde etmeye başardılar. Ayastefanos'un ağır şartlarını hafifleten Berlin Antlaşması ile Osmanlı Devleti'nin Balkanlar'daki varlığı bir süre daha devam etti.

Ayastefanos Antlaşması, Osmanlı devrinde Sevr Antlaşması gibi kâğıt üzerinde kalan bir antlaşmadır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Saunders, Robert A. (2019). Historical dictionary of the Russian Federation (2. bas.). Lanham: Rowman & Littlefield Publishers. ISBN 978-1538120477. 
  2. ^ Somel, Selçuk Akşin (2012). Historical dictionary of the Ottoman Empire (2. bas.). Lanham, Md.: Scarecrow Press. ISBN 978-0810871687. 
  3. ^ Holland, Thomas Erskine (1885). The European Concert in the Eastern Question and Other Public Acts - The Preliminary Treaty of Peace, signed at San Stefano, 17 March 1878. Clarendon Press. ss. 335-348. Erişim tarihi: 11 Nisan 2017. 
  4. ^ TDV İslâm Ansiklopedisi, Ayastefanos Antlaşması