Şeyh Edebali

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Söğüt'te bulunan öğüt mektubu levhası.

Şeyh Edebali (Osmanlıca: شيخ اده بالي) (Balışeyh, Şeyh Adabalı veya Şeyh Atası)[kaynak belirtilmeli] (1206 - 1326), Osmanlı Devleti'nin kuruluş yıllarında yaşamış bir İslam ilahiyatçısı-din bilgini, Ahi şeyhi, Osman Gazi'nin kayınbabası ve hocası, Osmanlı Devleti'nin fikir babası.

1206 yılında doğduğu tahmin edilmektedir.[1][2][3] 1326'da 120 yaşlarında Bilecik'te vefat etmiş, dergâhının zikir odasına gömülmüştür.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Aslen Karamanlı'dır. Karaman'da başladığı tahsilini Şam'da tamamladı. Tefsir, hadis ve İslam hukukunda uzmanlaştı. Mevlânâ Celaleddin-i Rumi ve Hacı Bektaş-ı Veli gibi zamanının büyüklerinin sohbetinde bulundu.

Eskişehir yakınlarında o zamanki adıyla İtburnu köyünde yaşadı. Kendi yaptırdığı zaviyede öğrenci yetiştirdi ve halkı aydınlattı. Bilecik'te yaptırdığı dergahta, Osman Gazi'yi de birçok defa misafir etti.[4][5][6][7][8]

Rivayete göre, Osman Gazi, dergahta bulunduğu bir gece rüyasında Şeyh Edebali'nin göğsünden bir ayın çıkıp kendi göğsüne girdiğini ve göğsünden bir büyük ağaç çıkıp dallarının alemi kapladığını, altından birçok nehirlerin çıkıp insanların bu sulardan geçtiklerini görmüştür. Şeyh Edebali rüyayı şöyle tabir etmiştir:[9][10][11]

Sen, Ertuğrul Gazi oğlu Osman, babandan sonra bey olacaksın. Kızım Malhun Hatun ile evleneceksin. Benden çıkıp sana gelen nur budur. Sizin soyunuzdan nice padişahlar gelecek ve nice devletleri bir çatı altında toplayacaklar, Allah nice insanın İslam'a kavuşmasına senin soyunu vesile edecektir.

Bilecik'te ve Eskişehir'de adına türbeler yapılmıştır. Vefatından bir ay sonra kızı, dört ay sonra da damadı Osman Gazi vefat etmiştir.

İlgili Eserler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • İbn-i Kemal (Kemâlpaşazade), Tevârîh-i Âl-i 'Osmân, I. Defter, Millet Ktp. Ali Emîrî, Tarih (Kemalpaşazade Tarihi şeklinde de anılır)
  • Aşık Paşazade Tarihi, Tarih Dizisi, Aşık Paşazade Derviş Ahmed Aşıki, Semerkand Pazarlama

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]