Los Angeles

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 34°03′N, 118°15′W

Los Angeles
—  Şehir  —
City of Los Angeles
Los Angeles Şehri
Skyline of Los Angeles
Los Angeles
Bayrak
Los Angeles
damga
Takma ad: L.A., the City of Angels, Angeltown, La-La Land
Los Angeles haritası
Los Angeles haritası
Koordinatlar: 34°03′K 118°15′B / 34.05°K 118.25°B / 34.05; -118.25
Ülke Amerika Birleşik Devletleri Birleşik Devletler
Eyalet Flag of California.svg Kaliforniya
Kontluk Los Angeles Kontluğu (County)
Yönetim
 - Belediye Başkanı Eric Garcetti (Demokratik Parti)
Yüzölçümü
 - Kent 1.301,970 km2 (502,7 mi2)
 - Su 88,119 km2 (34 sq mi)
Rakım 71 m (233 ft)
Nüfus (2010)
 - Kent 3.792.621
 - Yoğunluk 3.124,5/km² (8.092,4/sq mi)
 - Şehir 14.940.000
 - Metropol 15.250.000
  Nüfus Sayımı
Zaman dilimi PZD (-8)
 - Yaz (YSU) PZD (-7)
Alan kodu 213, 310/424, 323, 661, 747/818
İnternet sitesi: www.lacity.org


Los Angeles (/lɑˈsˌændʒələs/) şehri, (İspanyolca: Los Ángeles, 'Melekler' anlamlı; resmi adı:City of Los Angeles (Los Angeles Şehri) ve kısaltma: L.A.) Amerika Birleşik Devletleri Kaliforniya eyaletinde en büyük nüfuslu olan ve ABD tümünden New York Şehri'nden sonra ikinci en kalabalık olan şehirdir. Los Angeles'ın nüfusu (2010 Nüfus Sayımı itibarı ile) 3,792,621 kişidir.[1] Şehir sınırları içinde yüzölçümü 1,215 km2 olup Büyük Okyanus'un doğu kıyısında güney Kaliforniya'da konumlanmıştır.

Şehir daha büyük olan 12,828,837 kişi nüfuslu "Los Angeles-Long Beach-Santa Ana" metropoliten istatistiksel bölgesinin ve 18 milyon kişiden daha fazla nüfuslu "Büyük Los Angeles Bölgesi"'nin odaklanma mevkidir. Böylece Los Angeles ABD'de ikinci büyük metropoliten bölgede ve tüm dünyanın en büyük metropoliten bölgelerinden bulunmaktadır.[2]

Los Angeles, Kaliforniya eyaletinin "Los Angeles Kontluğu (County)" merkez şehridir. Bu kontluk ABD kontlukları arasında en büyük nüfuslu ve en çok çeşitli etnik grupların yaşadığı kontluktur.[3]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

4 Eylül 1781 tarihinde İspanya kontrolündeki Meksika tarafından keşfedilen şehir (her ne kadar Kızılderililer uzun süredir orada yaşasa da) Los Angeles 4 Nisan 1850 tarihinde Kaliforniya'nin bir parçası olmuştur. İsmi İspanyolcadan gelmektedir ve Melekler Şehri manasını taşımaktadır. 2 Ağustos 1769'da, Fernando Rivera Y Moncado'nun kaptanı olduğu Kaliforniya'ya gelen ilk Avrupalı yerleşimciler içindeki Fransisken papazı Peder Juan Crespi, 2 Ağustos dini bir şölen olan Perdono'ya denk düştüğü ve Assisili Francesco adına anıldığı ve de bu yere İtalya'da "ülkenin çok küçük parseli" anlamında "porziuncola" denmesi yüzünden, buraya "Nuestra Señora de los Angeles de la Porciúncula", sonra da bu Assisi'deki şapelde Bakire Meryem'in meleklerle çevrili freski bulunduğundan "El Pueblo de Nuestra Señora la Reina de los Angeles de Porciúncula" dendi, sonra da kısaca "El Pueblo de la Reina de Los Angeles" dendi. Ancak tuhaf olan şu ki; İspanyolca'da sözcükler eril ve dişil olarak ayrılır, buna göre adının ya eril olarak "Los Angelos" ya da dişil olarak "Las Angelas" olması gereklidir, belki de kozmik bir şaka olarak melekler erkek ya da dişi olmadıkları için bu ad garip bir biçimde "Los Angeles" olmuştur.

1876 yıllarına kadar nüfusu on bin dolaylarında olan Los Angeles, petrol yataklarının keşfedilmesi, Kaliforniya kuzeylerindeki altın madenlerinin bulunması, ve de gerek doğal güzelliği açısından birçok insanın rüyalarını süsledi.

1920'li yıllarda sanat ve eğlencenin de tüm ülke genelinde öncüsü olmaya başlamıştır. New York'un klasik Broadway'ine karşı Hollywood sineması gelişen yıllarda da çok daha güçlü olur ; günümüzde de Broadway'in büyük bir geliri Hollywood'dan gelmektedir.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Los Angeles metropol alanı, Los Angeles, San Bernardino, Riverside, Ventura ve Orange vilayetlerini ve 16 milyonun üzerinde değişik etnik ve ekonomik geçmişe sahip insanları barındırmaktadır. Los Angeles yanlış olarak birçok kez "Güney Kaliforniya" olarak adlandırılmaktadır, ancak coğrafi olarak San Diego ve Imperial vilayetleri de başta olmak üzere birçok bölüm göz ardı edilmektedir.

Los Angeles'ın da büyümesiyle komşusu olarak gelişen ilçeler de vardır.

Venice Beach, Marina del Rey, Beverly Hills, Santa Monica ve Hollywood gibi dünyaca meşhur ilçeleri içinde barındıran Los Angeles'ın içinde bulunduğu Kaliforniya'nın eski valisi de ünlü film yıldızı Arnold Schwarzenegger'dir.

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Los Angeles ABD nin en dinamik metropollerin'dendir. Holywood sinema film endüstrisine, Anaheim'de Disneyland'a ev sahipliği yapar. ABD'nin en eski film ve sinema okulu bu şehirdedir[?]. Medya ve ilgi çeşitliliği nedeniyle spor ve kültürel aktivitelerde iç içedir. Newyorktan sonraki ikinci büyük VHF medya marketine sahiptir.Artistler, yazarlar, ve yapımcılar ya da ünlü sanatçıların en fazla bu şehirde bulunması nedeniyle "Kreatif Başkent" olarak da adlandırılır.

1932 ve 1984 Olimpiyat Oyunlarına ev sahipliği yapan Los Angeles kolezyumu.

Spor[değiştir | kaynağı değiştir]

Şehri NBA'de Los Angeles Lakers ve Los Angeles Clippers, WNBA'de Los Angeles Sparks, futbolda ise Los Angeles Galaxy temsil eder.

Kardeş şehirler[değiştir | kaynağı değiştir]

Los Angeles şu kentlerle kardeş şehir bağlantısı kurmuştur[4]:

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Los Angeles'ın dağlardan panoraması
1908'de Los Angeles panoraması

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Wikimedia Commons'ta Los Angeles ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.