Konstantius Chlorus

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Konstantius Chlorus
54. Roma İmparatoru
Const.chlorus01 pushkin.jpg
Hüküm süresi 293 - 305 (Maximian ile Sezar olarak);
305 - 306 (Augustus olarak Batı'da, Augustus olarak Galerius ile Doğu'da)
Önce gelen Maximian (Diokletian ile doğu'da)
Sonra gelen II. Severus (Galerius ile batı'da)
Tam adı Marcus Flavius Valerius Constantius
Doğum tarihi 31 Mart 250
Ölüm tarihi 25 Temmuz 306 (56 yaşında)
Ölüm yeri Eboracum, Britanya
Eşler Helena (?-293)
Theodora (293-306)
Hanedan Konstantin hanedanı
Babası Eutropius
Annesi Claudia
Çocukları Büyük Konstantin
Flavius Dalmatius
Julius Constantius
Flavia Julia Constantia
Eutropia
Anastasia

Konstantius Chlorus (Latince tüm ismi: Gaius Flavius Valerius Constantius) (d. 31 Mart 250– ö. 25 Temmuz 306). Batı Roma İmparatoru (305306). Doğu Roma İmparatorluğu'nun (Bizans) kurucusu Büyük Konstantin'in babasıdır.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Historia Augusta, Konstantius'un Dardania'lı soylu bir adam olan Eutropius ve İmparatorlar Claudius II ve Quintillus'un yeğeni Claudia'nın oğulları olduğu söyler.[1] Ancak tarihçiler bu ilişkinin, ataları arasında oldukça saygı görmüş kişiler bulunduğu ispatlamaya çalışan torunu II. Konstantin II tarafından uydurulmuş bir nesep olduğundan şüphelenirler. İmparator Carus döneminde Dalmaçya valisiydi ve söylenenlere göre Carus onu ahlaksız oğlu Carinus'un yerine varisi yapabilmek için evlat edinmişti.[2]

293 yılında İmparator Diokletian, Roma İmparatorluğu'nu Batı ve Doğu parçaları olarak ikiye bölerek Tetrarşi'yi oluşturdu. Her parça bir Sezar tarafından desteklenen bir Augustus tarafından yönetilecekti. Diocletian, Sezar'ı Galerius olduğu halde Doğu İmparatoru oldu. Konstantius, Batı Augustus'u Maximian'ın Sezar'lığına atandı ve üvey kızı Theodora ile evlendi. Altı çocukları oldu. Konstantius, zaten Konstantin adında bir oğul sahibi olduğu ilk karısı (ya da cariyesi) Helena'dan boşandı. Helena bir ihtimale göre Nicomedia'lıdır (şimdiki İzmit)[3]Galya, Britanya ve belki de Hispania'da komutan olarak görev yapmıştır.

293 yılında Konstantius, kendini 286 yılında Bononia yakınlarında Britanya ve Kuzey Galya İmparatoru ilan eden Carausius'un birlikleri tarafından bozguna uğratıldı. Carausius, Konstantius'un Praetorian Muhafız prefect olarak Asclepiodotus'u adanın işgali için göndermesi üzerine 296 yılına kadar Britanya'nın komutasını elinde alan rationalisi Allectus tarafından öldürüldü. Allectus, yenilerek öldürüldü ve Britanya'daki Roma hakimiyeti yeniden tesis edildi.[4]

Aynı zamanda 296 yılında Konstantius, Galya'daki Lingonae (Langes) şehrinde Alamanni'ler le savaştı. Şehirde kapana kısılmasına rağmen altı saat sonra ordusu tarafından kurtarıldı ve düşmanının yendi.[5] Constantius, aynı kabileyi Vindonissa savaşı'nda (Windisch, İsviçre) bir kez daha yendi. Bu zafer, Ren sınırının savunmasını güçlendirdi.

Diocletian ve Maximian, müşterek imparatorlar olarak 305 yılında Diocletian'ın sağlık problemleri yüzünden geri plana çekildiler ve Sezarlar Kontantius ve Galerius müşterek imparator oldular. Konstantius Batı, Galerius ise Doğu imparatoru oldu. Severus ve Maximinus Sezar olarak atandılar. Konstantius'un oğlu Konstantin, Sezar olma umuduyla babasının Galya ve Britanya seferlerine katıldı.[6] Konstantius Britanya'daki York şehrinde 306 yılınca ölünce, oğlu Konstantin ordu tarafından imparator ilan edildi.[7]

Efsane[değiştir | kaynağı değiştir]

Hristiyan efsaneleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Büyük Konstantin'in babası olarak, Konstantius hakkında birçok Hristiyan efsanesi türetilmiştir. Eusebius'un Konstantin'in hayatı adlı kitabı, Konstantius'un her ne kadar bir pagan gibi davransa da aslında bir Hristiyan olduğunu ve Diocletian'ın Sezar'ı olduğu dönemde, imparatorun Hristiyanları cezalandırma etkinliklerinde yer almadığı anlatılır.[8] İlk karısı Helena, için de İsa'nın çarmıha gerildiği Gerçek Haç'ın bulunması da olan birçok efsaneye konu olmuştur.

Britanya Efsaneleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Konstantius'un Britanya'daki eylemleri orta çağ İngiliz efsaneleriyle hatırlanır. Monmouth'lu Geoffrey 'in Britanya Krallarının Tarihi (1136) adlı eserinde O, Roma Senatosu tarafından Asclepiodotus'un ardından Britanya'ya gönderildiğinde, burada Britanyalı bir kral olan Colchester'li Coel hüküm sürmekteydi. Coel, Kontantius'a boyun eğmiş ve Roma'ya haraç ödemeyi kabul etmesinden sadece sekiz gün sonra ölmüştür. Constantius, Coel'in kızı Helena ile evlenerek Britanya kralı olmuştur. Konstantius ve Helena'nın Konstantin adında bir oğulları olmuş ve babasının on bir yıl sonra York'ta ölümü üzerine Britanya tahtına çıkmıştır.[9] Helena'nın İngiliz kimliği ile özdeşleştirilmesi daha önceden Huntingdon'lu Henry tarafından yapılmıştır[10] ancak bunun tarihsel geçerliliği yoktur, çünkü Konstantius Helena'dan Britanya'ya gitmeden önce boşanmıştır.

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Historia Augusta, Claudius 13
  2. ^ Historia Augusta, Carus 17
  3. ^ Eutropius, Breviarum 9.22; Zosimus, Historia Nova 2; Exerpta Valesiana 1.2
  4. ^ Aurelius Victor, Liber de Caesaribus, 39
  5. ^ Eutropius, Breviarum 9.23
  6. ^ Eutropius, Breviarum 10.1; Aurelius Victor, Epitome de Caesaribus 39; Zosimus, Historia Nova 2
  7. ^ Eutropius, Breviarum 10.1-2
  8. ^ Eusebius, Vita Constantini 1.13-18
  9. ^ Monmouth Geoffrey , Historia Regum Britanniae 5.6
  10. ^ Huntingdon Henry , Historia Anglorum 1.37

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Resmî unvanlar
Önce gelen:
Maximian (Diokletian ile Doğu'da)
Roma İmparatoru
305 - 306
Sonra gelen:
II. Severus (Galerius ile Doğu'da)