III. Mustafa

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
III. Mustafa
Mustafa3.jpg
Osmanlı Padişahı
Hüküm süresi 30 Ekim 1757 – 21 Ocak 1774
Önce gelen III. Osman
Sonra gelen I. Abdülhamit
Hanedan Osmanlı Hanedanı
Babası III. Ahmed
Annesi Emine Mihr-î-Mâh Sultan
Doğum 28 Ocak 1717
İstanbul
Ölüm 21 Ocak 1774 (56 yaşında)
İstanbul
İmza
Dini Sünni İslam

III. Mustafa (Divan Edebiyatı'ndaki adıyla Cihangir; 28 Ocak 1717 – 21 Ocak 1774), 26. Osmanlı padişahı ve 105. İslam halifesi.

Babası Sultan III. Ahmed, annesi Emine Mihr-î-Mâh Sultan'dır. Babasının 1730'da padişahlıktan çekilmesinden sonra yirmi yedi yıl kafes hayatı yaşamıştır. Amcasının oğlu III. Osman'ın ölümü üzerine 1757'de tahta geçmiştir.

Saltanatı[değiştir | kaynağı değiştir]

III. Mustafa (Levni)

Başa geçtikten sonra sadrazam Koca Ragıp Paşa'yı görevde bıraktı. Malî durumu düzeltmek için sarayın giderlerini azalttı ve yolsuzlukların üzerine gitti ancak başarılı olamadı. Orduda topçu sınıfını düzeltmek için Baron de Tott'a "Sürat topçuları" adında askerî bir birlik kurdurdu. Rusların 1770'te Çeşme'de Osmanlı donanmasını yakmaları üzerine yeni bir donanma hazırlanmasına çalıştı. Bu donanmanın subaylarını yetiştirmek üzere 1773 yılında Mühendishane-i Bahr-i Hümayun'u kurdurdu. (Aslında bu genel bir yanlış olup Mühendishane-i Bahr-i Hümayun 1775 yılında I. Abdülhamid zamanında kurulmuştur.) Laleli Camii'ni yaptırdı. Ayrıca depremde yıkılan Fatih Camii'ni yeniden yaptırdı.

Saltanatının son dönemine 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı hâkim oldu. III. Mustafa ordusunun zayıflığını bilmekle beraber II. Katerina döneminde Rusya'nın Lehistan'a yaptığı müdahaleler yüzünden Rusya'ya karşı savaş ilan etti. Savaş sırasında Baltık Denizi'nden yola çıkan Rus Donanması Çeşme'de Osmanlı donanmasını yaktı. III. Mustafa savaşı bitirmek için girişimlerde bulundu ancak başarılı olamadı. Savaş sürerken öldü. Laleli de kendi yaptırdığı Laleli Külliyesi nin içindeki III. Mustafa Türbesi'nde yatmaktadır.

Ailesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Eşleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. Avn'ül-Hayat Sultan
  2. Mihrişah Valide Sultan
  3. Rif'at Sultan
  4. Ayse Adilşah Sultan
  5. Fehmi Sultan
  6. Binnaz Sultan

Erkek Çocukları[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. Şehzade Selim
  2. Şehzade Mehmed

Kız Çocukları[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. Şah Sultan
  2. Fatma Sultan
  3. Beyhan Sultan
  4. Fatma Sultan
  5. Hibetullah

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Uzunçarşılı, İsmail Hakkı (2003). Osmanlı Tarihi III. Cilt 1. Kısım: II. Selim'in Tahta Çıkışından 1699 Karlofça Andlaşmasına Kadar. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları. ISBN 975-16-0013-8. 
  • Sakaoğlu, Necdet (1999). Bu Mülkün Sultanları. İstanbul: Oğlak Yayınları. ISBN 875-329-299-6.  say.357-373
  • Kinross, Lord (1977). The Ottoman Centuries. İstanbul: Sander Kitabevi. ISBN 0-224-01379-8. (İngilizce)
  • Shaw, Stanford (1976). History of the Ottoman Empire and Modern Turkey. Vol.1 Empire of the Gazis: the Rise and Decline of the Ottoman Empire 1280-1808. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-29163-1.  say.246-250 (İngilizce)
III. Mustafa
Doğumu: 28 Ocak 1717 Ölümü: 21 Ocak 1774
Resmî unvanlar
Önce gelen
III. Osman
Osmanlı Sultanı
30 Ekim 1757 - 1 Ocak 1774
Sonra gelen
I. Abdülhamid
Sünni İslam unvanları
Önce gelen
III. Osman
İslam Halifesi
30 Ekim 1757 - 1 Ocak 1774
Sonra gelen
I. Abdülhamid