Mihrişah Valide Sultan

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Mihrişah Valide Sultan
Haseki Mihrişah Valide Sultan Türbesi, Eyüp
Haseki Mihrişah Valide Sultan Türbesi, Eyüp
Doğum 1745
Kafkasya
Ölüm 16 Ekim 1805
İstanbul
Yattığı yer Eyüp'teki Mihr-î-Şah Valide Sultan Türbesi, İstanbul
Din Islam
Eşi Sultan III. Mustafa Han
Çocukları Sultan III. Selim Han

Mihr-î-Şah Valide Sultan (d. 1745 - ö. 16 Ekim 1805[1]), Osmanlı İmparatorluğunun Valide Sultan'ı, padişah III. Selim'in annesi ve Sultan III. Mustafa'ın eşi.

Mihr-î-Şah Sultan'ın oğlu, Sultan III. Selim.

Yaşam Öyküsü[değiştir | kaynağı değiştir]

Mihr-î-Şah Valide Sultan 1745 yılında dünyaya geldi. Gürcü[2] [3] [4] [5] [6] asıllıydı fakat doğduğu zamanki ismi bilinmemektedir. Aslen Gürcü Ortodoks bir papazın kızı olan Mihrişah Sultan[7] [8], sarayda Gürcü Güzeli olarak anılmaktaydı[9] [10]. 1789 yılında oğlu III. Selim'nın tahta çıkması üzerine Valide Sultan oldu. 1795 yılında İstanbul'un Eyüp semtindeki Mihr-î-Şah Valide Sultan Okulu ve Külliyesi 'ni, 1796 yılında Bahçeköy'deki Arabacı Mandırası Deresi üzerindeki Valide Bendi 'ni, 1805 yılında Yeniköy'deki Mihr-î-Şah Valide Sultan Çeşmesi 'ni yaptırmıştır. Halıcıoğlu Kışlası ile Haliç Köprüsü arasındaki iki minareli Mihrişah Valide Sultan Camii (Kumbarhane Camii)'ni yaptıran da odur.[11] Eyüp semtinde inşa ettirdiği imaret ise İki Yüz yıldan beri faaliyetlerini sürdürmektedir.

Divân Edebiyatındaki Yeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Şair Münib, Mihr-î-Şah Sultan hakkında aşağıdaki dizeleri yazmıştır:

Mihr-î-Şah Kadın o Hûrşid-ü Kamer kevkebe kim
Pertev-i şânı kadar gamkede-i âlem-i şen
Mehdi-i ulyâmi edüb refêti temdit-i sürûr
Kimsenin tıfl-ı derd ile olmaz şiven

Vefatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Oğlunun saltanatı sırasında 1805 yılında öldü ve Eyüp'teki Mihr-î-Şah Valide Sultan Türbesi'ne defnedildi. Mihr-î-Şah Valide Sultan ve oğlu Padişah III. Selim'in her ikisi de Mevlevi (Muhammed Celaleddin-i Rumi) Tarikâtı mensubuydular.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ E.J. Brill's First Encyclopaedia of Islam, 1913-1936, Martijn Theodoor Houtsma, 1987
  2. ^ Gábor Ágoston,Bruce Alan Masters, Encyclopedia of the Ottoman Empire, Infobase Publishing, 2009, ISBN 1438110251, 9781438110257, p. 514.
  3. ^ Albert Habib Hourani, Philip Shukry Khoury, Mary Christina Wilson, The Modern Middle East: A Reader, University of California Press, 1993, ISBN 0520082400, 9780520082403, p. 42.
  4. ^ M. Th Houtsma, E.J. Brill's First Encyclopaedia of Islam 1913-1936, BRILL, 1987, ISBN 9004082654, 9789004082656, p. 1117.
  5. ^ İsmail Hakkı Uzunçarşılı, Enver Ziya Karal, Osmanlı tarihi: cilt. Karal, E.Z. Nizam-ı Cedit ve Tanzimat devirleri, 1789-1856 (1957), Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1961, pp. 13, 16.
  6. ^ Necati Elgin, Üçüncü Sultan Selim (Ilhâmî), Yildiz Basimevi, 1959, p. 9.
  7. ^ H. Mirgül Eren Griffe, Galip Ali Paşa Rızvanbegovic-Stocevic, Babil, 2005, p. 55.
  8. ^ Y. İzzettin Barış, Osmanlı padişahlarının yaşamlarından kesitler, hastalıkları ve ölüm sebepleri, Bilimsel Tıp Yayınevi, 2002, ISBN 9756986174, 9789756986172, pp. 184, 191.
  9. ^ İsmail Hakkı Uzunçarşılı, Publications de la Société d'histoire turque: XIII sér, Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1961, pp. 13, 16.
  10. ^ Osman Horata, Esrâr Dede: hayatı, şiir dünyası ve dı̂vânı, T.C. Kültür Bakanlığı, 1998, p. 60.
  11. ^ İbrahim Pazan, Padişah Anneleri, Babıali Kültür Yayıncılığı, Ocak 2013, p.118,119
Önce gelen:
Şehsuvar Sultan
Valide Sultan
1789-1805
Sonra gelen:
Ayşe Seniyeperver Sultan