Bezmiâlem Valide Sultan

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Bezmiâlem Valide Sultan
Bazm-î Âlem Valide Sultan'ın kullandığı mühür.
Bazm-î Âlem Valide Sultan'ın kullandığı mühür.
Doğum 1807
Ölüm 6 Kasım 1853
Dolmabahçe Sarayı, İstanbul
Yattığı yer II. Mahmut Türbesi, Divanyolu, İstanbul
Din Müslüman
Eşi II. Mahmut
Çocukları Abdülmecit

Bezm-î Âlem Valide Sultan (d. 1807 — ö. 2 Mayıs 1853[1]) Osmanlı Padişahı II. Mahmut'un 2. eşi ve padişah Abdülmecit'in annesidir. Bezm-i-Âlem "Dünya meclisi" anlamına gelir. Osmanlı tarihinin en tanınmış valide sultanlarından biridir. Hayırseverlik için yaptığı çalışmalardan dolayı sevilen ve saygı duyulan bir Valide sultan olarak tarihe geçmiştir.

Bezm-î Âlem Valide Sultan tarafından yaptırılan Dolmabahçe Camii.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Bezm-î Âlem Valide Sultan, Çemberlitaş, Eminönü, İstanbul'da Divanyolu Caddesi'nde bulunan II. Mahmut Türbesi'ne defnedilmiştir.

Küçük yaşta esirciler tarafından saraya câriye olarak getirilen bir Gürcü kızı olduğu bilinmektedir[2] [3]. Abdülmecit tahta çıktığında 16 yaşında, kendisi de 32 yaşındaydı. Oğlunun hükümdarlığı döneminde, öldüğü tarihe kadar 14 yıl süreyle (1839-1853) Valide Sultan oldu. Oğluna Tanzimat'ın ilanı konusunda Mustafa Reşit Paşa'ya güvenmesini tavsiye ettiği söylenir. Ayrıca, Abdülmecit'in annesini çok sevdiği, hükümetteki nazırları (bakan) seçerken annesine danıştığı bilinmektedir.

II. Mahmud, Bezm-i Âlem Valide Sultan'ın kocası.
Bezm-î Âlem Valide Sultan'ın oğlu I. Abdülmecid (Abdü’l-Mecîd-i evvel, عبد المجيد اول).

Vefatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Bezmialem Sultan 2 Mayıs1853 tarihinde Dolmabahçe Sarayı'nda vefat etti ve Divanyolu'ndaki II. Mahmut Türbesine gömüldü. Garabet Balyan'ın mimarlığı altında inşaatına başlattırdığı Dolmabahçe Camii henüz bitmemişti. Camiyi oğlu Sultan Abdülmecit annesinin anısına 1855 yılında tamamlattırarak Bezmialem Valide Sultan Camii adı altında hizmete açtı. Cami zamanla Dolmabahçe Sarayına yakınlığı nedeniyle Dolmabahçe Camii olarak anılmağa başladı.

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bezm-î Âlem Valide Sultan birçok mimari eserlerin yapılmasına öncülük etmiştir. Bu eserlerden bazıları şunlardır:

Bibliografya[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Peirce, Leslie P., The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire, Oxford University Press, 1993, ISBN 0-19-508677-5 (paperback).
  • Bahadıroğlu, Yavuz, Resimli Osmanlı Tarihi, Nesil Yayınları (Ottoman History with Illustrations, Nesil Publications), 15th Ed., 2009, ISBN 978-975-269-299-2 (Hardcover).

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Önce gelen:
Nakşidil Sultan
Valide Sultan
1839-1853
Sonra gelen:
Pertevniyal Sultan