Fatih Terim

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Fatih Terim
Fatih Terim.jpg
Kişisel bilgileri
Tam adı Fatih Terim
Doğum tarihi 4 Eylül 1953 (1953-09-04) (61 yaşında)
Doğum yeri Adana, Türkiye
Boyu 1,71 m (5 ft 7+12 in)
Mevkii Defans
Kulüp bilgileri
Kulübü Türkiye (teknik direktör)
Profesyonel kariyeri*
Yıllar Takım Maç (Gol)
1969-1974 Adana Demirspor 125 (25)
1974-1985 Galatasaray 317 (16)
Toplam 442 (41)
Millî takım kariyeri
1971 Türkiye U-19 7 (0)
1973-1975 Türkiye U-21 10 (0)
1975-1985 Türkiye 51 (2)
Teknik direktörlük kariyeri
1987-1989 Ankaragücü
1989-1990 Göztepe
1990-1993 Türkiye U-21
1993-1996 Türkiye
1996-2000 Galatasaray
2000-2001 Fiorentina
2001 Milan
2002-2004 Galatasaray
2005-2009 Türkiye
2011-2013 Galatasaray
2013- Türkiye
* Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir.

Fatih Terim (d. 4 Eylül 1953, Adana), "İmparator" ve "Commendatore" lâkaplı Türk teknik direktör ve defans mevkiinde oynamış eski millî futbolcu. Şu anda Türkiye milli takımını çalıştırmaktadır. 24 Eylül 2013 tarihinde Galatasaray tarafından görevine son verilmiştir.

Futbolculuk kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Babası Kıbrıs Türkü[1] olan Terim 4 Eylül 1953 yılında Gökseliye'de dünyaya geldi. Futbola Ceyhanspor'da başladı. Türkiye 2. Ligi'nde şampiyon olarak 1.Lige geçen Adana Demirspor'da sergilediği oyun ile herkesin ilgisini üzerine çekti ve bir sonraki sezon Galatasaray'a transfer oldu. 1985'te futbola veda edene kadar Galatasaray'da futbol oynayan Terim Galatasaray'da takım kaptanlığını da üstlendi. Galatasaray'daki oyunculuk kariyeri boyunca yürüttüğü kaptanlığı sayesinde tüm zamanların en sevilen Galatasaray oyuncularindan biri haline geldi. Galatasaray formasıyla 327 maç oynadı. Galatasaray'da oynadığı dönemlerde ligde şampiyonluk sevinci yaşayamadı.

Milli takım kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

7 Kez U-19, 10 kez Ümit Milli ve 51 kez de A Milli olmak üzere toplam 68 kez Türkiye Milli Futbol Takımı forması giyen Fatih Terim, bu maçlarda 2 gole imzasını atmıştır.

Ayrıca aralıksız 51 kez A Milli Takım forması giyerek bir kez daha adını Türk futbol tarihine yazdırmış oldu.

Teknik direktörlük kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Fatih Terim, 2011-2012 sezonunda Galatasaray'ın Manisaspor'u 1-0 yendiği karşılaşmada.

1987-1989 yılları arasında iki sezon Ankaragücü takımını çalıştırdı. İlk sezonu onuncu, ikinci sezonu altıncı sırada bitirdi. 1989-90 sezonunda 2. Lig takımı Göztepe'yi kısa bir süre çalıştırdı. Terim, Sepp Piontek'in 1990 yılında yardımcılığını yapmaya başladı. Türkiye 21 Yaş Altı Millî Futbol Takımı'nı, 1993 Akdeniz Oyunları şampiyonu yaptı. Ekim 1993'de Sepp Piontek'ten boşalan Türkiye Millî Futbol Takımı'nın başına geçti. Fatih Terim'in başında bulunduğu Türkiye Millî Futbol Takımı ile 1996 yılında Avrupa Şampiyonası'na ilk defa katılma hakkı kazandı. Türkiye, D Grubu'nda Hırvatistan, Portekiz ve Danimarka'nın rakibi olup, üç maçta sırasıyla 1-0, 1-0 ve 3-0'lık yenilgiler alarak turnuvaya gol atamadan ve puansız veda edince aynı yıl Türkiye Millî Futbol Takımı'ndan ayrıldı.

1996-2000 yılları arasında Galatasaray'ı çalıştırdı 4 lig, 2 Türkiye Kupası, 1 UEFA Kupası kazandırdı. 2000 yılında Galatasaray, UEFA Kupası'nı kazanan ilk ve tek Türk takımı oldu ve kendisi de "İmparator" lakabını aldı.

2000-01 sezonunda İtalya'nın ACF Fiorentina takımını çalıştırdı ve takımını İtalya Kupası'nda finale taşıdı. Final maçından birkaç hafta önce kulüp başkanı Cecchi Gori ile anlaşamayıp takımdan ayrıldığı için kupa sevincini yaşayamadı.

2001-02 sezonunda İtalya'nın köklü kulüplerinden olan AC Milan'ı çalıştırdı. Bir başarı elde edemeyen Terim, İtalya Kupası'nda ilk turda elendikten sonra ligde de başarılı sonuçlar alamadı. 4 Kasım 2001'deki 1-0'lık Torino FC mağlubiyetinden sonra görevinden uzaklaştırıldı.

2002-2004 yılları arasında Galatasaray'a geri döndü, 2004 yılında ligde ve Avrupa kupalarındaki başarısız sonuçların ardından Galatasaray'dan ayrıldı.

2005 yılında tekrar Türkiye Millî Futbol Takımı'nın başına geçti. 2006 FIFA Dünya Kupası elemelerinde Türkiye'yi play-off turuna yükseltti. Bu turda İsviçre'yle eşleşen Türkiye, deplasmanda oynadığı ilk maçı 2-0 kaybetti, 16 Kasım 2005'te oldukça çekişmeli geçen maçı 4-2 kazanmasına karşın, kendi sahasında yediği goller nedeniyle evde kalan taraf oldu.[2]

7 Şubat 2007'de Gürcistan maçıyla 55. kez takımın başında sahaya çıkarak, Coşkun Özarı'nın rekorunu kırdı. 24 Mart 2007 Yunanistan-Türkiye maçı ile 56. kez takımın başına geçmiş oldu. Terim'in karnesinde, o dönem 30 galibiyet, 17 beraberlik, 14 de yenilgi bulunuyordu. Aldığı mağlubiyetler ve beraberliklerden sorumlu tutuldu. Fakat daha sonrasında elde ettiği Norveç ve Bosna-Hersek galibiyetleriyle Türkiye Milli Takımı'nı Avusturya ve İsviçre'de yapılacak olan 2008 Avrupa Futbol Şampiyonası finallerine götürdü. Şampiyonada Milli Takım yarı finale yükseldi. Yarı finalde Türkiye, Almanya'ya 3-2 yenilerek elendi ve o sonuçla da Türkiye 2008 Avrupa Futbol Şampiyonası'nda 3. oldu. Fatih Terim, bu turnuvanın en iyi teknik direktörü seçildi. Türkiye Millî Futbol Takımı'nı 2010 FIFA Dünya Kupası'na taşıyamadığı için 19 Ekim 2009 tarihinde basın toplantısı düzenleyerek görevinden ayrıldığını açıkladı.[3]

UEFA Kupası'nı kazandırdığı 17 Mayıs 2000 tarihinden tam 11 yıl sonra, 17 Mayıs 2011'de 3. kez Galatasaray teknik direktörlüğüne getirildi. 1 Temmuz 2011 tarihinde Türk Telekom Arena'da gerçekleştirilen törende, Galatasaray ile üç senelik resmi sözleşmeye imza attı.[4] 12 Mayıs 2012 tarihinde Fenerbahçe Şükrü Saraçoğlu Stadyumu'nda Galatasaray'ın 18. lig şampiyonluğunu kazanmasında büyük rol oynadı. Galatasaray'la sezonu zirvede tamamlayan Terim, kariyerinin 5. lig şampiyonluğunu elde ederken, lig tarihinin en fazla şampiyonluk kazanan teknik direktörü unvanını elde etti.

Daha önce 2002 yılında düzenlenen UEFA Elit Teknik Direktörler Forumu ’na davet edilen ilk Türk teknik direktör unvanını kazanan Fatih Terim, aynı organizasyona 2012 ve 2013 yıllarında tekrar davet edildi.[5]

2012-13 sezonunda Galatasaray'ı Şampiyonlar ligi'nde çeyrek finale taşıyan Terim, Real Madrid'i 2. maçta 3-2 mağlup etseler de, ilk maç 3-0 bittiği için turnuvaya veda ettiler. 2012-13 sezonu sonunda Galatasaray ile 6. lig şampiyonluğunu kazandı ve Süper Lig'de en çok şampiyon olan teknik direktör unvanını geliştirdi. 2012 ve 2013 yıllarında ezeli rakibi Fenerbahçe'yi iki defa üst üste yenerek Türkiye Süper Kupası'nı Galatasaray'ın müzesine götürdü.

Birçok kez Milli Takım'ı çalıştırmış ve Milli Takım ile birçok başarı almış Fatih Terim, Ağustos ayında Abdullah Avcı'nın görevinden ayrılmasından sonra TFF'den teklif aldı ve 2013-14 sezonunda Milli Takım'ın oynayacağı 4 eleme maçı için takımın başına getirildi. Fatih Terim, bu süreçte hem Galatasaray hem de Türkiye Milli Futbol Takımı'nı çalıştıracak biçimde sözleşme imzaladı.[6][7] Milli Takım'la ilk maçına ise Andorra karşısında çıktı. Bu maçta 5-0 galip gelen Türkiye,[8] bir sonraki maçta da Romanya ile karşılaştı. Romanya maçında da Burak Yılmaz ve Mevlüt Erdinç'in attığı gollerle 2-0 galip gelen Türkiye,ardından Estonya ile Tallin'de Umut Bulut ve Burak Yılmaz'ın golleriyle 2-0 net sonuçla kazanarak gruptan çıkmak için şansını sürdürürken Fatih Terim, 3 maçta 3 galibiyet alarak büyük başarı elde etti.

Eylül ayı içinde Galatasaray yönetim kurulu Fatih Terim ile 2 yıllık sözleşme uzatma kararı aldı.[9][10] Fatih Terim ise bu teklifi kabul etmedi ve 24 Eylül 2013 günü Galatasaray SK Başkanı Ünal Aysal bu durumu gözden geçireceklerini ifade etti. 24 Eylül 2013 akşamı ise Galatasaray SK Yönetim Kurulu'nun yaptığı toplantı sonucunda oy birliği ile görevine son verildi.[11]

İstatistikler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kulüp istatistikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Profesyonel Kariyeri Ulusal Lig Kupa Lig Kupası Süper Kupa Uluslararası Lig Toplam
Sezon Kulüp Lig kademesi Maç Gol Ass. Maç Gol Ass. Maç Gol Ass. Maç Gol Ass. Maç Gol Ass. Maç Gol Ass.
Türkiye Türkiye Lig Türkiye Kupası Lig Kupası Süper Kupa UEFA Toplam
1969-70 Adana Demirspor 1. Lig - 4 - - - - - - - - - - - - 4 -
1970-71 - 5 - - - - - - - - - - - - 5 -
1971-72 - 7 - - - - - - - - - - - - 7 -
1972-73 Süper Lig - 9 - - - - - - - - - - - - 9 -
Toplam 125 25  ?  ?  ?  ? - - - - - - - - - 125 25  ?
1973-74 Galatasaray Süper Lig - - - - - - - - - - - - - - - -
1974-75 - - - - - - - - - - - - - - - -
1975-76 - - - - - - - - - - - - - - - -
1976-77 - - - - - - - - - - - - - - - -
1977-78 - - - - - - - - - - - - - - - -
1978-79 - - - - - - - - - - - - - - - -
1979-80 - - - - - - - - - - - - - - - -
1980-81 - - - - - - - - - - - - - - - -
1981-82 - - - - - - - - - - - - - - - -
1982-83 - - - - - - - - - - - - - - - -
1983-84 - - - - - - - - - - - - - - - -
Toplam 237 18  ?  ?  ?  ? - - -  ?  ?  ?  ?  ?  ? 237 18  ?
Kariyer toplam 458 41  ?  ?  ?  ? - - -  ?  ?  ?  ?  ?  ? 458 41  ?

Milli Takım İstatistikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

No. Tarih Milli Takım Maç Gol
3. 1971 Türkiye Türkiye U-19 00070 0000
1. 1973-1975 Türkiye Türkiye U-21 00100 0000
2. 1973-1984 Türkiye Türkiye A Milli 00510 0020
TOPLAM
00680 0020

Teknik direktörlük istatistikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Tüm maçları içerir.[12]
Ülke Tarih Başarı
Takım Başlangıç Bitiş O G B M Başarı %
Türkiye MKE Ankaragücü 1987 1989 74 28 22 24 37.84%
Türkiye Göztepe 1989 1990 32 18 9 5 56.25%
Türkiye Türkiye U-21 1990 1993 25 13 4 8 81.25%
Türkiye Türkiye A Milli 1993 1996 34 17 8 9 50%
Türkiye Galatasaray 1996 2000 203 130 46 27 64.04%
İtalya ACF Fiorentina 2000 2001 28 10 11 7 35.71%
İtalya AC Milan 2001 2001 13 8 3 2 61.54%
Türkiye Galatasaray 2002 2004 83 43 16 24 51.81%
Türkiye Türkiye A Milli 2005 2009 58 26 18 14 44.83%
Türkiye Galatasaray 2011 2013 96 57 24 15 59.38%
Türkiye Türkiye A Milli 2013 6 5 0 1 80%
Toplam Kariyer 647 355 159 133 54.87%

Detaylı Lig Karnesi[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Yalnızca lig maçları ve gollerini içerir.
  • Son güncelleme: 27 Mart 2014
Profesyonel Kariyeri Ulusal Lig İstatistik Not
Sezon Kulüp Lig kademesi Puan Sıra O G B M A Y Av. Yüzde % Açıklama
Türkiye Türkiye Lig Genel Başarı
1987-88 MKE Ankaragücü Süper Lig 46 13. 38 11 13 14 46 47 -1 28.95%
1988-89 60 6. 36 17 9 10 53 41 +12 47.22%
Toplam 74 28 22 24 99 88 +11 37.84%
1989-90 Göztepe SK 1. Lig 63 2. 32 18 9 5 58 32 +26 56.25%
Toplam 32 18 9 5 58 32 +26 56.25%
1990-91 Türkiye U21 Milli Takımını çalıştırdı. -
1991-92 -
1992-93 -
1993-94 Türkiye Milli Takımını çalıştırdı. -
1994-95 -
1995-96 -
Türkiye Türkiye Lig Genel Başarı
1996-97 Galatasaray Süper Lig 82 1. 34 25 7 2 90 30 +60 73.53% UEFA Şampiyonlar Ligi'ne katılım
1997-98 75 1. 34 23 6 5 86 43 +43 67.65% UEFA Şampiyonlar Ligi'ne katılım
1998-99 78 1. 34 23 9 2 85 30 +55 67.65% UEFA Şampiyonlar Ligi'ne katılım
1999-00 79 1. 34 24 7 3 77 23 +54 70.59% UEFA Şampiyonlar Ligi'ne katılım
Toplam 136 95 29 12 186 126 +60 69.85%
İtalya İtalya Lig Genel Başarı
2000-01 ACF Fiorentina Serie A 27 9. 20 6 9 5 33 28 +5 30%
Toplam 20 6 9 5 33 28 +5 30%
2001-02 AC Milan Serie A 14 4. 9 4 3 2 17 12 +5 44.44%
Toplam 9 4 3 2 17 12 +5 44.44%
Türkiye Türkiye Lig Genel Başarı
2002-03 Galatasaray Süper Lig 77 2. 34 24 5 5 61 27 +34 70.59% UEFA Şampiyonlar Ligi'ne katılım
2003-04 41 6. 26 11 8 7 40 34 +6 42.31%
Toplam 60 35 13 12 101 61 +40 58.33%
2004-05 Görev almadı -
2005-06 Türkiye Milli Takımını çalıştırdı. -
2006-07 -
2007-08 -
2008-09 -
2009-10 Görev almadı -
2010-11 Görev almadı -
Türkiye Türkiye Lig Genel Başarı
2011-12 Galatasaray Süper Lig 77 1. 40 25 11 4 78 30 +48 62.5% UEFA Şampiyonlar Ligi'ne katılım
2012-13 71 1. 34 21 8 5 66 35 +31 61.76% UEFA Şampiyonlar Ligi'ne katılım
2013-14 9 4. 5 2 3 - 7 3 +4 40%
Toplam 79 48 22 9 151 68 +83 60.76%
Kariyer toplam 410 234 107 69 645 415 +230 57.07%

Başarıları[değiştir | kaynağı değiştir]

Futbolcu olarak[değiştir | kaynağı değiştir]

Galatasaray
Simple silver cup.svg 1974-75 - İkinci
Simple bronze cup.svg 1975-76 - Üçüncü
Simple silver cup.svg 1977-78 - İkinci
Simple silver cup.svg 1978-79 - İkinci
Simple bronze cup.svg 1980-81 - Üçüncü
Simple bronze cup.svg 1982-83 - Üçüncü
Simple silver cup.svg 1983-84 - İkinci
Simple gold cup.svg 1975-76
Simple silver cup.svg 1980 - Finalist
Simple gold cup.svg 1981-82
Simple silver cup.svg 1976 - Finalist
Simple gold cup.svg 1982
Simple gold cup.svg 1975
Simple gold cup.svg 1979
Simple silver cup.svg 1980 - Finalist
Adanademirspor
Simple bronze cup.svg 1971-72 - Üçüncü

Teknik direktör olarak[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye A Milli
---- 1996 - İlk katılım
Simple bronze cup.svg 2008 - Üçüncü
Türkiye U-21
Simple gold cup.svg 1993
Simple silver cup.svg 1991 - Finalist
Galatasaray
---- 2012-13 - Çeyrek final
Simple gold cup.svg 1999-00
Simple gold cup.svg 1996-97
Simple gold cup.svg 1997-98
Simple gold cup.svg 1998-99
Simple gold cup.svg 1999-00
Simple silver cup.svg 2002-03 - İkinci
Simple gold cup.svg 2011-12
Simple gold cup.svg 2012-13
Simple silver cup.svg 1998 - Finalist
Simple gold cup.svg 1998-99
Simple gold cup.svg 1999-00
Simple gold cup.svg 1996
Simple gold cup.svg 1997
Simple silver cup.svg 1998 - Finalist
Simple gold cup.svg 2012
Simple gold cup.svg 2013

Bireysel Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

İtalya'da, Devlet Nişanı (italyanca: Ordine della Stella della Solidarieta İtaliana) ile Commendatore ünvanı alan ilk Türk teknik direktör.[13][14]

İtalya Cumhuriyeti Kumandan Nişanı -ünvan şeridi İtalya Cumhuriyeti Kumandan Nişanı
— 25 Nisan 2007[15][16]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]